Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1682117

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 2 kwietnia 2015 r.
II FZ 253/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Brolik.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. sp. z o.o. z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2014 r. sygn. akt III SA/Wa 3314/14 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 3 września 2014 r. nr (...) w przedmiocie odpowiedzialności płatnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 3314/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Spółka", "skarżąca") o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od stycznia do grudnia 2010 r.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd przywołał treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") i wyjaśnił, że Spółka nie podała żadnych konkretnych, popartych stosownymi dokumentami informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność twierdzeń podanych we wniosku. Skarżąca nie powołała żadnych okoliczności, które wskazywałyby, że potencjalna egzekucja należności podatkowych doprowadzi do następstw trudnych do odwrócenia, czy też będzie skutkować powstaniem znacznej szkody. Do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie pełnymi danymi o stanie majątkowym podatnika, gdyż zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi odbywać się z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, posiadanych oszczędności czy ponoszonych wydatkach.

Sąd wyjaśnił, że o spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wskazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. W ocenie Sądu Spółka nie wykazała istnienia tych przesłanek, a bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka zarzuciła mu naruszenie art. 61 § 2 i 3 w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania decyzji z uwagi na nieprzedstawienie dokumentów finansowych oraz majątkowych uzasadniających zasadność wniosku bez wcześniejszego wezwania Spółki do uzupełnienia braków formalnych żądania.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Podkreślenia wymaga, że ostateczne decyzje administracyjne co do zasady podlegają wykonaniu (por. art. 61 § 1 p.p.s.a.). Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, prowadzące do wyjątku od tej zasady, jest inicjowane wnioskiem strony. Z uwagi na powyższe, na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która - co należy jeszcze raz podkreślić - jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy podnieść należy, że podmiotem inicjującym postępowanie w przedmiocie przyznania środka ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym była Spółka i to na niej ciążył - z mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. - obowiązek wykazania, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Analiza uzasadnienia skargi, w której zawarty był wniosek, doprowadziła Sąd pierwszej instancji do słusznej konstatacji, że wniosek nie został prawidłowo uzasadniony, tj. przede wszystkim nie wskazano w nim okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie środka ochrony tymczasowej.

W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14 NSA stwierdził, że "obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Jednocześnie brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd".

W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy, Spółka nie dołączyła do wniosku (do czego był zobowiązana) żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym uniemożliwiła Sądowi pierwszej instancji zapoznanie się oraz ocenę jej stanu majątkowego, co jest niezbędne do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny słusznie ocenił, że w rozpatrywanym przypadku przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie zostały spełnione. Podkreślić należy, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze ewentualnej egzekucji, której obawia się Spółka ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego, jednak wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej, a instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło.

Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.