Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3027187

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy
z dnia 3 marca 2020 r.
II SA/Bd 899/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski.

Sędziowie WSA: Jarosław Wichrowski (spr.), Asesor Katarzyna Korycka.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2020 r. sprawy ze skargi B. U., A. S., A. U. na decyzję Marszałek Województwa z dnia (...) lipca 2019 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia należności z tytułu zwrotu dofinansowania oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Zarząd Województwa - jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa na lata 2007-2013 - decyzją z (...) marca 2018 r. na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2077 z późn. zm., dalej powoływana jako "ufp") w zw. z art. 57 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm., dalej powoływana jako "op") po rozpoznaniu wniosku B. U., A. U. oraz A. S.:

1) odmówił umorzenia należności głównej oraz odsetek od należności głównej z tytułu zwrotu dofinansowania wykorzystanego z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ufp przyznanych na podstawie umowy o dofinansowanie nr (...) zawartej (...) listopada 2014 r. na realizację Projektu pn. "(...)", nr (...), określonej decyzją Zarządu Województwa z (...) listopada 2017 r., znak: (...);

2) rozłożył spłatę należności w łącznej wysokości 119 649,05 zł z tytułu zwrotu dofinansowania wykorzystanego z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ufp, na którą składają się następujące kwoty: należność główna w wysokości 110 451,05 zł, odsetki w wysokości 4 963 zł, liczone od 13 marca 2017 r. do (...) października 2017 r., a także opłata prolongacyjna w wysokości 4 235 zł na 10 rat liczonych we wskazany w decyzji sposób.

Organ powyższe rozstrzygnięcie oparł o następujące ustalenia i rozważania. W dniu (...) grudnia 2013 r. B. U. - działający w imieniu wspólników Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "P." spółka cywilna B. U., A. U. - złożył wniosek o dofinansowanie projektu nr (...), pn. "(...)". Następnie wobec spełnienia przewidzianych prawem kryteriów (...) listopada 2014 r. Zarząd Województwa, zawarł z wnioskodawcami umowę nr (...) o dofinansowanie w kwocie 210 000 zł.

Beneficjenci realizowali projekt w okresie od (...) lipca 2014 r. do (...) października 2015 r. Wypłacono im środki finansowe w wysokości 109 040,00 zł oraz w z ostatniej transzy w wysokości 30 584,39 zł.

Organ ustalił nieosiągnięcie wskaźników rezultatu z powodu całkowitego zniszczenia urządzenia spowodowanego awarią sieci wodno-kanalizacyjnej i tym samym zaistnienie przesłanki złamania okresu trwałości realizowanego projektu określonego w art. 57 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. W konsekwencji spowodowało to konieczność naliczenia środków finansowych przypadających do zwrotu. Wobec powyższego Zarząd Województwa wydał (...) listopada 2017 r. decyzję administracyjną o zwrocie otrzymanych środków finansowych, która stała się ostateczna, a następnie prawomocna.

Wspólnicy "P." s.c. wnieśli o umorzenie w całości lub części należności, natomiast w przypadku braku możliwości umorzenia należności, o rozłożenie należnej kwoty na raty oraz umorzenie odsetek od należności głównej. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że jednorazowa spłata należności spowodowałaby utratę płynności finansowej, co uniemożliwiłoby również ciągłość zatrudnienia.

Zgodnie z dyspozycją art. 67a § 1 pkt 2 op, przyznanie jednej z ulg dokonywane jest na wniosek, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym (czyli oparte na tzw. uznaniu administracyjnym). Zgodnie bowiem z bieżącym orzecznictwem administracyjnym ważny interes zachodzi wtedy, gdy po stronie wnioskodawcy występują okoliczności faktyczne powiązane z trudnościami finansowymi (wyrok WSA w Bydgoszczy z 28.01.2009, sygn. I SA/Bd 748/08). W konsekwencji chodzi zatem o sytuacje, gdy z powodu nadzwyczajnych wypadków losowych wnioskodawca nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych.

Organ ustalił, że przedsiębiorcy B. U., A. U. i A. S. - wspólnicy "P." s.c. (dalej określani jako Skarżący) uzyskali w 2017 r. dodatni wynik finansowy w wysokości 274 021,27 zł, w 2016 r. dodatni wynik finansowy w wysokości 361 815,41 zł, natomiast w 2015 r. dodatni wynik finansowy w wysokości 190 775,67 zł. Wyliczony wskaźnik wypłacalności gotówkowej (wartość 0,1765) służący do określenia, czy podmiot jest zdolny do spłacenia bieżących zobowiązań w bardzo krótkim okresie, znajduje się nieznacznie poniżej wartości uznanej za wzorcową, tj. poniżej wartości 0,2. Wskaźnik bieżącej płynności finansowej informujący o zdolności przedsiębiorstwa do regulowania zobowiązań w oparciu o aktywa obrotowe (wartość wzorcowa mieści się w przedziale 1,3-2) wynosi 2,9412 i jest powyżej wartości wzorcowej, co z kolei może świadczyć, że spółka niepotrzebnie przechowuje zbyt dużo środków finansowych, utrzymuje nadmierne zapasy lub posiada trudno ściągalne należności. Natomiast wyliczony wskaźnik szybkiej płynności (wartość 2,5882, przy wartości wzorcowej min. 1,0) wskazuje, że spółka jest w stanie pokryć swoje zobowiązania przy pomocy płynnych aktywów finansowych.

Organ wziął także pod uwagę zakres prowadzonej działalności, tj. fakt, że spółka jest mikroprzedsiębiorcą. Przeanalizowano również przewidywalną sytuację finansową przedsiębiorstwa beneficjentów w sytuacji jednorazowej spłaty całej należności wraz z należnymi odsetkami i stwierdzono, że kwota do zwrotu jest znacząca w stosunku do zysku netto w ostatnim roku finansowym (274 021,27 zł).

Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności organ uznał, że jednorazowa spłata należności w wysokości 110 451,05 zł wraz znaleźnymi od tej kwoty odsetkami mogłaby naruszyć płynność finansową przedsiębiorstwa, dlatego uzasadnionym było przyznanie ulgi w postaci rozłożenia należności na raty. Spółka jest bowiem w stanie spłacać zadłużenie, ale w dłuższym okresie.

W odniesieniu zaś do wniosku o umorzenie należności głównej i/lub umorzenie odsetek od zaległej należności, organ uznał, że spółka uzyskuje dodatnie wyniki finansowe i jest w stanie pokryć swoje zobowiązania, a zatem jednoczesne umorzenie części należności czy odsetek i rozłożenie należności na raty byłoby zbyt dużą gratyfikacją, nie mającą pokrycia w sytuacji ekonomicznej strony.

Skarżący wnieśli o ponowne rozpoznanie sprawy, wskazując, że zniszczenie instalacji spowodowane było zdarzeniem losowym, a ponieważ naprawa urządzenia przekraczała jego cenę, toteż zrezygnowano z niej. Z kolei odnosząc się do sytuacji finansowej stwierdzili, że przedsiębiorstwo wykonuje usługi, gdzie obrót i zysk uzależnione są od ilości klientów, a wskazane jako dokumentacja do wniosku o udzielenie ulgi dane finansowe dotyczyły lat ubiegłych. Skarżący poinformowali, że w listopadzie 2017 r. Sanatorium "P." dające obrót ok. 230 000 zł rocznie wypowiedziało umowę, podobnie jak w marcu 2018 r. firma I. (obsługująca szpital we W.). Ponadto Skarżący wyjaśnili, że w leasingu posiadają jedno urządzenie, natomiast pozostałe urządzenia i środki transportu są w wieloletniej eksploatacji i powinny zostać wymienione. Do uszczegółowienia wniosku z (...) kwietnia 2018 r. dołączono zaświadczenie z Banku z (...) listopada 2017 r. z informacją o kwotach do spłaty 77 596,10 zł oraz 1 277 000 zł w prowadzonych rachunkach oraz załącznik nr 1 do umowy leasingu nr 317242, której wartość określono na 275 000 zł, przy ostatecznej cenie zakupu na 278 670,63 zł - stanowiący zestawienie rat leasingu (datowany na (...) marca 2017 r.).

W piśmie uzupełniającym wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy (z (...).04.2018) wskazano, że wypadek losowy - awaria sieci wodno-kanalizacyjnej - która była przyczyną zniszczenia urządzenia, nie jest naruszeniem procedur dofinansowania. Wyjaśniono, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie był złożony, ponieważ po rozmowie telefonicznej z opiekunem poinformowano, że wniosek o taki składa się po uprawomocnieniu orzeczenia.

Skarżący wskazali, że stworzony przy pomocy Unii Europejskiej zakład spełnia wszelkie wymogi sanitarne, lecz sprzęt pralniczy oraz środki transportu wymagają wymiany.

Decyzją z (...) maja 2018 r., Zarząd Województwa na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ufp utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję. Opisał przebieg postępowania, treść wniosku o udzielenie ulgi, poczynione w sprawie ustalenia, motywy, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji. Organ poczynił następujące rozważania.

Zgodnie z dyspozycją 64 ust. 1 pkt 2 ufp, umorzenie w całości należności głównej wraz z odsetkami dokonywane jest na wniosek, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym (czyli oparte na tzw. uznaniu administracyjnym). Zgodnie bowiem z bieżącym orzecznictwem administracyjnym ważny interes zachodzi wtedy, gdy po stronie wnioskodawcy występują okoliczności faktyczne powiązane z trudnościami finansowymi (wyrok WSA w Bydgoszczy z 28 stycznia 2009 r., sygn. I SA/Bd 748/08). W konsekwencji chodzi zatem o sytuacje, gdy z powodu nadzwyczajnych wypadków losowych wnioskodawca nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w przypadku strony. Natomiast w świetle art. 64 ust. 1 pkt 2 ufp umarzanie w części, odraczanie terminów spłaty całości albo części należności lub rozkładanie na raty płatności całości albo części należności występuje w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego.

Skarżący uzyskali w ostatnich trzech latach dodatnie wyniki finansowe, natomiast wyliczone wskaźniki wynoszą kolejno: wskaźnik wypłacalności gotówkowej (wartość 0,1765, przy wartości wzorcowej min. 0,2), wskaźnik bieżącej płynności finansowej (wartość 2,9412, przy wartości wzorcowej w przedziale 1,3-2) oraz wskaźnik szybkiej płynności (wartość 2,5882, przy wartości wzorcowej min. 1,0). Jednorazowa spłata należności spowodowałaby utratę płynności finansowej przedsiębiorstwa i niezbędne jest udzielenie ulgi w spłacie poprzez rozłożenie spłaty należności na raty. Nie ma natomiast obecnie przesłanek uzasadniających udzielenie ulgi w zakresie umorzenia należności głównej oraz odsetek od należności głównej. Organ nie dopatrzył się bowiem we wniosku strony o umorzenie należności głównej wraz z odsetkami ważnego interesu zobowiązanego w sprawie ani interesu publicznego. Pomimo wezwań beneficjent nie uzasadnił spełnienia ww. przesłanek, a dokumenty finansowe za 2017 r. przedłożone do wniosku o udzielenie ulgi, tj. rozliczenia za lata 2015, 2016 i 2017 oraz bilans oraz rachunek zysków i strat za rok 2017 nie odzwierciedlały zobowiązań, o których świadczą załączniki do odwołania.

Decyzja o zwrocie otrzymanych środków finansowych jest ostateczna i prawomocna, toteż na gruncie niniejszej sprawy nie ma już żadnego znaczenia, czy awaria wodnokanalizacyjna, która była przyczyną zniszczenia urządzenia i niedotrzymania okresu trwałości, miała charakter zdarzenia losowego i niezależnego.

