Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1755440

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
z dnia 18 maja 2015 r.
I SA/Kr 413/15
Wygaśnięcie decyzji a jej eliminacja z obrotu prawnego.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki.

Sędziowie WSA: Maja Chodacka (spr.), Agnieszka Jakimowicz.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2015 r., sprawy ze skargi M. W. i D.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2015 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ostatecznej - skargę oddala.

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskiem z dnia 28 grudnia 2012 r., skarżąca M.W. zwróciła się do organu podatkowego I instancji o zwolnienie z podatku od nieruchomości na mocy uchwały Rady Miejskiej w B. z dnia 5 września 2007 r., nr (...) w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców tworzących nowe miejsca pracy związane z realizacją nowych inwestycji na terenie Gminy B. (opubl. w Dz. Urz. Woj. Mał. Nr 715, poz. 4690). We wniosku wskazano, że od dnia 17 grudnia 2012 r. na nieruchomości położonej w M. przy ul. P. prowadzona jest działalność o charakterze handlowo-usługowym. Skarżąca oświadczyła, że zatrudnia 19 pracowników, przy czym z dniem 17 grudnia 2012 r. zatrudniła 2 nowych pracowników. Ponadto strona złożyła w dniu 31 grudnia 2012 r. informację o nieruchomościach, obiektach budowlanych, gruntach oraz lasach osób fizycznych.

Ponadto strona oświadczyła, że "grunty o pow. 0,3400 ha położone w miejscowości Mokrzyska nie są zajęte na działalność gospodarczą", jak i przedstawiła formularz "danych ogólnych budynku".

W następstwie powyższego, Burmistrz B. decyzją pierwotną z dnia 5 lutego 2013 r., nr (...) ustalił podatnikom łączne zobowiązanie pieniężne na 2013 rok w kwocie 94 zł. W uzasadnieniu takiego wymiaru podatku organ wskazał, że podatek rolny od gruntów o pow. 0,3400 ha wynosi 94 zł, zaś pozostałe nieruchomości - będące przedmiotami opodatkowania podatkiem od nieruchomości: budynki związane z prowadzenie działalności gospodarczej o pow. 827,70 mkw., grunty zwolnione od podatku, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 2700 mkw. i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o wartości 16 900 zł - korzystają ze zwolnienia podatkowego na mocy uchwały.

W ślad za powyższym nakazem płatniczym w aktach sprawy zalega "zaświadczenie o pomocy de minimis" z dnia 5 lutego 2013 r., z którego wynika, że wartość udzielonej pomocy publicznej (w następstwie zwolnień w podatku od nieruchomości), wynosi 16545 zł, co stanowi równowartość 3967,63 euro.

Kolejno, postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2014 r. Burmistrz B. wznowił z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie zakończonej nakazem płatniczym z dnia 5 lutego 2013 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano m.in., że "nie zostały spełnione kryteria warunkujące udzielenie pomocy publicznej na mocy uchwały". Powyższe uzasadniało zdaniem organu I instancji wznowienie postępowania na zasadzie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Decyzją z dnia 12 maja 2014 r. Burmistrz B. działając w nadzwyczajnym trybie wznowieniowym orzekł o uchyleniu w całości decyzji własnej z dnia 5 lutego 2013 r., znak (...) ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne na 2013 rok w kwocie 94 zł, oraz ustalił wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok w kwocie 16639 zł. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał min. że "nie został spełniony warunek tworzenia nowych miejsc pracy albowiem inwestycja nie spowodowała wzrostu netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, jak również nie został spełniony warunek utrzymania nowoutworzonych miejsc najmniej przez cały okres zwolnienia". Organ ustalił bowiem, że średni stan zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji (miesiące VI-XI 2012 r.) wyniósł 17 osób. Z kolei liczba pracowników zatrudnionych na koniec grudnia 2012 r. wynosiła 17 osób, a więc nie zmieniła się w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji. Nadto organ stwierdził, że liczba pracowników zatrudnionych na dzień 31 grudnia 2013 r., tj. po upływie okresu zwolnienia podatkowego, wynosiła 12 osób.

