Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 753399

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
z dnia 15 grudnia 2010 r.
II SA/Kr 1071/10

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski.

Sędziowie WSA: Renata Czeluśniak Krystyna Daniel (spr).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi L.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 lipca 2010 r., nr (...) w przedmiocie odmowy nakazu rozbiórki skargę oddala

Uzasadnienie faktyczne

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z 2 listopada 2009 r., na podstawie art. 49b ust. 1 ustawy z 7. 07. 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) odmówił wydania nakazu rozbiórki ogrodzenia działki ewid. nr (....) i (....), położonej w miejscowości M., wybudowanego wzdłuż działki ewid. nr (....), stanowiącej drogę, będącą we władaniu Gminy M. oraz wzdłuż działki ewid. nr (....) stanowiącej własność L.P.

W uzasadnieniu organ l instancji podał, że przeprowadzone (....) listopada 2005 r., (....) marca 2007 r. i (....) października 2009 r. czynności kontrolne na działkach nr (....) i (....) położonych w M., wykazały, że na ww. działkach zostało wykonane przez J.K. i A.K. ogrodzenie, wzdłuż działki ewid. nr (....), stanowiącej drogę, będącą we władaniu Gminy M. oraz wzdłuż działki ew. nr (....) jako ogrodzenie międzysąsiedzkie. Przedmiotowe ogrodzenie wykonane jest ze słupków stalowych zabetonowanych w fundamencie betonowym z wypełnieniem między słupkami elementami drewnianymi w odległości 0,60 - 0,80 m od zewnętrznej krawędzi drogi, oznaczonej nr ewid. (....). Wysokość przedmiotowego ogrodzenia wynosi od 1,80 m do 2,00 m nad poziom terenu.

Roboty budowlane przy przedmiotowej inwestycji poprzedzone zostały stosownym zgłoszeniem, o którym mowa w art. 30 ustawy Prawo budowlane, wobec którego organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu. Inwestycja jest zgodna z warunkami i ustaleniami dokonanego w organie administracji architektoniczno - budowlanej zgłoszenia, w tym z warunkami zawartymi w piśmie Wójta Gminy M. z 4 lipca 2005 r., stanowiącym załącznik do zgłoszenia, gdzie wskazano, że ogrodzenie ma zostać wykonane w nawiązaniu do istniejącego ogrodzenia, lecz nie bliżej niż 0,5 m od krawędzi drogi o nawierzchni żwirowej na działce nr (....).

Wobec powyższego, w ocenie organu, brak jest podstaw do zastosowania sankcji określonej w art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Organ wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem administracyjnym w przypadku wszczęcia postępowania na żądanie strony to tylko i wyłącznie ta strona określa przedmiot tego żądania, stąd wobec poczynionych ustaleń faktycznych zasadne było wydanie decyzji odmawiającej wydania nakazu rozbiórki.

Nadto PINB w L. wskazał, że decyzja została wydana po uzupełnianiu postępowania wyjaśniającego zgodnie z zaleceniem zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 71/09.

Odnosząc się do wniosków złożonych przez L.P. przy piśmie z (....) października 2009 r. organ wyjaśnił, że w czasie kontroli przeprowadzonej (....) października 2009 r. dokonano ponownego pomiaru wysokości wykonanego ogrodzenia, jak również jego odległości od zewnętrznej krawędzi drogi. Dokonane pomiary potwierdziły zgodność lokalizacji ogrodzenia na działce, ze stanem jaki był w dniu 17 listopada 2005 r.. L.P. odmówiła złożenia podpisu na ww. protokole kontroli.

Organ wskazał również, że wszelkie sprawy dotyczące naruszenia własności nie mają charakteru sprawy administracyjnej rozpoznawanej przez organ administracji publicznej, lecz stanowią sprawę cywilną należącą do właściwości sądów powszechnych.

