Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 706288

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 14 lipca 2010 r.
I SA/Wa 1791/09

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Kosińska.

Sędziowie WSA: Mirosław Gdesz Bogdan Wolski (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2010 r. sprawy ze skargi Z. J. i R. O. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) sierpnia 2009 r. nr (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Minister Infrastruktury decyzją z dnia (...) sierpnia 2009 r., nr (...), po rozpoznaniu wniosku Z. J. i R. O.

o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją tego organu z dnia (...) maja 2008 r., nr (...), o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r., (...), uchylającej orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia (...) czerwca 1958 r., nr (...), przywracające termin na złożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości (...) położonej przy ul. (...) (obecnie ul. (...)), ozn. nr hip. (...) - utrzymał w mocy decyzję z dnia (...) maja 2008 r.

Organ przedstawił następujące okoliczności sprawy:

W dniu 9 czerwca 2008 r. wpłynął wniosek Z. J. i R. O. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia (...) maja 2008 r. W uzasadnieniu wniosku skarżący podnieśli, iż nieprawidłowa jest podstawa prawna oraz uzasadnienie decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r., bowiem decyzja ta została oparta na podstawie art. 101 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. Nr 36, poz. 341) bez sprecyzowania, która spośród wymienionych w powyższym przepisie przesłanek nieważności uzasadniała uchylenie decyzji Prezydium Rady Narodowej z dnia (...) czerwca 1958 r. Ponadto wskazanie w uzasadnieniu ww. decyzji orzeczenia Prezydenta W. z dnia (...) marca 1950 r. nie jest prawidłowe ponieważ, zdaniem skarżących, ww. orzeczenie nie jest prawomocne, gdyż nie zostało skutecznie doręczone stronie.

Minister Infrastruktury, ustosunkowując się do stanowiska zawartego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał, iż nie można zgodzić się zarzutem podniesionym przez wnioskodawców, iż decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. była nieprawidłowa z uwagi na powołanie, jako podstawy prawnej tej decyzji art. 101 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej o postępowaniu administracyjnym, bez sprecyzowania, która spośród wymienionych w powyższym przepisie przesłanek nieważności uzasadniała uchylenie decyzji Prezydium. Wskazany przez wnioskodawców zarzut nie jest zasadny, gdyż zgodnie z art. 101 ówczesnego rozporządzenia, władza nadzorcza mogła uchylić każdą decyzję, która została wydana bez jakiejkolwiek podstawy prawnej. Nie ulega wątpliwości, iż orzeczenie Prezydium Rady Narodowej z dnia (...) czerwca 1958 r. zostało wydane bez podstawy prawnej, bowiem przepisy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy nie zawierały żadnych dyspozycji upoważniających organ administracji do przywracania sześciomiesięcznego terminu na złożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej. Orzeczenie Prezydium z dnia (...) czerwca 1958 r., jak słusznie podkreślił organ nadzorczy, jest bezprawne i decyzją Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. prawidłowo wyeliminowane z obrotu prawnego. Uzupełniająco należy dodać, iż art. 101 rozporządzenia z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym dotyczy każdej decyzji, zarówno ostatecznej jak i nieostatecznej, prawomocnej i nieprawomocnej, bezwzględnie nieważnej, jaki i unieważnialnej. Powołanie przez organ dekretowy w sentencji decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej art. 101 rozporządzania o postępowaniu administracyjnym bez precyzyjnego wskazania, która spośród wymienionych w powyższym przepisie przesłanek nieważności uzasadniała uchylenie decyzji Prezydium, nie stanowi rażącego naruszenia prawa.

Minister Infrastruktury ponadto wyjaśnił, iż postępowanie wszczęte na wniosek H. J. i W. M., zakończone orzeczeniem administracyjnym Prezydenta W. z dnia (...) marca 1950 r., stanowiło postępowanie odrębne, niezależne od postępowania wszczętego na wniosek M. J. Tym samym bez znaczenia dla niniejszego postępowania jest podniesiony zarzut brak doręczenia orzeczenia z dnia (...) marca 1950 r.

