I SA/Gd 54/18, Ocena właściwego czasu na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2507681

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 maja 2018 r. I SA/Gd 54/18 Ocena właściwego czasu na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka.

Sędziowie: WSA Janina Guść (spr.), NSA Małgorzata Tomaszewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 maja 2018 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 3 listopada 2017 r., nr (...) w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia 29 maja 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w (...) orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej D. D. - byłego Prezesa Zarządu "A" Sp. z o.o. ze Spółką za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za II kwartał 2012 r. w kwocie 67.067,80 zł, III kwartał 2012 r. w kwocie 105.184,00 zł i IV kwartał 2012 r. w kwocie 27.231,00 zł, a także odsetki za zwłokę od tych zaległości w łącznej kwocie 85.814,00 zł oraz koszty postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 8.088,91 zł.

W wyniku rozpoznania odwołania D. D., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w (...) decyzją z dnia 3 listopada 2017 r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu wydanej decyzji Organ wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne do majątku Spółki "A" za przedmiotowe okresy zostało wszczęte przed dniem 28 marca 2017 r., tj. dniem wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej D. D. w trybie art. 116 ustawy dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako o.p. Spełniona została zatem przesłanka, o której mowa w art. 108 § 2 pkt 3 i § 3 o.p.

Organ ustalił, że w wyniku zajęcia rachunków bankowych Spółki nie doszło do zaspokojenia zaległości Spółki w znacznej części. Uzyskano środki pieniężne w łącznej kwocie 19.140,30 zł, które zarachowano na podatek od towarów i usług za II kwartał 2012 r. w kwocie 13.767,80 zł na należność główną, na odsetki 382,47 zł, na koszty egzekucyjne 4.981,32 zł oraz na koszty upomnienia 8,80 zł. Pomimo pozyskania tych środków pieniężnych do uregulowania za ten okres pozostała zaległość w kwocie 67.067,80 zł.

Ustalono ponadto, że zobowiązana Spółka nie posiadała żadnego majątku ruchomego. Według stanu na dzień 22 kwietnia 2016 r. Spółka nie figurowała również w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych. Brak majątku, w tym brak praw majątkowych (np. wierzytelności) stanowiących własność Spółki potwierdził protokół o stanie majątkowym zobowiązanego spisany w dniu 18 marca 2016 r.

Nie stwierdzono też rzeczywistych możliwości dokonania czynności egzekucyjnych w siedzibie Spółki, ponieważ pod tym adresem Spółka nie prowadziła działalności gospodarczej. Z dniem 23 czerwca 2015 r. adres ten został wykreślony z KRS bez wskazania nowego.

Wobec braku nieruchomości, majątku ruchomego i innych praw majątkowych mogących być przedmiotem skutecznej egzekucji, Naczelnik Urzędu Skarbowego w (...) prawomocnym orzeczeniem umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku zobowiązanego. Równie nieskuteczne okazały się inne postępowania egzekucyjne prowadzone względem Spółki. W toku postępowania egzekucyjnego powstały koszty postępowania egzekucyjnego w łącznej wysokości 8.088,91 zł.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w (...) wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika bezskuteczność egzekucji prowadzonej do majątku Spółki. Organ podkreślił, że prowadząc czynności egzekucyjne nie ograniczono się do jednego sposobu egzekucji, ale poszukiwano wszelkich składników mogących stanowić źródło środków pieniężnych. Z uwagi na okoliczność, że w toku podejmowanych przez organ egzekucyjny działań do majątku Spółki nie doszło do przymusowego zaspokojenia wierzyciela w całości, ani w znacznej części stwierdzono, iż przedmiotowe postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne.

Organ wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdził, że na mocy uchwał Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Udziałowców D. D. pełnił funkcję Prezesa Zarządu "A" Sp. z o.o. od dnia 9 września 2005 r. do dnia 6 lutego 2013 r., a w dniu 11 marca 2013 r. został wykreślony z KRS. Zatem w czasie kiedy upływał termin płatności podatku od towarów i usług za II, III i IV kwartał 2012 r. D. D. pełnił funkcję Prezesa Zarządu Spółki, przy czym zarząd był jednoosobowy. Okoliczność ta nie była przez Stronę kwestionowana.

