Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2085031

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach
z dnia 30 czerwca 2016 r.
II SA/Ke 1174/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek.

Sędziowie WSA: Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2016 r. na rozprawie sprawy ze skargi (...) na akt Prezydenta Miasta z dnia (...) w przedmiocie wpisania na listę oczekujących na przydział lokalu socjalnego postanawia odrzucić skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Pismem z dnia 18 listopada 2015 r. A. S. wniosła skargę na akt Prezydenta Miasta (...) z dnia 3 listopada 2015 r. w sprawie "wpisania na listę osób oczekujących na przyznanie lokalu socjalnego/oferty najmu lokalu socjalnego". Z treści skargi wynika, że skarżąca oczekuje od organu realizacji wyroku Sądu Rejonowego z dnia 16 grudnia 2014 r. sygn. akt VIII C 1107/12, orzekającego o jej eksmisji z lokalu mieszkalnego przy (...) oraz o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego. W skardze strona skarżąca kwestionuje "wpisanie na listę osób oczekujących na lokal socjalny na zasadach ogólnych, a nie z tytułu realizacji powyższego wyroku (...)".

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta (...) wniósł o jej odrzucenie, a w przypadku nie uwzględnienia tego wniosku o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że żądanie skarżącej dotyczące wpisania jej na listę osób oczekujących na lokal socjalny z tytułu orzeczonej eksmisji nie ma podstaw ani faktycznych ani prawnych. Specyfika przyznania w wyroku sądowym uprawnienia do lokalu socjalnego osobie eksmitowanej z lokalu mieszkalnego powoduje, że osoba ta ma prawo mieszkać w tym lokalu do czasu złożenia jej przez daną gminę oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Do tego czasu sąd nakazuje wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu. W ten sposób zabezpieczone są prawa lokatora do dalszego zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Z obowiązujących przepisów prawa nie wynika obowiązek prowadzenia przez gminy specjalnych list osób oczekujących na przyznanie lokalu socjalnego wynikającego z wyroku sądowego. Skoro prawo do tego lokalu wynika wprost z wyroku, to jest oczywiste, że gmina może posiadać odpowiedni wykaz tych osób, ale tylko do celów porządkowych i technicznych, a nie po to, by umieszczając na wykazie - ponownie ustalić prawo do lokalu socjalnego. Z chwilą gdy taki wyrok zapada - powstaje relacja pomiędzy gminą zobowiązaną do zapewnienia lokalu socjalnego, a właścicielem tego lokalu, który może wystąpić do gminy, składając wyrok eksmisyjny, o przyznanie osobie eksmitowanej lokalu socjalnego, by w przypadku gdy ta dobrowolnie nie będzie chciała się wyprowadzić do wskazanego przez gminę lokalu - wystąpić do sądu o nadanie wyrokowi klauzuli wykonalności, a następnie skierować sprawę do egzekucji komorniczej. Dopiero gdy w tych okolicznościach gmina nadal nie realizuje swego obowiązku, właścicielowi przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 18 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 150). Tak przyjęte rozwiązanie wynika z uwzględnienia sytuacji mieszkaniowej w Polsce i zabezpiecza zarówno prawa właścicieli lokali mieszkalnych poprzez prawo do odszkodowania, jak i eksmitowanych - poprzez prawo do dalszego zamieszkiwania, płacenia odszkodowania w wysokości jak " przed eksmisją" i wyeliminowania groźby eksmisji "na bruk". Skoro prawo do lokalu socjalnego wynika z wyroku sądowego to zobowiązana gmina realizuje go według przyjętych przez siebie kryteriów i procedur, realizując własną politykę mieszkaniową. W konsekwencji ani właściciel ani osoba zobowiązana do opróżnienia mieszkania z przyznanym prawem do lokalu socjalnego nie może domagać się szybszego przyznania lokalu socjalnego.

