Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1745926

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 17 kwietnia 2013 r.
II OSK 2426/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj.

Sędziowie: NSA Paweł Miładowski, del. WSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.).

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 725/11 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia (...) stycznia 2011 r. nr (...) w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską

1.

oddala skargę kasacyjną,

2.

zasądza od J. K. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 725/11, oddalił skargę J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 7 stycznia 2011 r. nr (...) w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń.

Wyrok ten został wydany w następujących okolicznościach sprawy:

Wielkopolski Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20 ustawy o broni i amunicji decyzją z dnia 14 października 2010 r. nr (...) cofnął J. K. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W uzasadnieniu wskazał, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego we W. z dnia 29 października 2009 r. sygn. akt (...) J. K.a został skazany za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, tj. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (0,67 mg/I alkoholu w wydychanym powietrzu).

W odwołaniu od decyzji J. K.a zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że czyn z art. 178a § 1 k.k. uzasadnia obawę, iż strona może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w sytuacji, gdy obawie takiej przeczą opinie z miejsca zamieszkania i koła łowieckiego oraz prawidłowe przechowywanie broni. Podniósł, że popełnione przestępstwo miało charakter incydentalny i nie charakteryzowało się użyciem przemocy, czy groźby bezprawnej.

Komendant Główny Policji decyzją z dnia 7 stycznia 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że prawidłowo organ I instancji ustalił, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego we W.i z dnia 29 października 2009 r. sygn. akt (...) J. K.a został skazany za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, tj. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (0,67 mg/I alkoholu w wydychanym powietrzu). Powołując się na materialnoprawną podstawę decyzji, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, Komendant Główny Policji stwierdził, że okolicznością decydującą o cofnięciu pozwolenia na broń jest wystąpienie obawy, o której mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Katalog wskazanych okoliczności uzasadniających obawę jest katalogiem otwartym, co uprawnia organy administracji publicznej do oceny każdej okoliczności mogącej mieć znaczenie dla posiadania prawa do broni. Powołując się na wyrok Sądu Rejonowego we W.i organ podkreślił, że J. K.a wprawił się w znaczny stan nietrzeźwości i w takim stanie kierował samochodem po drodze publicznej w centrum miasta, gdzie jest duże natężenie ruchu, czym spowodował realne zagrożenie dla innych uczestników komunikacji. Zdarzenie to zakończyło się niekontrolowanym zjazdem z drogi i kolizją z drzewem, w wyniku której wymieniony oraz jego żona odnieśli szczęśliwie niegroźne obrażenia głowy a samochód uległ uszkodzeniu. Na korzyść strony w ocenie organu nie przemawia fakt, że usiłował oddalić się z miejsca kolizji oraz przerzucić odpowiedzialność na żonę, gdyż konsekwentnie nie przyznawał się do popełnienia przestępstwa. W uzasadnieniu decyzji podniesiono też, że kilka lat wcześniej J. K.a pracował jako kierowca zawodowy i należałoby oczekiwać, że na kwestię bezpieczeństwa w ruchu drogowym będzie szczególnie wyczulony.

