Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1530666

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 17 grudnia 2013 r.
II OSK 1772/12
Krąg stron postępowania w przedmiocie przeglądu ekologicznego.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon.

Sędziowie: NSA Jerzy Stelmasiak (spr.), del. WSA Mirosława Pindelska.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. S. A. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Bk 500/11 w sprawie ze skargi S.S., R.W., k.r., M.J., k.c. i R.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia (...) maja 2011 r. nr (...) w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego

1.

oddala skargę kasacyjną,

2.

odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Uzasadnienie faktyczne

Wyrokiem z 20 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, po rozpoznaniu skargi S.S., R.W., k.r., M.J., k.c. i R.K. (dalej jako "skarżący"), uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z (...) maja 2011 r. w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego, a także poprzedzającą ją decyzję Starosty Sokólskiego z (...) kwietnia 2011 r.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wnioskiem z 19 maja 2009 r. mieszkańcy osiedla (...) to jest T.P., J.P. oraz skarżący "zapoczątkowali" postępowanie w sprawie nałożenia na firmę A. S.A. z siedzibą w B. (dalej jako "spółka"), obowiązek sporządzenia przeglądu ekologicznego terminalu przeładunkowego firmy, mieszczącego się w Sokółce na osiedlu (...).

Decyzją z (...) września 2009 r. Starosta Sokólski orzekł o obowiązku przedłożenia przez spółkę przeglądu ekologicznego. Jako podstawę decyzji wskazał art. 237 i art. 238 w związku z art. 241a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm., dalej jako "p.o.ś.").

Organ I instancji wskazał, że instalacja, której dotyczy wniosek, należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a z akt sprawy wynika, że oddziaływanie to może być negatywne. Zdaniem organu I instancji, przegląd ekologiczny jest niezbędny do szczegółowego określenia aktualnego oddziaływania instalacji oraz nie ma podstaw do ograniczania zakresu przeglądu.

Od decyzji odwołanie złożyła spółka, jak również "mieszkańcy osiedla", którzy wnieśli o zobowiązanie spółki do sporządzenia przeglądu w ilości egzemplarzy pozwalającej na doręczenie treści wnioskodawcom.

Na skutek rozpoznania odwołania spółki, decyzją z (...) listopada 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Jednocześnie Kolegium umorzyło postępowanie wszczęte na skutek odwołania "mieszkańców osiedla", uznając, że nie posiadają oni interesu prawnego w sprawie.

Wyrokiem z 16 sierpnia 2010 r. sygn. akt II SA/Bk 76/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzję umarzającą postępowanie odwoławcze, uznając, że właściciele działek sąsiadujących z instalacją mają interes prawny w postępowaniu zmierzającym do nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego.

Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku umorzyło postępowanie odwoławcze, mają na uwadze, że decyzja organu I instancji została wcześniej uchylona. Z kolei decyzją z (...) stycznia 2011 r. Starosta Sokólski zobowiązał spółkę do przedłożenia przeglądu ekologicznego dla 13 urządzeń eksploatowanych przez spółkę na terminalu przeładunkowym.

Odwołanie od tej decyzji wniosła spółka, na skutek czego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku decyzją z (...) lutego 2011 r. ponownie uchyliło decyzję organu I instancji.

Decyzją z (...) kwietnia 2011 r. Starosta Sokólski orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia na spółkę obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 135 ust. 1 i ust. 6 oraz art. 241 ust. 1 p.o.ś.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że żadne spośród urządzeń eksploatowanych w ramach terminalu przeładunkowego spółki nie spełnia przesłanek określonych w art. 135 ust. 1 i 6 p.o.ś. Nie ma też podstaw do zakwalifikowania urządzeń eksploatowanych na terminalu do instalacji wymienionych w § 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 - dalej jako "rozporządzenie z 9 listopada 2010 r."). Analizując oddziaływanie każdego z urządzeń z osobna, a także oceniając skumulowany skutek ich funkcjonowania i oddziaływania w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, organ doszedł do przekonania, że leżące u podstaw decyzji o wszczęciu postępowania przypuszczenie, że eksploatowane urządzenia i wykonywane działania mogą negatywnie oddziaływać na środowisko, nie potwierdziło się w zgromadzonych wynikach badań i opiniach lub stanowiskach organów specjalistycznych. Zgodnie z art. 237 w związku z art. 241 ust. 1 p.o.ś., wyklucza to możliwość zobowiązania spółki do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego.

Odwołanie od tej decyzji złożyli "mieszkańcy osiedla"

Decyzją z (...) maja 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku uchyliło decyzję organu I instancji w całości i odmówiło nałożenia na spółkę obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego. W podstawie prawnej Kolegium powołało art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 7, art. 17 pkt 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 104 i art. 105 § 1 k.p.a., a także art. 135 ust. 1 i 6, art. 237, art. 238, art. 240, art. 241 ust. 1 i art. 241a p.o.ś.