Na dzień wydania zaskarżonej decyzji zaistniały więc obie pozytywne przesłanki (tj. bezskuteczność egzekucji prowadzonej do majątku spółki - art. 116 § 1 o.p. oraz pełnienie przez osobę trzecią funkcji w zarządzie spółki w czasie, gdy upływał termin płatności zobowiązań podatkowych tej spółki - art. 116 § 2 ww. ustawy) warunkujące orzeczenie o odpowiedzialności D. D. solidarnie z Spółką za zobowiązania podatkowe.

Przechodząc do przesłanek uwalniających od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki (art. 116 § 1 pkt 1 i 2 o.p.) Organ wyjaśnił, że wniosek o ogłoszenie upadłości może zostać uznany za zgłoszony we właściwym czasie, gdy wykazane zostanie, że zgłaszający go zarząd spółki uczynił wszystko ze swej strony, by nie dopuścić do zniweczenia celu postępowania upadłościowego poprzez stworzenie sytuacji, w której niektórzy wierzyciele są zaspakajani kosztem innych. Odpowiedzialność za zrealizowanie tego celu spoczywa na członkach zarządu spółki, oni są bowiem uprawnieni i zobowiązani do kontrolowania jej stanu finansów i majątku oraz do zgłoszenia wniosku o upadłość, gdy zachodzą do tego podstawy, dokładając przy tym należytej staranności. Zatem wniosek o ogłoszenie upadłości winien zostać złożony już w chwili, gdy wiadomo było, że Spółka nie jest w stanie realizować zobowiązań wobec wszystkich jej wierzycieli, a jej stan majątkowy nie kwalifikował jej jeszcze jako bankruta.

Organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie przy określeniu "właściwego czasu" dla wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości ma zastosowanie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r., obowiązującej do dnia 31 grudnia 2015 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361 z późn. zm.). Stosownie do ww. przepisu dłużnik jest obowiązany nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Natomiast stosownie do art. 10 ww. ustawy, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Z przepisu art. 11 ust. 1 tej ustawy wynika, że dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, zaś dłużnika będącego osobą prawną (...) uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje (ust. 2 ww. artykułu). Bez znaczenia pozostaje, z jakiego powodu dłużnik nie wypełnia swoich wymagalnych zobowiązań oraz jaki jest okres tego opóźnienia, nie ma również znaczenia, czy są to zobowiązania publicznoprawne czy cywilnoprawne.

Organ ustalił, że wnioskiem z dnia 30 sierpnia 2012 r. dłużnik "A" Sp. z o.o. wniósł o ogłoszenie upadłości obejmującej likwidację majątku spółki, a wniosek ten oddalono postanowieniem Sądu Rejonowego w (...) z dnia 3 grudnia 2012 r. Organ stwierdził, że podstawy do zgłoszenia wniosku o upadłość Spółki zaistniały dużo wcześniej. Zgromadzony materiał dowodowy potwierdził, że dzień 26 listopada 2010 r. był pierwszym dniem opóźnienia w zapłacie drugiego z kolei zobowiązania Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za październik 2010 r., którego termin płatności upłynął w dniu 25 listopada 2010 r. (pierwsze znane organowi podatkowemu zaległości w płatnościach Spółki wynikały z tytułu nieuregulowanego podatku od towarów i usług za wrzesień 2010 r., którego termin płatności upłynął w dniu 25 października 2010 r.). Z akt sprawy wynika również, że na koniec 2010 r. wartość zobowiązań Spółki (1.199.615,27 zł) przekroczyła wartość majątku (1.074.173,81 zł). Potwierdza to, że w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione obie przesłanki wymienione w art. 11 Prawa upadłościowego i naprawczego do uznania Spółki za niewypłacalną.

Organ zaznaczył, że przesłanki wskazane w ww. przepisie mają charakter alternatywny i równorzędny, wobec czego zaistnienie chociażby jednej z nich pozwala na ogłoszenie upadłości, a tym samym obliguje każdego, kto ma prawo reprezentować dłużnika będącego osobą prawną zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości.

