Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 54536

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie
z dnia 2 kwietnia 2001 r.
II SA 45/01

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Z. Mańk.

Sędziowie NSA: M. Flasiński, B. Zdziennicki (spr.).

Protokolant: M. Folwarczna.

Uzasadnienie faktyczne

Anna K. (urodzona 28 października 1937 r.) ma od 1 grudnia 1990 r. przyznaną emeryturę z tytułu własnego zatrudnienia w wysokości 680 złotych 91 groszy.

Anna K. w piśmie z 27 grudnia 1999 r. wystąpiła do Prezydenta RP o "pomoc jej w załatwieniu renty po zmarłym mężu", który zmarł 8 lutego 1982 r. Mąż Bronisław K. pracował w PKP - P. jako młodszy maszynista. Po przebytym zawale otrzymał rentę inwalidzką II grupy, którą pobierał do chwili śmierci. Anna K. wskazała, że przejście na rentę po mężu byłoby dla niej korzystniejsze "w świadczeniu i deputacie węglowym".

Kancelaria Prezydenta przesłała pismo według właściwości do ZUS.

Oddział w O. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 12 kwietnia 2000 r. odmówił Annie K. prawa do renty rodzinnej z powodu niespełnienia warunków z art. 70 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z 26 czerwca 2000 r. sygn. akt Vk 2169/00 przekazał do ZUS wniosek o przyznanie Annie K. renty rodzinnej wyjątkowej.

Prezes ZUS decyzją z dnia 18 września 2000 r. odmówił Annie K. przyznania, w trybie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, renty rodzinnej w drodze wyjątku. W uzasadnieniu wskazano, że brak jest podstaw do przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku, przede wszystkim dlatego, że zainteresowana posiada emeryturę z tytułu własnej pracy.

Anna K. wystąpiła do Prezesa ZUS z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Prezes ZUS decyzją z dnia 5 grudnia 2000 r. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 18 września 2000 r.

Anna K. zaskarżyła decyzję Prezesa ZUS z dnia 5 grudnia 2000 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, powołując się na swoją bardzo trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa dotyczy przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku, w trybie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Możliwość przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku wymaga spełnienia przez osobę zainteresowaną wszystkich przesłanek określonych w cytowanym art. 83 ust. 1. Jedną z tych przesłanek jest brak niezbędnych środków utrzymania. Tymczasem skarżąca posiada z tytułu własnej pracy emeryturę. Brak więc jednej z przesłanek wymaganych w art. 83 ust. 1 wyklucza ewentualną możliwość przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku. Nadzwyczajny, administracyjny tryb przed Prezesem ZUS na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie przewiduje, ze zrozumiałych względów, wyboru między już posiadaną rentą a ewentualnie uzyskaną rentą rodzinną w drodze wyjątku. Takie prawo wyboru istnieje, jak wiadomo tylko w trybie zwykłym, w ramach postępowań przed organem rentowym i ewentualnie Sądem ubezpieczeń społecznych.

W tej sytuacji zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym należało skargę oddalić.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.