Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu
z dnia 28 września 2006 r.
I SA/Wr 1106/05

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Łoboda (sprawozdawca).

Sędziowie WSA: Jadwiga Danuta Mróz, Katarzyna Radom.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Wrocławiu po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia

I.

uchyla zaskarżone postanowienie,

II.

zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz W. M. kwotę 100 (słownie: sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Naczelnik Urzędu Skarbowego W. -K., jako organ egzekucyjny, wszczął postępowanie egzekucyjne przeciwko W. M., w toku którego wyegzekwował na rzecz Starostwa Powiatowego w O. (wierzyciela) kwotę (...) na poczet dochodzonych przymusowo opłat za czynności związane z prowadzeniem Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w łącznej wysokości (...).

Pismem z dnia (...) zobowiązana W. M. wystąpiła do organu egzekucyjnego o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy dla W. -K. w sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku zapłaty egzekwowanych należności. Podniosła też, że tytuł wykonawczy pozbawiony jest podstawy prawnej, albowiem powołane w nim rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 1998 r. w sprawie określenia wysokości opłat za czynności związane z uzgodnieniem usytuowania projektowanych sieci uzbrojenia terenu, utraciło moc w dniu (...), a zatem przed tym, zanim Starostwo Powiatowe w O. naliczyło opłaty. Tak więc wystawione przez Starostwo faktury nie miały oparcia w obowiązujących przepisach. Wskazała również strona, że z dniem (...) dochodzone należności uległy przedawnieniu.

Na skutek wezwania organu egzekucyjnego o sprecyzowanie żądania (pismo z dnia (...)), W. M. zgłosiła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz wskazała, że uzupełnia zarzuty wniesione na podstawie art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz powtórzyła - zasadniczo - dotychczasową argumentację (pismo zobowiązanej z dnia (...)).

Organ egzekucyjny zarzuty przedstawił wierzycielowi w celu zajęcia stanowiska, który postanowieniem z dnia (...) (nr (...)) na podstawie art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, orzekł o ich (zarzutów) niedopuszczalności. Wskazał wierzyciel, że zobowiązana wytoczyła powództwo o ustalenia nieistnienia obowiązku zapłaty egzekwowanych należności, a zatem zarzuty są przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu sądowym.

Postanowienie wierzyciela stało się przedmiotem zażalenia wniesionego przez W. M. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W.

Z kolei postanowieniem z dnia (...) (nr (...)) Naczelnik Urzędu Skarbowego W.-K. (organ egzekucyjny), powołując się na art. 34 § 3 ustawy egzekucyjnej zawiesił postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia przez wierzyciela.

Od tego postanowienia zobowiązana wniosła zażalenie, w którym ponownie sformułowała zarzuty na postępowanie egzekucyjne. Stwierdziła, że obowiązkiem organu egzekucyjnego było umorzyć egzekucję.

Dyrektor Izby Skarbowej we W., postanowieniem z dnia (...), nr (...), w oparciu o art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Organ odwoławczy wskazał, że pomimo pouczenia w treści postanowienia organu egzekucyjnego, zażalenie na to postanowienie nie przysługiwało, albowiem zasadą jest, że zażalenie przysługuje tylko w wypadkach wyraźnie przez ustawę dopuszczonych. Tymczasem przepis art. 34 § 3 ustawy egzekucyjnej, traktujący o zawieszaniu postępowania egzekucyjnego w oczekiwaniu na ostateczne stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów, zażalenia nie przewiduje.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. M. zarzuciła, że na podstawie art. 34 § 4 ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny obowiązany był wydać postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a gdyby okazały się uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. W jej ocenie egzekwowany obowiązek określony został niezgodnie z prawem, albowiem przepisy wykonawcze, przewidujące przedmiotowe opłaty utraciły moc zanim Starostwo Powiatowe w O. wystawiło faktury. Organ egzekucyjny naruszył też art. 29 § 1 ustawy egzekucyjnej, albowiem nie zbadał z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga była uzasadniona.

Dyrektor Izby Skarbowej we W. zaskarżonym postanowieniem stwierdził niedopuszczalność zażalenia od postanowienia organu egzekucyjnego zawieszającego postępowanie egzekucyjne, do czasu uzyskania ostatecznego stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów. Organ II instancji wywiódł, że zażalenie przysługuje jedynie w tych przypadkach, w których przepisy przewidują możliwość wniesienia tego środka zaskarżenia. Według organu, ponieważ w treści art. 34 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowiącego w sprawie podstawę zawieszenia postępowania, zażalenia nie przewidziano, przeto było ono niedopuszczalne.

Wnioski organu II instancji nie były prawidłowe, albowiem pomijały treść pozostałych przepisów ustawy egzekucyjnej, mających w sprawie zastosowanie.

Trzeba bowiem wskazać, że instytucja zawieszenia postępowania egzekucyjnego uregulowana została w rozdziale 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. - Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.), zatytułowanym "Zawieszenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego". Według art. 56 § 1 ustawy, postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu: w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej (pkt 1), w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego (pkt 2), w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego (pkt 3), na żądanie wierzyciela (pkt 4), oraz w innych przypadkach przewidzianych w ustawach (pkt 5). Z kolei § 3 (art. 56) stanowi, że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania, zaś § 4 (art. 56), że na postanowienie organu egzekucyjnego o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego lub o odmowie zawieszenia tego postępowania służy zażalenie.

Należy zauważyć, że art. 56 § 1 nie identyfikuje wszystkich możliwych podstaw zawieszenia postępowania, wskazując w pkt 5, że zawieszenie następuje także w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. W tym zakresie chodzi zatem o wszelkie ustawy, w tym również ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a przeto również o przypadek zawieszenia postępowania egzekucyjnego do czasu uzyskania ostatecznego stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów, uregulowany w art. 34 § 3 ustawy. W konsekwencji do postanowienia wydanego w trybie wskazanego obok przepisu, mieć będzie zastosowanie także § 4 art. 56 ustawy egzekucyjnej, przewidujący możliwość zaskarżenia w drodze zażalenia postanowienia organu egzekucyjnego w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Przepis ten (wymieniony obok) nie wyróżnia bowiem poszczególnych przypadków zawieszenia, w jakich przysługuje zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego, lecz odnosi się ogólnie do postanowień o zawieszeniu lub o odmowie zawieszenia, a zatem do wszystkich sytuacji, na jakie wskazuje art. 56 § 1 ustawy egzekucyjnej.

Stwierdzając zatem naruszenie przez Dyrektora Izby Skarbowej we W. art. 56 § 4 w związku z § 1 pkt 5 tego artykułu i w związku z art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowienie o zwrocie kosztów postępowania miało oparcie w treści art. 200 ustawy procesowej sądowej.

Argumenty skargi nawiązujące do zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym zarzutów, nie mogły być przedmiotem ustosunkowania Sądu w niniejszym postępowaniu, w którym kontrolą objęte zostało postanowienie organu stwierdzające niedopuszczalność zażalenia, a zatem rozstrzygnięcie o charakterze formalnym.