Organ odwoławczy stwierdził, że zachowanie wymienionego było rażąco nieodpowiedzialne. Zachowanie to pokazuje, że nie liczy się on zarówno z bezpieczeństwem własnym jak i innych osób. Zachowanie strony spowodowało realne zagrożenie dla życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego, a także mienia. Zdaniem Komendanta okoliczności te podważają opinie o stronie i wzbudzają wobec niej uzasadnioną obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Obawa ta nie wynika z samego faktu popełnienia przestępstwa, które nie zostało wymienione w powołanym przepisie, ale z oceny ciężaru gatunkowego czynu i okoliczności jego popełnienia, a także dalszego postępowania strony, mającego ma celu uniknięcie odpowiedzialności karnej. Zdaniem organu w sprawie niniejszej należy przyznać prymat interesowi społecznemu nad interesem strony w zachowaniu pozwolenia na broń. Skoro bowiem wymieniony wyżej potrafił wprawić się w stan, który wyeliminował jakikolwiek stopień samokontroli, gdy chodzi o przestępstwo art. 178a § 1 k.k., to nie ma żadnej gwarancji, że nie zachowa się on podobnie nieodpowiedzialnie i lekkomyślnie, tym razem stwarzając zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego w związku z dysponowaniem bronią. Zdaniem organu cofnięcie pozwolenia na broń jest w niniejszej sprawie nie tylko zasadne i celowe, ale konieczne. Pozwolenie na broń jest uprawnieniem szczególnym i dostępnym tylko dla osób, które spełniają stale rygorystyczne wymagania określone przepisami prawa materialnego. W ocenie Komendanta strona wymagania te przestała spełniać, co skutkowało cofnięciem pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na wymienioną decyzję Komendanta Głównego Policji J. K.a, wniósł o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu za wystarczający do wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń fakt prawomocnego skazania skarżącego wyrokiem karnym za przestępstwo opisane w art. 178a § 1 Kodeksu karnego, w sytuacji, gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu pozwala na wydanie przedmiotowej decyzji jedynie w sytuacji, gdy istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W ocenie skarżącego fakt skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. nie może stanowić samodzielnej przesłanki wydania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniósł, że rozstrzygnięcie podjęte zostało przez organy obu instancji w sposób automatyczny i pozbawiony wnikliwej analizy. Organ zaniechał wyjaśnienia w oparciu o dowody, a nie dowolne wywody, istnienia związku przyczynowego pomiędzy popełnionym przestępstwem a uzasadnioną obawą, że skarżący w przyszłości może użyć broni w sposób niebezpieczny i niezgodny z prawem. Zwrócił też uwagę na pozytywną opinię o sobie z miejsca zamieszkania, fakt czynnego udziału w życiu koła łowieckiego, przechowywanie broni w sposób należyty, jak również to, że nie jest osobą nadużywającą alkoholu, czy środków odurzających. Ponadto podkreślił, że popełnienie przestępstwa miało charakter incydentalny. Zarówno przed jego popełnieniem jak i po popełnieniu przestrzegał porządku prawnego. Nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że próbował przerzucić odpowiedzialność za przestępstwo na małżonkę poprzez nie przyznawanie się do popełnienia czynu zabronionego. Podniósł, że oskarżony w procesie karnym miał pełne prawo nie przyznawać się do popełnienia zarzucanego czynu. Nie można w takiej sytuacji wyciągać wniosków na jego niekorzyść. Za niezrozumiałą uznał próbę powiększenia przez organ II instancji stopnia jego winy ze względu na to, że w przeszłości był zawodowym kierowcą, a następnie dojeżdżał codziennie do pracy samochodem. Okoliczności te nie mogą determinować odpowiedzialności karnej i rzutować na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Cofnięcie pozwolenia na broń nie może być dodatkową karą wymierzoną za popełnienie przestępstw opisanych w ustawie karnej. Nadto wskazał, że strona podmiotowa przestępstwa, za które został skazany, nie zawiera w sobie elementu użycia przemocy lub groźby bezprawnej. W stosunku do sprawcy przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. nie