W rozpatrywanej sprawie pierwsza wystąpiła przesłanka wskazana w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, tj. uznanie Spółki za niewypłacalną z uwagi na niewykonywanie swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Zatem zgodnie z wykładnią art. 21 § 1 Prawa upadłościowego i naprawczego, zarząd Spółki był obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki powinien zostać zgłoszony w sądzie najpóźniej w terminie do dnia 10 grudnia 2010 r. Wniosek z dnia 30 sierpnia 2012 r. został zatem złożony za późno.

Organ zauważył, że nie można odmówić członkowi zarządu prawa do podjęcia ryzyka i niezgłoszenia wniosku o upadłość mimo wystąpienia stosownych ku temu przesłanek ustawowych w sytuacji, gdy według jego oceny uda się opanować sytuację finansową i w konsekwencji spłacić całość zobowiązań. Jednak jeśli zarządzający spółką takie ryzyko podejmuje, musi to czynić ze świadomością odpowiedzialności z tym związanej i liczyć się z tym, że w przypadku dokonania błędnej oceny sytuacji rodzącej w konsekwencji choćby częściową niemożność zaspokojenia długów podatkowych przez spółkę, będzie musiał ponieść subsydiarną odpowiedzialność finansową.

Organ wskazał na możliwość uwolnienia się przez członka zarządu od odpowiedzialności za zobowiązania spółki kapitałowej w sytuacji, gdy osoba taka wskaże na istnienie takiego majątku spółki, który pozwoli na skuteczne, faktyczne zaspokojenie należności Skarbu Państwa. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podkreślił w związku z tym, że mienie spółki, by skutecznie ochronić od odpowiedzialności członka zarządu, musi istnieć w momencie, w którym toczy się postępowanie w kwestii przedmiotowej odpowiedzialności. Organ egzekucyjny nie ustalił posiadania przez Spółkę żadnego majątku, a D. D. nie wskazał składników majątkowych umożliwiających realne zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części.

Tym samym, w przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna z uwalniających osobę trzecią od odpowiedzialności podatkowej przesłanek, o których mowa w art. 116 § 1 o.p.

W skardze na powyższą decyzję D. D. zarzucił:

I.

naruszenie prawa materialnego, tj.:

1.

art. 58 § 1 pkt 9 o.p., poprzez jego niezastosowanie i w następstwie tego przyjęcie wygasłych zobowiązań podatkowych z 2010 i 2011 r. Spółki za podstawę wnioskowania o wymaganym terminie do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości tej spółki i błędne ustalenie tego terminu na dzień 10 grudnia 2010 r., podczas gdy z mocy wskazanej wyżej normy prawnej zobowiązania te nie istnieją;

2.

art. 116 o.p. poprzez jej niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne przyjęcie jakoby wniosek Skarżącego o ogłoszenie upadłości Spółki był spóźniony, podczas gdy brak jest podstaw do poczynienia takich ustaleń, skoro Spółka dysponowała wierzytelnością wobec "B" S.A. (wtedy "B" S.A.) na kwotę przekraczającą 300 000 zł.;

3.

art. 21 ust. 1 i 2 p.u.n. w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia przez Skarżącego wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki poprzez jej niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w mylnym przyjęciu jakoby stanowić ona miała, że każde niewykonanie zobowiązania pieniężnego przez osobę prawną skutkować miało powstaniem po jej stronie obowiązku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, nadto jakoby zakresem normy objęte były zobowiązania podatkowe wygasłe w następstwie przedawnienia;

II.

naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, t.j.:

1.

