Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1987161

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 27 października 2015 r.
II OSK 2638/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Zofia Flasińska.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 27 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. N. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 lipca 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 706/15 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi L. N. i L. N. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia (...) kwietnia 2015 r., nr (...), znak: (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z dnia 8 lipca 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 706/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę L. N. i L. N. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia (...) kwietnia 2015 r., nr (...), znak: (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

Przedstawiając stan niniejszej sprawy, Sąd I instancji wskazał, że w dniu 15 maja 2015 r. skarżący nadali listem poleconym bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na ww. decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, doręczoną każdemu ze skarżących w dniu 15 kwietnia 2015 r.

Sąd I instancji podkreślił, że uregulowana w art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.)- dalej p.p.s.a., zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten winien przekazać ją właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd na adres właściwego organu administracji. W niniejszej sprawie skarga wpłynęła do Sądu w dniu 19 maja 2015 r. i została następnie przesłana przez Sąd na adres organu w dniu 21 maja 2015 r. W tych okolicznościach, wobec wniesienia skargi po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., podlegała ona odrzuceniu.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł L. N., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a. poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie skarga wniesiona została po upływie ustawowo określonego terminu do jej wniesienia, a w konsekwencji wydanie postanowienia o odrzuceniu skargi oraz art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak wymaganego tym przepisem wystarczającego uzasadnienia Sądu w zakresie motywów uznania zasadności odrzucenia skargi. Wskazując na powyższe, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania oraz na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a. rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do przepisu art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Łączne odczytanie tych dwóch przepisów, określających procedurę wnoszenia skargi, wyklucza możliwość uznania, aby skargę tę można było skutecznie wnieść bezpośrednio do sądu administracyjnego z datą nadania przesyłki w placówce pocztowej operatora publicznego. Skarżący zmierza do wykazania, że w niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma jednak fakt, że w treści wniesionej skargi prawidłowo oznaczono podmiot, do którego skarga powinna być skierowana, oraz podmiot, za pośrednictwem którego skarga powinna być wniesiona (odpowiednio Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie i Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego), a błąd nastąpił jedynie przy zaadresowaniu koperty. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie można uznać, aby okoliczność ta świadczyła o prawidłowym wniesieniu skargi. Poprawne zaadresowanie koperty poprzez podanie jako adresata organu administracji jest elementem procedury wnoszenia skargi za pośrednictwem organu. W okolicznościach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że skarga została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, z pominięciem organu administracji, a więc z naruszeniem powołanego wyżej art. 54 § 1 p.p.s.a. Konsekwencją niewykonania przez skarżącego obowiązku nałożonego na niego przepisami prawa, było samodzielne przekazanie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie do właściwego organu. Dopiero więc działanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczyło o zastosowaniu się do obowiązku przewidzianego ustawą procesową.

Wbrew argumentom podnoszonym w skardze kasacyjnej, nie można uznać, aby okoliczność, iż skarżący nie był w toku postępowania reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, miałaby skutkować przyjęciem słownikowego rozumienia pojęć zawartych w przepisach prawa. Wymaga podkreślenia, że treść powołanego przepisu art. 54 § 1 p.p.s.a. jest jednoznaczna i wskazuje na to, że w procesie wnoszenia skargi do sądu administracyjnego uczestniczy podmiot pośredniczący-organ administracji. Istotne jest również, że w zaskarżonej decyzji zawarto wyraźne pouczenie, iż na przedmiotową decyzję przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, za pośrednictwem Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, którego adres podano w treści pouczenia. Istotne jest, że pouczenie ma na celu wyjaśnić stronie nieposiadającej profesjonalnego pełnomocnika, jakie działania i w jakim terminie powinna podjąć, jeżeli nie zgadza się z doręczonym jej rozstrzygnięciem. Strona powinna więc wykazać należytą staranność w zapoznaniu się z takim pouczeniem i zastosować się do niego. Skarżący został poprawnie pouczony, a jak wynika z treści skargi prawidłowo odczytał treść pouczenia. Należy zaznaczyć, że zachowanie terminu jest zależne od podjętych przez stronę działań mających na celu ochronę własnych interesów. Jeżeli strona nie zadba należycie o własne interesy i wniesie skargę do sądu bez pośrednictwa właściwego organu administracji publicznej, sąd administracyjny przekaże ją temu organowi. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd na adres właściwego organu administracji publicznej, gdyż to właśnie przez złożenie skargi do organu następuje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego (por. wyr. NSA z 3.12. 2007 r., I OSK 248/07, Legalis, post. WSA w Gdańsku z 3 czerwca 2009 r., III SA/Gd 251/09, Legalis, post. WSA w Gliwicach z 8 marca 2011 r., IV SA/Gl 202/11, Legalis). Dla oceny zachowania terminu nie można natomiast przyjąć daty nadania skargi do sądu lub do niewłaściwego organu, bowiem na tym etapie postępowania nie można zastosować trybu przewidzianego w art. 65 k.p.a. (por. np. post. NSA z 12 stycznia 2009 r., II OSK 1918/08, Legalis, post. NSA z 18 grudnia 2008 r., II FSK 1352/07, Legalis). Należy zatem przyjąć, że na tym etapie nie działa ochrona stron przed konsekwencjami nieznajomości prawa ani zasada udzielania pomocy stronom wyrażona w art. 6 p.p.s.a. (por. post. NSA z 26 czerwca 2008 r., I OZ 463/08, Legalis). Na gruncie niniejszej sprawy zaskarżona decyzja, wraz z prawidłowym pouczeniem o trybie, terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, została doręczona każdemu ze skarżących w dniu 15 kwietnia 2015 r. Termin do wniesienia skargi upływał zatem w dniu 15 maja 2015 r., kiedy to skarżący nadali listem poleconym skargę wprost do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Do Sądu przesyłka ta dotarła w dniu 19 maja 2015 r., a więc już po upływie trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. Sąd przesłał skargę do właściwego organu administracji w dniu 21 maja 2015 r., jednakże okoliczność ta, z oczywistych względów, nie mogła stanowić działania zmierzającego do zachowania terminu do wniesienia skargi. Sąd I instancji nie miał bowiem możliwości przekazania skargi do właściwego organu z zachowaniem tego terminu. W świetle powyższego, w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a., a Sąd I instancji zasadnie odrzucił skargę.

Wymaga podkreślenia, że podnoszona w uzasadnieniu skargi kasacyjnej kwestia braku winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, mogłaby ewentualnie podlegać ocenie w postępowaniu o przywrócenie terminu do wniesienia przedmiotowego środka zaskarżenia, nie zaś w ramach postępowania, którego przedmiotem jest zasadność odrzucenia skargi ze względu na upływ terminu do jej wniesienia.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji w sposób zwięzły, ale precyzyjny określił motywy uznania zasadności odrzucenia skargi w niniejszej sprawie. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera przy tym wszystkie wymienione w art. 141 § 4 p.p.s.a. elementy, co umożliwiało przeprowadzenie kontroli instancyjnej tego orzeczenia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.