Mając na uwadze powyższe organ wniósł o odrzucenie skargi, gdyż materia której dotyczy żądanie skarżącej, nie należy do kategorii spraw o których mowa w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, iż badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza każdorazowo sprawdzenie, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego. Ustalenie niedopuszczalności drogi sądowej jest podstawą odrzucenia skargi.

Zakres kompetencji sądów administracyjnych w sprawowaniu kontroli działalności administracji publicznej ustawodawca skonkretyzował m.in. na gruncie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej ustawą p.p.s.a. Na mocy tego przepisu sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na:

1)

decyzje administracyjne;

2)

postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3)

postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;

4)

inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

5)

akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6)

akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7)

akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.

Ponadto, stosownie do art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.

Zgodnie zatem z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Dopuszczalność zaskarżenia innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności zostało ograniczone przedmiotowo do aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, które dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W sprawie niniejszej rozważeniu podlega kwestia, czy żądanie skarżącej jest rozstrzygane przez organ poprzez wydanie aktu z katalogu wskazanego w art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a.

Jak już wskazano na wstępie, z treści skargi wynika, że skarżąca oczekuje od organu realizacji wyroku Sądu Rejonowego z dnia 16 grudnia 2014 r. sygn. akt VIII C 1107/12, orzekającego o jej eksmisji z lokalu mieszkalnego przy (...) oraz o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego. Strona skarżąca kwestionuje "wpisanie na listę osób oczekujących na lokal socjalny na zasadach ogólnych, a nie z tytułu realizacji powyższego wyroku (...)".

Ja wynika z akt sprawy, pismem z dnia 3 listopada 2015 r. Dyrektor Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miejskiego poinformował skarżącą, że została wpisana do rejestru osób ubiegających się o mieszkalnie pod poz. M-I.7140.153.2015. Podkreślił, że zgodnie z § 14 ust. 1 uchwały Nr XXXI/723/2008 Rady Miejskiej z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Miasta (...) z późn. zm., tryb wyboru najemców następuje w oparciu o kryteria punktowe. Pierwszeństwo najmu mieszkania przysługuje według kolejności wynikającej z sumy uzyskanych punktów. Jednocześnie organ zwrócił się do skarżącej z prośbą o poinformowanie o ewentualnych zmianach jej sytuacji (zmiana adresu, ilość osób) oraz w przypadku posiadania dokumentów mających wpływ na ocenę punktową złożonego wniosku, dołączenie do akt sprawy m.in. orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zaświadczenia do lekarza specjalisty.

Zdaniem Sądu, skarga nie podlega kognicji sądów administracyjnych, gdyż sprawa, której dotyczy żądanie skarżącej nie należy do kategorii spraw o których mowa w art. 3 ustawy p.p.s.a.

W ocenie Sądu, ani ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 150), ani uchwała Nr XXXI/723/2008 Rady Miejskiej w Kielcach z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Miasta (...) nie obligują organu do prowadzenia listy zgodnej z żądaniem skarżącej tj. listy osób oczekujących na przyznanie lokalu socjalnego wynikającego z wyroku sądowego.

Jednocześnie podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 1243/13 wskazał, że podstawą do kwalifikacji do aktu z zakresu administracji publicznej jest regulacja w przepisach prawa materialnego, które umocowują organ administracji publicznej do wydania jednostronnego aktu w przedmiocie uprawnienia wynikającego z przepisów prawa. W obowiązującym stanie prawnym nie ma podstaw do wydawania aktów o uprawnieniu do lokalu. Uprawnienie do lokalu mieszkalnego z mieszkaniowego zasobu gminy nie wynika wprost z przepisów ustawy, lecz powstaje w wyniku zawarcia umowy najmu. Ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego nie przewiduje załatwienia spraw przyznania prawa do lokalu w formie aktu administracyjnego. Rozpoznawanie wszelkich sporów w przedmiocie przyznania prawa do lokalu należy do właściwości sądów powszechnych (art. 5, art. 23, art. 25b ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego).

Wobec powyższego, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.