Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2705620

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 23 stycznia 2019 r.
II OSK 446/17

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.).

Sędziowie: NSA Małgorzata Masternak-Kubiak, del. WSA Piotr Korzeniowski.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. S.A. z siedzibą w (...) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 2785/15 w sprawie ze skargi P. S.A. z siedzibą w (...) na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) września 2015 r. nr (...) w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione

1. uchyla zaskarżony wyrok;

2. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) sierpnia 2015 r. nr (...);

3. zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) na rzecz P. S.A. z siedzibą w (...) kwotę 800 (osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 12 października 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2785/15, oddalił skargę P. Spółka Akcyjna z siedzibą w (...) na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2015 r. nr (...) w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione.

Zaskarżonym postanowieniem, po rozpatrzeniu zażalenia P. S.A. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) sierpnia 2015 r. Nr (...), w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów wniesionych przez P. S.A., w związku z zastosowaniem w toku postępowania egzekucyjnego środka w postaci grzywny w celu przymuszenia (postanowienie z dnia (...) sierpnia 2015 Nr (...)), ze względu na niewykonanie obowiązku nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lutego 2015 r. Nr (...), nakazującą P. S.A. usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa i nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego stacji transformatorowej, do której podłączona jest linia o napięciu 15kV, zlokalizowanej na terenie działki nr ew. (...) położonej w miejscowości (...)(...), gm. (...) poprzez wymianę konstrukcji nośnej stacji transformatorowej w tej samej lokalizacji oraz dokonanie koniecznej wymiany wyposażenia ww. stacji (z uwzględnieniem obowiązujących obecnie standardów technicznych stosowanych przy budowie stacji transformatorowych) - utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ wskazał, że w związku z niewykonaniem przez P. S.A. obowiązku wskazanego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2015 r., - organ powiatowy przeprowadził postępowanie mające na celu wyegzekwowanie obowiązku z niej wynikającego. W dniu 11 maja 2015 r. do podmiotu zobowiązanego skierowano upomnienie wzywające do wykonania ww. obowiązku. Upomnienie doręczono w dniu 13 maja 2015 r. W dniu (...) czerwca 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił tytuł wykonawczy Nr (...), którego doręczenie P. S.A. w dniu (...) czerwca 2015 r. wszczęło przedmiotowe postępowanie egzekucyjne. W dniu 16 lipca 2015 r. przedstawiciel organu powiatowego dokonał czynności kontrolnych na ww. działce, w wyniku których stwierdzono, że egzekwowany obowiązek nie został wykonany. Następnie organ ten postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2015 r. nałożył na podmiot zobowiązany grzywnę w wysokości 40.000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji tego organu z dnia (...) lutego 2015 r. Po rozpatrzeniu zarzutów wniesionych w piśmie z dnia 14 sierpnia 2015 r. przez pełnomocnika P. S.A. w związku z wydaniem ww. postanowienia, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2015 r. uznał je za bezzasadne.

Uzasadniając utrzymanie w mocy ww. postanowienia z dnia (...) sierpnia 2015 r. (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego. W zarzutach wniesionych w piśmie z dnia 14 sierpnia 2015 r. Spółka powołała się na przesłanki wskazane w art. 33 pkt 4, 5 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. błąd co do osoby zobowiązanego, niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym i zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Organ powiatowy zasadnie odparł zarzut wniesiony na podstawie pkt 4 art. 33 ww. ustawy, gdyż osobą zobowiązaną w decyzji objętej egzekucją Nr (...) jest P. S.A. i wobec niej należy prowadzić postępowanie na podstawie przepisów ustany o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. P. S.A. jest również adresatem tytułu wykonawczego Nr (...), na podstawie którego wszczęto postępowanie egzekucyjne w przedmiotowej sprawie. W ocenie organu odwoławczego egzekwowana decyzja Nr (...) z dnia (...) lutego 2015 r. jest wykonalna. Decyzji administracyjnej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności z uwagi na zły stan techniczny przedmiotowej stacji transformatorowej zagrażający bezpieczeństwu ludzi i mienia. Przesłanką uznania decyzji za niewykonalną nie mogą być trudności w wyegzekwowaniu decyzji wiążące się z niezadowoleniem adresatów z decyzji lub innych osób zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy. Egzekwowana decyzja organu I instancji jest ostateczna wobec czego podlega wykonaniu. Organ drugiej instancji podzielił także stanowisko Powiatowego Inspektora odnoszące się do tego, że zastosowany środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia jest adekwatny do charakteru egzekwowanego obowiązku. Niniejsza grzywna w kwocie 40.000 zł została nałożona w sposób prawidłowy i zgodny z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Ponadto (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia Spółki utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr (...) z dnia (...) sierpnia 2015 r., nakładające ww. grzywnę. Odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu organ podkreślił, że pozostają one bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne. W myśl art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności samego obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W związku powyższym organ II instancji nie może na etapie postępowania egzekucyjnego odnieść się do zarzutów merytorycznych odnoszących się do ostatecznej decyzji nr (...).

