Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu
z dnia 10 kwietnia 2006 r.
I SA/Wr 1443/05

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2006 r. we Wrocławiu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. Kopalń Surowców Mineralnych S.A. w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia (...)., nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 1998- 2002 oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Burmistrz Gminy i Miasta L. Ś. postanowieniem z dnia (...), nr (...) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 1998 - 2002 dla Z. Kopalni Surowców Mineralnych S.A. w C. wskazując w uzasadnieniu, iż wniosek podatnika o stwierdzenie nadpłaty nie może być uwzględniony, ponieważ toczy się względem niego postępowanie podatkowe za lata 1998-2002, a w myśl art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej nie można wszcząć postępowania w tym przedmiocie w trakcie postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej oraz w okresie między zakończeniem kontroli a wszczęciem postępowania w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola.

Z. Kopalnie Surowców Mineralnych S.A. w C. w zażaleniu na to postanowienie wniosły o jego uchylenie, powołując się na okoliczność, iż postępowanie podatkowe w stosunku do niego toczy się w wymiarze "wirtualnym", bowiem w stanie prawnym obowiązującym do końca 2002 r. decyzja ustalająca dodatkowe zobowiązanie podatkowe mogłaby być wydana w terminie 3 lat licząc od roku, w którym upłynął okres płatności, a co za tym idzie, organ podatkowy nie może wydać decyzji ustalającej dodatkowe zobowiązanie w podatku od nieruchomości. Jednocześnie zdaniem podatnika przepis art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, jak i przepisy art. 139-142 Ordynacji podatkowej w powiązaniu z zasadami określonymi w art. 2 i art. 168 Konstytucji RP zobowiązują organy podatkowe do działania na podstawie ustaw, a nie kreowania sytuacji w wyniku ich nie respektowania. W ocenie podatnika organ z faktu rażącego uchybienia terminu do załatwienia sprawy, usiłuje treścią zaskarżonego postanowienia stworzyć negatywną przeszkodę do załatwienia spraw za lata 1998 - 2002, w tym także wniosku podatnika obejmującego nadpłaty za ten okres. Ponadto podatnik wskazał na fakt zawarcia w dniu (...) porozumienia między nim a Burmistrzem Miasta i Gminy L. Ś. i Elektrowniami A S.A. w W., zgodnie z którym Burmistrz miał wesprzeć realizację zadania inwestycyjnego związanego z budowa zbiornika wodnego w R. poprzez pozytywne rozpatrzenie wniosku podatnika o umorzenie 50% należności głównej w podatku od nieruchomości oraz odsetek od zaległości podatkowych należnych Gminie i Miastu L. Ś. za lata 1998 - 2001. Zdaniem podatnika ideą tego porozumienia było udzielenie podatnikowi promesy w sytuacji, gdy postępowanie podatkowe zakończyłoby się decyzją ustalającą dodatkowe zobowiązanie w tym podatku za lata 1998-2001, jednakże wszczęte postępowanie podatkowe nie zostało zakończone decyzją kończącą postępowanie i nie wydana została decyzja w zakresie ustalenia dla podatnika dodatkowego zobowiązania podatkowego w tym podatku. Oprócz tego podatnik na poparcie swojej argumentacji powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych, które wskazuje na konieczność zastosowania do dodatkowego zobowiązania podatkowego przepisu art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, co oznacza, że zobowiązanie to nie powstaje, jeśli decyzja ustalająca je zostanie doręczona po upływie trzech lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. postanowieniem z dnia (...), nr (...), utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy powołał się m.in. na treść przepisu art. 75 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku, wskazał jednak również na brzmienie przepisu art. 79 § 1 Ordynacji, ograniczającego możliwość wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy trwa postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa oraz w okresie między kontrola podatkową a wszczęciem postępowania podatkowego w tym samym zakresie, którego dotyczy kontrola. Organ ten zwrócił też uwagę, że przepis art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej obliguje organy podatkowe do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w razie złożenia wniosku o stwierdzenia nadpłaty w okresach wskazanych w art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej. W ocenie organu II instancji, w intencji ustawodawcy leżało poprzedzenie postępowania o stwierdzenie nadpłaty postępowaniem podatkowym w przedmiocie decyzyjnego ustalenia wymiaru podatku i uniknięcie równoległego orzekania o wymiarze podatku i stwierdzeniu jego nadpłaty, skoro dopiero w razie ustalenia podatku w wysokości niższej od zadeklarowanej nadpłata podlega zwrotowi, zatem stwierdzeniu nadpłaty służy właśnie wcześniejsze postępowanie wymiarowe.

W skardze na powyższe postanowienie skarżąca spółka wniosła o jego uchylenie i zasądzenie na jej rzecz od strony przeciwnej kosztów postępowania, powielając w uzasadnieniu skargi zarzuty i argumentację zawartą w zażaleniu na postanowienia organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w pełni wywód prawny zawarty w zaskarżonym postanowieniu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu podatkowym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione.

Konsekwencją takiego unormowania jest konstatacja, iż uchylenie decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) nie narusza prawa.

Podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia tego sporu ma treść powoływanego przez organy przepisu art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, który expressis verbis stanowi, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może zostać wszczęte w czasie trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej oraz w okresie między zakończeniem kontroli a wszczęciem postępowania w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola. Cytowany przepis wprowadza zatem bezwzględny zakaz równoczesnego toczenia się dwóch odrębnych postępowań dotyczących tego samego okresu rozliczeniowego, tj. postępowania podatkowego i postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty podatku.

Ponieważ w niniejszej sprawie poza sporem pozostawało, iż zarówno w chwili złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za okres lat 1998- 2002, jak też do czasu wydania zaskarżonego postanowienia przez organ II instancji, nie zakończono w żadnej formie postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku od nieruchomości należnego od skarżącej spółki za okres lat 1998- 2002 r. wszczętego postanowieniem Burmistrza Gminy i Miasta L. Ś. z dnia (...), dlatego też w pełni uzasadnionym było stanowisko organów o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za ten okres.

Na marginesie tej sprawy zwrócić jednakże należy uwagę, iż wbrew stanowisku skarżącej przedmiotem prowadzonego postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku od nieruchomości nie jest ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego, a samo zobowiązanie podatkowe z tego tytułu nie powstaje w sposób opisany w art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, gdyż nie dotyczy ono osoby fizycznej lecz osoby prawnej, do której stosuje się przepis 6 ust. 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym do dnia (...).

Mając powyższe okoliczności na względzie w oparciu o art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie nadpłaty w podatku od nieruchomości oddalić jako bezzasadną, co nie zmienia słusznego spostrzeżenia spółki o przewlekłości toczącego się postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku od nieruchomości za okres lat 1998- 2002 r.