II FSK 3735/17 - Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3065739

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2019 r. II FSK 3735/17

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Babiarz.

Sędziowie: NSA Andrzej Jagiełło (spr.), WSA (del.) Agnieszka Krawczyk.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej E. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 lipca 2017 r. sygn. akt I SA/Po 324/17 w sprawie ze skargi E. A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 22 grudnia 2016 r. nr (...) w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne

1) uchyla zaskarżony wyrok w całości,

2) uchyla postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 22 grudnia 2016 r. nr (...) w całości,

3) uchyla postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z dnia 28 września 2016 r. nr (...) w całości,

4) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu na rzecz E.

A. kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

1.1 Wyrokiem z dnia 18 lipca 2017 r., sygn. akt I SA/Po 324/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę E. A. (Skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 22 grudnia 2016 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne.

1.2 Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził wobec Skarżącego egzekucję administracyjną na łączną kwotę należności głównej 5.672.715,10 zł. Zawiadomieniem z dnia 31 sierpnia 2016 r. dokonał próby zajęcia wynagrodzenia zobowiązanego, należnego od Izby Celnej w W. w związku z pełnioną przez niego funkcją biegłego sądowego. Czynność okazała się bezskuteczna ponieważ Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi wskazał, że nie dysponuje wierzytelnością dłużnika.

Pismem z dnia 5 września 2016 r. Skarżący wniósł skargę na czynności egzekucyjne, zarzucając, że: - dokument zawiadomienia o zajęciu wierzytelności wystawiony został niezgodnie z zasadami jego sporządzania, bowiem nie sprecyzowano w żaden sposób rzekomo zajętej wierzytelności; - wystawiając zawiadomienie o zajęciu wierzytelności organ doprowadził do ujawnienia informacji dotyczących zobowiązanego wobec podmiotów nieuprawnionych do ich otrzymania; - od kilku lata nie wykonuje opinii jako biegły i nie przysługują mu z tego tytułu żadne wierzytelności, także od Izby Celnej w W. Postanowieniem z dnia 28 września 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. oddalił skargę na czynności egzekucyjne.

W zażaleniu Skarżący podniósł, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego udzielił organowi wyczerpujących informacji na temat swoich aktualnych dochodów i źródeł utrzymania. Powtórzył, że dokonane zajęcie stanowi naruszenie prawa do prywatności, gdyż wiązało się z ujawnieniem szeregu informacji dotyczących zobowiązanego i jego zobowiązań. Podkreślił, że od 2011 r. nie wykonywał żadnych zleceń dla izb celnych, stąd zajęcie było całkowicie bezpodstawne.

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. 1.3 W skardze na to postanowienie Skarżący zarzucił naruszenie art. 138 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.; dalej: k.p.a.) oraz art. 68 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599 z późn. zm.; dalej: u.p.e.a.) przez utrzymanie w mocy orzeczenia oddalającego skargę na zajęcie wierzytelności, która nigdy nie istniała. Skarżący przyznał, że pełnił funkcje biegłego na zlecenie sądów i urzędów celnych, ale - jak zauważył - udzielił on organowi wyczerpujących informacji na temat swoich aktualnych dochodów i ich źródeł. Skarżący podniósł, że nieuprawnione jest twierdzenie jakoby organ egzekucyjny miał podstawy aby domniemywać o ewentualnej jego bieżącej współpracy z Izbą Celną w W. Zdaniem Skarżącego organ "w ciemno" rozsyłał zawiadomienia o zajęciu nieistniejących wierzytelności, podczas gdy stosunkowo łatwo mógł ustalić, czy zobowiązany świadczy rzeczywiście jakiekolwiek usługi na rzecz organów sądowych. Izba Celna jest jednostką, która na mocy art. 36 u.p.e.a. byłaby zobowiązana do udzielenia informacji organowi egzekucyjnemu na temat tego, czy współpracuje ze zobowiązanym oraz czy zobowiązany w ciągu ostatnich lat wykonywał na zlecenie tego organu jakiekolwiek opinie. Skarżący podniósł również, że prowadzone przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne zostało umorzone w zakresie części tytułów wykonawczych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz o przeprowadzenie rozprawy.