Skargą P. SA zaskarżyła powyższe postanowienie zarzucając mu naruszenie: art. 7, 77 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodnego, a przez to zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego co do podstawy i zasadności prowadzenia postępowania egzekucyjnego co doprowadziło do błędu co do osoby zobowiązanego, nie wzięcie pod uwagę niewykonalności zobowiązania o charakterze niepieniężnym (czasowej), zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w uzasadnieniu przywołanego na wstępie wyroku stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał za nieuzasadniony zarzut Spółki dotyczący błędnego określenia osoby zobowiązanej do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Wskazał przy tym na opis podmiotu zobowiązanego w decyzji i jego tożsame określenie w tytule wykonawczym wystawionym na jej podstawie (ww. decyzja Nr (...) z dnia (...) lutego 2015 r.). Zdaniem Sądu prawidłowo jako nieuzasadniony oceniono także zarzut niewykonalności zobowiązania. Podkreślił, że obowiązek nałożony na P. S.A. oprócz usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa i nieprawidłowości oraz doprowadzenia obiektu budowlanego do należytego stanu technicznego dotyczy również opracowania dokumentacji technicznej, w oparciu o którą powinny być przeprowadzone roboty budowlane, zawierającą w szczególności część graficzną i opisową, wykazującą zakres i kolejność oraz sposób wykonania robót, informację co do planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Ponadto roboty powinny być przeprowadzone pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, będącej członkiem właściwej izby samorządu zawodowego, która przebieg robót udokumentuje w dzienniku budowy oraz sporządzi ww. plan. Tymczasem Spółka, powołując się na trudności faktyczne związane z wykonaniem obowiązku nie przedłożyła ww. dokumentacji. Tym samym skarżąca Spółka nie wykazała nawet przygotowania do wykonania nałożonego na nią obowiązku w zakresie ww. robót budowlanych. Jak stwierdził organ I instancji, nie zarejestrowano u niego jako organu właściwego, dziennika budowy, ani też nie wskazano osoby uprawnionej do kierowania robotami. Na wykonanie tej części obowiązku nie mają wpływu właściciele nieruchomości, którzy uniemożliwiają dostęp do obiektu budowlanego. W ocenie Sądu, takie postępowanie skarżącej Spółki stanowi o lekceważeniu nałożonego obowiązku mimo, że ten zmierza do ochrony wartości nadrzędnych - życia i zdrowia ludzi. Ponadto Spółka nie wykazała, że wykonanie nałożonego na nią obowiązku nie jest możliwe bez udostępnienia terenu działki nr ewid. (...). Także kolejny zarzut, dotyczący zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, słusznie w ocenie Sądu oceniono jako nie zasługujący na uwzględnienie. Grzywna w celu przymuszenia nie jest karą, lecz formą nacisku, mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową do określonego zachowania się. Grzywna ta nie powoduje powstania po stronie zobowiązanego żadnych dodatkowych kosztów, gdyż w razie wykonania obowiązku podlega albo zwrotowi, albo gdy nie została zapłacona lub ściągnięta - umorzeniu. To od zobowiązanego zależy, czy wykona nałożony obowiązek, a w konsekwencji czy poniesie koszty nałożonej grzywny. Sąd wskazał także, że postępowanie egzekucyjne podjęte w przedmiotowej sprawie nie jest przedwczesne zważywszy na zagrożenie bezpieczeństwa i nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego (stacji transformatorowej) oraz to, że egzekwowana jest decyzja, której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności.