Wszelkie zwolnienia podatkowe w systemie prawa polskiego są wyjątkiem i istotnym odstępstwem od zasad powszechności opodatkowania i równości podatników wobec przepisów prawa oraz odejściem od konstytucyjnej zasady sprawiedliwości. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że udzielenie ulg w spłacie zobowiązań podatnikom, których sytuacja materialna pozwala na ich uiszczenie, nie leży również w interesie społecznym. Przejściowa utrata płynności finansowej przedsiębiorstwa nie może zostać uznana za przesłankę uzasadniającą umorzenie zobowiązania, w sytuacji kiedy beneficjent jest w posiadaniu majątku podlegającego egzekucji. W takim przypadku należy uznać, że uwzględnienie wniosku o umorzenie należności głównej i/lub umorzenie odsetek od należności głównej byłoby sprzeczne z ważnym interesem publicznym, gdyż ciężar spłaty należności w sytuacji rezygnacji organu z należnych mu świadczeń obciążyłoby de facto wszystkich podatników.

Z uwagi na brak zadłużenia przedsiębiorstwa wobec urzędu skarbowego i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych uznać należy, że Skarżącym wystarcza środków finansowych na regulowanie zobowiązań publicznoprawnych, a zważywszy że przedsiębiorstwo otrzymało kredyty bankowe można wręcz stwierdzić, że kondycja finansowa przedsiębiorstwa jest na tyle dobra, że posiada ono w ocenie banków wiarygodność finansową i środki na spłatę rat kredytowych.

W ocenie organu utrata płynności finansowej przedsiębiorstwa ma charakter przejściowy. Ponadto, co ważne, jest ono w posiadaniu majątku stanowiącego zabezpieczenie prowadzonej działalności gospodarczej. Jednocześnie strona w ocenie instytucji finansowych jest wiarygodna. Wobec powyższego nie ma również ważnego interesu zobowiązanych przemawiającego za uwzględnieniem wniosku o umorzenie należności głównej i/lub umorzenie odsetek od należności głównej. Niewystarczające jest powoływanie się na ogólne trudności finansowe, gdyż obowiązek zapłaty należności publicznoprawnych zawsze wiąże się z uciążliwością natury finansowej. Niemniej beneficjenci nie znajdują się w trudnej sytuacji bytowo-finansowej i zdrowotnej. Brak środków na jednorazową spłatę należności oraz aktualne trudności w jej spłacie nie mogą przesądzić o konieczności umorzenia należności, która jest najdalej idącą formą ulgi.

W skardze złożonej do Sądu Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając organowi naruszenie prawa procesowego, tj. art. 77 k.p.a. w zw. z art. 7, 8 i 9 k.p.a. oraz naruszenia prawa materialnego, tj. art. 64 § 1 i 2 ufp. W uzasadnieniu skargi podniesiono następujące okoliczności.

Skarżący nie mogą się zgodzić ze stanowiskiem organu, że nie wykazali ważnego interesu w sprawie umorzenia obowiązku zwrotu dofinansowania. Wprawdzie decyzja z (...) listopada 2017 r. w sprawie zwrotu dofinansowania stała się ostateczna i prawomocna, ale stało się tak dlatego, że Skarżący tak zostali poinformowani, aby nie odwoływać się od tej decyzji, a tylko złożyć wniosek o umorzenie kwoty przypadającej do zwrotu, ponieważ jest taka procedura i tylko dlatego nie złożyli odwołania od tej decyzji. Natomiast aktualnie organ wykorzystuje to, że Skarżący, działając w pełnym zaufaniu do informacji uzyskanej od pracowników organu, nie odwoływali się od decyzji o zwrocie dofinansowania i z tego względu organ zupełnie pomija okoliczności zasadnicze dla oceny ważnego interesu Skarżących, to jest to, że naruszenie procedur, na które to naruszenie powołuje się organ, nastąpiło z przyczyn zupełnie niezawinionych przez Skarżących, co jest bezsporne.

Skarżący podnieśli wewnętrzną sprzeczność w stanowisku organu co do braku przesłanki do zastosowania art. 64 ufp, albowiem jeżeli organ uznał, że zachodzi przesłanka do rozłożenia na raty kwoty zwrotu dofinansowania i wydał pozytywną decyzję w tej kwestii, to tym samym winien przyjąć, że przesłanka ta zachodzi w przypadku umorzenia tego dofinansowania.

Skarżący nie zgodzili się również ze stanowiskiem, że sytuacja finansowa spółki pozwala na spłatę zwrotu dofinansowania. Stanowisko organu z tym zakresie opiera się na wynikach finansowych spółki z lat poprzednich, a pomija jej aktualną sytuację, chociaż w tym zakresie złożyli stosowne oświadczenia i dokumenty do akt sprawy. Spółka utraciła dwóch strategicznych klientów, przez co obroty i dochody drastycznie spadły i spółka nie ma wolnych środków na spłatę zwrotu dofinansowania, a taka spłata musiałaby być dokonywane kosztem innych koniecznych bieżących wydatków do funkcjonowania spółki. Dlatego też Skarżący podnieśli, że organ jedynie pobieżnie ocenił materiał dowody w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 11 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 852/18, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że stosownie do treści art. 64 ust. 2 pkt 2 ufp na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą właściwy organ może udzielać określonych w ust. 1 pkt 2 ulg (tj. umarzać w całości - w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zobowiązanego lub interesem publicznym; umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności - w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego) w spłacie zobowiązań, o których mowa w art. 60 ufp (zgodnie z dyspozycją cyt. artykułu środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są w szczególności kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w niniejszej ustawie), stanowiących pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa Unii Europejskiej dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis. Przy czym zgodnie z art. 67 ufp do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60 u.f.p. i nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.) i odpowiednio przepisy działu III op.