sposób, logicznie uzasadnić istnienia obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn.: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Ustawodawca nie pozostawił zatem uznaniu organu Policji kwestii cofnięcia pozwolenia na broń w odniesieniu do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Powołany przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 zastosowany został w niniejszej sprawie w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, stanowiącym, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Następnie Sąd ten stwierdził, że w sprawie jest bezsporne, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego we W.i z dnia 29 października 2009 r. sygn. akt (...) skarżący został skazany za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, tj. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (0,67 mg/I alkoholu w wydychanym powietrzu). Nietrafnie wywodzi się w skardze, iż skazanie za to właśnie przestępstwo wyklucza zaliczenie skarżącego do grona osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Podkreślenia wymaga według Sądu, na co wskazuje się w doktrynie prawa karnego, że przedmiotem ochrony przepisu art. 178a k.k. są te same dobra prawne co w innych typach rozdziału XXI, a więc życie, zdrowie i mienie. Błędem jest odnoszenie ochrony do mającego abstrakcyjny charakter pojęcia bezpieczeństwa w komunikacji" (zob. G. Bogdan, (w:) B. Barczak-Oplustil, G. Bogdan, Z. Ćwiąkalski, M. Dąbrowska-Kardas, P. Kardas. J. Majewski, J. Raglewski, M. Rodzynkiewicz, M. Szewczyk, W. Wróbel, A. Zoll, Kodeks karny. Część szczególna, tom II, Zakamycze 2006). Użyty przez ustawodawcę w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zwrot "w szczególności" oznacza, że możliwe jest cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni osobie podejrzanej lub skazanej również za przestępstwo innego rodzaju niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu. Przykładem takiego przestępstwa jest w ocenie Sądu Wojewódzkiego czyn z art. 178a § 1 k.k., który ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Pogląd taki prezentowany jest też przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 14 kwietnia 2011 r. sygn. akt II OSK 664/10 (orzeczenia.nsa.gov.pl), stwierdził, iż nie może budzić wątpliwości interpretacyjnych, że do tego rodzaju obawy, o której mowa w powołanym wyżej przepisie, należy popełnienie przestępstwa z art. 178a Kodeksu karnego.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, popełnienie przez J.a K.ę przestępstwa opisanego w art. 178a § 1 k.k., za które został prawomocnie skazany, rodzi uzasadnioną obawę, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organy trafnie uznały powyższe za przesłankę cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Przestępstwa opisane w art. 178a mają charakter typów abstrakcyjnego narażenia na niebezpieczeństwo. Dla dokonania każdego z nich nie jest niezbędne nastąpienie skutku. Trafności uznania przez organ, że skazanie za to przestępstwo rodzi obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie przeczy stwierdzenie, że jego popełnienie przez skarżącego miało charakter incydentalny, czy to, że strona podmiotowa przestępstwa nie zawiera w sobie elementu użycia przemocy lub groźby bezprawnej, co podnosił w skardze pełnomocnik strony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zachowanie skarżącego stworzyło realne zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia tak samego skarżącego, jak i pozostałych uczestników ruchu drogowego. Ustalenia powyższego i wynikającej stąd obawy, co do możliwego sprzecznego z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego sposobu użycia przez skarżącego broni, nie sposób podważyć ani pozytywną opinią strony z miejsca zamieszkania, ani czynnym udziałem w życiu koła łowieckiego.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji na prawidłowość ustaleń organu w powyższym zakresie nie wpływa również okoliczność, że skarżący zarówno przed popełnieniem przestępstwa, jak i po jego popełnieniu przestrzegał porządku prawnego, czy też to, że skarżący nie jest osobą nadużywającą alkoholu, czy środków odurzających.

