Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2583711

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 21 listopada 2018 r.
II OZ 1155/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. Spółki z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 14 września 2018 r., sygn. akt II SA/Op 341/18 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi P. Spółki z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia (...) maja 2018 r., nr (...) w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z dnia 14 września 2018 r., sygn. akt II SA/Op 341/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi P. Spółki z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "skarżąca") na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia (...) maja 2018 r., nr (...) w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów.

Sąd pierwszej instancji, powołując się na art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: "p.p.s.a."), stwierdził, że w złożonym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia dotyczącego przedłożenia określonych dokumentów w związku z domniemaną samowolą budowlaną, skarżąca nie uprawdopodobniła, iż zachodzą ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania tego postanowienia. W swoim wniosku zawartym w skardze wskazała jedynie, że wykonanie zaskarżonego postanowienia wyrządzi jej znaczną szkodę w postaci konieczności wykonania kosztownych prac projektowych oraz uzyskiwania zaświadczeń, które nie są w ogóle potrzebne, wobec braku obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę dla wykonanych przez nią robót budowlanych. Nie wyjaśniła jednak bliżej, jakie konkretnie koszty musiałaby ponieść w związku z wykonaniem tej dokumentacji. W ocenie Sądu pierwszej instancji, brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, a więc niepodanie konkretnych okoliczności przemawiających za jego zasadnością, uniemożliwiło ustalenie, czy i w jaki sposób wykonanie tego postanowienia wpłynie na sytuację ekonomiczno-gospodarczą skarżącej, a zatem czy sytuacja ta w związku z koniecznością przedłożenia stosownych dokumentów uprawdopodabnia powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżąca wniosła na powyższe postanowienie zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, domagając się jego uchylenia i wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., ewentualnie przekazania wniosku do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w wyniku błędnego przyjęcia, że nie uprawdopodobniono niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

W uzasadnieniu zażalenia skarżąca zarzuciła, że całkowicie nieuzasadnione jest oczekiwanie od niej szczegółowego wykazania koniecznych do poniesienia kosztów w powiązaniu z jej sytuacją majątkową. Oczekiwanie takie jest pozbawione podstaw prawnych, a jednocześnie wprowadza wobec skarżącej wymóg ponoszenia wydatków nieracjonalnych tylko dlatego, że potencjalnie mogłaby sobie na to pozwolić.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Powyższe oznacza, że wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności oparty jest tylko częściowo na zasadzie skargowości. Zasada ta obowiązuje jednie w zakresie wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania takiego aktu lub czynności. Przesłanką natomiast do wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania jest wykazanie przez skarżącego okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W interesie skarżącego leży zatem takie uzasadnienie wniosku, aby podane w nim okoliczności wskazywały na zajście przesłanek, o których mowa w powołanym przepisie. Istotne jest, aby Sąd miał właściwą wiedzę o występujących okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności oraz miał możliwość ich oceny. Dlatego też dostarczenie odpowiednich informacji w tym zakresie obciąża skarżącego (por. postanowienia NSA z dnia: 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09 i 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11, publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak zatem uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.

Biorąc powyższe pod uwagę, prawidłowo stwierdził Sąd pierwszej instancji, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na możliwość zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż nie przedstawiła w tym zakresie żadnych informacji, jak również dowodów potwierdzających zasadność jej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Także argument podniesiony przez nią we wniosku o wstrzymanie, że wyrządzenie znacznej szkody nastąpi z uwagi na konieczność wykonania kosztownych prac projektowych oraz uzyskiwania zaświadczeń, które nie są w ogóle potrzebne, wobec braku obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę dla wykonanych przez skarżącą robót budowlanych, nie może odnieść oczekiwanego skutku, ponieważ - jak słusznie podniósł Sąd pierwszej instancji - skarżąca nie uprawdopodobniła w powiązaniu ze swoją sytuacją ekonomiczno-gospodarczą, jakie konkretnie koszty musiałaby ponieść w związku z wykonaniem tej dokumentacji. Wbrew zatem zarzutom podniesionym w zażaleniu, zasadnie Sąd pierwszej instancji oczekiwał od skarżącej szczegółowego wykazania koniecznych do poniesienia kosztów w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, bowiem tylko w ten sposób mogła ona uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.

Bez znaczenia natomiast dla wyniku sprawy pozostaje zarzut zawarty w zażaleniu dotyczący braku odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do wniosku w zakresie wstrzymania wykonania także postanowienia organu pierwszej instancji, bowiem postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez organ drugiej instancji, a zatem rozstrzygniecie Sądu w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia odnosi także skutek co do tego pierwszego.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.