Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2652846

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim
z dnia 10 kwietnia 2019 r.
II SA/Go 103/19
Cel instytucji przewidzianej w art. 113 § 2 k.p.a.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.).

Sędziowie WSA: Krzysztof Dziedzic, Asesor Jarosław Piątek.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi B.R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści postanowienia oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskiem z dnia (...) grudnia 2018 r., B.R. zwróciła się do Burmistrza Miasta o wyjaśnienie wątpliwości co do treści postanowienia z dnia (...) listopada 2018 r. znak: (...) Powołując się na art. 113 § 2 k.p.a. strona wniosła o wyjaśnienie następujących sformułowań zawartych w postanowieniu: poprawki, poprawianie, poprawienia - które odnoszą się do operatu szacunkowego, ponadto: operat pierwotny, nowy operat, kolejna wersja operatu pierwotnego, prostowanie przez biegłego. Strona wskazała, że powyższych zwrotów nie ma w żadnych przepisach, skoro zatem ustawodawca nie określa znaczenia tych pojęć, a używa ich organ to budzi to wątpliwości i dlatego organ używając tychże pojęć powinien wskazać postawę prawną ich zastosowania.

W odpowiedzi na powyższy wniosek w postanowieniu z dnia (...) grudnia 2018 r. Burmistrz Miasta wskazał, że wymienione zwroty są powszechnie używane przez sądy administracyjne w wydanych orzeczeniach, jako przykład wymieniając sygnatury wybranych spraw sądowoadministracyjnych. Dalej organ podał, że kwestionowane zwroty zostały użyte w uzasadnieniu postanowienia z dnia (...) listopada 2018 r. i miały za zadanie objaśnić stronie sentencję tego postanowienia, a ich znaczenie jest oczywiste w kontekście prowadzonego postępowania.

Od postanowienia Burmistrza Miasta z dnia (...) grudnia 2018 r. B.R. wniosła zażalenie. Skarżąca zarzuciła nie wyjaśnienie wątpliwości co do treści postanowienia z dnia (...) listopada 2018 r. w przedmiocie powołania biegłego sądowego oraz naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak pouczenia strony o prawie do złożenia zażalenia na postanowienie.

Postanowieniem z dnia (...) stycznia 2019 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I inst. W uzasadnieniu organ wskazał, że pismo Burmistrza z dnia (...) grudnia 2018 r. zostało wydane po dokonaniu przez organ czynności, dla której przepisy k.p.a. (tu art. 113 § 2) przewidują formę postanowienia. W ocenie SKO ww. pismo Burmistrza z dnia (...) grudnia 2018 r. posiada wystarczające elementy, o których mowa w art. 124 § 1 k.p.a., aby uznać je za postanowienie, czyli oznaczenie organu administracji publicznej, rozstrzygnięcie, datę jego wydania, oznaczenie strony oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jego wydania. W opinii SKO pismo Burmistrza z dnia (...) grudnia 2018 r. dotyczące sprawy opłaty adiacenckiej z tytułu podziału działki nr (...) położonej w (...), odpowiadające na pismo skarżącej z dnia (...) grudnia 2018 r. posiada charakter postanowienia, nie zawiera jednak uzasadnienia prawnego oraz pouczenia o środkach zaskarżenia. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy Kolegium wskazało, że wyjaśnienie wątpliwości co do treści postanowienia jest konieczne wtedy, gdy postanowienie nie jest jednoznaczne lub dotknięte zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Wyjaśnienie wątpliwości nie może prowadzić ani do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, ani powodować zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia, nie może też pozostawać w sprzeczności z treścią postanowienia. Organ podkreślił, że wyjaśnienie wątpliwości nie polega na interpretacji gramatycznej, logicznej, czy celowościowej, lecz jedynie na objaśnieniu tego jak organ wydający decyzję rozumiał jej sens. Dokonując wyjaśnienia treści decyzji organ nie może wyjść poza zakres rozstrzygnięcia, ani też jej uzupełnić czy też pozostawać z nim w sprzeczności. Dalej organ wskazał, że na wydane przez Burmistrza postanowienie z dnia (...) listopada 2018 r. o odmowie powołania biegłego nie przysługuje zażalenie, zatem strona niezadowolona z rozstrzygnięcia może podnieść zarzuty co do tego postanowienia dopiero w odwołaniu od decyzji. Kolegium nie dostrzegło konieczności wyjaśnienia treści rozstrzygnięcia ww. postanowienia z dnia (...) listopada 2018 r. Zgłoszone przez stronę wątpliwości co do użytych w postanowieniu wyrażeń, niejasnych sformułowań, wyjaśnień bądź zastosowanych skrótów należy rozpatrywać w kontekście utrudniających ustalenie sensu rozstrzygnięcia, które w ocenie Kolegium w niniejszej sprawie nie występuje.

