Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1531347

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach
z dnia 15 maja 2014 r.
II SA/Ke 211/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Kobylecka.

Sędziowie WSA: Jacek Kuza (spr.), Dorota Pędziwilk-Moskal.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 maja 2014 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) znak: (...) w przedmiocie umieszczenia w domu pomocy społecznej

I.

oddala skargę;

II.

przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata J. D. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Uzasadnienie faktyczne

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach decyzją z dnia 17 stycznia 2014 r. znak: (...), po rozpatrzeniu odwołania E. M. od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty K. z dnia 25 września 2013 r. w sprawie umieszczenia E. M. w Domu Pomocy Społecznej "Cichy Zakątek" w K. na czas nieokreślony, z nadaniem decyzji rygor natychmiastowej wykonalności utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że Sąd Rejonowy w C. postanowieniem z dnia 21 marca 2013 r. sygn. akt (...) prawomocnym od dnia 12 kwietnia 2013 r. orzekł o umieszczeniu E. M. w domu pomocy społecznej. W ślad za postanowieniem sądu Dyrektor MOPS w C., działając z up. Prezydenta Miasta C., decyzją z dnia 4 września 2013 r. orzekł o skierowaniu E. M. do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych. Następnie zwrócił się do odpowiednich placówek z zapytaniem o możliwość niezwłocznego przyjęcia E. M. do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych. PCPR w C.

w odpowiedzi wskazało przewidywany termin umieszczenia w 2017 r. Dyrektor PCPR w Lublińcu natomiast oświadczył, że umieszczenie w tym domu mogłoby nastąpić najwcześniej pod koniec 2014 r. Tylko Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w K. stwierdziło możliwość niezwłocznego umieszczenia E. M. w Domu Pomocy Społecznej "Cichy Zakątek" w K. W konsekwencji, na podstawie ostatecznej decyzji z dnia 4 września 2013 r., postanowienia sądu i opinii lekarskiej wskazującej na konieczność umieszczenia E. M. w domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych, Dyrektor PCPR w K., zakwalifikował go do umieszczenia w DPS "Cichy Zakątek" w K. Po uzyskaniu wolnego miejsca, decyzją z dnia 25 września 2013 r. orzeczono o umieszczeniu na czas nieokreślony E. M. w tym domu.

Dalej organ odwoławczy podał, że z rodzinnego wywiadu środowiskowego wynika, że E. M. nie jest osobą samotną, pozostaje w związku małżeńskim, ma brata, z którym utrzymuje nieregularne kontakty oraz matkę, która jest osobą niepełnosprawną w podeszłym wieku. Z ustaleń wywiadu rodzinnego wynika, że w rodzinie występują konflikty między odwołującym i matką. U E. M. występuje okresowo agresywność, kiedy nie zażywa leków psychotropowych.

Z opinii ośrodka pomocy społecznej miejsca zamieszkania wynika, że E. M. wymaga całodobowej opieki i nadzoru ze strony osób drugich, czego ani rodzina, ani MOPS nie są w stanie zapewnić w miejscu zamieszkania. Przyznanie usług opiekuńczych w godzinach popołudniowych jest pomocą niewystarczającą, a Gmina nie jest w stanie zapewnić całodobowej opieki.

Organ odwoławczy podał, że w rozpoznawanej sprawie o umieszczeniu E. M. w domu pomocy społecznej zdecydował sąd powszechny. W tej sytuacji brak jego woli przebywania w takim domu nie może prowadzić do odstąpienia od wykonania przez organ administracji orzeczenia sądu. Organ II instancji stwierdził, że z zaświadczenia lekarza psychiatry Wojewódzkiego Szpitala Neuropsychiatrycznego w Lublińcu wynika, że brak jest przeciwwskazań do umieszczenia E. M. w domu pomocy społecznej oraz, że powinien on być umieszczony w domu pomocy społecznej na pobyt całodobowy, o profilu dla osób przewlekle psychicznie chorych. Ze względu na stan zdrowia E. M. wymaga całodobowej opieki na stałe. Dom Pomocy Społecznej " Cichy Zakątek" w K. działa na podstawie decyzji - zezwolenia Wojewody Świętokrzyskiego. Jest domem pomocy społecznej stałego pobytu przeznaczonym dla osób przewlekle psychicznie chorych. Obszar jego działalności obejmuje powiat konecki oraz teren całego kraju. Zatem dom ten jest domem odpowiedniego typu, ze względu na schorzenia skarżącego. Ponadto jedynie PCPR w K. odpowiedział pozytywnie na zapytanie MOPS w C., potwierdzając możliwość niezwłocznego umieszczenia E. M. w domu pomocy społecznej. Natomiast umieszczenie E. M. w Domu Pomocy Społecznej św. Antoniego prowadzonym przez Zgromadzenie Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego A Paulo w C., nie było i nie jest możliwe z uwagi na to, że jest to dom dla osób w podeszłym wieku nie zaś dla osób przewlekle psychicznie chorych.

Skargę na powyższą decyzję złożył E. M. Wskazał on, że nie zgadza się na przebywanie w Domu Pomocy Społecznej w K. na czas nieokreślony. Podał, że jego zdrowie jest w porządku, przyjmuje leki zgodnie z rozpoznaniem. Wniósł o przeniesienie go do prowadzonego przez Siostry Zakonne Domu Pomocy Społecznej przy ul. (...). Skarżący dodał, że ma niesprawną lewą rękę lecz mimo to jest samodzielny. Nadto stwierdził, że wniosek MOPS w C. skierowany do sądu o umieszczenie go w domu pomocy społecznej dla osób chorych psychicznie został przez sąd oddalony.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w treści zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. 270 z późn. zm.) dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpatrywanym przypadku kontrola sądowa takich naruszeń prawa nie wykazała.