Minister Infrastruktury ostatecznie wskazał, iż poczynione ustalenia nie pozwalają stwierdzić, aby decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. obarczona była jedna z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

Z. J. i R. O. wnieśli skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) sierpnia 2009 r. Zaskarżając decyzję w całości skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a., a podnosząc ten zarzut wnieśli o uchylenie decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazano, iż analiza decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. potwierdza, że nie spełnia ona wymogów ustawowych. Z jej uzasadnienia jednoznacznie wynika, że podstawą prawną rozstrzygnięcia było tylko i wyłącznie błędne przekonanie, iż orzeczenie administracyjne z dnia (...) marca 1950 r. zostało stronom skutecznie doręczone, a więc stało się prawomocne. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury wskazuje, że organ nie zbadał kwestii wydania przez Ministerstwo Gospodarski Komunalnej decyzji opartej na błędnym przekonaniu o istnieniu w obrocie prawnym orzeczenia administracyjnego z dnia (...) marca 1950 r. Ponadto, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ ograniczył się wyłącznie do lakonicznego stwierdzenia, iż powyższa okoliczność jest bez znaczenia.

Skarżący uznali, iż Minister Infrastruktury nie dokonał należytej analizy decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r., która była oparta wyłącznie na ustaleniu, że sprawa została już prawomocnie zakończona orzeczeniem Prezydenta W. z dnia (...) marca 1950 r.

Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", nie wskazuje, aby Minister Infrastruktury uchybił prawu w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy podkreślić, iż postępowanie administracyjne zakończone zaskarżoną decyzją dotyczyło wniosku Z. J. i R. O. zawierającego żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r., w której uchylono decyzję Prezydium Rady Narodowej W. z dnia (...) czerwca 1958 r. W decyzji tej uwzględniono wniosek M. J. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. (...), nr hip. (...).

Zdaniem wnioskodawców decyzja Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. nie spełniała wymogów określonych w art. 75 ust. 1 rozporządzenia o postępowaniu administracyjnym, a wobec tego wydana została bez podstawy prawnej. Wnioskodawcy wskazali także, iż w odniesieniu do decyzji Prezydium Rady Narodowej z dnia (...) czerwca 1958 r. nie zachodziła żadna z przesłanek uchylenia decyzji w trybie nadzoru, które zostały wymienione w art. 101 ust. 1 rozporządzenia o postępowaniu administracyjnym. Minister Infrastruktury nie uwzględnił powyższego stanowiska, co zostało zakwestionowane przez skarżących, którzy wskazali na uchybienie przez ten organ wymogom określonym w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz nieuwzględnienie przez organ nadzorczy faktu wydania decyzji z dnia (...) stycznia 1959 r. na błędnym przyjęciu, iż orzeczenie administracyjne Prezydenta W. z dnia (...) marca 1950 r. stało się prawomocne.

Zarzuty skarżących są całkowicie chybione.

Minister Infrastruktury w prawidłowy sposób ocenił, iż decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. nie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Minister Infrastruktury w szczególności słusznie uznał, iż w stosunku do badanej decyzji nie zachodzą podstawy nieważności wymienione w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Uzasadniając powyższe stanowisko Sąd wyjaśnia, iż w pierwszej kolejności należy zauważyć, iż sześciomiesięczny termin określony w art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), jest terminem prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu, a złożenie wniosku o przyznanie własności czasowej po upływie tego terminu stanowi okoliczność wystarczającą do wydania decyzji odmownej (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 1996 r., OPK 19/96, ONSA 1997/2/56). Wobec tego nie było w ogóle dopuszczalne przywrócenie terminu do złożenia wniosku na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu na podstawie przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. Nr 36, poz. 341 ze zm.). W przepisach dekretu nie zawarto jakiejkolwiek regulacji mogącej stanowić podstawę do złożenia wniosku o przywrócenie terminu oraz uwzględnienia tego wniosku. Wobec tego złożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej po terminie określonym w art. 7 ust. 1 dekretu nie tylko stanowi okoliczność wystarczającą do wydania decyzji odmownej, ale także oznacza, iż towarzyszący temu podaniu wniosek o przywrócenie terminu nie mógł być uwzględniony.