Skargą kasacyjną P. Spółka Akcyjna z siedzibą w (...) zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie:

1) przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 w zw. z 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez utrzymanie w mocy orzeczenia wydanego z rażącym naruszeniem prawa w stopniu powodującym jej nieważność;

2) przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 w zw. z 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 134 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z:

- art. 45 k.p.a. przez jego niezastosowanie i niedoręczenie pism w sprawie oraz w szczególności skarżonego postanowienia na adres siedziby strony skarżącej ujawniony we właściwym rejestrze - Krajowym Rejestrze Sądowym - to jest ul. (...), (...);

- art. 29 w zw. z art. 30 § 1 w zw. z art. 107 § 1 w zw. z art. 45 w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. przez ich niezastosowanie i skierowanie zaskarżonego postanowienia do podmiotu, który nie jest osobą prawną i nie ma zdolności prawnej, a więc P. S.A. Oddział (...) z siedzibą w (...) przy ul. (...) - choć obecnie organ stara się w sentencji postanowienia wskazywać P. SA, co nie zmienia faktu iż od początku korespondencja była kierowana do innego podmiotu;

- art. 7 i 77 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, a przez to zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego co do podstawy i zasadności prowadzenia postępowania egzekucyjnego, co doprowadziło d błędu co do osoby zobowiązanego; przedwczesności działań organu

- naruszenie art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego;

- naruszenie art. 33 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez skierowanie egzekucji do niewłaściwego podmiotu;

- naruszenie art. 33 § 1 pkt 5 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art. 7 i 77 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia materiału i uznanie, że skarżąca nie przedstawiła dowodów na okoliczność braku dostępu do nieruchomości objętej obowiązkiem; wskazaniu, iż nałożony obowiązek nie jest uciążliwym.

Z uwagi na powyższe w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano m.in., że działanie organu, zaakceptowane dalej przez Sąd, w toku całego postępowania do chwili obecnej zostały skierowane do podmiotu niewłaściwego tj. nie posiadającego zdolności sądownej i prawnej - (...) nie może posiadać przymiotu strony w sprawie niniejszej, jako że nie posiada samodzielnego bytu prawnego. Osobowość prawną, a co za tym idzie zdolność sądową, posiada jedynie spółka akcyjna, co oznacza, że tylko spółka akcyjna może być stroną w postępowaniu administracyjnym jaki i sądowym. Zatem w realiach niniejszej sprawy stroną postępowania mogło być wyłącznie P. S.A. i do tego podmiotu powinna zostać skierowana całość korespondencji w sprawie od pierwotnej decyzji poczynając na obecnym postanowieniu kończąc. Powyższa Spółka została zatem pozbawiona możliwości uczestnictwa w toczącym się postępowaniu, gdyż całość korespondencji od początku sprawy, w tym wydawane decyzje, były kierowane na adres i do podmiotu nie posiadającego zdolności sądowej i prawnej. Nie można zgodzić się też ze stwierdzeniem, iż skarżąca nie wykazała, aby zachodziły przeszkody uniemożliwiające wykonanie obowiązku. Organ I instancji w niniejszym postępowaniu miał pełną wiedzę co do charakteru trudności w związku z koniecznością dostępu do nieruchomości, na której znajdował się transformator, jak też miał wiedzę, iż w związku z brakiem dostępu do nieruchomości w związku z oporem p. M. wszczęto postępowanie w trybie art. 126 ugn, w toku którego wydana decyzja nie została wyegzekwowana przez wierzyciela. Organ miał także wiedzę o interwencjach policji w związku z próbą realizacji nałożonego przez organ obowiązku. Także nałożoną grzywnę należy uznać za zbyt uciążliwą - organ I instancji był gotowy w każdej chwili wyegzekwować należność, choć konieczność przebudowy stacji trafo niosła za sobą już wysokie koszty, które to koszty zarówno grzywny jak i przebudowy ostatecznie ponoszą odbiorcy energii elektrycznej.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.

W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zawiera uzasadnione podstawy zaskarżenia, a to z poniższych względów.

Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 z późn. zm. - dalej: u.p.e.a.) - w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego do Sądu pierwszej instancji postanowienia - podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być błąd co do osoby zobowiązanego. Podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 33 pkt 4 u.p.e.a. opiera się na twierdzeniu strony skarżącej, że organ skierował egzekucję, w tym zaskarżone postanowienie do podmiotu niewłaściwego, który nie jest osobą prawną i nie ma zdolności prawnej, tj. do P. S.A. (...) z siedzibą w (...) i temu podmiotowi organy doręczały korespondencję w postępowaniu egzekucyjnym - na adres (...), ul. (...). Tymczasem podmiot ten nie jest osobą zobowiązaną, gdyż nie jest adresatem decyzji stanowiącej podstawę wystawionego tytułu wykonawczego. Obowiązek, wynikający z decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, nałożony został na P. Spółka Akcyjna, która ma siedzibę w (...) i korespondencja winna być kierowana na adres siedziby tej Spółki ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym - t.j. ul. (...),(...).