1.4 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, wskazując, że nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie aktu. Podkreślił, że Skarżący przez pewien czas wykonywał m.in. dla izb celnych opinie w charakterze biegłego, w dacie doręczenia zawiadomienia o zajęciu wierzytelności funkcji tej już nie pełnił. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy organ egzekucyjny przed wysłaniem zawiadomienia o zajęciu do Izby Celnej był zobowiązany wystąpić do tego organu w trybie art. 36 u.p.e.a. o udzielenie informacji, czy Skarżący posiada wierzytelności pieniężne wobec niego.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji - wbrew twierdzeniom Skarżącego - na organie egzekucyjnym nie ciążył obowiązek wystąpienia o udzielenie informacji, czy zobowiązany posiada wierzytelności pieniężne wobec Izby Celnej. Przepis art. 36 § 1 u.p.e.a. daje organowi uprawnienie, a nie obowiązek żądania od określonych podmiotów wskazanych informacji. Faktu tego dowodzi użyte przez ustawodawcę sformułowanie "może żądać". Skoro natomiast żądanie informacji jest jednym z uprawnień organu egzekucyjnego, to do tego organu należy też ocena, czy z przysługujących uprawnień w danej sytuacji skorzystać. Żaden inny przepis prawa, też nie nakłada na organ egzekucyjny obowiązku poprzedzenia czynności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności, uprzednim wystąpieniem o informację w trybie art. 36 u.p.e.a., na okoliczność poczynienia jakichkolwiek ustaleń. Dopiero po rozważeniu okoliczności sprawy organ egzekucyjny winien zdecydować czy w danej sprawie niezbędne jest uzyskanie informacji i wyjaśnień, o których mowa w art. 36 u.p.e.a. a w razie uznania, że jest to konieczne może wystąpić o takie informacje. Bezspornie jednak, co do zasady, organ nie jest zobligowany do takiego wystąpienia, natomiast podstawową zasadą postępowania egzekucyjnego w administracji jest jego celowość, czyli podejmowanie w nim takich czynności, które zmierzają najprostsza drogą do wykonania spoczywających na zobowiązanym obowiązków.

Sąd wskazał również, że bez znaczenia dla oceny legalności postanowienia oddalającego skargę na czynności egzekucyjne pozostaje przekonanie Skarżącego o naruszeniu jego prywatności i ujawnieniu tajemnicy. Należy bowiem zauważyć, że organ podejmował czynności przewidziane przepisami prawa, aby zrealizować cel postępowania egzekucyjnego.

Sąd zaznaczył, że nie jest trafne stanowisko skarżącego, iż wskutek zawiadomienia o zajęciu wierzytelności Izba Celna powzięła wiadomość (na temat toczącego się przeciw skarżącemu postępowania egzekucyjnego), której by nie powzięła gdyby organ zwrócił się do tego organu o udzielenie informacji w trybie art. 36 u.p.e.a. Podkreślił także, że postępowanie egzekucyjne ze swej istoty przynosi szczególnie dotkliwą, władczą ingerencję aparatu państwowego w sferę własności i prywatności obywatela. Sam Skarżący stał się dłużnikiem z tytułu należności publicznoprawnych i z tego powodu prowadzone jest wobec niego postępowanie egzekucyjne, które ma charakter przymusowy. Zobowiązany musi znosić działania egzekucyjne podejmowane w zakresie wytyczonym przepisami prawa, które to przepisy uprawniają organy egzekucyjne do ujawniania danych osobowych zobowiązanego i dochodzonych od niego kwot.

