Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2573517

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy
z dnia 15 października 2018 r.
II SA/Bd 1046/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wichrowski.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu w dniu 15 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I.S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I.S. na decyzję (...) Izby Administracji Skarbowej w (...) z dnia (...) lipca 2018 r., nr (...) w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie faktyczne

Pismem z dnia (...) lipca 2018 r. I. S., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lipca 2018 r., nr (...), w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w którym podkreślono, że zaskarżona decyzja pociąga za sobą prawdopodobieństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącej. W szczególności podkreślono, że wykonanie przedmiotowej decyzji negatywnie wpłynie na kondycję prowadzonej działalności gospodarczej. Sama tylko utrata płynności - możliwa w związku z egzekwowaniem wykonalnych decyzji ostatecznych - w istocie skutkuje niemożnością prowadzenia działalności gospodarczej, co w efekcie grozi upadłością.

W odpowiedzi na skargę organ nie odniósł się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), powoływanej dalej jako p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Cyt. przepis zawiera zamknięty katalog przesłanek pozytywnych warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest zatem istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego z uwagi na utratę przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub poniesie on straty na życiu lub zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 25 października 2005 r., I OZ 1074/05; z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to z kolei skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie, czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Omawiana instytucja ma więc na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności.

W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie danego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07; z 29 maja 2009 r., I FZ 148/09; z 10 grudnia 2010 r., II FZ 536/10; z 1 marca 2011 r., II FZ 17/11; z 8 października 2013 r., II OZ 839/13; z 13 sierpnia 2009 r., I OZ 779/09; z 3 grudnia 2009 r., I OZ 1101/09; z 6 marca 2013 r., II GZ 87/13; z 6 maja 2014 r., I OZ 341/14; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, Wolters Kluwer 2011, s. 229).

Zdaniem Sądu wniosek skarżącej warunków tych nie spełnia. Skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności dotyczących jej sytuacji rodzinnej i majątkowej oraz związanej z prowadzeniem przez nią działalności gospodarczej, które pozwoliłyby na ocenę potencjalnego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na możliwość powstania negatywnych skutków, o jakich stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. w przypadku wyegzekwowania kary pieniężnej w wysokości (...) zł. Nie przedłożono jakiejkolwiek dokumentacji obrazującej aktualną sytuację majątkową strony skarżącej (aktywa i pasywa majątkowe, majątek nieruchomy i ruchomy, stałych kosztach i wydatkach, wierzytelnościach itd.).

Brak kompletnej dokumentacji obrazującej rzeczywistą kondycję finansową skarżącej uniemożliwia pozytywne rozpoznanie wniosku. Tymczasem, jak już wyżej wskazano, to na stronie składającej wniosek spoczywa ciężar wykazania jego zasadności stosownymi dokumentami.

Ponadto w ocenie Sądu, podkreślić należy wskazać, że o kondycji finansowej przedsiębiorcy decyduje wiele elementów. Podstawowym elementem jest zysk, który uzyskuje z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Nie oznacza to jednak, że w razie ponoszenia przez przedsiębiorcę strat w pewnym okresie czasu zasadnym jest automatyczne uznanie o potrzebie przyznania mu wsparcia ze środków publicznych. Strata powstaje bowiem wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, co skutkuje brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego, lecz nie jest równoznaczne z brakiem środków finansowych. Zaakcentować w tym miejscu wypada, że w przypadku przedsiębiorców (a do takich niewątpliwie należy skarżąca) miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją, bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów i inwestycji w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotniejszy zatem jest fakt uzyskiwania przychodów i poziom, na jakim przychody te się kształtują (vide postanowienie NSA z 25 lutego 2010 r., sygn. akt I FZ 10/10). Innymi słowy, powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej.

Nie bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest także to, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnej pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do jej uiszczenia. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi uiszczone, a nienależne zobowiązanie będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania, co dodatkowo przemawia za "odwracalnością" skutków, które wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla strony (por. np. postanowienia NSA z 20 grudnia 2011 r., I GZ 217/11 i z 11 grudnia 2015 r., II GZ 841/15).

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.