Odwołanie od ww. decyzji wniosła L.P., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i ewentualne rozpoznania sprawy co do istoty lub przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi l instancji. Zarzuciła naruszenie:

-

art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ dołożenia starań w celu obrony praworządności w trakcie prowadzonej czynności przez nie wykonywanie ustawowych obowiązków w postaci przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę oraz uwzględniania jej uwag w prowadzonym protokole z czynności;

-

art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie wnoszącej aktywnego udziału w postępowaniu i zgłaszania uwag do protokołu czynności oględzin;

-

art. 68 k.p.a. poprzez sporządzenie protokołu z czynności w sposób niezgodny z przepisami; art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie zebranie całościowego materiału dowodowego w sprawie, co jest skutkiem oparcia postępowania na dowodzie z protokołu oględzin, który, wobec jego braków, nie może być uznany za dowód w sprawie;

-

art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nie uwzględnianie wniosków dowodowych strony co do wyjaśnienia okoliczności istotnych w sprawie tj. wniosku o obmiar wysokościowy spornego ogrodzenia; art. 79 § 2 k.p.a. poprzez uniemożliwienie wnoszącej aktywnego udziału w czynności dowodowej polegającej na oględzinach co polegało na odmowie wpisywania uwag wnoszącej do protokołu; i w konsekwencji błędne ustalenia faktyczne w sprawie. Nadto zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane przez jego błędną interpretację i nie ustalenie wysokości ogrodzenia międzysąsiedzkiego wzdłuż działki nr (....), a tym samym nie stwierdzenie, czy ogrodzenie to wymagało zgłoszenia.

[....) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., decyzją z 28 lipca 2010 r. znak: (....), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że postępowanie zostało zainicjowane pismem L.P. z 28 września 2008 r. Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne dokonane przez PINB, wskazując, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo. Również w ocenie organu odwoławczego, inwestor nie dopuścił się naruszenia przepisów budowlanych. Inwestycja została wykonana zgodnie z dokonanym zgłoszeniem. Organ odwoławczy podkreślił, że na budowę ogrodzenia międzysąsiedzkiego, o ile nie narusza art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego nie jest wymagane dokonanie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Skoro zatem ustalono, iż wysokość ogrodzenia nie przekracza 2,20 m, a roboty budowlane od strony drogi dojazdowej zostały wykonane zgodnie z dokonanym zgłoszeniem, to brak jest podstaw do nakazania rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu MWINB w K. wskazał, iż wysokość słupków metalowych ogrodzenia została ustalona podczas kontroli przeprowadzonej w dniu (....) października 2009 r. i wynosi 1,8 m do 2.0 m n.p.m natomiast z ustaleń dokonanych w dniu 17. 11. 2005 r. wynika, ze ogrodzenie to ma 1,95 m wysokości. Z dołączonej dokumentacji fotograficznej wynika, iż drewniane przęsła, zamontowane pomiędzy słupkami metalowymi, nie są umiejscowione wyżej, niż pomierzona wysokość słupków metalowych. Zatem brak jest podstaw do stwierdzenia, iż ogrodzenie międzysąsiedzkie zostało wykonane w wysokości wyższej niż 2,20 m. Inwestor nie był więc zobowiązany do dokonania odrębnego zgłoszenia wykonanych robót w tym zakresie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję (....) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.

Wniosła L.P. Zarzuty skargi stanowią powtórzenie zarzutów zawartych w odwołaniu tj., że organy nie ustaliły prawidłowo wysokości ogrodzenia na "odcinku międzysąsiedzkim", a nadto naruszyły zasady obowiązujące przy sporządzaniu protokołu oraz zasady dotyczące udziału strony w postępowaniu. Skarżąca wskazała na naruszenie art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niezastosowanie się do wskazań WSA w Krakowie zawartych w wyroku z 21 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 71/09.

W odpowiedzi na skargę (....) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie. Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne są powołane do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 ustawy p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu aktu administracyjnego nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.

W ramach dokonanej kontroli należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji nie naruszają prawa w stopniu, który dawałby podstawę do uwzględnienia skargi.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 49b ust. 1 ustawy z 7. 07. 1994 r. - Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.

Zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 pkt 23 cyt. ustawy budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę, natomiast zgodnie z przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Powyższe oznacza, że o ile ogrodzenie nie jest wybudowane od strony miejsc publicznych, a jego wysokość nie przekracza 2, 20 m - nie jest wymagane zgłoszenie jego budowy.

Zgodnie natomiast z przyjętą linią orzecznictwa przez "miejsce publiczne" o jakim mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3 należy rozumieć miejsce, do którego dostęp ma nieokreślona liczba osób i które służy potrzebom całej społeczności lub określonej grupy społecznej. Stąd też nieruchomość stanowiąca współwłasność (własność) osób fizycznych nie stanowi miejsca publicznego w rozumieniu powyższego przepisu (wyrok WSA w Gorzowie Wlp. Z 27. 01. 2007 r. sygn. akt II SA/Go 617/05 niep. w: Andrzej Gliniecki (red.) Prawo budowlane. Orzecznictwo sądów administracyjnych, LexisNexis 2007 r. s. 173).

W sprawie niesporne jest, że J.K. i A.K. zrealizowali ogrodzenie działki ewid. nr (....) i (....), położonej w miejscowości M. Powyższe ogrodzenie zostało wybudowane w części wzdłuż działki ewid. nr (....), stanowiącej drogę, będącą we władaniu Gminy M., a w części wzdłuż działki ewid. nr 516/4 stanowiącej własność skarżącej L.P.

Jak wynika z dokumentów przedłożonych do akt administracyjnych sprawy przedmiotowe ogrodzenie w części sąsiadującej z działką drogową nr (....), zostało zrealizowane w oparciu o zgłoszenie dokonane przez J.K. i A.K. (....) sierpnia 2005 r., a właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu. Nadto należy wskazać, że ogrodzenie zostało wykonane zgodnie z warunkami określonymi przez Wójta Gminy M. w uzgodnieniu lokalizacji przedmiotowego ogrodzenia od strony drogi osiedlowej na działce nr (....) (pismo Wójta z.... lipca 2005 r.), co potwierdzono w ustaleniach poczynionych w czasie kontroli w terenie przeprowadzonej w dniu 7. 10. 2009 r., podczas której stwierdzono, że ww. ogrodzenie znajduje się w odległości 0,6 m do 0,8 m od działki drogowej nr (....).

W konsekwencji w odniesieniu do tej części przedmiotowego ogrodzenia, która graniczy z działką nr (....) organy prawidłowo stwierdziły, ze nie ma podstaw do nakazania jego rozbiórki.

Odnosząc się natomiast do legalności tej części ogrodzenia, która została zrealizowana wzdłuż granicy z działką nr (....) należy wskazać, że zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez organ l instancji w czasie kontroli przeprowadzonej w dniu (....) października 2009 r. w obecności J.K. i A.K. dokonano ponownych oględzin ogrodzenia działek nr (....) i (....) w m. M., stwierdzając, ze ogrodzenie międzysąsiedzkie jest wykonane ze słupków stalowych, zabetonowanych w cokoliku betonowym, z wypełnieniem między słupkami elementami drewnianymi, a wysokość ww. ogrodzenia wynosi od 1,80 do 2 m nad poziom terenu. W protokole oględzin z (....) 2009 wskazano nadto, że względu na brak słupków granicznych nie ustalono, czy przedmiotowe ogrodzenie narusza granicę z działką skarżącej. Protokół z powyższej kontroli został oczytany i podpisany przez obecnych J. K. i A.K.

Należy wskazać, że ustalenia dokonane w czasie kontroli przeprowadzonej (....) 2009 r. są zgodne z ustaleniami poczynionymi podczas kontroli dokonanych przez organ l instancji tj. w dniu (....) listopada 2005 r. i w dniu (....) marca 2007 r. tj., że wysokość przedmiotowego ogrodzenia nie przekracza 2,00 m.