naruszenie art. 187 § 1 o.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i a) pominięcie znaczenia jakie dla rozstrzygnięcia ma okoliczność, iż zobowiązania podatkowe Spółki za rok 2010 i 2011 jako nieistniejące nie mogą stanowić podstawy do ustaleń w zakresie daty wymaganego złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości tej spółki, a w następstwie tego zbagatelizowanie okoliczności, iż pierwszym zobowiązaniem Spółki możliwym do wzięcia pod uwagę w procesie ustalania daty koniecznego złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości jest zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za drugi kwartał 2012 r., wymagalne w dniu 25 lipca 2012 r.;

b)

pominięcie dowodu z zeznań Skarżącego i uniemożliwienie wykazania, iż niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki do dnia 8 sierpnia 2012 r. (z upływem 14 dnia od dnia wymagalności zobowiązania podatkowego Spółki w podatku VAT za drugi kwartał) nastąpiło bez jego winy;

c)

pominięcie dowodów z dokumentów objętych aktami postępowania upadłościowego Spółki i wyłączenie tym samym Skarżącemu możliwości wykazania, że nie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki do dnia 8 sierpnia 2012 r. (z upływem 14 dnia od dnia wymagalności zobowiązania podatkowego Spółki w podatku VAT za drugi kwartał) nastąpiło bez jego winy;

d)

dokonanie dowolnych, arbitralnych ustaleń w zakresie przyjętego terminu dla realizacji obowiązku zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki;

2.

naruszenie art. 180 § 1 i art. 188 o.p. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji bezpodstawne pominięcie wszystkich dowodów zawnioskowanych przez pełnomocnika Skarżącego, pomimo, iż ich przeprowadzenie pozwoliłoby ustalić wysokość kwoty pieniędzy będących w dyspozycji Spółki w dacie złożenia przez Skarżącego jako członka zarządu tej spółki wniosku o ogłoszenie jej upadłości;

3.

art. 187 § 1 o.p. poprzez jej bezpodstawne niezastosowanie i ograniczenie postępowania dowodowego wyłącznie do materiału zgromadzonego przez organ, nie obejmującego m.in. całości akt postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości Spółki, które to akta objęte zostały wnioskiem dowodowym pełnomocnika Skarżącego, zaś dokumenty w nich zawarte pozwalają ustalić, iż pozbawiona znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest wskazywana przez organ podatkowy okoliczność, iż wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki oddalony został z uwagi na brak w jej zasobach środków pieniężnych dostatecznych dla pokrycia kosztów postępowania, koszty te ustalone zostały bowiem przez sąd upadłościowy na kwotę ponad 150 000 zł, zaś Spółka dysponowała kwotą nie wiele niższą.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, umorzenie postępowania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Ponadto Skarżący wystąpił z wnioskiem o:

1)

dopuszczenie dowodu z przesłuchania D. D. na okoliczność sytuacji finansowej spółki w okresie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jak również w okresie roku 2010-2012, w tym na okoliczność niezawinionego nie zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości przed datą 30 sierpnia 2012;

2)

dopuszczenie dowodów z dokumentów zawartych w aktach postępowania upadłościowego w szczególności obrazujących koszty postępowania upadłościowego prowadzonego z wniosku skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w (...) wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz prawa procesowego nie zasługują na uwzględnienie.

Przesłanki odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych zostały określone w art. 116 § 1 o.p., który w § 1 stanowi, że za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1)

nie wykazał, że:

a)

we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne w rozumieniu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1508 oraz z 2018 r. poz. 149 i 398) albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2015 r.

- Prawo restrukturyzacyjne, albo

b)

niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;

2)

nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Przesłanki te można podzielić na dwie grupy: przesłanki pozytywne, które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe oraz przesłanki negatywne, które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności.

Do przesłanek pozytywnych zaliczyć należy okoliczność, że zaległość wynika z zobowiązania, którego termin płatności upłynął w czasie, gdy dana osoba pełniła obowiązki członka zarządu spółki oraz konieczność stwierdzenia bezskuteczności egzekucji prowadzonej do majątku spółki z uwagi na jej posiłkowy charakter.

Przesłankami negatywnymi są natomiast te okoliczności, które może wskazać członek zarządu, a które potwierdzają podjęte przez niego działania zwalniające go z odpowiedzialności za zaległości spółki. Członek zarządu będzie zatem zwolniony z odpowiedzialności jeśli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszony został wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy tej osoby lub wskazane zostanie mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Wskazania wymaga, że orzekając o odpowiedzialności członka zarządu spółki organ podatkowy jest zobowiązany wykazać jedynie okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie, kiedy upływał termin płatności zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej przeciwko spółce (przesłanki pozytywne).