Odnosząc się do powyższego zarzutu należy podkreślić, że zgodnie z legalną definicją zawartą w art. 1a pkt 20 u.p.e.a., zobowiązanym jest osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej albo osoba fizyczna, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym (...). Z definicji tej wynika, że zobowiązanym jest podmiot, na którego został nałożony obowiązek określonego zachowania się (działania lub zaniechania) o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym. O możności zaś bycia zobowiązanym rozstrzygają przepisy materialnego prawa administracyjnego.

Błąd co do osoby zobowiązanego ma miejsce wtedy, gdy egzekucja jest kierowana do podmiotu nie będącego adresatem egzekwowanego obowiązku. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego powinien dotyczyć jedynie kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję. Jeżeli pomiędzy treścią tytułu wykonawczego a treścią orzeczenia będącego podstawą jego wystawienia istnieje rozbieżność co do imienia oraz nazwiska osoby zobowiązanej, to taka sytuacja wypełnia przesłanki uznania, iż w sprawie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanej, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Zasadą jest bowiem zgodność tytułu wykonawczego z decyzją stanowiącą podstawę jego wystawienia. Skoro podstawą wystawienia tytułu wykonawczego była decyzja określająca zobowiązanie, to w tytule wykonawczym musi być wskazany jako zobowiązany podmiot, na który decyzją tą nałożono obowiązek. Nie może być różnicy pomiędzy określeniem podmiotu zobowiązanego w decyzji administracyjnej, którą nałożono nań obowiązek, a nazwaniem zobowiązanego w tytule wykonawczym, ponieważ tytuł ten można wystawić tylko w odniesieniu do osoby wskazanej jako podmiot zobowiązany w podlegającej wykonaniu decyzji administracyjnej (por: wyroki NSA: z dnia 21 sierpnia 2015 r., sygn. akt II OSK 24/14: z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt I OSK 1467/14 - LEX nr 1598194).

W niniejszej sprawie podstawę wystawienia tytułu wykonawczego stanowi decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lutego 2015 r. Nr (...), nakazująca P. Spółka Akcyjna (właścicielowi stacji transformatorowej) usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa i nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego stacji transformatorowej, do której podłączona jest linia o napięciu 15kV, zlokalizowanej na terenie działki nr ew. (...) położonej w miejscowości (...)(...), gm. (...) poprzez wymianę konstrukcji nośnej stacji transformatorowej w tej samej lokalizacji oraz dokonanie koniecznej wymiany wyposażenia ww. stacji (z uwzględnieniem obowiązujących obecnie standardów technicznych stosowanych przy budowie stacji transformatorowych). Decyzja ta - po rozpatrzeniu odwołania P. Spółka Akcyjna - została utrzymana w mocy decyzją (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) decyzją z dnia (...) marca 2015 r., (...).

W rozpoznawanej sprawie w tytule wykonawczym, wystawionym na podstawie wskazanych wyżej decyzji, jako podmiot zobowiązany do wykonania obowiązku objętego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lutego 2015 r. Nr (...), utrzymaną w mocy decyzją (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (...) decyzją z dnia (...) marca 2015 r., Nr (...), wskazano P. Spółka Akcyjna, Oddział (...), (...) z siedzibą w (...), ul. (...).

W tej sytuacji uznanie przez Sąd pierwszej instancji za nieuzasadniony zarzutu P. Spółka Akcyjna, dotyczącego błędnego określenia osoby zobowiązanej do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym, budzi uzasadnione zastrzeżenia. Wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji opis podmiotu zobowiązanego w decyzji nie jest tożsamy z określeniem w tytule wykonawczym wystawionym na podstawie decyzji Nr (...) z dnia (...) lutego 2015 r. Zauważyć przy tym należy, iż organ I instancji do tego zarzutu odniósł się lakonicznie stwierdzając, że określenie podmiotu (osoby) zobowiązanej wynika z decyzji Nr (...) z dnia (...) lutego 2015 r., nie zwracając dostatecznej uwagi na określenie podmiotu, na który nałożono obowiązek decyzją i podmiotu wskazanego w tytule wykonawczym jako podmiot zobowiązany do wykonania tego obowiązku. W ocenie organu odwoławczego "organ powiatowy zasadnie odparł zarzut wniesiony na podstawie pkt 4 art. 33 ww. ustawy, gdyż osobą zobowiązaną w decyzji objętej egzekucją Nr (...) jest P. S.A. i wobec niej należy prowadzić postępowanie na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. P. S.A. jest również adresatem tytułu wykonawczego Nr (...), na podstawie którego wszczęto postępowanie egzekucyjne w przedmiotowej sprawie." O ile rację ma organ II instancji, że osobą zobowiązaną w decyzji Nr (...) jest P. S.A. i wobec niej należy prowadzić postępowanie egzekucyjne, to jednocześnie również nie dostrzega różnicy w oznaczeniu adresata decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego i podmiotu wskazanego w tytule wykonawczym.