Organ odwoławczy uznał za wadliwy sposób zakończenia postępowania przez organ I instancji. Stwierdził, że w sytuacji, gdy rozstrzygnięcia sprawy domagają się osoby będące stronami postępowania, organowi administracji nie wolno uznać sprawy za bezprzedmiotową. Organ odwoławczy zaaprobował jednak ocenę organu I instancji, że żadne spośród urządzeń eksploatowanych w ramach terminalu przeładunkowego, nie może być zakwalifikowane do instalacji i innych niż instalacje sposobów korzystania ze środowiska, wokół których przepisy art. 135 ust. 1 i 6 p.o.ś. dopuszczają ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania. Urządzenia te nie mieszczą się bowiem w katalogu wymienionym w art. 135 ust. 1 p.o.ś. Nie wymagały ponadto pozwolenia zintegrowanego jako mogące powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości w świetle rozporządzenia Ministra Środowiska z 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. Nr 122, poz. 1055). W ocenie organu odwoławczego, to, że niektóre z instalacji wymienione są w rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2010 r., nie wystarcza do nałożenia na spółkę obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego w celu ewentualnego utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. W ocenie organu, w stosunku do żadnej instalacji czy innych działań realizowanych na terenie terminalu, nie można będzie ustanowić obszaru ograniczonego użytkowania, tj. zrealizować celu dla którego wszczęto postępowanie w sprawie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego. Nie oznacza to jednak, że na spółkę nie może zostać nałożony obowiązek sporządzenia przeglądu ekologicznego w innym celu niż potrzeba ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, co wykracza poza ramy tego postępowania.

Decyzja organu odwoławczego była przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, złożonej przez wskazanych na wstępie skarżących.

Uchylając zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą Sąd I instancji wskazał, że dla sporządzenia przeglądu ekologicznego art. 237 p.o.ś. nie wymaga udowodnienia negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, a jedynie stwierdzenia okoliczności wskazujących na taką możliwość. Nie ma ponadto istotnego znaczenia, czy oceniane przedsięwzięcie jest jedną instalacją, zbiorem instalacji, czy niemieszczącą się w definicji instalacji, inwestycją, o ile z jej funkcjonowaniem wiązać się będzie możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko. W ocenie Sądu I instancji, z przepisów ustawy p.o.ś. nie wynika, żeby nałożenie obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego uzasadniał konkretny cel, dla którego istnieje konieczność jego sporządzenia. Do jednego z ustawowych celów, którego realizację może poprzedzać między innymi przegląd ekologiczny, tj. do ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, nawiązuje art. 238 p.o.ś., który wymienia obligatoryjne elementy przeglądu ekologicznego instalacji kwalifikowanej jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm. - dalej jako "ustawa środowiskowa"). W takiej sytuacji, w przeglądzie powinno się znaleźć wskazanie, czy dla instalacji konieczne jest ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania, a instalacja musi się mieścić katalogu z art. 135 ust. 1 lub ust. 6 p.o.ś. Przeglądy ekologiczne sporządzane mogą być też dla instalacji nie kwalifikowanych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (art. 240 p.o.ś.).

W ocenie Sądu I instancji, powiązanie oceny potrzeby nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego z konkretnym celem w postaci utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, nastąpiło z naruszeniem art. 237 p.o.ś. Jedyną ustawową przesłanką nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego jest bowiem stwierdzenie okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko. Ustalenie celu, dla którego sporządzenie przeglądu jest potrzebne, ma znaczenie jedynie dla określenia niezbędnych elementów przeglądu, dostosowanych do charakteru przedsięwzięcia.

Sąd I instancji wyjaśnił, że sporządzenie przeglądu ekologicznego dla ustalenia programu dostosowawczego (art. 426 ust. 4 p.o.ś.) następuje z inicjatywy podmiotu prowadzącego instalację, a jedynym ustawowym celem, jakiemu służyć miało postępowanie w sprawie nałożenia przez organ ochrony środowiska obowiązku sporządzenia przeglądu, było postępowanie w sprawie wydania tzw. decyzji naprawczej (art. 362 p.o.ś.). Do takiego celu postępowania nawiązał organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z 7 stycznia 2011 r. stwierdzając, że nałożenie obowiązku opracowania przeglądu ekologicznego ma na celu ustalenie, czy faktycznie istniejące urządzenia techniczne stacjonarne i mobilne emitują szkodliwe związki do środowiska grożące dla życia i zdrowia ludzi, ponieważ w przypadku potwierdzenia ich wystąpienia, istnieje możliwość naprawienia na podstawie art. 362 p.o.ś. W piśmie z 24 lipca 2009 r. także skarżący nawiązali do potrzeby sporządzenia przeglądu dla wskazania sposobu i zakresu skutecznej ochrony osób trzecich przed uciążliwościami powodowanymi przez przedsięwzięcie, łącznie z ewentualną koniecznością utworzenia strefy ograniczonego użytkowania. Sąd I instancji nie podzielił więc stanowiska organu odwoławczego, że postępowanie w sprawie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego może być prowadzone tylko na potrzeby ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania.

