Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1026841

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach
z dnia 4 marca 2009 r.
II SA/Gl 1029/08

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia Łukasz Strzępek (sprawozdawca).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. P. na postanowienie Ś. W. I. N. B. w K. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia wykonania rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych

Uzasadnienie faktyczne

Wpis od skargi wynosi w niniejszej sprawie (...) zł - jego wysokość została ustalona zgodnie z treścią § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).

W odpowiedzi na wezwanie do jego uiszczenia R. P., w piśmie procesowym z dnia (...) r. zwrócił się o zwolnienie z wpisu od skargi ze względu na trudną sytuację materialną. Następnie, czyniąc zadość wymogom formalnym, wniosek o przyznanie prawa pomocy złożył na druku urzędowego formularza PPF. Wynika z niego, że R. P. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z małżonką, zamieszkując w części budynku mieszkalnego (lokal mieszkalny o pow. (...) m2). Wnioskodawca wskazał również, że jest współwłaścicielem (w (...) części) starego ((...) lat) budynku mieszkalnego wymagającego remontu.

Brak niektórych informacji dotyczących sytuacji materialnej skarżącego spowodował, iż pismem z dnia 10 lutego 2009 r. został on wezwany do:

-

nadesłania kserokopii dokumentów wykazujących wysokość świadczeń rentowych, które otrzymuje wraz z małżonką,

-

udokumentowania faktu zajęcia komorniczego dokonanego na przyznanym mu świadczeniu rentowym,

-

nadesłania kserokopii rachunków, faktur lub innych dokumentów obrazujących wysokość wydatków ponoszonych na opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, odprowadzenie ścieków itp.,

-

udokumentowania faktu zaciągnięcia dwóch pożyczek bankowych przeznaczonych na remont domu.

W wyznaczonym terminie skarżący nadesłał kserokopie wspomnianych dokumentów. W oparciu o ich treść ustalono, że łączny dochód skarżącego i jego małżonki, w miesiącu lutym wyniósł (...) zł netto ((...) zł + (...) zł). G. P. (żona skarżącego) jest osobą niepełnosprawną, zaliczoną do (...) grupy inwalidztwa. Dochód rodziny wnioskodawcy jest obciążony obowiązkiem spłat zaciągniętych pożyczek ((...) - (...) zł oraz (...) - (...) zł). Do tego dochodzą bieżące opłaty związane z utrzymaniem się (energia elektryczna, woda itp.).

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:

Możliwość przyznania stronie postępowania sądowoadministracyjnego prawa pomocy jest uzależniona od tego, czy wykaże ona w przekonujący sposób, iż rzeczywiście jej sytuacja materialna jest na tyle ciężka, aby uzasadnione było uczynienie wyjątku od przyjętej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) zasady odpłatności postępowania.

Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W istocie rzeczy jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego ze środków publicznych i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Zasadność wniosku strony oceniana jest w dwóch aspektach - z jednej strony uwzględnienia się wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z pod uwagę brane są jej możliwości finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05).

Stan majątkowy skarżącego przedstawiony we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w innych dokumentach nadesłanych do Sądu pozwala stwierdzić, że R. P. znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Żona wnioskodawcy jest osoba, której stan zdrowia uzasadnia istnienie zwiększonych wydatków związanych z utrzymaniem się. Równocześnie całkowity dochód uzyskiwany w rodzinie R. P. pozwala w zasadzie na pokrycie bieżących kosztów utrzymania się. Co do zasady wnioskodawca nie posiada możliwości zdobycia dodatkowych środków na poniesienie wydatków związanych z postępowaniem sądowym. W tym kontekście zauważyć trzeba, że kondycja materialna wnioskodawcy była juz przedmiotem analizy dokonanej przez referendarza sadowego w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 64/08. Z przesłanych przy tamtej sprawie dokumentów wynika, że pożyczki, których spłata obciąża aktualnie budżet wnioskodawcy zostały zaciągnięte na poczet remontu domu. W opisywanej sytuacji odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby skutkować zamknięciem skarżącemu drogi do sądowej ochrony swoich praw.

Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.