Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku
z dnia 16 marca 2006 r.
II SA/Bk 1011/05

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.).

Sędziowie NSA: Grażyna Gryglaszewska, Anna Sobolewska-Nazarczyk.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2006 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia (...) października 2005 r. Nr (...) w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia chorób zawodowych uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia (...) września 2005 r. nr (...) w przedmiocie zawieszenia postępowania wyjaśniającego w sprawie chorób zawodowych.

Uzasadnienie faktyczne

Po złożeniu zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej przez lekarza NZOZ M. s.c. - pismem z dnia 19 marca 2004 r. w trybie art. 61 § 4 k.p.a. T. K. został zawiadomiony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie czterech chorób zawodowych: przewlekłego zapalenia nadkłykcia przyśrodkowego prawej kości ramieniowej, zespołu rowka nerwu łokciowego prawego wywołanego sposobem wykonywania pracy, obustronnego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, zespołu wibracyjnego - postaci mieszanej naczyniowo-nerwowej oraz kostno-stawowej.

Następnie, informując go o wcześniejszym prawomocnym zakończeniu postępowania dotyczącego stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią zapalenia nadkłykcia kości ramieniowej, jednocześnie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. zwrócił się do uprawnionej jednostki służby zdrowia o wydanie orzeczenia lekarskiego w trybie § 4 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Po uzyskaniu informacji z Przychodni Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B., iż z uwagi na fakt niedostarczenia przez T. K. szczegółowego przebiegu pracy i narażenia zawodowego w latach 2001-2004 kontynuowanie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego, dotyczącego zgłoszonych przez dr J. B. podejrzeń chorób zawodowych nie jest możliwe - Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. postanowieniem z dnia (...).09.2005 r. nr (...) na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 8 ust. 1 cytowanego rozporządzenia zawiesił z urzędu postępowanie wyjaśniające w sprawie stwierdzenia chorób zawodowych: zawodowego uszkodzenia słuchu, zespołu wibracyjnego i zespołu rowka nerwu łokciowego u T. K. do dnia otrzymania orzeczenia lekarskiego z Poradni Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B.

Jednocześnie na mocy art. 100 § 1 k.p.a. wezwał ww. do przedłożenia do Przychodni Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. stosownych dokumentów dot. szczegółowego przebiegu pracy i narażenia zawodowego w latach 2001-2004, określających czas, miejsce i zakres wykonywania tych prac.

W zażaleniu na to postanowienie T. K. wnosił o uchylenie go w całości uznając brak podstaw do zawieszenia postępowania, bowiem "w sprawie nie występuje żadne zagadnienie prawne". Dowodził, że to Poradnia Chorób Zawodowych uchyla się od wydania orzeczenia lekarskiego, a organ decyzyjny stara się uchylić od wydania rozstrzygnięcia merytorycznego.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. postanowieniem z dnia (...).10.2005 r. nr (...) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, zawieszające postępowanie.

Wskazywał na niemożność ustalenia faktycznego przebiegu pracy i narażenia zawodowego w latach 2001-2004 z uwagi na uporczywe nieudzielanie informacji przez T. K. jako pracodawcy (i pracownika w jednej osobie). Zaprezentował pogląd, że skoro ustawa uzależnia wydanie decyzji w sprawie od uprzedniego uzyskania orzeczenia WOMP, to wynik toczącej się sprawy przed WOMP mieści się w kategorii zagadnienia wstępnego, o którym mowa w ww. przepisie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zachodzi bowiem związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej w przedmiocie choroby zawodowej, a zagadnieniem wstępnym.

Zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., to okoliczność warunkująca (bądź jeden z warunków) rozstrzygnięcie merytoryczne w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, przy czym ocena tego zagadnienia należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie.

Wobec łącznego wystąpienia w sprawie wszystkich trzech przesłanek, obligujących organ administracji do zawieszenia postępowania z urzędu, tj:

-

postępowanie administracyjne jest w toku,

-

rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej jego przedmiotem zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez jednostkę uprawnioną,

-

zagadnienie wstępne nie zostało rozstrzygnięte, organ odwoławczy nie podzielił argumentacji skarżącego o bezpodstawności zawieszenia - w szczególności przekonania, iż ośrodek medycyny pracy nie jest organem administracji publicznej.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. K., domagając się uchylenia postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. nie zgadzał się z oceną, iżby zachodziły podstawy do zawieszenia postępowania. Wskazywał na fakt uchylania się Poradni Chorób Zawodowych w B. od wydania orzeczenia lekarskiego, mimo dostarczenia wymaganych informacji przez niego oraz lekarza, który złożył zgłoszenie chorób zawodowych.