Na mocy wzmiankowanego odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów Ordynacji podatkowej należy stwierdzić, że jako przesłanki warunkujące dopuszczalność stosowania ulg w odniesieniu do niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym stosować należy przesłanki sformułowane w art. 67a § 1 op. Są to przesłanka ważnego interesu podatnika oraz przesłanka interesu publicznego.

Z art. 64 ust. 1 ufp wynika, że decyzje wydawane na podstawie tego przepisu mają charakter decyzji uznaniowych. Uznanie administracyjne charakteryzuje się tym, że organ administracji publicznej ma możliwość wyboru pozytywnego lub negatywnego dla strony rozstrzygnięcia. Oczywistym przy tym jest, że wydanie aktu uznaniowego poprzedzać winno należyte zgromadzenie i przeanalizowanie materiału dowodowego, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i przeprowadzenie wnioskowania opartego na zasadach logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego. Wszystkie te elementy winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętej decyzji. W ramach uznania administracyjnego organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, co oznacza, że może w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Rozstrzygnięcie to nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy - w myśl art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej powoływana jako "k.p.a."), wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego - zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.

Działanie w ramach uznania administracyjnego nakłada na organ obowiązek wyważenia interesu publicznego z indywidualnym interesem strony, gdyż zobowiązuje go do tego art. 2 Konstytucji w każdym przypadku, w którym w sprawie ma zastosowanie norma prawna uzależniająca załatwienie sprawy od uznania administracyjnego.

Decyzje uznaniowe podlegają kontroli sądu administracyjnego w ograniczonym zakresie. Sąd nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, a zatem sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej; takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Decyzja uznaniowa w pełnym zakresie podlega natomiast badaniu co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi i ocenie, czy organ administracji publicznej prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (zob. wyrok NSA, sygn. akt I SA/Gd 1507/00). Decyzja uznaniowa może być przez sąd uchylona w przypadku stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa materialnego czy procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie organy naruszyły powyższe normy. Przede wszystkim nie zgromadziły w sposób prawidłowy materiału dowodowego, co w konsekwencji uniemożliwiło dokonanie wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia go. Organy nie objęły ustaleniami faktycznymi okoliczności, na które wskazywali Skarżący, a wynikających z załączonych do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy dokumentów, w tym przede wszystkim:

istnienia długów w Banku (71 596,10 zł oraz 127 700,60 zł);

comiesięcznych rat leasingowych (wynoszących, jak wskazano na rozprawie, 5 011 zł), o którym to obciążeniu świadczyła załączona do odwołania umowa leasingu nr (...), której wartość określono na 275 000 zł;

okoliczności, że w listopadzie 2017 r. Sanatorium "P.", dające przedsiębiorcy obrót ok. 230 000 zł rocznie, wypowiedziało umowę, podobnie jak w marcu 2018 r. firma I. (obsługująca szpital we W.).

Ponadto organ, wskazując wyliczone wskaźniki wypłacalności gotówkowej, bieżącej płynności finansowej oraz szybkiej płynności, nie wskazał szczegółowego sposobu ich wyliczenia i, jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, w której organ zarzuca Skarżącym, że w odwołaniu wskazali dodatkowe okoliczności, których nie zawarli we wniosku o ulgę, wyliczone przez organ wskaźniki nie uwzględniają tychże okoliczności.

Ponadto wreszcie organ oparł swe rozstrzygnięcie na wadliwej wykładni zastosowanych w sprawie przepisów, przyjmując, że zgodnie z dyspozycją 64 ust. 1 pkt 2 ufp umorzenie w całości należności głównej wraz z odsetkami wymaga istnienia ważnego interesu podatnika, co dotyczy nadzwyczajnych wypadków losowych, których zresztą nie zdefiniował. Pomijając okoliczność, że posłużył się pojęciem, które nie występuje w omawianych przepisach, to, jak słusznie wskazuje się w orzecznictwie, pojęcia ważnego interesu nie można jednak ograniczać wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości. Pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną zobowiązanego, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków (vide: wyrok WSA w Kielcach z 13 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 114/17).

Z uwagi więc na powyższe Sąd stwierdził, że w sprawie doszło do naruszeń zasad procedowania, a zgromadzony materiał dowodowy nie był kompletnie ustalony, ani też wskutek powyższego prawidłowo oceniony. Ponadto organ zawęził wykładnię pojęcia ważnego interesu podatnika do "nadzwyczajnych wypadków losowych", nie wyjaśniając, czy w skład tego pojęcia wchodzi nadzwyczajne nagromadzenie się trudności finansowych, na które powoływali się Skarżący.

Sąd uwzględnił więc zarzuty skargi dotyczące braku wnikliwego rozpoznania wniosku o ulgę. Zarzuty dotyczące natomiast wadliwości decyzji (...) listopada 2017 r. o zwrocie otrzymanych środków finansowych nie mogły być przedmiotem rozważań Sądu z uwagi na jej prawomocność. Podnoszone zaś przez Skarżących okoliczności dotyczące wprowadzenia przez organ w błąd co do złożenia od tej decyzji środka odwoławczego mogą być jedynie przedmiotem oceny w zakresie próby wzruszenia tej decyzji w odrębnych procedurach.

Sąd nakazał organowi w ponownie prowadzonym postępowaniu dokonanie ustaleń na okoliczność obydwu przesłanek udzielenia ulgi, mając na względzie całość argumentacji i materiału dowodowego zaoferowanego przez Skarżących na okoliczność każdej z tych przesłanek. Następnie organ winien orzec w granicach dopuszczonego prawem uznania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. orzekł jak sentencji wyroku.