Sąd dodał także, że bezzasadny jest zarzut skargi, jakoby sam fakt braku bieżącej współpracy Skarżącego z Izbą Celną dowodził zasadności złożonej przez niego skargi na czynności egzekucyjne organu. Należy podkreślić, że jakkolwiek współpraca pomiędzy Skarżącym a Izbą Celną ustała, to samo ustanie stosunku łączącego zobowiązanego z organem w którym pełnił on przez pewien czas określoną funkcję, nie jest tożsame z nieistnieniem wierzytelności. Zdaniem Sądu nie doszło także do naruszenia art. 68 u.p.e.a. dotyczącego sytuacji, gdy zobowiązany sam zapłaci należność pieniężna będącą przedmiotem egzekucji, bowiem w sprawie nie wystąpiła żądna z przesłanek wymienionych w tym przepisie. Także wbrew zarzutowi skargi dokument o zajęciu wierzytelności pieniężnej nie zawiera wad. W ocenie Sądu, podniesiony przez Skarżącego fakt umorzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie części tytułów wykonawczych pozostaje bez wpływu na ocenę legalności postanowień organów obu instancji, bowiem nastąpiło to już po dacie wydania tych postanowień.

2.1 Powyższy wyrok Skarżący zaskarżył w całości skargą kasacyjną, zarzucając naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, tj.: art. 47 i 51 w związku z art. 8 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.; dalej: Konstytucja RP) przez ich niezastosowanie w sprawie, a to przez uznanie, że organy prowadzące postępowanie egzekucyjne kierując się zasadami szybkości postępowania oraz jego celowości nie mają obowiązku skorzystania z regulacji art. 36 u.p.e.a. co w rezultacie doprowadziło do oddalenia skargi, mimo iż postępowanie organów egzekucyjnych doprowadziło do naruszenia prywatności skarżącego;

2) przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: - art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.; dalej: p.u.s.a.) w związku z art. 7, 8 § 1, 77 i 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie przez sąd dokonania wnikliwej kontroli zaskarżonego postanowienia, w tym przez nieuwzględnienie faktu, iż zgodnie z art. 18 u.p.e.a. w postępowaniu tym powinny znaleźć zastosowanie również zasady ogólne wyrażone w k.p.a., w tym zasada praworządności oraz zasada pogłębiana zaufania obywateli do organów państwa, podczas gdy prawidłowe zastosowanie wskazanych przepisów prowadziłoby do uznania, że organy egzekucyjne winne były przy przyprowadzeniu czynności egzekucyjnych zastosować wyżej wskazane zasady - a w związku z tym skorzystać z uprawnienia wskazanego w art. 36 u.p.e.a. i zwrócić się do potencjalnych dłużników zobowiązanego celem wyjaśnienia, czy przysługują mu jakiekolwiek wierzytelności mogące ulegać zajęciu; - art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: p.p.s.a.) przez oddalenie skargi, pomimo, że ziściła się podstawa do jej uwzględnienia.

Przy tak sformułowanych zarzutach Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.

2.2 W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

3.1 Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego zaskarżony wyrok oraz poprzedzające go postanowienia organów administracyjnych podlegają uchyleniu.

Zgodnie z art. 36 § 1-1b u.p.e.a.: "§ 1. W zakresie niezbędnym do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego oraz udzielania pomocy na podstawie ustawy o wzajemnej pomocy organ egzekucyjny lub wierzyciel, o którym mowa w art. 5, może żądać od uczestników postępowania informacji i wyjaśnień, jak również zwracać się o udzielenie informacji do organów administracji publicznej oraz jednostek organizacyjnych im podległych lub podporządkowanych, a także innych podmiotów. § 1a. Informacje i wyjaśnienia, o których mowa w § 1, udzielane są nieodpłatnie przez uczestników postępowania egzekucyjnego oraz organy administracji publicznej i jednostki im podległe lub przez nie nadzorowane.