Sąd pierwszej instancji przy tym zauważył, że doniosłość problemu dotyczącego przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, których jednym ze znamion jest nietrzeźwość sprawcy dostrzegł ustawodawca zmieniając brzmienie przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (art. 1 pkt 10 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. Nr 38, poz. 195 z późn. zm.). Od dnia 10 marca 2011 r., zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o broni i amunicji, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia.

Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł J. K.a zaskarżając wyrok Wojewódzkiego Sadu administracyjnego w całości domagał się jego uchylenia w całości.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na uznaniu za wystarczający fakt prawomocnego skazania J.a K.y wyrokiem karnym za przestępstwo opisane w art. 178a § 1 kodeksu karnego do wydania orzeczenia w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń w sytuacji, gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu pozwala na wydanie przedmiotowego rozstrzygnięcia jedynie w sytuacji gdy istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, dlatego fakt skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 kodeksu karnego nie może stanowić samodzielnej podstawy wydania zaskarżonego wyroku.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że organy przyjęły w sposób automatyczny i pozbawiony wnikliwej analizy sprawy, że okoliczność popełnienia przez skarżącego czynu opisanego w art. 178a § 1 k.k. stanowi wystarczającą podstawę do cofnięcia pozwolenia. Stanowisko to podzielił również Sąd pierwszej instancji. Jednak uzasadnienie zaskarżonego wyroku sprowadza się jedynie do teoretycznych wywodów w tym do oceny obecnego stanu prawnego nie odnosi się do zebranego w sprawie materiału dowodowego i istotnych dla sprawy okoliczności, które powinny być decydujące dla wyniku sprawy. Ponadto w ocenie kasatora organy skupiły się na fakcie i sposobie popełnienia przestępstwa całkowicie pomijając pozostałe okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia. Chodzi tu przede wszystkim o opinie złożone do sprawy z których wynika że skarżący nie jest osobą nadużywającą alkoholu, posiada dobrą opinię z miejsca zamieszkania oraz bierze czynny udział w życiu koła łowieckiego. A broń przechowuje w sposób należyty z zachowaniem wszelkich norm bezpieczeństwa. Tymczasem Sąd w sposób niezrozumiały, uznał że organy dokonały należytej analizy sprawy. Powyższe opinie pozwalają zdaniem skarżącego kasacyjnie przyjąć, że w dalszym ciągu będzie on używał broni w sposób zgodny z prawem, nie stwarzając żadnego zagrożenia dla porządku i bezpieczeństwa publicznego - tak jak było do tej pory. Ponadto popełnienie przez skarżącego przestępstwa miało charakter incydentalny. Zauważono także, iż z zarzutu że skarżący próbował uciec z miejsca wypadku i przerzucić odpowiedzialność na żonę, nie można wyciągać wniosków na niekorzyść skarżącego bowiem korzystał on z praw zagwarantowanych mu przez ustawę.

Autor kasacji ponadto dodał, że ustawodawca wskazując w art. 15 ust, 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przykładowy katalog przestępstw miał na celu wskazanie jedynie tych których następstwem jest bezpośrednie narażenie życia zdrowia ludzkiego lub mienia i z których popełnieniem najczęściej wiąże się sposób działania sprawcy polegający na użyciu przemocy lub groźby jej użycia. Natomiast sposób popełnienia przestępstwa przez skarżącego z pewnością nie charakteryzował się użyciem przemocy czy choćby groźby jej użycia. Ponadto zdaniem skarżącego kasacyjnie przeciwko rozstrzygnięciu organów przemawia także współistnienie okoliczności faktycznych które uzasadniają wydanie pozwolenia na broń., ponieważ skarżący posiada broń myśliwską w związku z realizacja swoich zamiłowań łowieckich, jest aktywnym członkiem PZŁ, cieszy się nienaganna opinią w środowisku łowieckim, przez długi czas korzystania z broni nie uczynił z niej użytku który w jakikolwiek sposób zagrażałby porządkowi i bezpieczeństwu publicznemu.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej uznał za niezasadne, zaznaczając że prawo do posiadania broni palnej jest ściśle związane z ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego, zatem osoba uzyskująca pozwolenie na broń musi pozostawać poza wszelkim podejrzeniem, co do prawdopodobieństwa popełnienia przez niego czynu mogącego naruszyć bezpieczeństwo i porządek publiczny, a skarżący kasacyjnie tych wymogów nie spełnia.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzegł okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania.

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn.: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy nakłada na organ Policji obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w stosunku do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2009 r. sygn. akt II OPS 4/09 przyjęto, że "Osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.)". W uzasadnieniu uchwały wywiedziono, że posiadanie i używanie broni palnej stanowi sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywateli w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Dostęp obywateli do broni został poddany istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przymusu, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zasadnicze znaczenie ma to, że pozwolenie na broń może być wydane tylko wówczas, gdy istnieją okoliczności uzasadniające jego wydanie. W uchwale podkreślono, że pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osoba dającą rękojmię, że swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. W uchwale powołano art. 5 lit. b dyrektywy Rady 91/477/EWG z 18 czerwca 1991 r. w sprawie kontroli nabywania i posiadania broni (Dz.Urz.UE 91.256.51, 2008.179.5), który stanowi, że bez uszczerbku dla art. 3 państwa członkowskie zezwalają na nabywanie i posiadanie broni palnej wyłącznie osobom, które przedstawią ważną przyczynę i które nie stanowią zagrożenia dla samych siebie, dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa państwa. Dyrektywa została implementowana do ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, a zatem jej zapisy stanowią źródło dla dokonywania wykładni polskich przepisów prawa.