Z kolei członek zarządu chcąc uwolnić się od tej odpowiedzialności może wykazać, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie restrukturyzacyjne) bądź też, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy lub wskazując mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części (przesłanki negatywne). W tej kwestii poglądy orzecznictwa i doktryny są zbieżne i utrwalone (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2003 r. sygn. akt SA/Bd 85/03 - publ. "Przegląd Orzecznictwa Podatkowego" 2003 Nr 4, poz. 93; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt I SA/Ol 345/04 - publ. ZNSA 2005/1/98; A. Mariański i A. Karolak, Odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o...., Warszawa 2004, s. 234-236; S. Babiarz i in. Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004, s. 402; B. Adamiak i in. Ordynacja podatkowa. Komentarz 2004, Wrocław 2004, s. 433).

Z poczynionych przez organy podatkowe ustaleń wynikało, że D. D. pełnił obowiązki w zarządzie spółki od dnia 9 września 2005 r. do dnia 6 lutego 2013 r. na podstawie podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Udziałowców uchwał w tym przedmiocie, odpowiednio uchwał nr 1/05 i 1/2013. W dniu 11 marca 2013 r. nastąpiło wykreślenie D. D. z KRS. Niewątpliwie zatem w czasie, w którym upływał termin płatności podatku od towarów i usług za II, III i IV kwartał 2012 r. Skarżący pełnił obowiązki członka zarządu Spółki, a tym samym zaistniała pierwsza z pozytywnych przesłanek dla orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki.

Jednocześnie, wbrew prezentowanemu przez Stronę stanowisku, w rozpoznawanej sprawie wykazane zostało również, że egzekucja prowadzona przeciwko Spółce okazała się bezskuteczna.

Jak bowiem wynika z poczynionych ustaleń w sprawie podjęto działania mające na celu wyegzekwowanie z majątku Spółki zaległości podatkowych, które nie przyniosły oczekiwanego rezultatu. Organ dokonał zajęcia dwóch rachunków bankowych spółki, przy czym zarówno "C" S.A. jak i "D" S.A. zgodnie potwierdziły brak środków pieniężnych na realizację zajęcia egzekucyjnego oraz poinformowały o wystąpieniu zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej. "E" S.A. z kolei poinformował, że nie prowadzi rachunków bankowych dla spółki "A". W wyniku zajęć ww. rachunków bankowych nie doszło do zaspokojenie wierzyciela w pełni, ani w znacznej części.

Poza tym organy wykazały, że Spółka nie posiadała majątku (ruchomego, jak i nieruchomości), co potwierdzone zostało wydrukami z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych Rejestrów Sądowych, czy też protokołem o stanie majątkowym zobowiązanego z dnia 18 marca 2016 r. Wobec braku możliwości pozytywnego zakończenia egzekucji postępowanie egzekucyjne zarówno w sprawie przedmiotowych, jak i innych zaległości podatkowych Spółki zostało przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w (...) umorzone postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r.

Wszystkie wymienione okoliczności przesądzają zatem, że egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna w rozumieniu w art. 116 § 1 o.p. Stronie skarżącej, tak w postępowaniu prowadzonym przed organami, jak i poprzez wyrażoną w skardze argumentację nie udało się podważyć oceny Organu w tym zakresie.

Mając na względzie, że spełnione zostały obie pozytywne przesłanki warunkujące odpowiedzialność członka zarządu spółki kapitałowej za zaległości podatkowe spółki, do rozważenia przez Sąd pozostawała zatem kwestia, czy Skarżący wykazał, że wystąpiła którakolwiek z okoliczności uwalniających go od tej odpowiedzialności.

Skarżący nie wykazał, że zaistniała jedna z okoliczności o jakiej mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 o.p.

Nie budzi w ocenie Sądu wątpliwości, że wniosek o ogłoszenie upadłości spółki nie został zgłoszony we właściwym czasie.

Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 2009 r., sygn. akt. II FPS 3/09, w każdym przypadku orzekania o odpowiedzialności członka zarządu organ podatkowy jest zobowiązany zbadać, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, gdyż tylko niezłożenie wniosku o upadłość w terminie czyni otwartą kwestię odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 o.p. Odpowiedzialność członka zarządu może wchodzić w rachubę tylko w sytuacji, gdy w stosunku do spółki wystąpiły przesłanki upadłości. Z kolei członek zarządu tylko wtedy ponosi odpowiedzialność, kiedy obowiązku w zakresie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego nie wypełnił w terminie lub też, że ponosi winę za jego niewypełnienie; w każdym przypadku należy zatem ustalić, że taki obowiązek w ogóle na członku zarządu ciążył oraz kiedy powinien być dopełniony.

Rozważanie przez organ podatkowy "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości jest przesłanką obiektywną, ustaloną w oparciu o okoliczności faktyczne sprawy.

Niewątpliwie oceny spornej kwestii, czy upadłość zgłoszono we właściwym czasie, należy dokonać z uwzględnieniem art. 21 ust. 1 w zw. z art. 10 i art. 11 p.u.n. Zgodnie z art. 10 powołanej ustawy, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Przepis art. 11 ust. 1 i 2 stanowi zaś, że dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Dłużnika będącego osobą prawną uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Stosownie do art. 21 ust. 1 p.u.n., dłużnik jest zobowiązany nie później, niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.

Dokonując wykładni znaczenia pojęcia "właściwego czasu" zgłoszenia przez członków zarządu spółki wniosku o ogłoszenie upadłości (użytego w art. 116 § 1 o.p. oraz w art. 298 k.s.h.) uwzględnić należy, że celem postępowania upadłościowego jest ochrona praw wierzycieli oraz zaspokojenie roszczeń wobec upadłego w sposób przewidziany przepisami. Termin 14 dni na złożenie przez przedsiębiorcę wniosku o ogłoszenie upadłości liczony od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, ma na celu ograniczenie do niezbędnego minimum okresu, w którym dłużnik może rozporządzać swoim majątkiem w sposób odmienny, niż czyniłby to syndyk po ogłoszeniu upadłości. Członkowie zarządu dłużnika będącego osobą prawną, nie dochowując ww. terminu i rozporządzając majątkiem przedsiębiorcy, narażają wierzycieli na szkodę związana z brakiem możliwości uzyskania zaspokojenia ich należności. Przesłanki uwolnienia się przez członków zarządu spółki od odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe sprowadzają się wobec tego do wykazania należytej staranności w działaniach zmierzających do wszczęcia postępowania upadłościowego. Nie spełnia tego wymagania zgłoszenie wniosku w warunkach niweczących sens postępowania upadłościowego.

Zasada wyrażona w art. 122 o.p. oznacza dla organu podatkowego obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Zasada ta wynika z przepisów o postępowaniu dowodowym, spośród których zasadnicze znaczenie ma art. 187 § 1 o.p., nakładający na organ powinność zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Organ podatkowy zobowiązany jest więc zebrać materiał dowodowy dotyczący wszystkich okoliczności istotnych z punktu widzenia obowiązującego stanu prawnego.

W ocenie Sądu, Organy obu instancji w niniejszej sprawie prawidłowo wypełniły obowiązki we wskazanym zakresie. Przeprowadziły bowiem postępowanie z zachowaniem reguł wynikających z przepisów prawa i we właściwy sposób odniosły wynik postępowania do przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.

Zebrany w ten sposób i poprawnie oceniony materiał dowodowy wykazał, że poza przedmiotowymi zaległościami z tytułu podatku od towarów i usług za II, III i IV kwartał 2012 r., Spółka posiadała jeszcze zaległości wobec ZUS Oddział w (...) (zgodnie z pismem z dnia 18 stycznia 2017 r.) z tytułu składek na: Fundusz Ubezpieczenia Społecznego za okres od 01/2012 do 10/2012, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okres od 01/2012 do 06/2012, FPiFGŚP za okres od 01/2012 do 06/2012, a także zaległości podatkowe wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w (...) z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. i podatku od towarów i usług za miesiące 9-12/2010 r.