Nadto trzeba wskazać, że w przedłożonych aktach administracyjnych sprawy znajduje się zawiadomienie organu l instancji z 30. 09. 2009 r. o kontroli-oględzinach przedmiotowego ogrodzenia w ramach postępowania uzupełniającego, prowadzonego w związku z wyrokiem WSA w Krakowie z 21. 04. 2009 r. sygn akt II SA/Kr 71/09, które to zawiadomienie skarżąca odebrała w dniu 2.10. 2009 r.

W dniu (....). 2009 r. w trakcie ww. kontroli skarżąca L.P. została przesłuchana w charakterze strony podnosząc, że przedmiotowe ogrodzenie zostało zrealizowane przez J.K. i A.K. z naruszeniem granicy z działką nr (....). Skarżąca wskazała, że domaga się rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia ponieważ jego część znajduje się na jej działce nr (....). Powyższe wynika z przedłożonego do akt administracyjnych sprawy protokołu przesłuchana strony. Jak wynika z treści protokołu - został on skarżącej odczytany, skarżąca jednak odmówiła jego podpisania oświadczając, że "ma zakaz składania podpisu".

Wobec powyższych ustaleń organy prawidłowo uznały, że przedmiotowe ogrodzenie także w części, w której graniczy z nieruchomością skarżącej jest wykonane w sposób nienaruszający ww. przepisów prawa budowlanego.

W ocenie Sądu analiza postępowania przeprowadzonego w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją nie narusza dyspozycji z art. 7 k.p.a., który stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ogólna zasada postępowania administracyjnego wyrażona w art. 7 k.p.a. została sprecyzowana w treści art. 77 § 1 k.p.a., w którym na organ został nałożony obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Jak bowiem wynika z przedłożonych akt administracyjnych w sprawie zostały wyjaśnione wątpliwości związane z budową przedmiotowego ogrodzenia, do czego organy były zobowiązane również wyrokiem WSA z 21.04. 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 71/09. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględnił także wskazania WSA zawarte w wyroku z 21. 04. 2009 r. dotyczące gwarancji procesowych przysługujących stronom, w tym zapewniających stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienie im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań (art. 10 § 1 k.p.a.). W ocenie Sądu kontrolowane postępowanie było prowadzone z zachowaniem powyższych wymogów. Jak już wskazano skarżąca, a także inne strony zostały powiadomione od oględzinach w dniu (....) 10. 2009 r. W takiej sytuacji fakt, że skarżąca nie uczestniczyła w oględzinach-co wynika z protokołu - nie ma znaczenia ponieważ została o oględzinach powiadomiona, nie wniosła również o ich dokonanie w innym terminie. Trzeba wskazać, że skarżąca została w dniu (....). 2009 r. przesłuchana w charakterze strony, z czego został sporządzony protokół, który został obecnym odczytany (stosowne do dyspozycji z art. 68 § 2 k.p.a.).

Organ nie uchybił także dyspozycji z art. 10 § 1 k.p.a. w zakresie umożliwienia stronom - przed wydaniem decyzji - wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, co wynika z przedłożonego do akt sprawy zawiadomienia organu l instancji z 15. 10. 2009 r. skierowanego do skarżącej i odebranego przez nią w dniu 20 października 2009 r.

W tej sytuacji kolejny wniosek złożony przez skarżącą pismem z 16. 10. 2009 r., w którym wniosła o "prawidłowych pomiarów z umożliwieniem jej uczestniczenia w tej czynności" nie zasługiwał w ocenie Sądu na uwzględnienie. Skarżąca nie podała w nim żadnej przyczyny, dla której - prawidłowo powiadomiona-nie uczestniczyła w oględzinach przeprowadzonych w dniu (....). 2009 r. Tym samym nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przez organy art. 79 § 2 i art. 78 § 1

Na koniec należy wskazać, że podniesiony przez skarżącą - w czasie przesłuchania jej w dniu (....). 2009 r" w charakterze strony - zarzut zrealizowania przedmiotowego ogrodzenia z naruszeniem granicy z działką nr (....) nie podlega rozpoznaniu w postępowaniu przed organami administracji publicznej.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w oparciu o art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.