Kontrolą Sądu w niniejszej sprawie objęte były decyzje wydane w przedmiocie umieszczenia w domu pomocy społecznej. Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz. U. 2013.182 z późn. zm.) osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.

2. Osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej.

4. W przypadku gdy osoba bezwzględnie wymagająca pomocy lub jej przedstawiciel ustawowy nie wyrażają zgody na umieszczenie w domu pomocy społecznej lub po umieszczeniu wycofają swoją zgodę, ośrodek pomocy społecznej lub dom pomocy społecznej są obowiązane do zawiadomienia o tym właściwego sądu, a jeżeli osoba taka nie ma przedstawiciela ustawowego lub opiekuna - prokuratora.

Na wstępie należy podkreślić, że postępowanie w przedmiocie skierowania skarżącego do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych, a następnie niniejsze postępowanie w przedmiocie umieszczenia go w takim domu, prowadzone było w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego w C. z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt VI RNs 717/12, w którym Sąd ten orzekł o umieszczeniu E. M. w domu pomocy społecznej. Postanowienie to jest prawomocne, a zatem podlega wykonaniu. W takim przypadku rola organów administracji sprowadzała się do wykonania orzeczenia sądowego (zob. wyrok NSA

w Warszawie z dnia 2 grudnia 1998 r. w sprawie I S.A. 1435/98 - LEX nr 45762). W tej sytuacji organ zwolniony był od badania przesłanek skierowania osoby do domu pomocy społecznej oraz ustalania zasadności umieszczenia w placówce, a wydając w tym przedmiocie decyzje o skierowaniu, a następnie umieszczeniu w placówce osoby wskazanej w postanowieniu, organy są jedynie wykonawcami wiążącego je prawomocnego orzeczenia sądowego (por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1077/12 dostępny orzeczenia.nsa.gov.pl).

W niniejszej sprawie wykonanie ww. orzeczenia sadowego wymagało zatem przede wszystkim wydania decyzji o skierowaniu skarżącego do domu pomocy społecznej. Taka decyzja została wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta C. w dniu 4 września 2013 r. i stała się ostateczna. Następnie Starosta Konecki decyzją z dnia 25 września 2013 r. wydał objętą niniejszym postępowaniem decyzję o umieszczeniu E. M. w Domu Pomocy Społecznej "Cichy Zakątek" w K. na czas nieokreślony.

Jednocześnie podkreślenia wymaga, że ponieważ sąd rejonowy orzekając o umieszczeniu w domu pomocy społecznej nie przypisuje podopiecznego do konkretnego typu domu, wybór ten należy do organu wykonującego orzeczenie sądu. Z kolei cytowany wyżej art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej przewiduje skierowanie do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym z zaświadczenia lekarza psychiatry Wojewódzkiego Szpitala Neuropsychiatrycznego w L. wynika, że skarżący winien być umieszczony w domu pomocy społecznej na pobyt całodobowy, o profilu dla osób przewlekle psychicznie chorych. Dom Pomocy Społecznej "Cichy Zakątek" w K. spełnia powyższe kryterium, zatem jest odpowiedni dla skarżącego. Jest to również, najbliższy miejsca zamieszkania skarżącego dom pomocy społecznej, który gwarantował niezwłoczne jego przyjęcie.

W tym miejscu zauważyć należy, że z treści skargi wynika, że skarżący nie kwestionuje samego faktu, że powinien on przebywać w domu pomocy społecznej, a jedynie nie chce, aby to był Dom Pomocy Społecznej w K., lecz chce przebywać w Domu Pomocy Społecznej św. Antoniego prowadzonym przez Zgromadzenie Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego A Paulo w C.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że umieszczenie go w ww. Domu Pomocy Społecznej w C. nie jest możliwe gdyż jest to dom innego typu przeznaczony dla osób w podeszłym wieku, nie zaś dla osób przewlekle psychicznie chorych. Dodatkowo wskazać również należy, że brak woli skarżącego do przebywania w Domu Pomocy Społecznej w K. nie jest przeszkodą do orzeczenia w tym przedmiocie, z uwagi na prawomocne orzeczenie Sądu Rejonowego w C. z dnia 21 marca 2013 r. rozstrzygające tę kwestię.

Nie można zgodzić się ze skarżącym, że wniosek o umieszczenie go w domu pomocy społecznej dla osób chorych psychicznie został przez Sąd oddalony, gdyż kserokopia (poświadczona za zgodność) tego orzeczenia znajduje się w aktach sprawy i wynika z niej, że wniosek został uwzględniony.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącego dotyczących dobrego stanu jego zdrowia psychicznego, który ma wynikać z załączonej do skargi opinii sądowo-psychiatrycznej należy zauważyć, że nie mogły zmienić rozstrzygnięcia sprawy. Przede wszystkim dlatego, że wiążąca dla organów rozstrzygających sprawę ocena tego stanu zdrowia została dokonana przez Sąd Rejonowy w C. i jest odmienna, niż chciałby tego skarżący. Ponadto dołączone do skargi kserokopie fragmentów opinii sporządzonej przez biegłego z zakresu psychiatrii nie określają w jakim celu, ani też kiedy opinia ta została sporządzona.

Z podniesionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy obu instancji wydając swoje decyzje nie naruszyły przepisów prawa, a zatem skarga musiała ulec oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto na treści art. 250 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2013.461 j.t).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.