§ 1b. Udostępnianie informacji przez organy i jednostki, o których mowa w § 1a, oraz dłużników zajętej wierzytelności nie narusza obowiązku zachowania przez nich tajemnicy określonej w odrębnych przepisach." W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości to, że zajęcie innej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym nastąpiło już po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, a to oznacza, że powyższe przepisy miały zastosowanie w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. W § 1 tego artykułu wskazano, że w zakresie niezbędnym organ egzekucyjny, o którym mowa w art. 5 u.p.e.a. może żądać informacji i wyjaśnień, jak również zwracać się do organów administracji publicznej oraz jednostek organizacyjnych im podległych, a także do innych podmiotów o udzielenie informacji. Organem administracji publicznej jest niewątpliwie Dyrektor Izby Celnej w W., w której zajęto inną wierzytelność zobowiązanego, a Izba Celna jest tym podmiotem, o który w tej sprawie chodzi. Określenie "może żądać", wbrew argumentacji Sądu pierwszej instancji powołującego się na pogląd zawarty w wyrokach NSA z dnia 24 sierpnia 2007 r., II OSK 1146/06 i z dnia 27 października 2011 r., I OSK 2125/10, CBOSA, nie jest określeniem uprawnienia jako elementu prawa podmiotowego, lecz przepisem kompetencyjnym. Przepis ten należy bowiem odczytywać łącznie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a., wedle którego: "Ilekroć w ustawie jest mowa o czynności egzekucyjnej (tu art. 89 § 1 w zw. z art. 36 § 1 u.p.e.a.) (...) należy przez to rozumieć wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego". Zatem przepisy art. 36 § 1 w zw. z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. należy rozumieć jako nakładające na organ egzekucyjny obowiązek, a nie uprawnienie, do podjęcia działań zmierzających do wyjaśnienia, czy zobowiązany ma i jaką inną wierzytelność możliwą do zajęcia na podstawie art. 89 § 1 u.p.e.a. Ustawodawca w art. 36 § 1 u.p.e.a. używa wprawdzie określenia, że organ egzekucyjny może żądać informacji i wyjaśnień, to przecież w piśmiennictwie od wielu lat zwraca się uwagę na to, że "organy administracyjne, które konkretyzują w drodze decyzji administracyjnych sytuację obywateli (...) nie mogą być podmiotem publicznych praw podmiotowych również z tego względu nie mają własnych interesów (...). Interesy jako przesłanki ingerencji administracji są zawsze wartościami zewnętrznymi wobec organów administracji (...). Organy te mają wyłącznie zadania i kompetencje, a w ich obrębie realizują określone interesy".

Stąd niedopuszczalne jest utożsamianie publicznych praw podmiotowych z kompetencją organu administracji publicznej (W. Jakimowicz, Publiczne prawa podmiotowe, Kraków 2002, s. 216-217). Dlatego też w piśmiennictwie z zakresu problematyki i zasad redagowania tekstów prawnych (zob. S. Wronkowska, M. Zieliński, Problemy i zasady redagowania tekstów prawnych, Warszawa 1993, s. 57 i nast.) postuluje się, aby prawodawca upoważniający jakiś podmiot do dokonywania czynności konwencjonalnych danego rodzaju posługiwał się terminem "upoważnienie" lub "kompetencja" w odniesieniu do kompetencji organów państwa, a terminami "możność", "zdolność" - w odniesieniu do indywidualnych jednostek, co byłoby już pewnym zabiegiem porządkującym, bo eliminującym terminy szczególnie wieloznaczne, takie jak "prawo", "ma prawo", "uprawnienie". Ustawodawca do wyznaczenia komuś sytuacji prawnej, którą określamy jako "kompetencje" danego podmiotu, posługuje się na ogół takimi zwrotami, jak: "może", "ma prawo", "możliwość", "zdolność", "moc", "uprawnienie". Dlatego też autorzy zwracają uwagę na konieczność ustalenia treści (zakresu podmiotowego i przedmiotowego) normy kompetencyjnej przez odczytywanie jej nie tylko z jednego przepisu, a zwracają uwagę na konieczność poszukiwania jej jeszcze w innych (Tamże, s. 50-54).

