Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1801609

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie
z dnia 8 stycznia 2015 r.
II SA/Lu 186/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński.

Sędziowie: WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), NSA Maria Wieczorek-Zalewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego... po rozpatrzeniu odwołania I. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego... z dnia... nakazującej I. S. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem budynku gospodarczego typu "blaszak" o wymiarach 5,00 x 3,00m, zrealizowanego na działce o numerze ewidencyjnym... w K. gmina S., tj. usytuowanie obiektu w odległościach: bezpośrednio przy granicach z działkami nr...lub w odległościach nie mniejszych niż 1,50 m od tych granic w terminie do dnia 30 czerwca 2014 r. - uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o nakazaniu I. S. przesunięcia budynku gospodarczego typu "blaszak" o wymiarach 5,0 x 3,0 m usytuowanego na działce nr... w K. gmina S. w odległości 1,0 m od granicy działki nr...i 1,50 m od granicy działki nr... - na odległość 1,50 m od granicy działki nr... i 1,50 m od granicy działki nr... w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem - w terminie do dnia 30 czerwca 2014 r.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w czasie oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniach 27 lutego 2012 r. i w dniu 2 października 2012 r. ustalono, że na działce nr... w K. znajduje się budynek gospodarczy o konstrukcji stalowej (blaszak) na podmurówce, o wymiarach 5,0 x 3,0m, z dachem jednospadowym ze spadkiem w kierunku działki nr... (obecnie nr...), usytuowany w odległości 1 m od granicy z działką nr... i w odległości 0,9 m od granicy z działką nr... (obecnie nr..). Okazane przez inwestorkę zgłoszenie robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę z dnia 30 sierpnia 2006 r., które wpłynęło do Starostwa Powiatowego. w dniu 19 września 2006 r., dotyczy zamiaru budowy budynku gospodarczego konstrukcji stalowej o wymiarach 5 x 5m, zlokalizowanego w odległości 3,0 m od granicy działki nr... i w odległości 3,0 m od granicy działki nr... (obecnie...).

Orzekając w tej sprawie po raz pierwszy organ I instancji uznał, że usytuowanie obiektu narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu.

Na skutek wniesionego odwołania decyzja ta została uchylona w całości i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego zaistniały podstawy do zastosowania legalizacji obiektu w oparciu o przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego

Uzasadnienie prawne

Kolejną decyzją Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego... nakazał rozbiórkę "blaszaka", jednak Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego... ponownie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem organu odwoławczego nie wyczerpano trybu przewidzianego w art. 51 ust. 1 pkt 2, bowiem organ nie rozważył możliwości nakazania przesunięcia obiektu w miejsce przewidziane w przepisach techniczno-budowlanych. W związku z takimi zaleceniami organu odwoławczego organ I instancji nakazał usytuowanie obiektu bezpośrednio przy granicach działek sąsiednich lub w odległości nie mniejszej niż 1,50 m od tych granic, zakreślając stosowny termin na wykonanie tego obowiązku.

W niniejszej sprawie organ orzekający wskazał, że z uwagi na ustalenia zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a także z uwagi na rozmiary działki (szerokość 10,5m) dopuszcza się odstąpienie od wymogów § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis ten stanowi, że sytuowanie budynku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie zaś z wypisem z miejscowego planu zagospodarowania Gminy S. z dnia 18 września 2006 r. "dla mieszkalnictwa niskiego, rolniczego oraz terenów usług dopuszcza się lokalizację obiektów kubaturowych w granicy działki lub 1,5 m od niej przy uzupełnianiu istniejącej zabudowy lub trudnych uwarunkowań wynikających z rozwiązań przestrzennych i utrzymaniem ustaleń planu dla funkcji terenu zabudowy niskiej MN i usług komercyjnych UC". W ocenie organu orzekającego, mimo że plan dopuszcza usytuowanie budynku w granicy, to z uwagi na fakt, że obiekt posiada dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki nr..., to brak jest możliwości przyjęcia takiego rozwiązania, gdyż wody opadowe kierowane byłyby na działkę sąsiednią, co naruszałoby wymogi § 29 rozporządzenia, zabraniającego kierowania wód opadowych na teren sąsiedniej nieruchomości. Dlatego możliwe jest zlokalizowanie tego obiektu jedynie w odległości 1,5 m od granicy działki. Organ II instancji uznał także, że niezasadny jest zarzut skarżącej, że dokonane odstępstwo nie ma charakteru istotnego, bowiem powoływane rozporządzenie to przepisy powszechnie obowiązujące i odstępstwo od warunków technicznych dopuszczalne jest tylko w trybie określonym w art. 9 Prawa budowlanego, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę.