Burmistrz B. uznał więc, że nie było podstaw do zastosowania zwolnienia podatkowego na mocy uchwały i ustalił nowy wymiar podatku za rok 2013.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucili jej naruszenie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej uznając, że w sprawie nie wystąpiły nowe okoliczności czy dowody, a zatem w sprawie brak jest podstaw do wznowienia postępowania.

Decyzją z dnia 12 sierpnia 2014 r., nr (...), Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło uchylić w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i w tym zakresie umorzyć postępowanie w sprawie.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało m.in., że w obliczu braku podstaw wznowieniowych w niniejszej sprawie jak i przekonaniu organu o niezasadnym zastosowaniu zwolnienia z uwagi na niewypełnienie obowiązków przez podatnika - przedsiębiorcę, organ podatkowy nie jest pozbawiony środków ochrony swoich interesów. Jeżeli organ uzna w dalszym ciągu, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla stwierdzenia, że "przedsiębiorca, wprowadził w błąd organ podatkowy co do spełnienia warunków uprawniających go do zwolnienia" to powinien procedować w oparciu o przepis § 5 uchwały.

Ewentualne postępowanie w tym zakresie, przy spełnieniu wymogów przewidzianych zarówno w ordynacji podatkowej jak i ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, powinno być zakończone rozstrzygnięciem w sprawie udzielonej pomocy publicznej - zwolnienia przedmiotowego.

W następstwie powyższego, postanowieniem z dnia 9 września 2014 r. Burmistrz B. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji ostatecznej z dnia 5 lutego 2013 r., a decyzją z dnia 15 października 2014 r. Burmistrz B. stwierdził wygaśnięcie ostatecznej decyzji własnej z dnia 5 lutego 2013 r.

W odwołaniu od powyższej decyzji zarzucono naruszenie przepisu art. 258 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Zdaniem pełnomocnika decyzja pierwotna organu I instancji była wadliwa i nie powinna zostać wydana, a z kolei instytucja stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nie służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wadliwych.

Zaskarżoną decyzją z dnia 14 stycznia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji podzielono stanowisko Burmistrza B., z którego wynika, że w przedmiotowej sprawie nie został spełniony warunek tworzenia nowych miejsc pracy albowiem inwestycja nie spowodowała wzrostu netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, jak również nie został spełniony warunek utrzymania nowoutworzonych miejsc pracy co najmniej przez cały okres zwolnienia albowiem po zakończeniu okresu zwolnienia poziom zatrudnienia na koniec ostatniego miesiąca, w którym podatnikowi przysługiwało zwolnienie uległ zmniejszeniu w stosunku do poziomu zatrudnienia zarówno na koniec miesiąca, w którym podatnik deklarował wzrost zatrudnienia dwóch nowych pracowników, jak również w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia z okresu 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji. Należy przy tym zauważyć, iż uchwala stanowi o utrzymaniu nowo utworzonych miejsc pracy a nie konkretnych pracowników zatrudnionych w związku z realizacją nowej inwestycji, przy czym warunek tworzenia nowych miejsc pracy uważa się za spełniony, jeśli inwestycja spowodowała wzrost netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, przy czym uwzględnia się tylko pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy. Kolegium doszło do przekonania, że skoro w sposób bezsporny udowodniono, że strona nie spełniła warunków, o których mowa w powyższej uchwale, a które warunkowały przyznanie pomocy, to z całą pewnością doszło do wypełnienia dyspozycji normy prawnej przewidzianej w art. 258 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, albowiem strona nie dopełniła przewidzianych w przepisach prawa podatkowego (rzeczonej uchwały) warunków uprawniających do skorzystania z ulg. W tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym, celowe było zdaniem organu odwoławczego stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia 5 lutego 2013 r., nr (...) ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne na 2013 rok w kwocie 94 zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji uchybienie przepisu 258 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej poprzez jego zastosowanie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszym rzędzie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wobec powyższego, każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać pod kątem jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Również zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze.

Kontrolując zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w oparciu o wyżej wskazane reguły, Sąd uznał, że nie narusza ona prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 258 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z jego treścią organ podatkowy, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli strona nie dopełniła przewidzianych w tej decyzji lub w przepisach prawa podatkowego warunków uprawniających do skorzystania z ulg.