Wbrew powyższemu Prezydium Rady Narodowej W. decyzją z dnia (...) czerwca 1958 r. uwzględniło wniosek M. J. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. (...), nr hip. (...). Wobec tego wymieniona decyzja została wydana bez podstawy prawnej, co mogło stanowić podstawę uchylenia tego aktu w oparciu o art. 101 ust. 1 lit. b) rozporządzenia o postępowaniu administracyjnym. W tej sytuacji Minister Infrastruktury prawidłowo ustalił, iż Ministerstwo Gospodarki Komunalnej wydając decyzję z dnia (...) stycznia 1959 r., w której uchylono decyzję Prezydium Rady Narodowej W. z dnia (...) czerwca 1958 r., działał w oparciu o wymienioną podstawę prawną, a więc nie mamy w tym przypadku do czynienia z wydaniem decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ nadzorczy nie uchybił obowiązkom określonym w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., gdyż przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakresie koniecznym do rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu nadzorczym. Minister Infrastruktury prawidłowo przy tym ocenił, iż wydanie przez Prezydenta W. orzeczenia administracyjnego z dnia (...) marca 1950 r. nie miało jakiegokolwiek wpływu na wynik oceny decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. Orzeczeniem z dnia (...) marca 1950 r. rozstrzygnięto bowiem wniosek W. M. i H. J. z dnia 27 lipca 1949 r. o przywrócenie terminu do przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. (...). Wniosek M. J. z dnia 31 marca 1958 r. zawierał tożsame żądanie, co powinno prowadzić do wydania analogicznego orzeczenia z uwagi na niedopuszczalność przywrócenia terminu do złożenia wniosku na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu. Postępowania zainicjowane wymienionymi wnioskami nie pozostawały w jakiejkolwiek proceduralnej zależności. Uzasadnienie orzeczenia Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1950 r., z którego może wynikać, iż organ nadzorczy dostrzegł znaczenie wydania orzeczenia z dnia (...) marca 1950 r. dla rozstrzygnięcia kolejnego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku dekretowego, należało ocenić wyłącznie jako błąd co do motywów wydania orzeczenia nadzorczego. Organ ten prawidłowo jednak uznał, iż w tej sytuacji orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia (...) czerwca 1958 r., powinny być uchylone na podstawie art. 101 rozporządzenia o postępowaniu administracyjnym. Dodać przy tym należy, iż wadliwość orzeczenia z dnia (...) stycznia 1950 r., wynikająca z nietrafności argumentacji ujętej w uzasadnieniu tego aktu oraz nieprecyzyjności podanej podstawy prawnej orzeczenia, nie może być oceniona jako rażące naruszenie prawa lub działanie bez podstawy prawnej. Ministerstwo Gospodarki wydając orzeczenie z dnia (...) stycznia 1950 r. działał w oparciu o art. 101 ust. 1 lit. b) rozporządzenia o postępowaniu administracyjnymi i prawidłowo wyeliminował z obrotu prawnego orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia (...) czerwca 1958 r., gdyż to ostatnie orzeczenie zostało wydane bez podstawy prawnej.

Podsumowując Sąd stwierdza, iż Minister Infrastruktury odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia (...) stycznia 1959 r. nie uchybił przepisom postępowania administracyjnego, gdyż w szczególności wyjaśnił sprawę w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu nadzorczym oraz uzasadnił decyzję w sposób wymagany w art. 107 § 3 k.p.a. W toku postępowaniu sądowego nie ujawniły się także inne okoliczności uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.