Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1610770

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy
z dnia 21 lipca 2014 r.
II SA/Bd 121/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski.

Sędziowie WSA: Wojciech Jarzembski (spr.), Renata Owczarzak.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 15 lipca 2014 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję (...) Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Na podstawie art. 104 ustawy k.p.a. oraz art. 51 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z... 2013 r... stwierdził wykonanie przez inwestorów B. i M. J., zamieszkałych w C. przy ul. J...., obowiązku sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym (dz. nr...) w C. przy ul. J...., polegających na: demontażu z istniejącego otworu okiennego luksferów i osadzeniu w nim drewnianego skrzydła okiennego oraz wykonaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia po byłym garażu. Odwołanie od decyzji złożyli J. K. i B. K., zarzucają naruszenie art. 40 i 54 Prawa budowlanego. K.-P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z... 2013 r... na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz ww. przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wywodząc iż nie naruszono prawa, w tym i przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z zm.). Organ wskazał, że obiekt był przedmiotem legalizacji w oparciu o art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. a obecny przedmiot postępowania to samowolnie wykonane roboty budowlane (montaż okna i drzwi) w miejsce zamurowanych wcześniej otworów, co podlega rozpatrzeniu w trybie ustawy Prawo budowlane z 1994 r.; i nie doszło też do naruszenia przepisów ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r.

Składając skargę B. K. stwierdził, że decyzja ta ogranicza jego prawa obywatelskie, swobody i prywatność przewidziane w Konstytucji, stwarzając możliwość inwigilowania oraz stałego obserwowania z okna i nastąpiło "przekroczenie granicy kontrolowanego budynku," wskazując, że próbuje się zmienić granice w księdze wieczystej, na co nie wyraża zgody. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując że odpowiedź na zarzuty znajduje się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a rozpoznanie zarzutów dot. przekroczenia granic nie jest w kompetencji organu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 143, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:

a)

naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b)

naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c)

inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Natomiast stosownie do przepisów art. 134 § 1 oraz art. 133 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. sąd rozstrzyga - co należy w niniejszej sprawie szczególnie podkreślić, choćby z uwagi na zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowych jego zdaniem zapisów w księgach wieczystych czy też znacznego przekroczenia granic przy budowie przedmiotowego budynku - w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną i wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

Z akt sprawy natomiast wynika, że w dniu... 2011 r. do organu pierwszej instancji - tj. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. wpłynęło pismo skarżącego B. K. informujące o wykonaniu otworu okiennego oraz drzwi w ścianie szczytowej budynku jednorodzinnego przy ul. J...., w C., którego właścicielami są B. i M. J. Skarżący wskazał także, że na przełomie lat 19.../19... w Wydziale Urbanistyki Architektury i Nadzoru Budowlanego przy Urzędzie Miejskim w C. prowadzone było postępowanie w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlano-adaptacyjnych na nieruchomości przy ul. J...., których inwestorem był M. J. i dołączył wydaną przez Naczelnika Miasta C. decyzję... r. znak:.., która dopuszczała legalizację samowoli budowlanej, polegającej na zaadaptowaniu budynku gospodarczego na cele mieszkalne pod warunkiem zamurowania okna i drzwi w ścianie szczytowej budynku z uwagi na naruszenie interesu osób trzecich. Skarżący wniósł "o przywrócenie obowiązującego prawa budowlanego."

Z akt wynika także, że w dniu... 2011 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C., w obecności właścicieli budynku dokonał wizji wskazanego obiektu, ustalając że w ścianie szczytowej budynku rzeczywiście istnieją drzwi wejściowe o wym. 2 m x 0,8 m do pomieszczenia po byłym garażu oraz że wykonano demontaż luksferów z istniejącego otworu okiennego o wym. 2,0 m x 1,4 m i osadzono w nim drewniane skrzydło okienne. W dniu kontroli przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C., roboty budowlane były całkowicie zakończone, a B. i M. J. oświadczyli, że wyjęli luksfery z istniejącego otworu okiennego i wstawili w ich miejsce drewniane skrzydło okienne w celu doświetlenia mieszkania i możliwości zapewnienia lepszej wentylacji pomieszczenia kuchennego, nie posiadając pozwolenia na powyższe roboty; nie dokonali również zgłoszenia do odpowiedniego organu.