Decyzją z (...) lipca 2019 r., nr (...), Zarząd Województwa - jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa na lata 2007-2013 - na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ufp utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z (...) marca 2018 r.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w związku z treścią wyroku WSA w Bydgoszczy z 11 grudnia 2018 r. pismem z (...) maja 2019 r. wezwał Skarżących do sprecyzowania żądania w kwestii zastosowania ulg w spłacie zobowiązania, wykazania ważnego interesu podatnika, interesu publicznego, względów społecznych lub gospodarczych oraz do złożenia dokumentów finansowych, wyjaśnień i oświadczeń, które mogą przyczynić się do zmiany zaskarżonej decyzji (m.in. formularze informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis, zaświadczenia o pomocy de minimis albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy w tym okresie, sprawozdanie finansowe albo w przypadku, gdy beneficjent nie jest zobligowany przepisami prawa do sporządzenia sprawozdania finansowego z prowadzonej działalności gospodarczej powinien przygotować i przedłożyć bilans za 2018 r., kserokopii deklaracji wspólników PIT-36L, PIT-B za rok 2018, kserokopii księgi przychodów i rozchodów za okres od stycznia 2018 r. do chwili obecnej).

W odpowiedzi, pismem z (...) czerwca 2019 r. pełnomocnik strony złożył 3 formularze informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis, 3 kserokopie deklaracji wspólników PIT-36L, PIT-B za rok 2018, ewidencję środków trwałych za rok 2019, rozliczenie za okres od (...) stycznia 2018 r. do (...) kwietnia 2019 r. oraz zaświadczenie z banku, potwierdzenie sald kapitałowych umów leasingowych i potwierdzenie cenników na zakup urządzeń pralniczych. Równocześnie pełnomocnik zobowiązał się do dostarczenia oszacowania stanu technicznego maszyn i urządzeń pralniczych, które są przestarzałe i nadają się do pilnej wymiany, co z kolei wymaga znacznych nakładów finansowych. Wprawdzie operat taki nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, niemniej do dnia wydania przedmiotowej decyzji nie został on dostarczony.

W związku z powyższym organ pismem z (...) czerwca 2019 r. ponownie wezwał stronę do przedłożenia bilansu za 2018 r. oraz jednocześnie wskazując, że w celu zbadania weryfikacji finansowej przedsiębiorstwa oraz wyliczenia możliwości zastosowania ulg w spłacie należności konieczne jest wyliczenie wskaźnika wypłacalności gotówkowej, wskaźnika bieżącej płynności finansowej oraz wskaźnika szybkiej płynności, zatem bilans musi zawierać m.in. aktywa obrotowe, zapasy, krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe, środki pieniężne i inne aktywa pieniężne oraz zobowiązania bieżące. Ponadto w związku z faktem, że udzielenie ulg w spłacie stanowi pomoc publiczną, organ przedmiotowym pismem wezwał stronę także do złożenia wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis, jakie otrzymała w roku, w którym ubiega się o pomoc (2019), oraz w ciągu 2 poprzedzających go lat, albo oświadczenia o wielkości pomocy de minimis otrzymanej w tym okresie, albo oświadczenia o nieotrzymaniu takiej pomocy w tym okresie (dotyczy każdego ze wspólników spółki cywilnej). Pełnomocnik strony odebrał ww. pismo w dniu (...) czerwca 2019 r. Do dnia wydania przedmiotowej decyzji nie wpłynęły żadne dodatkowe dokumenty, do złożenia których zobowiązano beneficjenta.

Organ podkreślił, że Skarżący w postępowaniu prowadzonym w każdej instancji informowani byli, że w celu zbadania weryfikacji finansowej przedsiębiorstwa oraz wyliczenia możliwości zastosowania ulg w spłacie należności konieczne jest wyliczenie wskaźników: wypłacalności gotówkowej, bieżącej płynności finansowej oraz szybkiej płynności, zatem bilans musi zawierać m.in. aktywa obrotowe, zapasy, krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe, środki pieniężne i inne aktywa pieniężne oraz zobowiązania bieżące. Beneficjent w przesłanych dokumentach nie wskazał żadnych ww. informacji dotyczących, a zatem nie było możliwe prawidłowe wyliczenie ww. wskaźników, na podstawie których wyliczyć można kondycję finansową przedsiębiorstwa. Jest to o tyle ważne, że beneficjent, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, znał treść wyroku WSA w Bydgoszczy z 11 grudnia 2018 r., a mimo to w dalszym ciągu nie przedstawił żądanych informacji.