W rozpoznawanej sprawie z niebudzących wątpliwości ustaleń faktycznych wynika, na co zresztą uwagę zwracał trafnie Skarżący, że organ egzekucyjny nie miał żadnych informacji, danych faktycznych, które wskazywałyby na to, że Izba Celna w W. była dłużnikiem Skarżącego z tytułu należącego mu wynagrodzenia za czynności biegłego. Sam Skarżący podnosił konsekwentnie, że nie jest już biegłym sądowym i od 2011 r. nie wykonywał żadnych zleceń dla izb celnych, co nie zostało zanegowane. W tej sytuacji dokonanie zajęcia innej wierzytelności Skarżącego w tym podmiocie było bezzasadne, albowiem nie można było skonkretyzować jego wierzytelności, którą można byłoby zająć.

W piśmiennictwie (zob. M. Faryna (w:) Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, red. D.R. Kijowski, praca zbiorowa, Warszawa 2015, LEX/el., komentarz do art. 89 u.p.e.a. pkt 3, a także w orzecznictwie (zob. wyrok SN z dnia 11 stycznia 2006 r., III CK 335/05, LEX nr 176064) zwraca się uwagę na to, że w trybie tego przepisu zająć można tylko wierzytelność istniejącą, a więc wierzytelność konkretną, osadzoną w ramach określonego statusu zobowiązaniowego pomiędzy zindywidualizowanymi podmiotami, mającą sprecyzowaną treść. Oczywiście nie wszystkie elementy konkretyzujące wierzytelność zajmowaną muszą być poborcy skarbowemu czy komornikowi znane już w chwili zajęcia należności przysługujących dłużnikowi zajętej wierzytelności, to właśnie powołany przepis art. 36 § 1 u.p.e.a. służy do ich wyjaśnienia. W tej sprawie organ egzekucyjny nie miał żadnych podstaw faktycznych by przyjąć, że Skarżącemu jako zobowiązanemu przysługiwała wierzytelność od Izby Celnej w W.

Ustawa nie określa wprawdzie rodzaju informacji, jakich organ może żądać, ale możliwość wystosowania powyższych żądań do wskazanych wyżej podmiotów przez organ egzekucyjny, w świetle art. 36 § 1 u.p.e.a., jest jednak uzależniona od uznania, czy będzie to niezbędne do prowadzenia egzekucji. Organ egzekucyjny ma więc obowiązek ocenić przesłankę niezbędności, o której mowa w art. 36 § 1 u.p.e.a., z punktu widzenia postępowania egzekucyjnego i dać wyraz tym rozważaniom np. w uzasadnieniu podejmowanego postanowienia o ukaraniu grzywną podmiotu, który odmawia udzielenia tych informacji (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 24 września 2008 r., I SA/Po 645/08 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lutego 2005 r., III SA/Wa 1002/04, LEX nr 164969).

Jak wskazuje się w orzecznictwie, domagając się takiej informacji dla celów postępowania egzekucyjnego wystarczające będzie, gdy organ egzekucyjny w sposób klarowny przedstawi taką potrzebę oraz przede wszystkim odpowiednio udokumentuje jej istnienie. W takiej sytuacji, gdy organ egzekucyjny zwraca się w trybie art. 36 § 1 u.p.e.a. o udzielenie informacji, organ administracji publicznej, do którego zwrócił się ten organ, powinien udzielić takich informacji, jakimi dysponuje na dany temat, bądź też poinformować organ egzekucyjny, że nie posiada żadnych informacji na dany temat (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 5 września 2012 r., II SA/Wr 415/12, LEX nr 1222417). Z kolei zdaniem WSA we Wrocławiu wyrażonym w wyroku z dnia 19 lutego 2010 r., II SA/Wr 675/09, LEX nr 592815, niezbędność informacji do prowadzenia egzekucji nie jest przedmiotem oceny podmiotu, do którego wystąpił organ egzekucyjny, ale zależy od uzasadnionego uznania organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu wyroku zastrzeżono jednak, że powinny być to informacje, których zbieranie przez władze publiczne jest niezbędne w demokratycznym państwie prawnym.

