Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach
z dnia 4 listopada 2005 r.
II SA/Ke 104/05

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Chobian.

Sędziowie: NSA Anna Żak, WSA Beata Ziomek (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2005 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia (...) numer (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej

I.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji,

II.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Uzasadnienie faktyczne

Inspektor Sanitarny decyzją z dnia (...) nr (...) po rozpatrzeniu odwołania J.K. utrzymał w mocy decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia (...) nr (...) o braku podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych układu oddechowego i narządu słuchu.

W motywach rozstrzygnięcia Inspektor Sanitarny wskazał, iż J.K. starania o stwierdzenie u niej choroby zawodowej podjęła w dniu (...). zgłaszając się do Przychodni Chorób Zawodowych.

W 1992 r. Zespół Opieki Zdrowotnej - Poradnia Chorób Zawodowych wystąpił z wnioskiem do Inspektora Sanitarnego w S. o ustalenie narażenia zawodowego J.K. Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynikało, że J.K. pracowała w latach 1979 - 1991 w FSC na stanowiskach: malarz konstrukcji maszyn, wytrawiacz, zgrzewacz konstrukcji. W tym czasie była narażona na działanie hałasu przekraczającego dopuszczalną normę, którego źródłem były maszyny oraz urządzenia pracujące w hali produkcyjnej a także na hałas impulsowy o poziomie 128 dB przez okres pracy od 21 stycznia 1986 r. do 16 lutego 1986 r. w hali montażu Wydziału S - 8.

Orzeczeniem lekarskim Specjalistycznego ZOZ w Kielcach nr (...) z dnia (...) stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Choroba zawodowa nie została również stwierdzona w wyniku badań przeprowadzonych przez Klinikę Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy (karta informacyjna z dnia (...) L.ks. (...)). Całość dokumentacji medycznej nie została przesłana do wiadomości Inspektora Sanitarnego w S.

Wnioskiem z dnia (...). J.K. wystąpiła do Inspektora Sanitarnego w S. o ustalenie choroby zawodowej nabytej w związku z pracą w FSC podkreślając, iż przez cały okres była zatrudniona w warunkach szczególnych, co znajduje potwierdzenie w świadectwie pracy.

Po ponownym badaniu, orzeczeniem z dnia (...). nr (...)Ośrodek Medycyny Pracy w oparciu o badania przeprowadzone w dniach od 24 sierpnia 1993 r. do 16 września 1993 r. w Klinice Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy stwierdził brak podstaw do rozpoznania chorób zawodowych narządu słuchu i układu oddechowego.

Decyzją z dnia (...) Inspektor Sanitarny w S. działając na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, w oparciu o orzeczenie lekarskie z dnia 18 września 2000 r., nie stwierdził u J.K. choroby zawodowej.

Odwołanie od powyższej decyzji do Inspektora Sanitarnego wniosła J.K. zarzucając organowi niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności nieuwzględnienie faktu zatrudnienia przez cały okres pracy w warunkach szczególnych, które powodowały zagrożenie występowania chorób zawodowych.

Decyzją z dnia (...). nr (...)Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Inspektora Sanitarnego w S. z dnia (...) W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż decydujące znaczenie dla sprawy miały materiały dowodowe zebrane w latach 1992 i 1993 tuż po ustaniu zatrudnienia (...), która od listopada 1991 r. przebywała na rencie inwalidzkiej z powodu ogólnego stanu zdrowia. Zakłady służby zdrowia na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich, wśród których na szczególne uwzględnienie zasługują badania przeprowadzone przez Klinikę Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny, informacji o przebiegu pracy zainteresowanej wraz z dokładną oceną wielkości narażenia na czynniki szkodliwe uznały, że występująca u J.K. astma oskrzelowa atopowa nie jest związana etiologicznie z narażeniem zawodowym. Nie stwierdzono bowiem osłuchowych i spirometrycznych objawów stanów spastycznych oskrzeli, oraz nie potwierdzono uczulenia na alergeny środowiska pracy, ujawniono natomiast uczulenie na szereg alergenów pozazawodowych takich jak: kurz domowy, pierze, sierść kota, konia, wełna owcza, mieszanina zbóż, słoma i len.

Stwierdzona u J.K. dysfunkcja obustronna ucha wewnętrznego również nie wykazuje zawodowej etiologii niedosłuchu, albowiem wyniki badań audiometrycznych potwierdziły istnienie nietypowego dla urazu akustycznego przebiegu krzywych progowych oraz postępowanie niedosłuchu po ustaniu narażenia.

Reasumując, zdaniem organu II instancji J.K. w okresie zatrudnienia nie była narażona na czynniki szkodliwe dla zdrowia charakteryzujące się odległymi w czasie skutkami biologicznymi, skoro więc diagnostyka przeprowadzona w okresie dwóch lat po ustaniu zatrudnienia nie potwierdziła rozpoznania chorób zawodowych, to tym bardziej takie rozpoznanie nie mogło być dokonane po upływie 9 lat od ustania narażenia.