W związku z powyższym na podkreślenie zasługuje fakt, że dokumenty finansowe za 2017 r. przedłożone do wniosku o udzielenie ulgi, tj. rozliczenia za lata 2015, 2016 i 2017 oraz bilans oraz rachunek zysków i strat za rok 2017 nie odzwierciedlały ww. zobowiązań. Zdolność finansowa beneficjenta do zapłaty zobowiązania została ustalona na podstawie dokumentów finansowych przedłożonych do wniosku, z których wynikało, że zysk netto w ostatnim roku finansowym (2017) wynosił 274 021,27 zł. Natomiast z dokumentów przedstawionych w 2019 r. (tj. deklaracje PIT za 2018 r. oraz rozliczenie finansowe za 2018 r. wynika, że przychód spółki w 2018 r. wyniósł 1 161 848,48 zł, koszty uzyskania przychodu wyniosły 775 360,90 zł, zatem dochód spółki w 2018 r. wyniósł 386 487,58 zł i to pomimo tego, że beneficjent nie ma zawartych umów na długoterminowe usługi pralnicze. Obecnie miesięczne raty leasingowe wynoszą 5 014,31 zł brutto. Na dzień (...) maja 2019 r. saldo kapitału pozostałego do zapłaty umowy leasingu wynosi 164 820,61 zł (35 miesięcznych rat do (...) marca 2022 r.). Zgodnie zaś z zaświadczeniem z Banku z (...) czerwca 2019 r. beneficjent posiada rachunek bieżący z limitem 200 000 zł, gdzie pozostało do wykorzystania 12 545,48 zł oraz posiada całkowitą kwotę do spłaty w wysokości 30 164,78 zł (było: 77 596,10 zł) w ramach produktu (...) oraz w wysokości 80 533,20 zł (było: 127 700,60 zł). W konsekwencji, pomimo wskazanych przez Skarżących trudności finansowych oraz rezygnacji przez dwóch kontrahentów z usług, kondycja finansowa przedsiębiorstwa się poprawiła. Organ wziął pod uwagę znaczne miesięczne koszty spłaty leasingu i kredytu wynikające z przedłożonych dokumentów, niemniej zgodnie z wyrokiem NSA w Warszawie z 22 maja 2001 r., sygn. akt I SA/Wr 2052/98: "spłata przez stronę kredytu bankowego nie może być uznawana za przesłankę uzasadniającą udzielenie ulg". Co więcej, pomimo spłat leasingu i kredytu, beneficjent jest w stanie spłacać swoje zobowiązania i to pomimo braku stałych/długoterminowych umów na usługi pralnicze. Przedsiębiorstwo jest bowiem w dobrej i stabilnej sytuacji finansowej, o czym świadczą wręcz wzorcowe wskaźniki wypłacalności gotówkowej, bieżącej płynności finansowej oraz szybkiej płynności. Nie ma zatem żadnych przesłanek, które uzasadniałyby udzielenie tak daleko idącej ulgi w spłacie, jakim jest umorzenie.

Wskazać należy, że zgodnie z dyspozycją 64 ust. 1 pkt 2 ufp umorzenie w całości należności głównej wraz z odsetkami dokonywane jest na wniosek, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zobowiązanego lub interesem publicznym (czyli oparte na tzw. uznaniu administracyjnym). Zgodnie z bieżącym orzecznictwem ważny interes zachodzi wtedy, gdy po stronie wnioskodawcy występują okoliczności faktyczne powiązane z trudnościami finansowymi (wyrok WSA w Bydgoszczy z 28 stycznia 2009 r., sygn. I SA/Bd 748/08).

W piśmie z (...) czerwca 2019 r. pełnomocnik strony wskazał, że ważny interes polega na tym, że do niezachowania trwałości doszło na skutek siły wyższej - awarii urządzeń, której nie można było w żaden sposób przewidzieć i jej zapobiec, i jest to ewidentna strata dla stron. Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że zgodnie z opinią szacunkową z kwietnia 2017 r. wartość systemu przemysłowego odzysku wody na dzień (...) marca 2017 r. określono na kwotę 299 220 zł oraz wskazano, że koszty związane z przywróceniem systemu do gotowości produkcyjnej będą wynosić 191 974,68 zł. Niemniej z przedstawionej ekspertyzy wynika, że przedsiębiorcy mogli naprawić urządzenie i - co ważne - koszty tej naprawy nie przekraczałyby wartości ww. systemu (wartość dodatnia wyniosłaby 107 245,32 zł). Ponadto pomimo awarii ww. instalacji w marcu 2017 r. przedsiębiorstwo wciąż osiągało dobre wyniki finansowe w 2017 i 2018 r. Nie sposób również zgodzić się ze stanowiskiem beneficjenta, że nie naruszył on żadnych postanowień umownych i zasad dotyczących korzystania ze środków unijnych. Zgodnie bowiem z decyzją Zarządu Województwa (...) w sprawie zwrotu dofinansowania z (...) listopada 2017 r. stwierdzono naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 ufp, przyznanego na podstawie Umowy o dofinansowanie nr (...) zawartej (...) listopada 2014 r. Co więcej, beneficjent do momentu wydania decyzji odmawiającej umorzenia należności nie kwestionował tego faktu i to pomimo tego, że w decyzji w sprawie zwrotu dofinansowania z (...) listopada 2017 r. został prawidłowo pouczony o możliwości jej zaskarżenia.

Na gruncie niniejszej sprawy, należy również nadmienić, że zgodnie z wyrokiem NSA w Szczecinie z 22 kwietnia 1999 r., sygn. akt SA/Sz 850/98, ważny interes zobowiązanego/podatnika to "sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik nie jest w stanie zaległości podatkowych uregulować. Będzie to utrata możliwości zarobkowania, utrata losowa majątku". Kryterium ważnego interesu podatnika (zobowiązanego) wymaga wskazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli i sposobu postępowania podatnika uniemożliwiające mu wywiązanie się z obowiązków względem Skarbu Państwa, a które to przy tym w żaden sposób nie mogą zostać zaspokojone bez doraźnej pomocy ze strony organów skarbowych (tak WSA w Gdańsku w wyroku z 21 września 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 84/10). Ponadto zgodnie z wyrokiem WSA w Kielcach z 13 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 114/17, ważny interes zobowiązanego to nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalna sytuacja ekonomiczna zobowiązanego, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów i wydatków. Przesłanka ta wymaga ustalenia sytuacji majątkowej beneficjenta oraz skutków ekonomicznych, jakie wystąpią w wyniku realizacji zobowiązania. Wobec faktu, że beneficjent znajduje się w dobrej sytuacji finansowej, a spłata dofinansowania nie wywoła negatywnych skutków ekonomicznych dla dalszej działalności przedsiębiorstwa, nie mamy w niniejszym przypadku do czynienia z ważnym interesem zobowiązanego.