Trafny jest także zarzut naruszenia art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 36 § 1 u.p.e.a. Otóż żądając informacji i wyjaśnień na podstawie art. 36 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny musi przeprowadzić swego rodzaju postępowanie wyjaśniające, a tego nie uczynił. Do tego postępowania stosuje się przepisy ogólne z k.p.a., gdyż jego zakresu i rodzaju ustawa egzekucyjna nie reguluje. Przepis art. 36 § 1 u.p.e.a. normuje tylko kompetencję do jego przeprowadzenia w zakresie niezbędnym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zakres tego niezbędnego postępowania wyjaśniającego regulują zgodnie z art. 18 u.p.e.a. przepisy k.p.a. Tego zakresu organ nie ustalił, nie określił i w konsekwencji postępowania wyjaśniającego nie przeprowadził. Niezbędny zakres do przeprowadzenia skutecznego postępowania egzekucyjnego powinien dać odpowiedź na to, czy Skarżący był biegłym, czy i w jakim sądzie lub organie administracyjnym wykonywał czynności biegłego i czy

z tego tytułu posiadał jakieś wierzytelności. Wystarczyło tylko w ramach postępowania o wyjawienie majątku (wykaz majątku) czy w protokole o stanie majątkowym zobowiązanego okoliczności te ustalić, bądź wyjaśnić.

Nietrafny jest zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do naruszenia art. 47, art. 51 w zw. z art. 8 Konstytucji RP i w zw. z art. 36 u.p.e.a. Zauważyć tu należy, że z art. 36 § 1b u.p.e.a. wynika, że udostępnienie informacji przez organy i jednostki, co których mowa w § 1a (uczestnicy postępowania egzekucyjnego, organy administracji publicznej i jednostki im podległe lub przez nie nadzorowane) oraz dłużników zajętej wierzytelności nie narusza obowiązku zachowania przez nich tajemnicy określonej w tych przepisach. Oznacza to, że organy administracji publicznej udzielające informacji muszą przestrzegać przepisów odnoszących się do tajemnic szczególnie chronionych (państwowej, zawodowej, służbowej, notarialnej, adwokackiej, radcowskiej, lekarskiej, dziennikarskiej). W tej sprawie udzielając informacji negatywnej w zakresie przysługiwania Skarżącemu innej wierzytelności organy administracji publicznej prawa nie naruszyły. Nie naruszyły także jego prawa do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia (art. 47 Konstytucji RP), albowiem informacja udzielona organowi egzekucyjnemu nie była objęta zakresem przedmiotowym tego przepisu. Z kolei z art. 51 ust. 1 Konstytucji RP wynika, że nikt nie może być obowiązany inaczej niż na podstawie ustawy do ujawnienia informacji dotyczących jego osoby. Takim przepisem ustawowym były zarówno art. 36 § 1 u.p.e.a., którego organ egzekucyjny nie zastosował, a powinien był, czy art. 89 § 1 u.p.e.a., który przedwcześnie zastosował. Udzielenie informacji dotyczących Skarżącego, które nastąpiłoby na podstawie art. 36 § 1 u.p.e.a. nie mogło więc naruszać art. 51 ust. 1 Konstytucji RP.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano na art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, jednakże nie przypisano, ani Sądowi pierwszej instancji, ani organom egzekucyjnym jego naruszenia. Zwalnia to Naczelny Sąd Administracyjny z obowiązku przedstawienia argumentacji, czy działania organu egzekucyjnego naruszyły zasadę proporcjonalności określoną w tym przepisie.

3.2 W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji, a w zakresie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego na podstawie art. 209 w zw. z art. 200, art. 203 pkt 1 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.