II SA/Gl 71/15 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach - OpenLEX

II SA/Gl 71/15 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1676649

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 marca 2015 r. II SA/Gl 71/15

UZASADNIENIE

Sentencja

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy

Uzasadnienie faktyczne

Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza podał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w wynajmowanym lokalu mieszkalnym. Skarżący podkreślił, że bieżące dochody (uzyskiwane z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w wysokości około 1500 zł miesięcznie oraz z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie około 460 zł netto miesięcznie) w zasadzie w całości służą pokrywaniu bieżących wydatków. Zadeklarował, że nie posiada żadnych nieruchomości, papierów wartościowych, oszczędności ani też oszczędności. Zaznaczył, że w skład jego majątku wchodzi samochód - 10 letni (...).

Pismem z dnia 2 marca 2015 r. referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez udokumentowanie wydatków związanych z utrzymaniem się oraz przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość dochodów osiąganych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej i z tytułu wynagrodzenia za pracę.

W odpowiedzi pełnomocnik strony nadesłała kopie dokumentów dotyczących bieżących kosztów utrzymania, oraz kopie podatkowej księgi przychodów i rozchodów dotyczące grudnia 2014 r. Pomimo wezwania nie nadesłano żadnego dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu z tytułu zatrudnienia na 1/4 etatu.

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:

Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. - zwana dalej p.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.

Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy.

W realiach rozpoznawanej sprawy brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego albowiem nie wykazano, że jego sytuacja materialna wyklucza samodzielne pokrycie wydatków z tytułu kosztów sądowych.

Nadmienić trzeba, że nieprzypadkowo ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 p.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt II GZ 332/08 - System Informacji Prawniczej Lex nr 551914). Konsekwencją uchylenia się od tego obowiązku lub udzielenia niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy (tak orzekł NSA np. w postanowieniu z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 180/09 - Lex nr 552208, w postanowieniu z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 - Lex nr 552504, w postanowieniu z dnia 23 marca 2012 sygn. akt I OZ 184/12 - 1136769 oraz w postanowieniu z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 182/12 - Lex 1136768).

W rozpoznawanej sprawie stan majątkowy wnioskodawcy nie pozawala stwierdzić, że jest on osobą ubogą, której sytuacja materialna wyklucza możliwość samodzielnego poniesienia kosztów sądowych.

Twierdzeniom strony o ciężkim położeniu przeczy zarówno fakt, że wraz z wniesieniem skargi uiścił wpis od niej w wysokości 300 zł jak również i to, że nadesłane dokumenty, co prawda fragmentarycznie obrazujące jego dochody, nie dają podstaw do uznania go za osobę ubogą. Wg. nadesłanej kopii podatkowej księgi przychodów i rozchodów za miesiąc grudzień 2014 r. wydatki poniesione przez stronę w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą wynosiły 8.198 zł, zaś przychody z tego tytułu kształtowały się na poziomie 16.766 zł. Trudno więc uznać, że ktoś, kogo dochody mogą wynosić w skali miesiąca ponad 8.000 zł jest osobą, która zasługiwałaby na zwolnienie od kosztów sądowych. Odnotowania zaś wymaga, że skarżący uchylił się od przedłożenia dokumentów obrazujących kształtowanie się relacji przychodów do wydatków w innych miesiącach - zwłaszcza w styczniu i w lutym br., pomimo jednoznacznego wezwania w tym zakresie.

Dalej wskazać przyjdzie, że wśród bieżących kosztów utrzymania znalazły się raty bliżej niesprecyzowanych zobowiązań kredytowych. Brak jakichkolwiek bliższych informacji na temat celów na jakie zobowiązania te zostały zaciągnięte wyklucza możliwość zaliczenia ich w poczet kosztów związanych z zaspokajaniem potrzeb egzystencjalnych, a co za tym idzie daje podstawę do twierdzenia, że przyznanie pierwszeństwa w spłacie tego rodzaju należności przed kosztami sądowymi jest z punktu widzenia zasady równego traktowania stron w postępowaniach sądowych niedopuszczalne.

Na koniec wreszcie wspomnieć trzeba, że skarżący jest właścicielem zarówno samochodu osobowego jak i motocykla, o którym wspomniał w złożonym osobno druku wniosku o przyznanie prawa pomocy przed sądami powszechnymi. Osoba dysponująca tego rodzaju składnikiem majątku, wycenionym na około 5.000 zł nie może oczekiwać, że zostanie zwolniona od kosztów sądowych, gdyż nie jest to rzecz niezbędna do zaspokojenia elementarnych potrzeb bytowych, a jej wartość pozwala na zdobycie, poprzez zbycie, środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego.

Mając powyższe na względzie, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.