W piśmie z (...) czerwca 2019 r. pełnomocnik strony uzasadnia występowanie interesu publicznego tym, że dalej podmiot istnieje, może świadczyć usługi i być konkurencyjnym na rynku pralni przemysłowych, a tym samym zabezpieczyć niezbędne potrzeby społeczne po jak najkorzystniejszych konkurencyjnych warunkach rynkowych przy ograniczonych możliwościach finansowych rynku medycznego, głównie odbiorcy usług stron. Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że pod pojęciem interesu publicznego należy rozumieć pewną potrzebę (dobro), której zaspokojenie powinno służyć zbiorowości lokalnej lub całemu społeczeństwu. Zgodnie bowiem z wyrokiem NSA w Szczecinie z 22 kwietnia 1999 r., sygn. akt SA/Sz 850/98, interes publiczny to: "sytuacja, gdy zapłata zaległości podatkowych spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa, gdyż nie będzie w stanie zaspokajać swoich potrzeb materialnych". W świetle przedstawionego stanu faktycznego sytuacja ekonomiczna Skarżących nie wskazywała na wystąpienie takich okoliczności - oba przypadki na gruncie niniejszej sprawy nie zaistniały.

Natomiast w świetle art. 64 ust. 1 pkt 2 ufp umarzanie w części, odraczanie terminów spłaty całości albo części należności lub rozkładanie na raty płatności całości albo części należności występuje w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego.

Po przeprowadzeniu ponownej analizy sprawozdań finansowych dostarczonych przez Skarżących za rok 2017 oraz nowej analizy dokumentów finansowych przedstawiających sytuację finansową przedsiębiorstwa w roku 2018, organ wskazał, że Skarżący uzyskali w ostatnich czterech latach dodatnie wyniki finansowe. Dlatego też słusznie uznano, że jednorazowa spłata należności spowodowałaby utratę płynności finansowej przedsiębiorstwa i niezbędne było udzielenie ulgi w spłacie poprzez rozłożenie spłaty należności na raty. Nadal nie występują jednak przesłanki uzasadniające udzielenie ulgi w zakresie umorzenia należności głównej oraz odsetek od należności głównej. Wskazać także należy, że Skarżący wpłacili 8 z 10 rat wskazanych w pierwotnej decyzji.

W ocenie organu spółka jest w stanie dokonać spłaty zarówno należności głównej, która została rozłożona na raty, jak i odsetek od należności głównej w kwocie wskazanej w decyzji z (...) marca 2018 r., i to bez znacznego uszczerbku dla prowadzonej działalności gospodarczej. Mając powyższe na uwadze organ po ponownym przeprowadzeniu postępowania nie dostrzegł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w zakresie odmowy umorzenia należności głównej oraz odsetek od należności głównej z tytułu zwrotu dofinansowania wykorzystanego z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ufp.

Wobec faktu dokonania przez Skarżących wpłaty 8 z 10 rat wskazanych w zaskarżonej decyzji, pozostało do zapłaty zobowiązanie w wysokości 26 526,04 zł.

W sytuacji dalszego pogorszenia się sytuacji finansowej spółki i negatywnego bilansu przedsiębiorstwa za kolejny rok obrotowy, ma ona prawo wystąpić z kolejnym wnioskiem o umorzenie odsetek i/lub rozłożenie na raty spłaty należności w związku z art. 60-67 ufp stanowiącymi o możliwych umorzeniach i ulgach w spłacie należności niepodatkowych o charakterze publicznoprawnym.

Skargę na powyższą decyzję złożyli Skarżący zarzucając organowi:

- naruszenie prawa procesowego, tj. art. 77 w zw. z art. 7, 8 i 9 k.p.a.;

- naruszenia prawa materialnego, tj. art. 64 § 1 i 2 ufp.

Mając na uwadze powyższe Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, podtrzymując w całości swoją argumentację zaprezentowaną w skardze na decyzję z (...) maja 2018 r.

W uzasadnieniu Skarżący wskazali, że nie mogą się zgodzić ze stanowiskiem organu, że nie wykazali ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego w sprawie umorzenia obowiązku zwrotu dofinansowania. Nie ma racji organ twierdząc, że sytuacja finansowa spółki pozwala na spłatę zwrotu dofinansowania. Stanowisko organu z tym zakresie opiera się na wynikach finansowych spółki z lat poprzednich, a pomija aktualną sytuację spółki, chociaż Skarżący w tym zakresie złożyli stosowne oświadczenia i dokumenty do akt sprawy.

Uzasadnienie prawne

Sąd zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że niniejsza sprawa była już wcześniej rozpoznawana przez tut. Sąd. Stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej powoływana jako "p.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Sąd w wyroku z 11 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 852/18, dokonał ustaleń związanych z charakterem decyzji wydawanej w przedmiocie umorzenia należności na podstawie art. 64 ufp stwierdzając, że ma ona charakter decyzji uznaniowej i określił związane z tym skutki, w szczególności w zakresie sposobu kontroli takiej decyzji przez sąd administracyjny. Sąd równocześnie podniósł, że organ nie wziął pod uwagę wskazanych przez Skarżących dokumentów oraz okoliczności (vide s. 11 uzasadnienia wyroku) i nakazał organowi uzupełnienie postępowania dowodowego, w szczególności o informacje pozwalające na dokonanie wyliczeń przyjętych przez organ wskaźników wypłacalności gotówkowej, bieżącej płynności finansowej i szybkiej płynności.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ wezwał Skarżących do przedłożenia konkretnych dokumentów, w szczególności bilansu za 2018 r., który pozwoliłby na wyliczenie ww. wskaźników. Skarżący w odpowiedzi na powyższe wezwanie przedłożyli formularze informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis, PIT-36L, ewidencję środków trwałych za 2019 r., zestawienie przychodów i kosztów za okres od (...).01.2018 r. do (...).04.2019 r., zaświadczenie z banku o sytuacji finansowej, potwierdzenie sald kapitałowych umów leasingowych i potwierdzenie cenników na zakup urządzeń pralniczych. Skarżący jednak nie zastosowali się do wezwania w zakresie przedłożenia bilansu za 2018 r.