Nie ma znaczenia iż popełnione przez skarżącego przestępstwo nie jest wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wśród czynów, których popełnienie stanowić może podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń. Nie można uznać za słuszny pogląd, że skoro przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. nie jest według systematyki przepisów kodeksu karnego przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu czy mieniu, to przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 nie znajduje do niego zastosowania. Przepis ten wymienia tylko przykładowo - jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przestępstwo objęte przepisem art. 178a § 1 k.k., usytuowane jest wprawdzie w rozdziale XXI kodeksu karnego, zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", jednak przedmiotem ochrony poprzez tę normę jest życie i zdrowie człowieka. Ochrona życia i zdrowia człowieka leży w interesie publicznym. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 który wymaga skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu i stanowi jednocześnie, że nie są to przesłanki wyczerpujące, a otwarte przez przyjęte brzmienie "w szczególności". Nie może budzić wątpliwości interpretacyjnych, że do wskazanego wyżej rodzaju obawy należy popełnienie przestępstwa z art. 178a k.k. W doktrynie prawa karnego podkreśla się, że "Przedmiotem ochrony art. 178a są te same dobra prawne co w innych typach rozdziału XXI, a więc życie, zdrowie i mienie. Błędem jest odnoszenie ochrony do mającego abstrakcyjny charakter pojęcia bezpieczeństwa w komunikacji" (G. Bogdan, (w:) B. Barczak-Oplustil, G. Bogdan, Z. Ćwiąkalski, M. Dąbrowska-Kadras, P. Kadras. J. Majewski, J. Rogalewski, M. Rodzynkiewicz, M. Szewczyk, W. Wróbel, A. Zoll, Kodeks karny. Część szczególna, tom II, Zakamycze 2006). Za taką wykładnią art. 178a Kodeksu karnego przemawia zakaz prowadzenia wykładni w oderwaniu od kontekstu całego przepisu prawa, jak i przepisów prawa zamieszczonych w regulacji danego rozdziału czy całego systemu prawa. Tego rodzaju zachowanie jak prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć i kalectwo ludzi, utratę mienia.

Należy podkreślić, iż skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego nie tylko oznacza, że skarżący dopuścił się zachowania niezgodnego z obowiązującym prawem, skoro dyspozycja stanowi o prowadzeniu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym. Świadczy przede wszystkim o braku odpowiedzialności, lekkomyślności i braku wyobraźni sprawcy takiego czynu co do następstw własnego zachowania. Nie ulega wątpliwości, że skala skutków, jakie bywają następstwem jego beztroskiego lekceważenia przenosi się bezpośrednio na zagrożenie bezpieczeństwa współuczestników ruchu drogowego, realne doznanie przez nich uszczerbku w zdrowiu i mieniu, a nawet utraty życia.

Sąd I instancji dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji nie ustalał własnego stanu faktycznego, ale zasadnie podzielił dokonaną przez organ ocenę osoby skarżącego w zakresie obawy o której mowa w podstawie materialnoprawnej decyzji, której nie można zarzucić dowolności. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, organ odwoławczy w sposób logiczny i przekonywujący ocenił, że nawet jednorazowe, nieodpowiedzialne zachowanie osoby posiadającej pozwolenie na posiadanie broni świadczy o nieprzestrzeganiu podstawowych norm bezpieczeństwa w komunikacji i pozwala na dokonanie w zaskarżonych decyzjach oceny tego zachowania w zakresie obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Nawet bowiem jednorazowe zachowanie, ale świadczące o lekceważeniu normy zakazującej prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu burzy całokształt dotychczasowych dobrych opinii środowiska, całokształt dotychczasowego postępowania, bowiem okoliczności tego zdarzenia potwierdzają istnienie obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Broń jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Nie może bowiem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę. Taką ograniczoną kontrolę miał nad swoim zachowaniem skarżący decydując o kierowaniu pojazdem w stanie nietrzeźwości.

Tym samym uzasadniona jest teza, że dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może on korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Trzeba bowiem pamiętać, że pojazd mechaniczny w rękach osoby o zaburzonych, na skutek nietrzeźwości, właściwościach psychomotorycznych może niekiedy okazać się groźniejszym narzędziem przestępczym niż broń palna. Miarą osobistej odpowiedzialności jest więc, by w takim stanie samochodu nie prowadzić. W przeciwnym razie odpowiedzialność ta jest podważona, co rozciąga się też na pozostałe działania skarżącego, w tym na ocenę, czy gwarantuje on prawidłowe i bezpieczne korzystanie z broni.