Organy obu instancji uzasadniając podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazały, iż stronie skarżącej udzielono zwolnienia podatkowego, pomocy publicznej o wartości 16.545 zł na podstawie wyżej przywołanej uchwały nr X (91)2007 Rady Miejskiej w B. z dnia 5 września 2007 r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców tworzących nowe miejsca pracy związane z realizacją nowych inwestycji na terenie Gminy B.

W § 1 uchwały wskazano, że zwalnia się od podatku od nieruchomości:

1)

nowo wybudowane budynki i budowle;

2)

nowo nabyte grunty, budynki i budowle, przeznaczone na nowe inwestycje polegające na uruchomieniu lub poszerzeniu działalności gospodarczej pod warunkiem utworzenia nowych miejsc pracy związanych z tymi inwestycjami.

Za nowo wybudowane budynki i budowle uważa się budynki i budowle, których budowa została rozpoczęta po wejściu w życie uchwały, jak również, których budowa została rozpoczęta przed datą wejścia w życie uchwały i zakończona w okresie 1 roku po wejściu w życie uchwały. Za nowo nabyte grunty, budynki i budowle uważa się grunty, budynki i budowle nabyte po wejściu w życie uchwały. Miejsce pracy jest uważane za powiązane z realizacją nowej inwestycji, jeżeli praca dotyczy działalności, z którą wiąże się inwestycja oraz jeżeli zostało utworzone w ciągu 1 roku od daty zakończenia tej inwestycji. Warunek tworzenia nowych miejsc pracy uważa się za spełniony, jeżeli inwestycja spowodowała wzrost netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w m rozpoczęto realizację inwestycji, przy czym uwzględnia się tylko pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy.

Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 1 uchwały, zwolnienie przysługuje na okres 1 roku, w przypadku utworzenia co najmniej 2 nowych miejsc pracy, natomiast zgodnie z § 4 ust. 2, okres zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 liczy się:

- od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przedsiębiorca złożył wniosek w odniesieniu do przedmiotów opodatkowania objętych obowiązkiem podatkowym w dniu dokonania zgłoszenia;

- od dnia powstania obowiązku podatkowego, zgodnie z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w odniesieniu do przedmiotów opodatkowania, od których obowiązek podatkowych powstał po dniu złożenia wniosku.

Przedsiębiorca korzystający ze zwolnienia zobowiązany jest przedłożyć Burmistrzowi Brzeska informację o wielkości zatrudnienia w przedsiębiorstwie w terminie do 15 stycznia roku podatkowego w okresie korzystania z pomocy wg stanu na dzień 31 grudnia roku poprzedniego oraz w terminie 14 dni po upływie okresu zwolnienia według stanu na koniec ostatniego miesiąca w którym przysługiwało zwolnienie (§ 5 ust. 1 i 2 uchwały). Natomiast przedsiębiorca, który wprowadził w błąd organ podatkowy co do spełnienia warunków uprawniających go do zwolnienia traci prawo do zwolnienia oraz ma obowiązek zwrotu całej kwoty udzielonej pomocy wraz z należnymi odsetkami ustalonymi jak dla zaległości podatkowych.

Przenosząc powyższe unormowania na stan faktyczny sprawy - którego skarżący nie kwestionują - należy wskazać, iż skarżąca w złożonym wniosku o zastosowanie zwolnienia podała, iż na dzień złożenia wniosku zatrudnia 19 osób, a z dniem 17 grudnia 2012 r. zatrudniła dwóch nowych pracowników. Do złożonego wniosku przedłożyła dokumenty ZUS za okres 6 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia nowej inwestycji. Z przedłożonych dokumentów wynikało, iż średni stan zatrudnienia w wyżej wymienionym okresie wynosił 20,83 osób (bez pracodawcy).

Po przedłożeniu organowi pierwszej instancji kompletu dokumentów ubezpieczeniowych okazało się, że średni stan zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji (VI-XI 2012 r.) wynosił 17 osób zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy, a liczba pracowników zatrudnionych na pełny etat na koniec grudnia 2012 r., w którym utworzono dwa nowe miejsca pracy związane z inwestycją wynosiła 17 osób, a więc nie zmieniła się w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, dodatkowo liczba pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy na dzień 31 grudnia 2013 r. tj. po upływie okresu zwolnienia wynosiła 12 osób.

