Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 54753

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie
z dnia 18 września 2001 r.
I SAB 380/01

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska.

Sędziowie: NSA Jerzy Sulimierski (spr.), del. s.o. Cezary Pryca.

Uzasadnienie faktyczne

Ze skargi oraz z akt sprawy wynika, że Bogna F. i Andrzej Ś. wnioskiem z 18 lipca 1990 r. wystąpili o przyznanie odszkodowania za mienie pozostawione poza granicami Państwa Polskiego (nieruchomość położoną w Z.). Postępowanie w tej sprawie toczyło się przed Starostą i zostało zakończone wydaniem przez ten organ zaświadczenia nr 49/99 z dnia 28.10.1999 r.

Skarżący podnoszą w skardze na bezczynność, że uprawnienia określone w zaświadczeniu są "iluzoryczne", zaś wniosek dotyczył odszkodowania (co wyrażono w zażaleniu na bezczynność Starosty). Wyjaśniając skarżącym sprawę, Wojewoda nie wydał postanowienia, lecz pismo, które - zdaniem skarżących - nie mieści się w świetle przepisów postępowania administracyjnego. W tej sytuacji skarżący zaskarżają bezczynność Wojewody.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosi o odrzucenie skargi na podstawie art. 27 ust. 2 w zw. z art. 17 ustawy o NSA. Wojewoda wywodzi w szczególności, że zgodnie z obowiązującymi przepisami (art. 212 ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami i rozporządzenia Rady Ministrów z 13.01.1998 r. w sprawie sposobu zaliczania wartości nieruchomości pozostawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste oraz sposobu ustalenia wartości tych nieruchomości) osoba, która ma roszczenie z tytułu opartego na tej podstawie, może wystąpić do właściwego starosty o uznanie jej roszczeń - poprzez wydanie odpowiedniego zaświadczenia. Zaświadczenie służy do rozliczenia przy zakupie nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste w przypadku nabywania nieruchomości od Skarbu Państwa, na terenie całego kraju. Organizowanie przetargów na nieruchomości Skarbu Państwa zgodnie z ww. ustawą o gospodarce nieruchomościami leży we właściwości starostów. Wojewoda dodaje, że sprawa wydania ww. zaświadczenia ma charakter administracyjny i tryb jej załatwienia podlega uregulowaniom Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast kwestia sprzedaży nieruchomości lub oddania w użytkowanie wieczyste ma charakter cywilny, a tym samym podlega rozpatrzeniu w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego; aktem kończącym takie postępowanie jest bowiem akt notarialny a nie decyzja administracyjna. Zatem, wobec wydania w dniu 28.10.1999 r. zaświadczenia nr 49/99, należało uznać zażalenia Pani Bogny F. i Pana Andrzeja Ś. z 8.05.2001 r. i 18.06.2001 r. na bezczynność organów administracji za nieuzasadnione. Wojewoda zarazem wskazuje, że wypowiedział się w tej sprawie pismem z dnia 9.07.2001 r.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest wynikiem nieporozumienia wynikającego z oceny skarżących stanu prawnego związanego z realizacją praw przysługujących w sprawie zaliczania wartości nieruchomości pozostawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste, które przysługuje w przypadku nabywania praw do nieruchomości na terenie kraju, o czym zasadnie skarżących Wojewoda pouczył w piśmie z dnia 9 lipca 2001 r.

W niniejszej sprawie nie może budzić jakichkolwiek wątpliwości, że stosowne zaświadczenie z dnia 28 października 1999 r. na rzecz Bogny F. i Andrzeja Ś. wydane zostało na ich wniosek na podstawie art. 212 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 ze zm.). Nawiązując do zarzutów skargi w sprawie bezczynności organów wyjaśnienia wymaga, że jakkolwiek wydanie przedmiotowego zaświadczenia ma charakter administracyjno-prawny, to wynikające z niego prawo do zaliczenia jest czynnością cywilnoprawną i bezwzględnie obowiązującą, co wynika ze sformułowania "zalicza się" (por. bliżej J. Szachułowicz i inni, Gospodarka nieruchomościami, Przepisy i komentarz, Warszawa 1999, s. 529 i nast.). Również rozumiana przez skarżących konkretna realizacja ich praw w drodze nabycia nieruchomości, czy też prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości za zaliczeniem wynikającym z przedmiotowego zaświadczenia dokonywana jest w drodze czynności cywilnoprawnej - w drodze umowy. Z tych przyczyn żądania skarżących konkretyzowane w szeregu pism mają charakter cywilnoprawny i nie są objęte kognicją sądu administracyjnego, co wynika z art. 2 § 1 k.p.c. w zw. z art. 19 pkt 1 ustawy o NSA. Zważyć należy poza tym, że - pomijając kwestię dopuszczalności skargi ze względu na treść art. 219 w związku z art. 217 § 2 k.p.a. i art. 17 ustawy o NSA - skarżący występując w skardze na bezczynność Wojewody winni wyczerpać tryb zażaleniowy w stosunku do tego organu, przewidziany art. 37 § 1 k.p.a., tj. poprzez zwrócenie się z zażaleniem do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad Wojewodą, a - jak wynika z akt - tego również nie uczynili.

W tym stanie prawnym sprawy, ze względów powyżej opisanych - skargę jako niedopuszczalną - na zasadzie art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) należało odrzucić.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.