Organ administracyjny wnosił o oddalenie skargi, jako bezzasadnej.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga pozostaje uzasadniona, przy tym z mocy art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny był władny do wyeliminowania z obrotu prawnego także wadliwego postanowienia organu pierwszej instancji.

Stosownie do treści art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 marca 2001 r. w sprawie sygn. akt III SA 32/00 (Lex nr 47487) - pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, zaś ocena tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie.

W sprawie o stwierdzenie choroby zawodowej w trybie § 8 ust. 1 powołanego powyżej rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych... właściwy organ wydaje decyzję na podstawie materiałów dowodowych, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, o którym mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia oraz oceny narażenia zawodowego pracownika. Orzeczenie lekarskie jest obligatoryjnym składnikiem materiału dowodowego, natomiast nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., nie ma bowiem charakteru zagadnienia prawnego, a jest szczególnym dowodem podlegającym regułom postępowania dowodowego, w tym ocenie organu decyzyjnego. Nie podlega też załatwieniu przez "inny organ", o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Wydanie orzeczenia lekarskiego w celu rozpoznania choroby zawodowej lub stwierdzenia braku podstaw do jej rozpoznania stanowi etap postępowania wyjaśniającego (dowodowego), a lekarz jednostki orzeczniczej, wyszczególnionej w § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia nie jest "innym organem", o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. "Innym organem" może być każdy organ państwowy, także w znaczeniu funkcjonalnym, uprawniony na podstawie przepisów prawa do podejmowania rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach, w formach prawem przewidzianych.

Lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne zatrudniony w jednostkach orzeczniczych, o których mowa w § 5 rozporządzenia jest wyłącznie właściwy do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej rozpoznania, ale wydane przez niego orzeczenie lekarskie nie stanowi rozstrzygnięcia kształtującego prawa lub obowiązki strony, a stanowi szczególny rodzaj dowodu w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej. Stąd orzeczenie to nie stanowi rozpoznania zagadnienia wstępnego i jego brak nie uzasadnia zawieszenia postępowania o stwierdzenie choroby zawodowej na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Zarzuty skargi podlegały uwzględnieniu - w postępowaniu o stwierdzenie zgłoszonych chorób zawodowych brak było podstaw do zawieszenia tegoż postępowania.

Prawidłowo lekarz, mający wydać orzeczenie lekarskie, uznając informacje zawarte w dokumentacji za niewystarczające do wydania orzeczenia lekarskiego wystąpił do T. K. o uzupełnienie danych w zakresie obejmującym przebieg i organizację pracy. Niewykonanie wezwania rodzić mogło wyłącznie skutek dowodowy, a nie procesowy (w postaci zawieszenia postępowania o stwierdzenie choroby zawodowej). Zatem zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia (...).09.2005 r. zapadło z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i oba postanowienia podlegały uchyleniu.

Na skutek niniejszego wyroku podejmie organ pierwszej instancji czynności w szczególności zwróci się do właściwej jednostki orzeczniczej o przyśpieszenie wykonania badania w celu rozpoznania choroby zawodowej. W miarę potrzeb lekarz, o którym mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia skorzysta z uprawnień przewidzianych w § 6 ust. 2, stawiając skarżącemu jako pracodawcy pytania, na które odpowiedź jest potrzebna do wydania orzeczenia lekarskiego. Skarżący winien mieć świadomość negatywnych skutków dowodowych niewykonania wezwania. Po zebraniu materiału dowodowego państwowy powiatowy inspektor sanitarny wyda decyzję na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia, ewentualnie w miarę potrzeby, skorzysta z uprawnień określonych w § 8 ust. 2. Będzie pamiętać, że rozstrzygnięcie dotyczyć musi całości zgłoszenia chorób zawodowych.

Nawet, jeśli organ widzi przeszkody do merytorycznego załatwienia wniosku - winien to uzewnętrznić w formie procesowej prawnie przewidzianej, a nie w formie pisma informującego. Ta ostatnia forma dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy załatwienie sprawy nie wymaga wydania decyzji administracyjnej, ani czynności materialno-tecznicznej.

Z wyżej wskazanych względów skarga podlegała uwzględnieniu, o czym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 135 p.p.s.a. orzeczono, jak wyżej.