Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1801607

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie
z dnia 20 stycznia 2015 r.
II SA/Lu 184/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Sidor.

Sędziowie: WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), NSA Witold Falczyński.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej na decyzję o Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie montażu osłon oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia 23 grudnia 2013 r., znak: (...),(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...), po rozpoznaniu odwołania Spółdzielni (...) w (...) (dalej także: "Spółdzielnia"), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia 25 września 2013 r., znak: (...), o umorzeniu postępowanie administracyjne w sprawie legalności robót budowlanych.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że pismem z dnia 25 lipca 2013 r. Spółdzielnia poinformowała Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) o dokonaniu przez (...) Spółkę z o.o. w (...) (dalej: "Spółka" lub "inwestor") samowoli budowlanej polegającej na montażu osłon agregatów chłodniczych przy ścianie zewnętrznej pawilonu handlowego w (...) przy ul. (...). Organ pierwszej instancji w dniu 13 sierpnia 2013 r., przy udziale stron postępowania, dokonał kontroli na działce nr (...) w (...) przy ul. (...), w toku której stwierdził, że wykonane przez inwestora roboty budowlane nie wymagały pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. W związku z tym opisaną wyżej decyzją organ ten umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie jako bezprzedmiotowe, na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267; dalej: "k.p.a.")

Utrzymując w mocy powyższą decyzję organu pierwszej instancji organ odwoławczy podzielił stanowisko zawarte w uzasadnieniu tej decyzji. Odnosząc się do zarzutów odwołującej się Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że Spółdzielnia nie wykazała, by wskutek niezawiadomienia jej o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego materiału i możliwości składania wniosków, została ona pozbawiona prawa do czynnego udziału w postępowaniu.

Skargę do Sądu na decyzję organu drugiej instancji złożyła Spółdzielnia, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Decyzji tej skarżąca zarzuciła naruszenie: art. 6, 7, 8, 10 § 1, 77, 80, 105 § 1, 107 § 3 i 138 k.p.a., poprzez naruszenie zasad postępowania unormowanych w tych przepisach, a zwłaszcza wskutek rozstrzygnięcia sprawy pomimo niewyjaśnienie jej istotnych okoliczności, art. 232 § 1 i § 2 k.p.a., poprzez wadliwą ocenę skargi złożonej przez stronę oraz art. 3 pkt 3 i art. 29 ustawy Prawo budowlane, poprzez błędne uznanie, że wykonane przez Spółkę roboty nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 tej ustawy.

Zasadniczo zatem wykonywanie robót budowlanych wymaga legitymowania się przez inwestora ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, a wyjątki od tej reguły określone zostały w art. 29-31 powołanej ustawy.

Nie ulega jednak wątpliwości, że nie każdy przejaw działalności człowieka wykonywanej przy obiekcie budowlanym może być kwalifikowany jako roboty budowalne. Takie bowiem stanowisko byłoby nie tylko sprzeczne z przepisami ustawy Prawo budowlane, ale również nielogiczne.

Należy podkreślić, że w art. 3 pkt 7 tej ustawy zawarta jest definicja legalną robót budowlanych, zgodnie z którą pojęcie to obejmuje budowę, przebudowę, montaż lub rozbiórkę obiektu budowlanego.

Z powyższego wynika, że wszystkie przejawy robót budowlanych dotyczyć mogą jedynie obiektów budowlanych. W przeciwnym razie nie można mówić o wykonywaniu takich robót. Przepisy ustawy Prawo budowlane normują jedynie działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określają zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach (art. 1). Ustawodawca wskazując zakres przedmiotowy ustawy odwołał się bowiem do projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych, co oznacza, że przepisów ustawy "nie można stosować do przedmiotów, które nie będą odpowiadać definicji obiektu budowlanego" (Z. Kostka, Prawo budowlane. Komentarz, Gdańsk 2007, s. 8).

Obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy jest: budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowla stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekt małej architektury. Żadne inne przedmioty powstałe w wyniku ludzkiej działalności nie stanowią obiektów budowlanych w rozumieniu prawa budowlanego i nie są objęte regulacjami tej ustawy oraz pozostałych przepisów z zakresu prawa budowlanego.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w wyniku kontroli - przeprowadzonej z udziałem stron postępowania - ustalono, że w dniu 24 lipca 2013 r. zostały wykonane roboty polegające na montażu osłony agregatów chłodniczych ustawionych na konstrukcji wsporczej zakotwionej na parterze wschodniej ściany budynku pawilonu handlowego przy ul. (...) w (...). Osłona miała za zadanie wyciszenie hałasu agregatów chłodniczych. Wspomniana osłona o wymiarach: szerokość 3,65 m, głębokość 1,04 m i wysokość 2,86 m, została wykonana z płyt leksanu jednokomorowego przymocowanych do ramy z profili stalowych istniejącej konstrukcji wsporczej agregatów chłodniczych. Opisana osłona przymocowana jest do konstrukcji wsporczej istniejących agregatów chłodniczych bez związania jej z gruntem.

Należy podkreślić, że omawiana osłona nie stanowi budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Nie można jej również uznać za budowlę ani obiekt małej architektury, o których mowa w art. 3 pkt 3 i art. 3 pkt 4 tej ustawy, gdyż nie stanowi samodzielnego obiektu.

Zdaniem Sądu brak jest też podstaw, by stwierdzić, że wspomniana osłona stanowiła urządzenie budowlane. W świetle art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane pojęcie to oznacza urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, takie jak przykładowo: przyłącze i urządzenie instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazd, ogrodzenie, plac postojowy i plac pod śmietnik. Zauważyć trzeba, że sam fakt przytwierdzenia opisywanej osłony do ściany zewnętrznej budynku handlowego w (...) przy ul. (...), nie może prowadzić do stwierdzenia, że stanowi ona urządzenie techniczne zapewniające możliwość użytkowania tego budynku zgodnie z jego przeznaczeniem.

Nie budzi więc wątpliwości, że opisana wyżej osłona nie stanowi obiektu budowlanego powstałego na skutek robót budowlanych, zatem kwestia legalności jej wykonania nie może być badana w ramach postępowania prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego na podstawie przepisów ustawy. Zagadnienie to mieści się w granicach sporu o charakterze cywilnoprawnym i może być przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym.

Wobec stwierdzenia, że omawiany obiekt nie stanowił obiektu budowlanego, o jakim mowa w powołanych przepisach ustawy Prawo budowlane, za prawidłowe - co do zasady - należy uznać stanowisko organów administracji obu instancji, które stwierdziły, że wykonanie omawianej osłony nie wymagało pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, co uzasadniało umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Wskazać trzeba, że nawet gdyby uznać, że właściwszą formą zakończenia postępowania w sprawie niniejszej byłaby decyzja merytoryczna odmawiająca wydania określonego rozstrzygnięcia z powodu braku podstaw prawnych, to decyzje organów obu instancji nie byłyby obarczone wadą stanowiącą naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a."). Skutki prawne wydania decyzji odmownej w takim przypadku oraz decyzji umarzającej postępowanie są bowiem w istocie tożsame (por. A. Gliniecki w: A. Gliniecki (red.), Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2014, s. 688 wraz z powołanym orzecznictwem).

Niezasadne były również zarzuty skarżącej co do niewyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, a w konsekwencji co do naruszenia art. 6, 7, 77, 80, 107 § 3 i 138 k.p.a. Organy administracji instancji w sposób wyczerpujący wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie oraz dokonały prawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, nie można też zarzucić organom naruszenia zasady zaufania (art. 8 k.p.a.), wskutek stronniczego rozstrzygnięcia sprawy.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. 10 i art. 81 k.p.a., wskazać należy, że warunkiem koniecznym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Zarzut naruszenia art. 10 i 81 k.p.a., poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków, może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.

Skarżąca Spółdzielnia nie wykazała w żaden sposób, by została pozbawiona możliwości udowodnienia swoich twierdzeń, czy też możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie tym przepisom mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie wykazała ona w szczególności, by fakt niezawiadomienia ją przed wydaniem zaskarżonej decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwił jej branie czynnego udziału w postępowaniu.

Zauważyć również należy, że postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało w dniu 25 lipca 2013 r. na skutek interwencji Spółdzielni, dotyczącej prac wykonanych w dniu 24 lipca 2013 r. przez Spółkę, które polegały na "ponownym montażu osłon agregatów chłodniczych przy ścianie zewnętrznej pawilonu handlowego w (...) przy ul. (...)". Z tego powodu nie można uznać, że sprawa niniejsza dotyczyła tych samych robót budowlanych, co do których orzekały organy administracji w postępowaniu administracyjnym w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 371/13, w której zapadł prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 lipca 2013 r.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.