W skardze na tą decyzję I. S. wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 51 ust. 7 i art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, art. 7, 11, 77, 80 k.p.a., które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a ponadto błędną wykładnię art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała cały tok postępowania w niniejszej sprawie oraz wskazała, że przy realizacji inwestycji z przyczyn obiektywnych tj. możliwości racjonalnego i funkcjonalnego zagospodarowania nieruchomości, zachowując ład przestrzenny i komunikacyjny oraz poszanowanie zasady współżycia społecznego, dokonano odstąpienia od treści zgłoszenia. Inwestorka z uwagi na niejasność przepisów nie dokonała zmiany treści zgłoszenia. Budynek o wymiarach 5 x 3 m wybudowano w rogu działki w odległościach po 1 m od sąsiednich granic. Ponadto w ocenie skarżącej dokonane przez nią odstąpienie od ustaleń określonych w przepisach nie ma charakteru odstąpienia istotnego, stąd też organ niewłaściwie zastosował powołane w skardze przepisy prawa budowlanego. Dodatkowo zarzuca, że przedmiotowej decyzji nie doręczono właścicielowi działki nr..., co w przyszłości może skutkować wznowieniem postępowania.

W odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie składu orzekającego kontrolowana decyzja nie narusza bowiem prawa.

W rozpoznawanej sprawie ocenie Sądu podlega decyzja..Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm,), nakazująca I. S. przesunięcie budynku gospodarczego typu "blaszak" o wymiarach 5,0 x 3,0m, usytuowanego na działce nr... w K. w odległości 1 m od granicy działki nr... oraz 0,90 m od granicy działki nr... - na odległość po 1,50 m od granicy obu tych działek.

W związku z tym analizę przepisów prawnych regulujących kwestie związane z realizacją tego obiektu rozpocząć należy od art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, który zwalnia tego rodzaju obiekt z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestor jest natomiast zobowiązany dokonać zgłoszenia takiej budowy organowi administracji architektoniczno-budowlanej na 30 dni przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Postępowanie administracyjne uruchomione zgłoszeniem, poza przypadkami wniesienia przez organ w drodze decyzji sprzeciwu lub nałożenia na inwestora w drodze postanowienia obowiązku uzupełnienia brakujących dokumentów, nie kończy się żadnym aktem administracyjnym. Organ, który nie wniósł sprzeciwu w 30 dniowym terminie liczonym od dnia doręczenia mu zgłoszenia, ani też nie nałożył obowiązku uzupełnienia dokumentów, traci także kompetencje do dalszego działania w sprawie. W szczególności nie może on pozbawić inwestora uprawnienia do wykonywania zgłoszonych robót budowlanych poprzez uruchomienie jednego z przewidzianych w procedurze administracyjnej nadzwyczajnych trybów postępowania.

Jeżeli jednak w postępowaniu toczącym się w trybie art. 30 Prawa budowlanego doszło do naruszenia przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do zbadania kwestii naruszenia prawa w oparciu o tryb przewidziany w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Celem działania organu w tym trybie jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Aby zatem zobowiązać inwestora do wykonania określonych czynności polegających czy to na dokonaniu rozbiórki obiektu czy też wprowadzeniu zmian niezbędnym jest jednoznaczne stwierdzenie, że istniejący stan rzeczy narusza obowiązujący porządek prawny.

W przypadku, gdy roboty budowlane zostały już zrealizowane (tak jak ma to miejsce w sprawie niniejszej) w sposób, o którym mowa wyżej, organ nadzoru budowlanego może na podstawie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego zastosować odpowiednio przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 tej ustawy.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że inwestor dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania przedmiotowego obiektu na działce nr... oraz, że Starosta nie wniósł sprzeciwu od tego zgłoszenia.

Bezsporny również jest fakt, że w toku realizacji budynku gospodarczego zmieniono jego wymiary (zmniejszono) oraz lokalizację. "Blaszak" ma bowiem wymiary 5 x 3 m i usytuowany został w odległości 1 m od granicy działki nr...i 0,90 m od granicy działki nr..., zamiast po 3 m od każdej z tych granic, tak jak przewidziano to w zgłoszeniu. Stwierdzić zatem należy, że inwestor dokonał odstępstw od dokonanego zgłoszenia w zakresie usytuowania obiektu.

Słusznie więc rozstrzygające w sprawie organy uznały, że dokonane odstępstwo upoważnia do wydania nakazu przesunięcia garażu celem doprowadzenia przedmiotowego przedsięwzięcia do stanu zgodnego z prawem, a tym samym do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 Prawa budowlanego. Sporna inwestycja została bowiem wykonana niezgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi. W świetle art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego zmiana usytuowania obiektu budowlanego na działce, a więc i zmiana odległości tego obiektu od granic działek sąsiednich stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, gdyż zmiana taka należy do zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu i wymagane jest do tego uzyskanie przez inwestora decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Takie same zasady należy stosować w przypadku zgłoszenia, bowiem wprawdzie nie sporządzano tu projektu budowlanego ani projektu zagospodarowania działki, jednakże do zgłoszenia dołączono mapę, na której zaznaczono, że obiekt zostanie zrealizowany w odległości po 3 m od granic nieruchomości sąsiednich.