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J.K. zarzucając sprzeczność ustaleń organu pierwszej instancji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez oparcie decyzji na orzeczeniu Specjalistycznego ZOZ z dnia (...). nr (...) oraz Kliniki Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy z dnia (...)., a nie na orzeczeniach lekarskich i kartach informacyjnych z obecnego leczenia, a nadto niewyjaśnienie faktu przyczynienia się warunków pracy do powstałych schorzeń, brak odniesienia do zeznań świadków oraz nie przeprowadzenie obecnie badań w Klinice Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy.

W odpowiedzi na skargę Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze.

Na wstępie należy zwrócić uwagę na istotne zagadnienie o charakterze procesowym. Stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie, Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach przekazuje się sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na obszarze województwa świętokrzyskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005 r. Z tego względu właściwym do rozpoznania skargi J.K. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.

Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Według zaś treści art. 135 cyt. ustawy, Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W rozpatrywanym przypadku kontrola sądowoadministracyjna wykazała naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W dniu wydania decyzji przez organ II instancji obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), które w § 10 stanowi, że postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia rozporządzenia w życie, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. W niniejszej sprawie Inspektor Sanitarny prawidłowo uznał, że postępowanie zostało wszczęte przed dniem 3 września 2002 r., a zatem zasadnie za podstawę rozstrzygnięcia zostały przyjęte przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.).

Na podstawie zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego Sąd uznał, iż tryb postępowania w rozpoznawanej sprawie był niezgodny z trybem określonym w przepisach powołanego rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r. Stosownie do § 10 ust. 1 ww. rozporządzenia, decyzje o stwierdzeniu choroby zawodowej wydaje się na podstawie orzeczenia lekarskiego wydanego przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia oraz na podstawie wyników dochodzenia epidemiologicznego.

Orzeczenie lekarskie odpowiadające wymogom określonym w § 7 ust. 4 stanowi niezbędny dowód w zakresie oceny stanu zdrowia, który stosownie do postanowień § 8 ust. 1 jednostki organizacyjne właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych przesyłają wraz z posiadaną niezbędną dokumentacją państwowemu terenowemu inspektorowi sanitarnemu. Pracownik, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez właściwy instytut naukowo-badawczy resortu zdrowia i opieki społecznej (§ 9 ust. 1 cyt. rozp.).

W aktach sprawy znajduje się orzeczenie z dnia 12 grudnia 1992 r. nr 2734/92 wydane przez Specjalistyczny Zespół Opieki Zdrowotnej - Przychodnia Chorób Zawodowych brak natomiast orzeczenia wydanego przez jednostkę uprawnioną do przeprowadzenia ponownego badania (a o takie badanie wystąpiła zainteresowana) tj. Klinikę Chorób Zawodowych Instytut Medycyny Pracy. Za takie bowiem rozstrzygnięcie nie można uznać karty informacyjnej z leczenia klinicznego J.K., przeprowadzonego w okresie od (...). do (...). Nie można zatem przyjąć, że wymienione wyżej dowody mogły stanowić wystarczającą podstawę ustaleń organów administracji w zakresie oceny stanu jej zdrowia.

Z chwilą wniesienia wniosku z dnia 16 czerwca 2000 r. "o ustalenie choroby zawodowej" Inspektor Sanitarny w S. informował J.K. o obowiązku zgłoszenia się do Ośrodka Medycyny Pracy Dział Konsultacyjno-Diagnostyczny, o czym świadczy pismo z dnia (...). nr (...). W tej sytuacji uzyskanie nowego orzeczenia lekarskiego z dnia (...). Ośrodka Medycyny Pracy Dział Konsultacyjno-Diagnostyczny w Kielcach, niekorzystnego dla strony, dawało stronie możliwość wystąpienia z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez właściwą jednostkę badawczo-rozwojową w dziedzinie medycyny pracy.

Jak wynika z akt sprawy o takie badanie J.K. wystąpiła, jednakże Ośrodek Medycyny Pracy odmówił skierowania skarżącej na badania twierdząc w piśmie z dnia (...). nr (...), że zarówno "orzeczenie" Instytutu Pracy z 1993 r. jak i orzeczenie z dnia (...). są ostateczne, a jedynie "rutynowo" w orzeczeniu z dnia (...). wskazano tryb odwoławczy, co w konkretnym przypadku nie znajduje uzasadnienia. Stanowisko to zostało również podtrzymane w piśmie z dnia (...). nr (...).

Nie budzi wątpliwości, iż takie postępowanie diagnostyczno-orzecznicze narusza zasady określone w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, albowiem pozbawia możliwości quasi instancyjnej kontroli prawidłowości orzeczenia lekarskiego przez jednostkę inną niż ta, która wydała niekorzystne orzeczenie. Z kolei organy administracji orzekając w oparciu o tak niekompletny materiał dowodowy również naruszyły przepisy § 10 ust. 1 powołanego rozporządzenia jak i przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji jeszcze raz poczyni prawidłowe ustalenia w zakresie oceny stanu zdrowia J.K. zgodnie z wymogami § 7 ust. 4 w zw. z § 9 ust. 1 cyt. rozporządzenia i w oparciu o kompletny materiał dowodowy wyda stosowne rozstrzygnięcie.

Z podniesionych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c, art. 135 oraz 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji.