II GZ 244/20 - Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3048669

Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 2020 r. II GZ 244/20

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Jagielska.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. Sp.k. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 maja 2020 r. sygn. akt III SA/Gd 422/20 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. Sp.k. w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia (...) stycznia 2020 r. nr (...) w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z 25 maja 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 422/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu wniosku A. Sp. z o.o. Sp.k. w G. (dalej "skarżąca"), odmówił wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z (...) stycznia 2020 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Sąd I instancji uznał, że wykonanie decyzji cofającej zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych skutkuje brakiem możliwości sprzedaży tych napojów, co z istoty może powodować w majątku przedsiębiorstwa straty finansowe. Jedynie ta okoliczność znajduje potwierdzenie w stanie faktycznym sprawy.

Skarżąca nie wskazała natomiast danych umożliwiających choćby przybliżone ustalenie wysokości spodziewanych strat w kwocie 8.000 zł miesięcznie. Nie wykazała strat wynikających z braku możliwości sprzedaży napojów alkoholowych i nieuzyskania zysków z tego tytułu ani strat związanych ze spadkiem obrotów z tytułu sprzedaży posiłków i organizowanych przyjęć okolicznościowych. Nie przedstawiła także danych dotyczących jej sytuacji majątkowej, posiadanych aktywów, pasywów, sposobu regulowania zobowiązań. Do wniosku nie zostały także dołączone żadne dokumenty, które umożliwiłyby dokonanie ustaleń w tym zakresie.

W takiej sytuacji, zdaniem WSA, niemożliwe jest przeprowadzenie analizy wpływu, jaki na ten majątek i możliwość spłaty zobowiązań wywrze decyzja o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż alkoholu w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego.

Spółka nie przedstawiła również materiału dowodowego umożliwiającego ocenę wysokości spodziewanych strat wynikających z zaprzestania sprzedaży alkoholu ani związanego z nim obniżenia dochodów z tytułu sprzedaży posiłków i przyjęć okolicznościowych. W konsekwencji nie wskazała, że szkoda z tego tytułu będzie znaczną szkodą, w rozumieniu normy art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.; dalej "p.p.s.a.").

Wobec tego Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, że w sprawie zachodzą okoliczności, które wskazują na niebezpieczeństwo zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego zmianę przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku.

Zarzuciła naruszenie:

1. art. 61 § 3 p.p.s.a. przez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przez Sąd, pomimo iż okoliczności sprawy w sposób wyraźny wskazują, że brak wstrzymania zaskarżonej decyzji pociąga za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków;

2. art. 106 § 4 p.p.s.a. i art. 228 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460 z późn. zm.; dalej "k.p.c.") w związku z art. 106 § 5 p.p.s.a. przez uznanie przez Sąd, że skarżąca nie wykazała okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, pomimo że okoliczności te zostały przez skarżącą przedstawione, a ponadto okoliczności te są faktami powszechnie znanymi wynikającymi z istoty prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej.

Skarżąca wskazała, że jej działalność skupia się głównie na usługach gastronomicznych, w ramach których przeważająca pozostaje sprzedaż napojów alkoholowych. Wykonanie decyzji pociągnie więc za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w postaci niemożności osiągania realnych przychodów do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.

Zdaniem spółki, na skutek wykonania decyzji będzie musiała zmniejszyć skalę działalności i zredukować etaty pracowników. Możliwe jest również, że będzie ona niewypłacalna względem kontrahentów, co z kolei spowoduje konieczność ponoszenia kosztów procesowych wynikających ze sporów cywilnych.

Skarżąca złożyła też oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku 2019, która wyniosła 193.126,84 zł, a więc miesięczna szkoda z tytułu wydania zaskarżonej decyzji wynosi 16.093,90 zł. Brak wstrzymania wszystkich decyzji dot. cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholi co do wszystkich kategorii naraża zatem skarżącą na łączną stratę w wysokości 68.182 zł miesięcznie, a 818.184,22 zł rocznie.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Warunkiem udzielenia ochrony tymczasowej jest uprawdopodobnienie przez stronę wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Stwierdzić przy tym należy, że za wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudnymi do odwrócenia skutkami są zaś takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

Zauważyć należy, że w sprawach, w których rozstrzygane są kwestie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ciężar dowodzenia okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. zdecydowanie przesuwa się na stronę wnioskującą, gdyż tylko ona posiada w tym zakresie stosowną wiedzę. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. W judykaturze dominuje stanowisko - akceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w rozpatrywanej sprawie - kładące nacisk na obowiązek uprawdopodobnienia przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. np. postanowienia NSA: z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07; z dnia 10 maja 2011 r., II FZ 106/11; z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011 r., I FZ 219/11). Nie powinno budzić wątpliwości stwierdzenie, że to w interesie tej strony leży podanie do wiadomości sądów wszystkich istotnych okoliczności sprawy i utrwalenia ich w dokumentach.

Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawiać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnie Sąd I instancji stwierdził, że w złożonym wniosku skarżąca nie wykazała takiego związku.

Spółka nie poparła bowiem wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej stosownymi dokumentami, obrazującymi jej sytuację finansową. Powołała jedynie normalne konsekwencje wydania decyzji cofającej zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, tj. niemożność ich sprzedawania i obniżenie z tego tytułu dochodów. Same te okoliczności nie świadczą zaś o tym, że na skutek wykonania ww. decyzji ziszczą się przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a.

Nie została również uprawdopodobniona okoliczność, że strata z tytułu niemożliwości sprzedaży napojów alkoholowych wyniesie 8.000 zł miesięcznie. Spółka nie przedstawiła argumentacji, wskazującej na poprawność tak określonej kwoty ani nie uprawdopodobniła jej za pomocą jakichkolwiek dokumentów.

W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, badając wniosek skarżącej, nie mógł odnieść skutków wykonania zaskarżonej decyzji do sytuacji majątkowej skarżącej. Nie miał więc możliwości ocenienia, czy wykonanie decyzji sprowadzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wobec tego zasadnie Sąd I instancji uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Oceny tej nie mogło zmienić załączone do zażalenia oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku 2019. Zadaniem NSA nie jest ponowna ocena wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzupełnionego ewentualnie o okoliczności podniesione w zażaleniu, lecz kontrola postanowienia wydanego przez WSA. Nie było więc podstaw, aby odnieść się do nowych okoliczności, powołanych w zażaleniu i uwzględnić je przy rozpoznawaniu zażalenia.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.