W sytuacji, gdy inwestor zmian tych dokonał bez zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wszcząć postępowanie naprawcze. W niniejszej sprawie z uwagi na ustalenia zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz wymiary działki (szerokość około 10,5m) dopuszczalne jest odstąpienie od wymogów wynikających z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustęp 2 tego przepisu stanowi, że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Natomiast z miejscowego planu zagospodarowania Gminy S. z dnia 18 września 2006 r. wynika, że dla mieszkalnictwa niskiego, rolniczego oraz terenów usług, dopuszcza się lokalizację obiektów kubaturowych w granicy działki lub 1,5 m od niej przy uzupełnieniu istniejącej zabudowy lub trudnych uwarunkowań wynikających z rozwiązań przestrzennych i utrzymaniem ustaleń planu dla funkcji terenu zabudowy niskiej MN i usług komercyjnych UC. Zatem mimo, że plan dopuszcza usytuowanie budynku w granicy lub 1,5 m od niej, to w przypadku przedmiotowego obiektu nie jest to możliwe, ponieważ posiada on dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki nr... i usytuowanie go w granicy spowodowałoby kierowanie wód opadowych na działkę sąsiednią. Naruszałoby to § 29 wyżej cytowanego rozporządzenia zabraniającego kierowania wód opadowych na teren nieruchomości sąsiedniej. Dlatego prawidłowo uznał organ odwoławczy, że możliwe jest usytuowanie obiektu jedynie w odległości 1,5 m od granic sąsiednich działek.

Odnosząc powyższą ocenę do zarzutów skargi w pierwszej kolejności należy wyjaśnić stronie skarżącej, że w toku postępowania naprawczego toczącego się w trybie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego nie ma kompetencji do badania legalności przyjęcia zgłoszenia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej (patrz pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 27 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 463/08, Lex nr 516062). W sytuacji gdy inwestor dokonał zgłoszenia, a organ wadliwie zaniechał wniesienia sprzeciwu mogą mieć zastosowanie wyłącznie ww. przepisy zawarte w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Stąd też niezasadny jest zarzut, że organ administracji architektonicznej nie zauważył, że wskazane w zgłoszeniu usytuowanie budynku jest niewykonalne i tego nie zakwestionował, zaś inwestor nie dokonał zmiany treści zgłoszenia z uwagi na niejasność przepisów. Również zarzut dotyczący niewskazania przez organ, który z przepisów art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego miał w sprawie zastosowanie jest bezzasadny, bowiem wprawdzie organ nie wskazał, że powołuje się na pkt 4 tego przepisu, to wskazał, że w jego ocenie realizacja obiektu nastąpiła w sposób istotnie odbiegający od ustaleń określonych w przepisach. Powołał również przepis rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który został naruszony. Podnoszone przez skarżącą kwestie składania skarg i wniosków o wyłączenie pracowników organu I instancji w sprawie "zbadania legalności budowy przyłącza energetycznego" oraz odczuć skarżącej w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy "w odpowiedzi na jej uporczywe pisma (...) w sprawie zbadania legalności użytkowania urządzeń technicznych budynku mieszkalnego na działce 200/15" nie mogą być przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie. Organy przeprowadziły postępowanie administracyjne zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Skarżąca nie wskazała w skardze, jakich dowodów zgłoszonych przez nią w toku postępowania organ nie rozpatrzył, zaś w aktach administracyjnych takich wniosków brak (złożone przez skarżącą przy piśmie kserokopie wyroków sądów administracyjnych nie są dowodami). Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wprawdzie lakoniczne, ale zawiera wszystkie elementy wymienione w tym przepisie. Nie jest uzasadniony zarzut, że organ wydając decyzję nie wskazał sposobu wykonania nałożonego obowiązku. W sprawie niniejszej nie nakazano bowiem inwestorowi skomplikowanych robót budowlanych. Obiekt jest budynkiem gospodarczym typu "blaszak", a w decyzji wskazano, że wykonanie obowiązku ma polegać na jego przesunięciu. Prawidłowo natomiast podniosła skarżąca, że przedmiotowej decyzji organ odwoławczy nie doręczył S. K., jednak uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Uznając zatem zarzuty skargi za nieuzasadnione, podkreślić należy, że w postępowaniu naprawczym rzeczą organu nadzoru budowlanego jest zbadanie legalności i zgodności ze sztuką budowlaną zrealizowanych robót. W sprawie niniejszej organ wskazał, że obiekt posiada dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki sąsiedniej, a taki sposób odprowadzania wód opadowych jest sprzeczny z § 29 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...). To zaś może negatywnie oddziaływać na tą nieruchomość powodując jej zalewanie. Ten fakt spowodował, że organ odwoławczy uznał, że prawidłowym rozwiązaniem w tej sprawie będzie usytuowanie obiektu w odległości 1,50 m od granicy.

Mając na względzie wszystkie powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.