Zdaniem Sądu I instancji, materiał dowodowy wskazywał na możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko instalacji wchodzących w skład terminalu przeładunkowego. Podstawową działalnością tego oddziału spółki jest import i dystrybucja gazu propan - butan, a także przeładunek i magazynowanie materiałów masowych (drewno, węgiel, nawozy sztuczne). Przeładunek gazu prowadzony jest całodobowo. Gaz jest przepompowywany z cystern kolejowych szerokotorowych do cystern normalnotorowych, magazynowany w 18 zbiornikach po 200 metrów sześciennych, każdy wraz z armaturą. Na terminalu dochodzi do załadunku autocystern oraz napełniania butli. Równolegle ma miejsce rozładunek wagonów z węglem oraz sortowanie węgla. Funkcjonują stacjonarne urządzenia techniczne do oczyszczania i odprowadzania wód opadowych i roztopowych oraz kotłownia. Zakład został zaliczony do grupy zakładów tzw. dużego ryzyka powstania poważnej awarii przemysłowej. Wytwarza odpady niebezpieczne i inne niż niebezpieczne. Czynnikami szkodliwymi dla środowiska są hałas i zapylenie. Występuje kilka źródeł niezorganizowanej emisji zanieczyszczeń (przeładunek, praca urządzeń mechanicznych i środków transportu, praca sortowników, emisja pyłu węglowego z hałd).

Z tej przyczyny Sąd I instancji uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 237 p.o.ś.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka.

W pierwszej kolejności zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 237 ustawy p.o.ś., przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wniosek "mieszkańców osiedla (...)" mógł wszcząć postępowanie administracyjne o nałożenie obowiązku przeprowadzenia przeglądu ekologicznego i to nie tylko w celu doprowadzenia do ustalenia obszaru ograniczonego użytkowania, ale również przeprowadzenia postępowania naprawczego (art. 362 p.o.ś.). W ocenie spółki, postępowanie z art. 237 p.o.ś. mogło być wszczęte tylko z urzędu, a nie na wniosek mieszkańców.

Ponadto spółka podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania.

Po pierwsze, art. 50 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. - dalej jako "p.p.s.a.") w związku z art. 237 ust. 1 p.o.ś., przez rozpoznanie skargi podmiotu nieuprawnionego. W ocenie spółki, skarżący nie mogli skutecznie wnioskować o wszczęcie postępowania administracyjnego, ponieważ mogło się ono toczyć wyłącznie z urzędu, a tym samym nie są oni umocowani do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Po drugie, art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7 i art. 77 k.p.a., wobec przyjęcia na podstawie zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału, że może być przeprowadzone postępowanie o nałożenie obowiązku przeglądu ekologicznego na wnoszącą skargę kasacyjną spółkę, na wniosek mieszkańców osiedla i to w celu innym (bliżej nieokreślonym) niż ustalenie ograniczonego obszaru użytkowania wobec uprawdopodobnienia, że zachodzą przesłanki z art. 237 p.o.ś. Spółka wskazała, że nie przeprowadzono koniecznego postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, jaki obejmuje cel tego postępowania, co było niezbędne, aby stwierdzić czy sprawa może się toczyć na wniosek czy też tylko z urzędu, jak też czy wnioskodawcy (następnie skarżący) mogli skutecznie złożyć taki wniosek.

Po trzecie, art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku, a przede wszystkim z uwagi na brak konsekwencji tego uzasadnienia. W ocenie spółki, w przeważającej części uzasadnienia zawarte są wywody, które sugerują możliwość akceptacji prowadzenia postępowania na wniosek, w tym przypadku mieszkańców osiedla (...). W konkluzji uzasadnienia Sąd I instancji stwierdził natomiast, że "Wszczęcie procedury w sprawie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego, do którego to postępowania nie był wcale konieczny wniosek (nie jest to postępowanie wnioskowe), obligowało organ do oceny potrzeby nałożenia takiego obowiązku z punktu widzenia wszystkich postępowań wdrażanych z urzędu, dla realizacji których taki przegląd jest niezbędny".

Po czwarte, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 p.p.s.a. poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji zamiast oddalenia skargi.