W konsekwencji, ustalenia dokonane w oparciu o prawomocny wyrok jaki zapadł w sprawie karnej w stosunku do skarżącego pozwalały organowi na uznanie, że jest on osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Stwierdzenie popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. było bowiem przesłanką do oceny osoby skarżącego w kontekście okoliczności składających się na bezpieczne posiadanie i korzystanie z broni. Stąd zaliczenie skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, musiało skutkować - zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy - cofnięciem pozwolenia na broń przez właściwy organ. Obowiązek taki nakłada bowiem na organ cyt. wyż. przepis art. 18 ust. 1 pkt 2, stanowiąc, iż "właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń (...)".

Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące niepełnego charakteru przeprowadzonego przez organ postępowania dowodowego. Organy policji wzięły pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy ustalone na podstawie wystarczającego materiału dowodowego, uzyskanego także od skarżącego, miedzy innymi opinii o skarżącym. Wbrew zarzutom ze skargi kasacyjnej komendant Główny Policji wyraźnie wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, że wskazany wyżej rodzaj obawy nie wynika z samego faktu popełnienia przestępstwa ale także z oceny ciężaru gatunkowego czynu, okoliczności jego popełnienia a także dalszego postępowania skarżącego mającego na celu unikniecie odpowiedzialności karnej. Te okoliczności wskazują zdaniem organów policji na tego rodzaju obawę, że nie mogły jej wyeliminować ani uprzednia niekaralność skarżącego ani dobre opinie o skarżącym z jego miejsca zamieszkania i PZŁ. Organy te wypowiedziały się także co do braku wpływu na ich rozstrzygnięcia faktu popełnienia przestępstwa bez użycia przemocy czy choćby groźby jej użycia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego tę ocenę słusznie zaakceptował Sąd pierwszej instancji, który nie tylko teoretycznie uzasadnił swoje stanowisko ale oparł się na faktach które ustaliły organy policji. Sąd wojewódzki w swoich wywodach podniósł, że trafności uznania przez organ, że co do skarżącego zachodzi obawa o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie przeczy stwierdzenie iż popełnienie przez skarżącego przestępstwa miało charakter incydentalny, czy to że strona podmiotowa przestępstwa nie zawiera w sobie elementu użycia przemocy lub groźby bezprawnej. Zdaniem tego Sądu nie ulega wątpliwości, że zachowanie skarżącego stworzyło realne zagrożenie dla życia zdrowia i mienia i ustalenia tego i wynikającej stąd obawy co do możliwego sprzecznego z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego sposobu użycia przez niego broni nie mogą podważyć wskazane przez Sąd pozytywne opinie o skarżącym. Reasumując nie można podzielić poglądu prezentowanego przez kasatora o automatyzmie działań organów policji i Sądu wynikającym z samego faktu popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. Powyższe zaprzecza też zarzutowi błędnej wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji polegającej na uznaniu za wystarczający fakt prawomocnego skazania wyrokiem karnym za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.

Na zakończenie rozważań należy także wskazać, że nie można też podzielić stanowiska autora skargi kasacyjnej jakoby obecnie istniejące okoliczności faktyczne uzasadniające wydanie pozwolenia na broń w tym chęć realizacji zamiłowań łowieckich przemawiały przeciwko zaskarżonym rozstrzygnięciu. Faktycznie gdyby skarżący nie popełnił przestępstwa spełniłby obecnie przesłanki do uzyskania pozwolenia na broń, jednak popełnienie tego przestępstwa (a faktu tego nie da się pominąć) i towarzyszące temu okoliczności, jak słusznie wykazały organy i Sąd pierwszej instancji uzasadniają podjęte w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na względzie skarga kasacyjna na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.) podlegała oddaleniu. O kosztach postępowania kasacyjnego na rzecz Komendanta Głównego policji orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 tej ustawy.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.