Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2081426

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 15 marca 2016 r.
II OZ 271/16

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wr 763/15 odrzucające skargę G. D. na uchwałę Rady Gminy Z. z dnia (...) lipca 2015 r. nr (...) w przedmiocie nadania Statutu Gminnego Ośrodka Kultury i Biblioteki w Z. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 5 stycznia 2016 r. odrzucił skargę G. D. na uchwałę Rady Gminy Z. z dnia (...) lipca 2015 r. w przedmiocie nadania Statutu Gminnego Ośrodka Kultury i Biblioteki w Z.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd podał, że G. D. pismem z dnia 23 października 2015 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na uchwałę Rady Gminy Z. z dnia (...) lipca 2015 r. wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości. G. D. wskazał, że w dniu 12 sierpnia 2015 r. bezskutecznie wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa zawartego w przedmiotowej uchwale.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Z. wniosła o odrzucenie skargi z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia, ewentualnie o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że ww. skarga G.D. wniesiona została na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 z późn. zm.), który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W zakresie wezwania do usunięcia naruszenia prawa przepis ten stanowi odrębne unormowanie, o którym mowa w art. 52 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.").

Podał, że stosownie do treści art. 53 § 2 p.p.s.a., określającego terminy wniesienia skarg do sądu administracyjnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.

W konsekwencji, zdaniem Sądu, należy stwierdzić, że z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenie prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, bowiem od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

Sąd I. instancji podniósł, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało wysłane do organu w dniu 12 sierpnia 2015 r. Z tym też dniem rozpoczął bieg termin 60 dni, który upłynął w dniu 11 października 2015 r. i był to zarazem ostatni dzień dla skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego, bowiem organ nie udzielił skarżącemu odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Z przedstawionych powyżej okoliczności sprawy wynika zatem, że przedmiotowa skarga z dnia 23 października 2015 r. (wniesiona w dniu 24 października 2015 r.), została wniesiona po upływie terminu 60 dni, liczonego od dnia doręczenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W konsekwencji skarga podlega odrzuceniu na skutek uchybienia terminu do jej wniesienia.

W zażaleniu na powyższe postanowienie G.D. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia w całości oraz o skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I. instancji. Ponadto wniósł o obciążenie kosztami zażalenia Rady Gminy Z.

W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że wezwał Radę Gminy Z. w dniu 12 sierpnia 2015 r. do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z prawem od tego dnia rozpoczął się bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi. W dniu 25 września 2015 r. otrzymał datowaną na dzień 23 września 2015 r. odpowiedź organu na ww. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skoro zatem otrzymał w dniu 25 września 2015 r. odpowiedź organu na wezwanie, uznać należy, że skarga datowana na dzień 23 września 2015 r. została złożona w terminie.

W odpowiedzi na zażalenie Rada Gminy Z. wniosła o jej oddalenie wskazując, że pismo z dnia 23 września 2015 r. nie stanowiło odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Rada wyjaśniła, że pismem z dnia 23 września 2015 r. poinformowała G.D. (mimo, że nie miała takiego obowiązku), nie o tym, że Rada Gminy odmówiła uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, ale o tym, że Rada nie zajęła żadnego stanowiska w sprawie.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że strona może wnieść skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia w terminie wskazanym w treści art. 53 § 2 p.p.s.a. Kwestia ta została przesądzona w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. II OPS 2/07 (opubl. w ONSAiWSA z 2007 r. Nr 3, poz. 60).

Przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. stanowi, że w przypadkach o którym mowa w treści art. 52 § 3 i 4 skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia. Zatem z przepisu tego wynika, że strona może wnieść skutecznie skargę w terminie trzydziestu dni od daty doręczenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w sytuacji kiedy udzielono na nie odpowiedzi. Natomiast w sytuacji gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia, termin do wniesienia skargi wynosi sześćdziesiąt dni liczony od dnia wniesienia tego wezwania.

Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się, że jeżeli w okresie biegu tego sześćdziesięciodniowego terminu do wniesienia skargi organ udzieli odpowiedzi na wezwanie i doręczy ją stronie, wówczas dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, a bieg swój rozpoczyna termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia stronie odpowiedzi. Natomiast jeżeli w tym okresie organ nie udzieli odpowiedzi, termin sześćdziesięciu dni liczony jest od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia.

W niniejszej sprawie kwestią sporną jest, czy pismo Rady Gminy Z. z dnia 23 września 2015 r. stanowi odpowiedź na wezwanie G.D. do usunięcia naruszenia prawa. Ustalenie charakteru ww. pisma jest konieczne do ustalenia w niniejszej sprawie terminu do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę.

Wskazać należy, że w piśmie Rady Gminy Z. z dnia 23 września 2015 r. skierowanym do G.D. podano, że podczas obrad XI Sesji Rady Gminy Z. odbywającej się w dniu 17 września 2015 r. została poddana pod głosowanie uchwała (...) w sprawie uchylenia uchwały Rady Gminy Z. z dnia (...) lipca 2015 r. w sprawie nadania Statutu Gminnego Ośrodka Kultury i Biblioteki. Przeprowadzone głosowanie nie doprowadziło jednak do podjęcia przez Radę Gminy Z. ww. uchwały. Z akt sprawy wynika, że powyższe pismo zostało doręczone G. D. w dniu 25 września 2015 r.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego treść powyższego pisma nie pozostawia wątpliwości, że stanowiło ono odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W jego treści wskazano bowiem, iż Rada nie podjęła uchwały w zakresie uchylenia uchwały Rady Gminy Z. z dnia (...) lipca 2015 r., czego domagał się G.D. Ww. akt zawierał zatem stanowisko Rady w zakresie braku podjęcia uchwały w powyższym zakresie.

Podkreślić jednocześnie należy, że Rada wyraża swoją wolę w formie uchwał, dlatego też pomimo, iż akt z dnia 23 września 2015 r. został określony jako "pismo" stanowi uchwałę.

Skoro w przedmiotowej sprawie akt z dnia 23 września 2015 r. stanowi odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa termin 30 - dniowy do wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie rozpoczął swój od dnia doręczenia ww. pisma tj. od 25 września 2015 r. Zatem skargę wniesioną w dniu 24 października 2015 r. uznać należy za wniesioną w terminie.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Wniosek G.D. o zasądzenie kosztów postępowania nie znalazł w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienia prawnego. Przepisy p.p.s.a. nie przewidują bowiem możliwości orzeczenia co do zwrotu kosztów w postępowaniu zażaleniowym. W myśl art. 209 p.p.s.a. o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestię zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają jednak zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia, co wynika z zakresu odesłania zawartego w art. 197 § 2 tej ustawy.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.