Wobec powyższego na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku art. 51 ust. 7, art. 81 i 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia... 2012 r. nr... -... nałożył na inwestorów B. i M. J. obowiązek sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym usytuowanym na działce nr... przy ul. J.... w C., polegających na: demontażu z istniejącego otworu okiennego (wym. 2,0 m x 1,4 m) luksferów i osadzeniu w nim drewnianego skrzydła okiennego oraz wykonaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia po byłym garażu (wym. 2,0 m x 0,8m) w terminie do... 2012 r. Wskazał, że inwentaryzacja winna również określać, czy ww. roboty naruszyły elementy konstrukcyjne budynku, czy obiekt budowlany dopuszczony może być do bezpiecznego użytkowania, i że powyższe dokumenty wykonać winna osoba posiadająca uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności, należąca do Izby Samorządu Zawodowego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz. U. Nr 83, poz. 578).

Powyższa decyzja nie była przedmiotem zaskarżenia przez skarżącego ani też przez B. i M. J. czy któregokolwiek z pozostałych uczestników postępowania.

Następnie w oparciu o przepisy art. 104 k.p.a. oraz art. 51 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 i 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. wydał... 2012 r. decyzję nr -...-... stwierdzającą wykonanie nałożonego obowiązku. Powyższa decyzja została uchylona decyzją K. - P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia... 2012 (...) po ponownym odwołaniu B. K. i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Ponownie rozpatrując sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z... 2013 r. nr...-... na podstawie art. 104 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 7, art. 81 ust. 1 i 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał B. i M. J. zamurowanie luksferami otworu okiennego o wymiarach 2,0 m x 1,4 m oraz likwidację otworu drzwiowego o wymiarach 2,0 m x 0,8 m do pomieszczenia po byłym garażu w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce nr... w C. przy ul. J....

Ta decyzja po rozpatrzeniu odwołania B. K., B. i M. J. oraz S.J. - decyzją K.- P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia... 2013 r..., na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 7, art. 81 ust. 1 i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 - Prawo budowlane została również uchylona i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji.

Jak więc wskazuje powyższe zestawienie czynności i rozstrzygnięć z akt sprawy jednoznacznie wynika, że w obrocie prawnym przed wydaniem decyzji bezpośrednio poprzedzających złożenie skargi opisanych w części wstępnej niniejszego uzasadnienia - pozostawała w obiegu prawnym (oczywiście poza "starą" decyzją... z... 1988 r.) - ostateczna decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. wydana dnia... 2012 r. - nr... (...), na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 oraz art. 81 i 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakładająca na inwestora B. i M. J. obowiązek sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym usytuowanym na działce nr... przy ul. J.... w C., polegających na: demontażu z istniejącego otworu okiennego (wym. 2,0 m x 1,4 m) luksferów i osadzeniu w nim drewnianego skrzydła okiennego oraz wykonaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia po byłym garażu (wym. 2,0 m x 0,8m) w terminie do...2012 r.

W związku z powyższym należy więc stwierdzić, że przepis art. 51 ust. 3 przywoływanej ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zobowiązuje właściwy organ do sprawdzenia wykonania obowiązku o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i wydania decyzji stwierdzającej wykonanie obowiązku (pkt 1 w art. 51 ust. 1 Prawo budowlane) albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazanie zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórki obiektu lub jego części, bądź nakazanie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego (pkt 2 w art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego).

W niniejszej sprawie organ nadzoru budowlanego wydał pierwszą z ww. decyzji przewidzianych przepisem art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, tj. decyzję stwierdzającą wykonanie obowiązku nałożonego pozostającą w obrocie prawnym decyzją z... 2012 r. Nr.. -....

W tym miejscu należy stwierdzić, iż zarówno organ odwoławczy tj. K.- P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. jak i organ pierwszej instancji, tj. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. prawidłowo przyjęły jako podstawę prawną swoich rozstrzygnięć przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1995 r., ponieważ postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte wnioskiem skarżącego z... 2011 r., który wpłynął do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. w dniu... 2011 r., a poprzednie postępowanie dotyczące samowolnej przebudowy budynku gospodarczego na cele mieszkaniowe zostało zakończone ostateczną decyzją z... 1988 r., która to decyzja jak wynika z ustaleń organu została wykonana.

Zasadnie więc organ nadzoru budowlanego prowadził postępowanie w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 ww. ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po uprzednim stwierdzeniu że wykonanie otworów okiennych oraz drzwiowych w ścianie zewnętrznej budynku, stanowi przebudowę części obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 7a ww. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, na które inwestor zobowiązany był uzyskać pozwolenie na budowę przed rozpoczęciem robót, zgodnie z art. 28 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego.