Od powyższego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego B.R. wniosła skargę.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 7 k.p.a. - poprzez niewykazanie przez organy obydwu instancji dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, nie podjęcie działań mogących wyjaśnić okoliczności wskazane przez skarżącą we wniosku z dnia (...) grudnia 2018 r. oraz w zażaleniu,

2. art. 113 § 2 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wątpliwości co do treści postanowienia Burmistrza z dnia (...) listopada 2018 r.,

3. poprzez nie zawarcie w postanowieniu: uzasadnienia, podstawy prawnej, pouczenia ani jasnego i zrozumiałego dla skarżącej rozstrzygnięcia oraz jego motywów tak co do okoliczności faktycznych jak i podstaw prawnych, będących motywem rozstrzygnięcia.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała na art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi o ocenie prawidłowości operatu szacunkowego. W sytuacji stwierdzenia istotnych wad obowiązkiem organu jest zwrócenie się do rzeczoznawcy o ich skorygowanie. Dalej skarżąca odniosła się do sposobu korekty operatu szacunkowego, podkreślając, że nie może ona nastąpić poprzez złożenie nowego operatu szacunkowego. Skarżąca wskazała na wątpliwości jakie wzbudziły w niej sformułowania zawarte w postanowieniu z dnia (...) listopada 218 r., następnie zwróciła uwagę, że postanowienie Burmistrza z dnia (...) grudnia 2018 r. nie zawiera istotnych elementów rozstrzygnięcia, czyli: uzasadnienia, podstawy prawnej, pouczenia. W ocenie skarżącej postanowienie to jest niezrozumiałe i nie zawiera rozstrzygnięcia o istocie sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie o odmowie wyjaśnienia wątpliwości w treści postanowienia Burmistrza z dnia (...) listopada 2018 r. o odmowie powołania nowego biegłego.

W myśl art. 113 § 2 i § 3 k.p.a. organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. Na postanowienie w sprawie sprostowania i wyjaśnienia służy zażalenie.

W myśl art. 126 k.p.a. wyjaśnienie wątpliwości w trybie art. 113 § 2 k.p.a. dotyczy również wydanych w toku postępowania orzeczeń w formie postanowienia.

Z treści przytoczonego przepisu art. 113 § 2 wynika jednoznacznie, że formą załatwienia wniosku o wyjaśnienie wątpliwości co do treści rozstrzygnięcia jest postanowienie. O tym jakie elementy powinno zawierać postanowienie rozstrzygają przepisy art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. Zgodnie z treścią tych przepisów postanowienie powinno zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę jego wydania, oznaczenie strony lub stron albo innych osób biorących udział w postępowaniu, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jego wydania lub, jeżeli postanowienie wydane zostało w formie dokumentu elektronicznego, powinno być opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie.

Wskazać jednak przyjdzie, że brak poszczególnych składników nie dyskwalifikuje jeszcze dany akt jako postanowienia. W orzecznictwie przyjmuje się, że do konstytutywnych składników treści decyzji/postanowienia, to jest takich, których istnienie decyduje o tym, że w danym przypadku mamy do czynienia z decyzją lub postanowieniem zalicza się: oznaczenie organu administracji wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji publicznej. Brak któregokolwiek z powyższych elementów powoduje, że dany akt nie może być uznany za decyzję administracyjną czy postanowienie w rozumieniu przepisów k.p.a.

Podnieść należy, że pismo Burmistrza z dnia (...) grudnia 2018 r. zawiera w swej treści wszystkie niezbędny elementy rozstrzygnięcia, a zatem prawidłowo zostało przyjęte jako postanowienie wydane na podstawie art. 113 § 2 k.p.a. Brak w rozstrzygnięciu pouczenia o sposobie i terminie wniesienie środka zaskarżenia w określonych sytuacjach może stanowić uzasadnioną podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia (odwołania). Należy zauważyć, że w analizowanej sprawie pomimo braku pouczenia w omawianym zakresie skarżąca złożyła przewidziany w ustawie środek zaskarżenia zachowując przy tym wymagany termin.

Wskazać jednocześnie należy, ze w toku postępowania administracyjnego pozostałe uchybienia formalne jakim dotknięte było orzeczenie I inst. zostały konwalidowane, bowiem w zaskarżonym postanowieniu z dnia (...) stycznia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnikliwe przedstawiło stan faktyczny i stan prawny sprawy, ustosunkowało się zarówno do twierdzeń zawartych we wniosku wszczynającym postępowanie jak i do zarzutów podniesionych w zażaleniu.

Stanowisko organu II inst. wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest prawidłowe.

Wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji (postanowienia) jest konieczne wtedy, gdy jest ona niejednoznaczna lub dotknięta zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Przedmiotem postanowienia wydanego w trybie art. 113 § 2 k.p.a. jest wyłącznie wyjaśnienie stronom tego, jak organ rozumiał własne rozstrzygnięcie. Wyznaczone przepisem art. 113 § 2 k.p.a. pole działania organu jest więc ograniczone wyłącznie do wyjaśnienia stronie zgłoszonych wątpliwości co do użytych w decyzji wyrażeń, niejasnych sformułowań, wyjaśnień bądź zastosowanych skrótów utrudniających ustalenie sensu rozstrzygnięcia. W postępowaniu prowadzonym w trybie art. 113 § 2 k.p.a. organ nie prowadzi postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do ustalenia stanu faktycznego w takim zakresie, jak w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o charakterze merytorycznym.

We wniosku z dnia (...) grudnia 2018 r. skarżąca zwróciła się o wyjaśnienie pojęć i sformułowań, którym nie można przypisać sformalizowanego znaczenia. Zasadne jest stanowisko organu, zgodnie z którym poprzez podważanie poszczególnych zwrotów i określeń w trybie art. 113 § 2 k.p.a. nie jest dopuszczalne kwestionowanie rozstrzygnięcia merytorycznego zawartego w danym orzeczeniu. Stanowisko w sprawie odmowy powołania kolejnego biegłego w celu sporządzenia operatu szacunkowego strona postępowania administracyjnego może przedstawić w odwołaniu od decyzji I inst., bowiem kwestia zmiany treści operatu szacunkowego, jego korekty, trybu wprowadzania zmian do operatu szacunkowego dotyczą ściśle strony merytorycznej strony postępowania, której przedmiotem jest ustalenie opłaty adiacenckiej.

Z powyższych względów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga została oddalona.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.