Termin zapłaty pierwszego w kolejności spośród wymienionych zaległych zobowiązań (z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień 2010 r.) upłynął bezskutecznie w dniu 25 października 2010 r. Drugie z kolei znane Organom zaległe zobowiązanie Spółki dotyczyło podatku od towarów i usług za październik 2010 r.,

a termin jego płatności upłynął w dniu 25 listopada 2010 r. Tym samym słusznie przyjęły Organy, że to dzień 26 listopada 2010 r. był pierwszym dniem opóźnienia w zapłacie drugiego z kolei zobowiązania Spółki. Poza tym, na koniec 2010 r. wartość zobowiązań Spółki (1.199.615,27 zł) przekroczyła wartość jej majątku (1.074.173,81 zł).

Zarzuty skargi, że zobowiązania podatkowe Spółki za rok 2010 i 2011 jako nieistniejące, z uwagi na przedawnienie, nie mogą stanowić podstawy do ustaleń w zakresie daty wymaganego złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, nie są uzasadnione. Oceniając kwestię obowiązku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości organ winien bowiem uwzględnić wszystkie zobowiązania istniejące w okresie, w którym zaistniały podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, a nie zobowiązania istniejące w dacie orzekania o odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki. Niewątpliwie zobowiązania powstałe w 2010 r. nie były pod koniec 2010 r. przedawnione, powinny one zatem stanowić podstawę do ustalenia daty złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Wymienione okoliczności potwierdzają, że w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione obie przesłanki wymienione w art. 11 p.u.n. uznania Spółki za niewypłacalną. Z uwagi na treść art. 21 § 1 p.u.n., dążąc do uwolnienia własnej osoby od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki, Skarżący powinien zatem wystąpić z wnioskiem o ogłoszenie upadłości nie później niż 10 grudnia 2010 r. (dwutygodniowy termin liczony od dnia 26 listopada 2010 r.).

Skarżący nie wykazał aby przed wskazanym dniem, ani w okresie bezpośrednio po nim następującym, został zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Wskazać należy, że wykazanie przesłanki uwalniającej od orzeczonej zaskarżoną decyzją odpowiedzialności spoczywa co do zasady na Skarżącym. Z akt sprawy wynika natomiast, że pierwszy wniosek, na jaki powołuje się Strona złożony został dopiero pismem z dnia 30 sierpnia 2012 r., a więc kilkanaście miesięcy za późno.

Należy podkreślić, że badając kwestię ustalenia "właściwego czasu"

na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości należy mieć na uwadze nie tylko ilość zobowiązań, z których nie wywiązuje się spółka kapitałowa, ale również ich wysokość i ciąg zdarzeń wskazujący na to, że podmiot w sposób trwały zaprzestał ich regulowania. W przedmiotowej sprawie, nie tylko sam fakt stwierdzenia nieuregulowania przez Spółkę kolejnego zobowiązania zadecydował o uznaniu, że stała się ona niewypłacalna, lecz ilość i wielkość zobowiązań przez nią niespłacanych, które stale narastały w latach następnych.

Jednocześnie zdaniem Sądu, wystąpienie stanu niewypłacalności spółki wywołuje skutki prawne niezależnie od ewentualnej poprawy kondycji finansowej podmiotu w przyszłości, na co wskazuje Strona w uzasadnieniu skargi (wolne środki pieniężne i wierzytelność "B" S.A. istniejące na dzień złożenia wniosku o upadłość).

Tym samym dysponowanie wymienionym aktywami w okresie późniejszym niż właściwy dla złożenia wniosku o upadłość nie może wpływać na odpowiedzialność podatkową Strony.

Zarzuty skargi dotyczące braku szczegółowych ustaleń na okoliczność sytuacji majątkowej Spółki nie są uzasadnione. Organ ustalił, że Spółka nie jest aktywnym podmiotem gospodarczym i nie posiada majątku. Organy ustaliły, że Spółka nie figuruje w rejestrze Ksiąg Wieczystych, nie posiada pojazdów do których możliwe byłoby skierowanie egzekucji, nie prowadzi działalności gospodarczej pod adresem siedziby, co uniemożliwiło skuteczne ustalenie majątku oraz dokonanie czynności egzekucyjnych. Dodatkowo postępowanie egzekucyjne w tej i innych sprawach zostało względem Spółki umorzone z uwagi na fakt, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych.