Zasadnie jest także w świetle wcześniejszych przedstawionych wyżej rozstrzygnięć (zwłaszcza z uwagi na przywoływaną już decyzję z... 1988 r. wydaną na podstawie art. 40 i 54 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r.) stwierdzenie organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji "... obecny przedmiot postępowania to samowolnie wykonane roboty budowlane dot. montażu okna i drzwi w miejscu zamurowanych wcześniej otworów, które podlegają rozstrzygnięciu na podstawie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w trybie art. 51" oraz że sprawa ówczesnej (tekst jedn.: sprzed... 1988 r.) samowoli została zakończona (właśnie decyzją... z ww. datą) i orzekanie w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowiłoby rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.

Przywołane dopiero co przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 stanowią, że właściwy organ administracji, w przypadku wykonania robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia tych robót do stanu zgodnego z prawem i dlatego też zasadne było wydanie decyzji w dniu... 2012 r.,..., znak:.., którą organ zobowiązał B. i M. J. do sporządzenia inwentaryzacji wykonanych samowolnie robót budowlanych dot. powstania spornych otworów, wraz z ich oceną techniczną, w terminie do... 2012 r.

Z akt sprawy wynika, że obowiązek ten został wykonany (vide dokumentacja między kartą 23 i 24 tomu I akt administracyjnych organu pierwszej instancji oraz jej uzupełnienie - zgodnie z decyzją K. - P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia... 2012 r... - między kartami 39-40 tomu I akt administracyjnych).

Z akt wynika także, że w celu doprowadzenia wykonanych niewątpliwie samowolnie, wbrew obowiązującym przepisom robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami, zniesiona została granica pomiędzy działkami nr... i..., w wyniku czego powstała jedna nieruchomość o powierzchni 0,0783 ha, tj. działka oznaczona nr... wraz z zabudową mieszkaniową, zlokalizowana przy ul. J....i... w C., stanowiąca współwłasność S. J. oraz B. i M. J. W związku z tym należy stwierdzić, że zgodnie z § 273 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) będącego aktem wykonawczym do ustawy Prawo budowlane odległości między ścianami zewnętrznymi budynków położonych na jednej działce budowlanej nie ustala się, jeżeli spełnione są stosowne przepisy pożarowe, i ich usytuowanie. Te warunki w niniejszej sprawie zostały zaś spełnione, czego potwierdzeniem jest znajdująca się w aktach sprawy "Opinia pożarowa" z... 2013 r. wykonana przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych - mgr inż. W. G. Należy także skonstatować, że zważywszy na usytuowanie ściany w którym znajdują się wskazywane otwory okienne i drzwiowe względem przebiegu granicy między działką skarżącego nr... a działką... nie został także naruszony przepis § 12 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia. Przepisy tego rozporządzenia nie ustalają bowiem warunków dla ściany z otworami (okiennymi i drzwiowymi) względem sąsiedniej działki budowlanej przy takim usytuowaniu ściany względem granicy działki sąsiedniej jak to ma miejsce w niniejszej sprawie (vide protokół oględzin, dokumentacja fotograficzna i kopie mapy ewidencyjnej).

Nie leży natomiast w granicach niniejszej sprawy rozpoznawanie przez Sąd zarzutów skarżącego zawartych w skardze (i następnych pismach kierowanych do sądu) dotyczących nieprawidłowości w postępowaniu wieczystoksięgowym, czy też kwestia przekroczenia granic przy budowie obiektu, w którym znajdują się samowolnie dokonane otwory okienne i drzwiowe. Brak ku temu podstawy prawnej zarówno w ustawie z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z zm.) jak i w ustawie z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. poz. 1269 z późn. zm.). Postępowanie w tej kwestii regulowane jest przepisami innych aktów prawnych dotyczących szeroko rozumianego prawa cywilnego (m.in. Kodeks cywilny - przepisy dot. ochrony własności, ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece), czy nawet prawa karnego, (w związku z zarzutami fałszowania dokumentów). Nie leży więc w kompetencjach sądu administracyjnego rozpoznanie - jak tego oczekuje skarżący całokształtu sprawy. Byłoby to bowiem ewidentne wyjście poza granice sprawy.

Reasumując należy więc stwierdzić, iż rozpoznając skargę B. K. na decyzję K. - P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z... 2013 r..., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z... 2013 r. Nr..... Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów obowiązującego prawa - w szczególności przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, czy też ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz rozporządzenia wykonawczego Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - i wobec braku przesłanek zawartych w przywołanych przepisach art. 145 § 1 ust. 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jak i braku przesłanek wskazanych w art. 145 ust. 2 tej ustawy w zw. z art. 156 k.p.a. nakazujących stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji - na podstawie art. 151 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.