Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 41927

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie
z dnia 12 lutego 1998 r.
II SA 1640/97

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: sędzia NSA K. Jarząbek (spraw.).

Sędziowie NSA: J. Góraj, B. Zdziennicki.

Protokolant: M. Staniszewska.

Uzasadnienie faktyczne

Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w O. decyzją z dnia 21 listopada 1997 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania Pani Ireny P. od decyzji Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w O. z dnia 22 października 1997 r. orzekającej o uznaniu za osobę bezrobotną od dnia 16 października 1997 r. oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Pani Irena P. zarejestrowała się w Rejonowym Urzędzie Pracy w O. dnia 16 października 1997 r. i na mocy decyzji Kierownika ww. Urzędu wydanej na podstawie art. 27 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128) została uznana za bezrobotną oraz odmówiono jej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Od przedmiotowej decyzji organu I instancji zainteresowana złożyła odwołanie, w którym podniosła, że pochodzi z województwa wrocławskiego i na skutek powodzi zmuszona była przeprowadzić się do obecnego miejsca zamieszkania oraz do zwolnienia się z dotychczasowego miejsca pracy.

Obecnie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, cierpi na szereg schorzeń i w związku z tym wniosła o zmianę decyzji organu I instancji.

Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w O. nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził m.in., że zainteresowana rozwiązała stosunek pracy u ostatniego pracodawcy za porozumieniem stron dnia 9 października 1997 r. A ponadto, że w wymienionej wyżej ustawie brak jest przepisów, które pozwalałyby przyznać zasiłek dla bezrobotnego z powodu jego ciężkiej sytuacji materialnej.

Pani Irena P. zaskarżyła ostateczną decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy do Naczelnego Sądu Administracyjnego i wnosząc o jej uchylenie podniosła, że zwolniła się z ostatniego zakładu, bo "nie mogła inaczej". Mieszkała na terenach, które zostały zalane przez powódź, musiała stamtąd wyjechać. Przyjechała na teren województwa o., gdzie przy pomocy rodziny kupiła sobie drewniany domek. Obecnie jest chora i znajduje się w trudnej sytuacji rodzinnej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zadaniem sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z obowiązującym prawem w czasie ich wydania, a nie orzekanie pod względem merytorycznym. Jeżeli zaskarżona decyzja prawa nie narusza, Sąd jest obowiązany skargę oddalić. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.

Podstawę materialnoprawną wydania obu ww. decyzji stanowi przepis art. 27 ust. 1 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128 z p. zm.), który stanowi, że "Prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w rejonowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy (stosunek służbowy) za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron, chyba że porozumienie stron nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy".

Zaostrzenie przesłanek niezbędnych do uzyskania statusu osoby bezrobotnej spowodowało modyfikację regulacji prawnej dotyczącej nieprzysługiwania prawa do zasiłku. Wśród regulacji tych można wyróżnić dwie grupy przepisów.

Pierwsza dotyczy sytuacji, gdy bezrobotny odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcie propozycji odpowiedniego zatrudnienia, szkolenia, wykonywania prac interwencyjnych lub robót publicznych (art. 27 ust. 1 pkt 2).

Druga grupa przypadków opiera się na założeniu, że sposób ustania stosunku pracy u ostatniego pracodawcy powinien wpływać na zasady przyznania prawa do zasiłku. Konsekwencją tego założenia jest konieczność odczekania okresu karencji dla możliwości realizacji uprawnień zasiłkowych przez bezrobotnego, z którym rozwiązał stosunek pracy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron (art. 27 ust. 1 pkt 3).

W sprawie bezspornym jest, że z dniem 9 października 1997 r. stosunek pracy skarżącej z dyrekcją Specjalistycznego Szpitala w W. ustał za porozumieniem stron.

Ustanie tego stosunku nie było spowodowane upadłością, likwidacją pracodawcy lub zmniejszeniem zatrudnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy. Skarżąca w dniu 16 października 1997 r. zarejestrowała się w rejonowym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, a więc po upływie 7 dni od dnia ustania stosunku pracy.

W tej sytuacji zgodnie z art. 27 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu skarżąca zasiłek dla bezrobotnych otrzyma po upływie 90 dni od dnia zarejestrowania się w Rejonowym Urzędzie Pracy.

Dodać należy, że zasiłek dla bezrobotnych może być przyznany jeżeli istnieją ku temu odpowiednie podstawy prawne.

W powołanej ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu brak jest przepisów pozwalających przyznać zasiłek bezrobotnemu tylko ze względu na jego ciężką sytuację życiową lub materialną. Takie właśnie powody wystąpiły w sprawie skarżącej. Jednakże organy zatrudnieniowe ze względu na brak podstaw prawnych nie mogły wniosku skarżącej załatwić pozytywnie.

Decyzje tych organów są zgodne z prawem i nie mogą być przez Sąd uchylone.

Dlatego też orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.