Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1467669

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 4 czerwca 2014 r.
II GSK 1197/14
Niedopuszczalność dokonania doręczenia równocześnie za pośrednictwem operatora pocztowego i drogą elektroniczną.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Komisji Nadzoru Audytowego od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 stycznia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 1579/13 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi D. P. na postanowienie Komisji Nadzoru Audytowego z dnia (...) marca 2013 r. nr (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia na stanowisko Krajowej Rady Biegłych Rewidentów postanawia: oddalić skargę kasacyjną

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 1579/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił skargę D. P. (dalej: skarżący) na postanowienie Komisji Nadzoru Audytowego (dalej: organ) z dnia (...) marca 2013 r. nr (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia na stanowisko Krajowej Rady Biegłych Rewidentów.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że D. P. pismem z dnia 27 sierpnia 2012 r. złożył do Komisji Nadzoru Audytowego wniosek o stwierdzenie nieważności jej postanowienia z dnia (...) kwietnia 2010 r. stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia na stanowisko Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z dnia (...) stycznia 2010 r. Postanowieniem z dnia (...) stycznia 2013 r. Komisja Nadzoru Audytowego odmówiła stwierdzenia nieważności ww. postanowienia z dnia (...) kwietnia 2010 r.

Skarżący w dniu 28 stycznia 2013 r. złożył drogą elektroniczną wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponawiając argumentację zawartą we wniosku z dnia 27 sierpnia 2012 r. Jednocześnie wniósł o doręczanie mu korespondencji w postępowaniu za pomocą środków komunikacji elektronicznej w myśl uregulowania art. 391 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.)

Komisja Nadzoru Audytowego w dniu (...) marca 2013 r. wydała postanowienie, którym utrzymała w mocy powołane powyżej postanowienie z dnia (...) stycznia 2013 r. Postanowienie to organ doręczył skarżącemu za pośrednictwem poczty w dniu 5 kwietnia 2013 r.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia (...) stycznia 2013 r. wskazując na pominięcie przez organ wniosku o doręczanie skarżącemu korespondencji drogą elektroniczną i przesłanie mu papierowych wersji obu zaskarżonych postanowień, co skutkowało - zdaniem strony - brakiem skutków prawnych takiego doręczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucając skargę D. P. wskazał, że w sprawie zasadniczą kwestię stanowiła skuteczność doręczenia skarżącemu przez Komisję Nadzoru Audytowego postanowienia tego organu z dnia (...) marca 2013 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia (...) kwietnia 2010 r. Skarżący bowiem we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zwracał się do organu z prośbą o doręczanie mu korespondencji w sprawie drogą elektroniczną, powołując się na art. 391 k.p.a. Pomimo takiego wniosku zaskarżone postanowienie organ doręczył skarżącemu wyłącznie za pośrednictwem poczty. W związku z tym zdaniem Sądu I instancji skargę należało odrzucić.

Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie złożyła Komisja Nadzoru Audytowego wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.), zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 391 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nieskuteczne jest doręczenie zaskarżonego postanowienia z dnia (...) marca 2013 r., w sytuacji gdy strona składała wniosek o doręczenie zaskarżonego postanowienia w formie elektronicznej, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia przez Sąd skargi na ww. postanowienie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną D. P. wniósł o jej oddalenie oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym art. 182 § 1 p.p.s.a.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 391 § 1 k.p.a. doręczenie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204, z późn. zm.), jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania: 1) wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie albo 2) wyraził zgodę na doręczenie mu pism za pomocą tych środków. Zgodnie ze znowelizowaną w roku 2010 r. treścią tego przepisu zastosowanie środków komunikacji elektronicznej uzależnione jest od woli osoby, której doręczany jest dokument (uczestnika postępowania administracyjnego). Warunkiem jest zaakceptowanie przez uczestnika tego sposobu doręczania. Akceptacja uczestnika może przybrać formę wystąpienia do organu administracji publicznej lub też wyrażenia zgody. Warunek wystąpienia do organu należy rozumieć jako żądanie uczestnika wobec organu administracji publicznej określonego zachowania się tego organu. Użycie zwrotu "wystąpił o doręczenie" oznacza konieczność złożenia przez stronę odrębnego żądania, przy czym może to nastąpić w podaniu wszczynającym postępowanie, jak również na każdym innym etapie toczącego się postępowania. Organ prowadzący postępowanie jest związany oświadczeniem uczestnika od momentu jego otrzymania.

Doręczenie dokonywane w formie elektronicznej zastępuje doręczenie "tradycyjne", stąd niedopuszczalne jest doręczenie dokumentu równocześnie w postaci papierowej, jak i elektronicznej. Taki wniosek wynika z treści art. 46 § 3 k.p.a., który przewiduje kolejność sposobów doręczania: najpierw elektroniczne a w dalszej kolejności w tradycyjnej formie, jednakże tylko w przypadku braku skuteczności doręczenia elektronicznego.

W rozpoznawanej sprawie skarżący w dniu 28 stycznia 2013 r. złożył drogą elektroniczną wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz o doręczanie mu korespondencji w postępowaniu za pomocą środków komunikacji elektronicznej w myśl uregulowania art. 391 k.p.a. Organ zatem związany był wnioskiem strony o doręczanie pism w sprawie za pomocą środków komunikacji elektronicznej a kwestia ta nie zależała od uznania organu administracji publicznej.

Organ, pomimo związania, nie ustosunkował się w toku postępowania do wniosku skarżącego a w konsekwencji doręczył postanowienie z dnia 27 marca 2013 r. za zwrotnym potwierdzeniem odbioru przez pocztę, tj. w trybie art. 39 k.p.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego doręczenie to było nieskuteczne i nie wywołało skutku prawnego w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Organ mógł bowiem dokonać doręczenia za pośrednictwem poczty dopiero w razie nieotrzymania, w terminie 7 dni od dnia wysłania postanowienia za pomocą środków komunikacji elektronicznej, potwierdzenia jej doręczenia (art. 46 § 3 k.p.a.).

W aktach sprawy brak jest dowodu, że organ podjął nieskuteczną próbę doręczenia stronie postanowienia z dnia 27 marca 2013 r. drogą elektroniczną, co dopiero upoważniłoby do doręczenia postanowienia drogą pocztową. W aktach sprawy brak jest również dowodu, że organ napotkał na trudne do usunięcia problemy, które uniemożliwiały mu dostarczenie korespondencji w ten sposób (np. długotrwała awaria systemu informatycznego, brak możliwości technicznych).

Skoro zatem D. P. wniósł skargę na postanowienie, które nie weszło do obrotu prawnego, to zasadnie Sąd I instancji uznał, że skarga była przedwczesna i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Z tych względów skarga kasacyjna, jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a. Sąd nie uwzględnił wniosku organu w przedmiocie zwrotu kosztów, bowiem przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07, publik. ONSAiWSA z 2008 r. Nr 2, poz. 23). Do wspomnianej kategorii postanowień należy niewątpliwie zaliczyć postanowienie o odrzuceniu skargi.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.