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także zasądzenie na rzecz skarżącej spółki kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1)

naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2)

naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Po pierwsze, należy zaznaczyć, że dyspozycja art. 237 ustawy p.o.ś. stanowi tylko, że w przypadku wystąpienia okoliczności, które wskazują nawet potencjalnie na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, właściwy organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, nałożyć na podmiot prowadzący instalację, który korzysta ze środowiska obowiązek opracowania i przedłożenia przeglądu ekologicznego. Ponadto w tej sprawie zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania dotyczące dalszego postępowania wyrażone w prawomocnym wyroku WSA w Białymstoku z dnia 16 sierpnia 2010 r. (sygn. akt II SA/Bk 76/10, Lex nr 602350) są wiążące w tej sprawie dla organów prowadzących postępowanie jak i sądu administracyjnego. W powyższym wyroku Sąd bowiem sformułował jednoznaczne stanowisko. Wynika z niego, że chociaż należy przyjąć "wstępny" charakter tego postępowania dotyczącego przecież tylko zobowiązania podmiotu prowadzącego instalację do opracowania przeglądu ekologicznego (w przypadku stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko), to nie można uznać żeby na tym etapie wykluczony był udział innych stron niż osoba zobowiązana do sporządzenia przeglądu ekologicznego. Ponadto nie można także przyjąć argumentu przemawiającego za brakiem przymiotu strony ze względu na możliwość ochrony takiego podmiotu w innych postępowaniach. Oznacza to, że chociaż postępowanie w przedmiocie przeglądu ekologicznego jest wszczynane z urzędu, nie oznacza to, że nie mogą w nim uczestniczyć inne podmioty niż inwestor, pod warunkiem, iż wykażą swój interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. Należy bowiem odróżnić kwestię wszczęcia postępowania w tej sprawie z urzędu od uznania określonych podmiotów za strony toczącego się w tej sprawie postępowania administracyjnego (M. Górski, w: Prawo ochrony środowiska. Komentarz, Warszawa 2011, s. 883). Ponadto kluczową przesłanką uzasadniającą nałożenie obowiązku opracowania przeglądu ekologicznego jest wystąpienie w obrocie prawnym instalacji w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.o.ś., a jej brak czyni całe postępowanie bezprzedmiotowym. Dlatego też właściwy organ prowadzący postępowania powinien wskazać, że w związku z funkcjonowaniem danej instalacji występuje możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko (wyrok NSA z 11 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2018/10, Lex nr 1138043). Z tych względów chybiony jest zarówno zarzut kasacyjny dotyczący błędnej wykładni przez Sąd I instancji art. 237 p.o.ś. jak i art. 50 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 237 p.o.ś.

Po drugie, chybiony jest również zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7 i 77 k.p.a. biorąc także pod uwagę wytyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji. Wynika z nich, co słusznie podnosi Sąd, że nałożenie obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego w żadnym przypadku nie może dotyczyć tylko instalacji, dla której ma być utworzony obszar ograniczonego użytkowania w rozumieniu art. 135 ust. 1 p.o.ś., lecz także pod kątem ewentualnie uruchomienia późniejszego tzw. postępowania naprawczego, o którym stanowi przepis art. 362 p.o.ś. Istotą postępowania wyjaśniającego w tych sprawach jest bowiem zgodnie z dyspozycją art. 237 p.o.ś. ocena skali, zdaniem właściwego organu, ewentualnego negatywnego oddziaływania danej instalacji na środowisko, biorąc pod uwagę występujące w stanie faktycznym danej sprawy przesłanki, które uzasadniają wystąpienie takiego negatywnego oddziaływania na środowisko (wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2017/10, Lex nr 1138042).

Po trzecie, biorąc pod uwagę powyższe ustalenia prawne i faktyczne brak jest także przesłanek do stwierdzenia naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Orzekając w tej sprawie Sąd był bowiem związany - co podniesiono wyżej - oceną prawną przyjętą w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 16 sierpnia 2010 r., zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a., przy zastrzeżeniu nawet wszczęcia postępowania w tych sprawach z urzędu. Ponadto przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w świetle art. 174 pkt 2 p.p.s.a. tylko jeżeli uzasadnienie wyroku Sądu I instancji nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, co w tej sprawie oczywiście nie wystąpiło (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09). Dlatego też chybiony jest również zarzut kasacyjny dotyczący błędnego zastosowania w tej sprawie przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy p.p.s.a. w związku z art. 135 tejże ustawy.

Z tych względów i na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

O odstąpieniu od zasądzenia kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 207 § 2 ustawy p.p.s.a. uznając, że w tej sprawie wystąpił uzasadniony przypadek, o którym stanowi powyższy przepis.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.