Stosownie do art. 60 ust. 1 pkt 2 lit. a ufp organ może na wniosek zobowiązanego umarzać w całości należności w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zobowiązanego lub interesem publicznym. Przywołany przepis przewiduje dwie przesłanki umorzenia należności publicznoprawnych: ważny interes podatnika lub interes publiczny. Konkretyzacja tych pojęć jest dokonywana na tle stanu faktycznego indywidualnej sprawy. Pojęcia te stanowią klauzule generalne. Cechą immamentną klauzul generalnych jest to, że odsyłają one do ocen.

O istnieniu ważnego interesu decydują kryteria zobiektywizowane. W szczególności niezbędne jest ustalenie sytuacji majątkowej, skutków ekonomicznych, jakie wystąpią w wyniku realizacji zobowiązania. Interes zobowiązanego musi być na tyle istotny, aby jego pominięcie powodowało dla niego wyraźnie dostrzegalne negatywne skutki. O istnieniu ważnego interesu zobowiązanego nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodnie z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości.

Jak wskazał WSA w Bydgoszczy w cyt. wyroku z 11 grudnia 2018 r., pojęcia ważnego interesu zobowiązanego nie można ograniczać wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie dochodzonej należności pieniężnej, gdyż pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym również sytuację ekonomiczną dłużnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów i wydatków.

Mając na uwadze powyższe rozważania oraz okoliczności niniejszej sprawy, zdaniem Sądu organ w prawidłowy sposób ocenił sytuację majątkową Skarżących. Organ uwzględnił, że Skarżący uzyskują dochód, są wypłacalni, brak jest informacji o zaleganiu przez nich innym podmiotom należności, na bieżąco spłacają swoje zobowiązania. Podkreślenia wymaga, że wszystko to ma miejsce już z uwzględnieniem dokonania przez Skarżących spłaty 8 z 10 rat przedmiotowej należności. Wynika z tego, że dokonywanie tych wpłat nie wpłynęło negatywnie na sytuację spółki i organ słusznie uznał, że celowe będzie rozłożenie należności na raty. Skarżącym pozostały do spłaty jedynie jeszcze dwie raty i całkowita kwota pozostała do zapłaty wynosi już tylko 26 526,04 zł.

Szczególnie podkreślenia wymaga to, że Skarżący nie przedłożyli wszystkich żądanych przez organ dokumentów, a w szczególności bilansu za 2018 r., pomimo wyraźnego wezwania ich o to przez organ. Konieczność jego przedłożenia wynikała również z uzasadnienia wyroku WSA w Bydgoszczy z 11 grudnia 2018 r. Wskazać należy, że jakkolwiek to na organie spoczywa obowiązek dokładnego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy i podejmowania z urzędu wszelkich działań zmierzających do wszechstronnego zebrania materiału dowodowego, to jednak obowiązek wykazania występowania przesłanek, w tym wypadku do umorzenia zaległości, spoczywa właśnie na stronie. Musi ona nie tylko odpowiednio uzasadnić swój wniosek, ale również przedłożyć dowody na poparcie przedstawianych przez siebie argumentów. Istotnym jest i wymaga podkreślenia, że w przypadku postępowania w sprawie wniosku o udzielenie ulgi, ciężar dowodzenia zdecydowanie przesuwa się na zobowiązanego. W interesie strony leży bowiem podanie do wiadomości organów wszystkich istotnych okoliczności sprawy i dopilnowanie utrwalenia ich w dokumentach. Specyfika postępowania w sprawie udzielenia ulgi polega na tym, że postępowanie wszczynane jest inicjatywy strony (wniosku strony) i dotyczy jej indywidualnej sytuacji (w ramach badania istnienia ważnego interesu), której organ z urzędu nie może ustalić, nie posiada bowiem stosownych uprawnień, a przede wszystkim wiedzy o sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Postępowanie wszczęte wnioskiem Skarżących o udzielenie ulgi nie jest postępowaniem, w którym w ramach realizacji zasady prawdy obiektywnej organ ma obowiązek z urzędu dokonać ustaleń, zebrać wszelkie dowody i dokonać ich oceny. W postępowaniu takim jak niniejsze nie istnieją wyłącznie obiektywne okoliczności, ale również subiektywne, określające sytuację faktyczną konkretnego wnioskodawcy, jego ważny interes. W niniejszej sprawie podnoszone przez Skarżących argumenty dotyczące trudnej sytuacji materialnej nie zostały poparte stosownymi w tym względzie dowodami, a tym samym nie stanowiły przesłanek do zastosowania przedmiotowej ulgi. Skarżący zatem nie wykazali, aby w ich przypadku zachodziły okoliczności, mogące mieć wpływ zastosowanie ulgi. Wręcz przeciwnie, przedłożone dokumenty, które organ dokładnie przeanalizował, doprowadzają do wniosku, że sytuacja majątkowa Skarżących jest dobra i stabilna i dokonanie spłaty pozostałej kwoty zobowiązania nie wpłynie negatywnie na tę sytuację.

Reasumując, organ ponownie rozpoznając sprawę, dostosował się do wskazań zawartych w wyroku tut. Sądu z 11 grudnia 2018 r., uzupełnił postępowanie dowodowe oraz w prawidłowy sposób dokonał analizy pojęcia ważnego interesu w rozumieniu art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. a ufp, nie ograniczając go wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie należności. Ustalona sytuacja ekonomiczna Skarżących w pełni przemawiała za jedynie rozłożeniem należności na raty, czyniąc niecelowym, w rozumieniu cyt. przepisu, jej całkowite umorzenie.

Z ww. względów zarzuty skargi należało uznać za niezasadne. Wskazać należy ponadto, że podnoszone przez Skarżących zarzuty związane z okolicznościami wydania decyzji nakazującej zwrot należności były już przedmiotem analizy w poprzednim wyroku tut. Sądu i również zostały uznane za niezasadne.

Mając powyższe na uwadze, w oparciu art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.