W konsekwencji powyższego organ podatkowy stwierdził, iż w sprawie nie został spełniony warunek tworzenia nowych miejsc pracy, bowiem inwestycja nie spowodowała wzrostu netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, jak również nie został spełniony warunek utrzymania nowoutworzonych miejsc pracy co najmniej przez cały okres zwolnienia, bowiem po zakończeniu okresu zwolnienia poziom zatrudnienia na koniec ostatniego miesiąca, w którym podatnikowi przysługiwało zwolnienie uległ zmniejszeniu w stosunku do poziomu zatrudnienia zarówno na koniec miesiąca, w którym podatnik deklarował wzrost zatrudnienia dwóch nowych pracowników, jak również w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia z okresu 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji.

Zarzuty zawarte w skardze są bardzo lakoniczne i sprowadzają się do tego, że zdaniem skarżących organ już na etapie złożenia wniosku o zwolnienie znał okoliczności faktyczne sprawy i to wówczas nie powinien udzielić wnioskowanego zwolnienia, przez co brak jest podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, bowiem postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji nie służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wadliwych.

Te zarzuty są niezrozumiałe, jeżeli weźmie się pod uwagę treść uchwały i zasady przyznawania zwolnienia z niej wynikającego. Zwolnienie podatkowe, z którego skarżący skorzystali związane było ze spełnieniem określonych warunków (zatrudnienie pracowników i utrzymanie miejsc pracy).

Należy przy tym zauważyć, iż uchwała stanowi o utrzymaniu nowo utworzonych miejsc pracy, a nie konkretnych pracowników zatrudnionych w związku z realizacją nowej inwestycji, przy czym warunek tworzenia nowych miejsc pracy uważa się za spełniony, jeśli inwestycja spowodowała wzrost netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, przy czym uwzględnia się tylko pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy. Po przedłożeniu przez skarżącą na podstawie i w terminach wynikających z § 5 ust. 1 i 2 uchwały, informacji o wielkości zatrudnienia w przedsiębiorstwie okazało się, iż skarżąca nie spełniła przesłanek warunkujących zwolnienie, o których mowa powyżej. Nie spełniono warunku tworzenia nowych miejsc pracy, a inwestycja nie spowodowała wzrostu netto zatrudnienia w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji, jak również nie spełniono warunku utrzymania nowoutworzonych miejsc pracy co najmniej przez cały okres zwolnienia, bowiem po zakończeniu okresu zwolnienia poziom zatrudnienia na koniec ostatniego miesiąca, w którym skarżącym przysługiwało zwolnienie uległ zmniejszeniu w stosunku do poziomu zatrudnienia zarówno na koniec miesiąca, w którym skarżąca deklarowała wzrost zatrudnienia dwóch nowych pracowników, jak również w stosunku do średniego poziomu zatrudnienia z okresu 6 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym rozpoczęto realizację inwestycji.

Należy przy tym wskazać, iż przywołany w treści skargi wyrok o sygn. akt III SA/Po 89/07 dotyczy zupełnie innego stanu fatycznego i prawnego, bowiem w wyroku tym Sąd orzekał na podstawie Kodeksu celnego, a sprawa dotyczyła prawidłowości zgłoszenia celnego. W sprawie tej strona nie była zobowiązana do spełnienia określonych prawem miejscowym warunków, by skorzystać ze zwolnienia podatkowego. Przy tym Sąd zgadza się z poglądem, iż postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji nie służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wadliwych. Skarżący jednak w żaden sposób tej tezy nie uzasadnili w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy. Jak wskazano powyżej skarżący zarzucając, iż od początku nie spełniali kryteriów warunkujących zwolnienie, zdają się nie dostrzegać, że z przedłożonych przez nich informacji i dokumentów wynikało, iż zatrudniono pracowników, a kwestię utrzymania nowo utworzonych miejsc pracy, można było zweryfikować dopiero na podstawie przedłożonych dokumentów w terminie wynikającym z § 5 ust. 1 i 2 uchwały, tj. na dzień 31 grudnia 2013 r. po upływie okresu zwolnienia.

Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.