Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2891773

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z dnia 30 marca 2020 r.
II SA/Gd 140/20

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. H. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi E. H. na decyzję Wojewody z dnia 12 grudnia 2019 r., nr (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę postanawia przywrócić skarżącej E. H. termin do uzupełnienia braków formalnych skargi.

Uzasadnienie faktyczne

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 2 marca 2020 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL skarżącej, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Zobowiązanie doręczono pełnomocnikowi w dniu 9 marca 2020 r. (zob. zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 21).

W dniu 16 marca 2020 r. pełnomocnik strony, za pośrednictwem poczty elektronicznej, przesłał numer PESEL skarżącej wskazując, że posłużenie się takim sposobem wykonania zarządzenia wynika z ograniczonego działania poczty z uwagi na ogłoszony w kraju stan zagrożenia epidemiologicznego.

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału w dniu 17 marca 2020 r. poinformowano pełnomocnika, że pismo z dnia 16 marca 2020 r. skierowane na elektroniczną skrzynkę e-mail sądu nie wywołuje skutków prawnych w postępowaniu sądowym. Jednocześnie wskazano, że pismo należy przesłać na elektroniczną skrzynkę podawczą sądu, zgodnie z art. 12b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej jako p.p.s.a., lub w formie dokumentu papierowego i musi ono spełniać wymogi określone w art. 46 p.p.s.a.

Pismem nadanym w placówce pocztowej w dniu 17 marca 2020 r. pełnomocnik przesłał podpisane pismo z dnia 16 marca 2020 r. wraz z numerem PESEL skarżącej. Jednocześnie, z uwagi na istniejące ograniczenie dostępności placówek pocztowych i ograniczenia przemieszczania się, związane ze stanem epidemiologicznym, pełnomocnik wniósł o uznanie pisma wysłanego mailem w dniu 16 marca 2020 r. za doręczone. Jak wskazano we wniosku o przywrócenie terminu, w związku ze stanem epidemicznym w sposób nagły działalność poczty polskiej oraz jej placówek została ograniczona. Zgodnie z zaleceniami polskich władz, należy pozostać w domu, w szczególności unikać dużych skupisk ludzi, które niewątpliwie powstają w placówkach pocztowych. Tymczasem w związku z wprowadzonym stanem epidemiologicznym i ograniczeniami w działaniu poczty w miastach w całym kraju gromadziły się ogromne kolejki, które mogą sprzyjać rozprzestrzenianiu się zarażeniom. Tym samym mamy do czynienia ze stanem nadzwyczajnym, którego nie dało się w żadnym stopniu przewidzieć.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny.

Zgodnie z treścią art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) dalej jako p.p.s.a., czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).

Treść powyższych przepisów wskazuje, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i tylko kumulatywne zaistnienie przywołanych przesłanek może stanowić podstawę faktyczną i prawną do wydania przez sąd administracyjny postanowienia o przywróceniu wnioskodawcy terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowo-administracyjnym.

Sąd rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu w pierwszej kolejności bada, czy został wniesiony w terminie 7-dniowym przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a. Sąd wojewódzki uznał, że strona zachowała niniejszy termin, gdyż w tym samym dniu, kiedy pełnomocnik został poinformowany, że jego pismo uzupełniające braki skargi wysłane zwykłą pocztą elektroniczną nie wywołuje skutków prawnych, skutecznie złożył wniosek o przywrócenie terminu oraz dokonał uchybionej czynności.

Sąd również ocenił pozytywnie przesłankę uprawdopodobnienia braku winy profesjonalnego pełnomocnika w dokonaniu w czynności procesowej po terminie, polegającej na uzupełnieniu braków formalnych skargi. Rozważając tę kwestię sąd miał bowiem na uwadze, że brak winy należy jedynie uprawdopodobnić, zaś uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie.

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku pełnomocnik skarżącej jako przyczynę uchybienia terminu wskazuje na ograniczenia w poruszaniu się i w działalności poczty, związane z wprowadzonym w dniu 13 marca 2020 r. stanem zagrożenia epidemicznego wynikającego z rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2. W tej sytuacji, aby stosować się do zaleceń władz oraz ograniczyć możliwość zarażenia się, pełnomocnik skorzystał z formy kontaktu z sądem za pośrednictwem poczty elektronicznej.

Odnosząc się do tych okoliczności należy wskazać, że w ocenie sądu przemawiają one za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, gdyż uprawdopodabniają one brak winy pełnomocnika w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.

Jest znane sądowi, że w dniu 13 marca 2020 r. Minister Zdrowia wydał rozporządzenie w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz. U. z 2020 r. poz. 433). Rozporządzenia to weszło w życie z dniem ogłoszenia. Na mocy tego aktu, jak również zgodnie z zaleceniami organów państwowych, na terenie całego kraju obowiązywały ograniczenia w przemieszczaniu się ludności i funkcjonowaniu wielu instytucji, w tym poczty. W szczególności zalecane było, aby pozostawać w domu i unikać dużych skupisk ludzi. Faktem powszechnie znanym jest przy tym, że mimo tych ograniczeń w wielu obiektach użyteczności publicznej, także placówkach pocztowych, gromadziły się kolejki, co stwarzało zagrożenie rozprzestrzenianie się zarażenia.

Mając to na uwadze należy zgodzić się, że stan epidemiczny stanowi okoliczność nagłą, której strona nie mogła przewidzieć ani jej zapobiec. Z kolei stan ten spowodował wprowadzenie wielu ograniczeń zarówno w przemieszczeniu się, z zaleceniem ograniczenia wszelkich wyjść do niezbędnego minimum i unikania skupisk ludzi, jak również ograniczone zostały zasady funkcjonowania wielu instytucji, także placówek pocztowych. Jednocześnie nie budzi wątpliwości, że w aktualnej sytuacji każde wyjście z domu i udanie się w miejsce publiczne, a takim jest placówka pocztowa, stwarza ryzyko zarażenia się.

W tym stanie rzeczy sąd uznał za wiarygodne twierdzenia pełnomocnika o braku dostępności do usług pocztowych w trakcie biegu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, co uzasadniało posłużenie się przez niego środkami komunikacji elektronicznej w celu wykonania wezwania sądu. Wprawdzie na mocy obowiązujących przepisów strona może komunikować się z sądem elektronicznie, jednakże obecnie dla skuteczności tak dokonywanych czynności niezbędne jest kierowanie pism na elektroniczną skrzyknę podawczą sądu, a nie na adres poczty elektronicznej e-mail, jednakże w aktualnym można uznać, że pełnomocnik posłużył się dostępnymi mu środkami w celu wykonania wezwania. Nie przesądza to, w ocenie sądu, o jego winie w uchybieniu terminu. Z uwagi zaś na to, że składając wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi pełnomocnik dokonał uchybionej czynności w prawidłowej formie, sąd uznał, iż przesłanki przywrócenia terminu zostały w niniejszej sprawie spełnione.

Z tych względów uznając, że uchybienie terminu w niniejszej sprawie było niezawinione, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. przywrócił skarżącej termin do uzupełnienia braków formalnych skargi.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.