Na gruncie rozpoznawanej sprawy, o czym była wyżej mowa, nie zachodzi tożsamość podmiotowa pomiędzy adresatem ostatecznej decyzji nakazującej usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa i nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego stacji transformatorowej, a adresatem wystawionego przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego. W myśl zaś powołanej wyżej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji egzekucję prowadzi się w stosunku do podmiotu zobowiązanego - w rozumieniu art. 1a pkt 20 u.p.e.a.

Pojęcie zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter formalny i nie można w tym wypadku utożsamiać zobowiązanego z podmiotem ogólnie określonych w normach prawa materialnego praw i obowiązków. Oznacza to, że za zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym należy uważać adresata obowiązku wynikającego z decyzji, postanowień lub innych orzeczeń określonych w art. 3 i art. 3a) u.p.e.a. Przez zobowiązanego na gruncie u.p.e.a. należy rozumieć osobę, w stosunku do której istniał skonkretyzowany obowiązek (a więc adresata decyzji) i która nie wykonała tego obowiązku. Tym podmiotem w niniejszej sprawie jest P. Spółka Akcyjna z siedzibą w (...).

Przypomnieć należy, że tytuł wykonawczy, na postawie którego organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną jest dokumentem urzędowym sporządzonym według ustalonego wzoru, który musi odpowiadać wymogom formalnym określonym przez ustawodawcę w art. 27 u.p.e.a., stanowiącym obligatoryjny element tytułu wykonawczego. Przepis art. 27 u.p.e.a. w § 1 pkt 2 stanowi, iż tytuł egzekucyjny zawiera m.in. wskazanie firmy zobowiązanego i jego adresu. Firmą osoby prawnej, zgodnie z art. 435 § 1 k.c., jest jej nazwa. Firmę ujawnia się we właściwym rejestrze, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej - art. 432 § 2 k.c. W przypadku podmiotu podlegającego obowiązkowi wpisu do KRS w dziale 1 rejestru przedsiębiorców zamieszcza się następujące dane (m.in.): nazwę lub firmę, pod którą działa, oznaczenie jego formy prawnej, jego siedzibę i adres, jeżeli podmiot wpisany do rejestru przedsiębiorców posiada oddziały - także ich siedziby i adresy - art. 38 pkt 1a-d ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (aktualnie: t.j.Dz. U. z 2018 r. poz. 986 z późn. zm.). Obowiązek zbadania wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 1 i 3, a więc poprawnego oznaczenia wierzyciela i wskazania firmy zobowiązanego oraz jego adresu spoczywa, z mocy art. 29 § 2 u.p.e.a., na organie egzekucyjnym (por. wyrok NSA z dnia 14 października 2008 r., sygn. akt II FSK 904/07 - LEX nr 575539). Te kwestie podlegają również ocenie sądu administracyjnego. Do takiego działania upoważnia Sąd pierwszej instancji zarówno przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. jak i art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (aktualnie t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 107).

Z powyższych względów za zasadne należało uznać zarzuty dotyczące naruszenia art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz art. 151, 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 134 p.p.s.a.

Z uwagi na wady tytułu prawnego co do podmiotu zobowiązanego poza oceną pozostają zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 33 § 1 pkt 5 i 8 u.p.e.a. Pozostałe zaś zarzuty łączą się z naruszeniem art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i jednocześnie rozpoznał skargę, uchylając z tych samych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) w związku z art. 135 p.p.s.a., zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji. O kosztach obejmujących postępowanie przed Sądem pierwszej instancji i Naczelnym Sądem Administracyjnym orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. i art. 200 w zw. z art. 193 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.