Prowadzone czynności egzekucyjne nie doprowadziły do zaspokojenia egzekwowanych roszczeń, a poza przedmiotowymi zaległościami Spółka posiadała inne jeszcze zaległości. Skarżący nie wykazał, aby brak zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiły z przyczyn przez Niego niezawinionych. Tymczasem członek zarządu spółki kapitałowej, aby uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe tej spółki powinien udowodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że uchybienie temu obowiązkowi było od niego niezależne.

Badanie braku zawinienia, jako okoliczności wyłączającej odpowiedzialność za zaległości podatkowe, odnosi się do oceny przyczyn, które legły u podstaw tego, że we właściwym czasie członek zarządu spółki nie zgłosił wniosku o ogłoszenie jej upadłości lub o wszczęcie postępowania układowego. Ocenie podlega zatem w tej mierze należyta staranność członka zarządu, jego postępowanie w sytuacji, gdy zaistniały podstawy do tego, aby złożyć do sądu stosowne wnioski. Dla oceny kryterium braku winy, jako okoliczności zwalniającej z odpowiedzialności, nie mają natomiast znaczenia okoliczności związane z prowadzaniem przez członka zarządu spraw spółki. Niewypłacalność ma bowiem charakter obiektywny i wiąże się wyłącznie z niewykonywaniem wymagalnych zobowiązań, bez względu na przyczynę.

Jak wskazuje się w doktrynie prawa upadłościowego: "dla określenia stanu niewypłacalności bez znaczenia też jest przyczyna niewykonywania zobowiązań. Niewypłacalność istnieje więc nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn, np. nie wykonuje zobowiązań w celu doprowadzenia swego kontrahenta do stanu niewypłacalności albo też nie wykonuje zobowiązań z przyczyn irracjonalnych" (A. Jakubecki, F. Zedler, Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, Lex 2011, komentarz do art. 11).

Skarżący nie wykazał także, aby w sprawie zaistniała przesłanka egzoneracyjna przewidziana w treści art. 116 § 1 pkt 2 o.p., nie wskazał bowiem mienia, z którego egzekucja byłaby możliwa i skuteczna (w znacznej części).

Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę nie stwierdził przy tym, aby Organ II instancji prowadził postępowanie uchybiając wskazanym w skardze przepisom prawa procesowego. Z art. 122 o.p. wynika obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w orzecznictwie niejednokrotnie podkreśla się jednak, że obowiązek ten nie oznacza, iż strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku.

Z sytuacją taką będziemy mieli do czynienia w szczególności wówczas, gdy strona formułuje twierdzenia co do okoliczności stanu faktycznego, które nie znajdują oparcia w materiale dowodowym zebranym przez organ lub zaprzecza poprawności dokonanej przez organ podatkowy oceny stanu faktycznego. Generalną zasadą postępowania dowodowego jest to, iż każdy, kto z faktów wyprowadza dla siebie konsekwencje prawne, obowiązany jest fakty te udowodnić (por.: wyroki NSA z dnia 17 lutego 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 1150/99, z dnia 13 stycznia 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 960/98).

Jednocześnie podkreślić należy, że przeprowadzony przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wywód w przedmiocie oceny zebranych dowodów jest logiczny i nie nosi cech dowolności. Sąd w pełni podziela w tym zakresie argumentację organu odwoławczego, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości. Również przedstawiona w uzasadnieniu decyzji ocena dowodów nie wykracza poza granice wynikające z art. 191 o.p., nie nosi cech dowolności, czy też powierzchowności.

Analiza akt sprawy doprowadziła Sąd do przekonania, że Organy podatkowe przeprowadziły kontrolowane postępowanie w sposób wyczerpujący, zaś uzyskane w ten sposób dowody zostały następnie poddane wnikliwej i poprawnej ocenie. Organ odwoławczy poddał swej ocenie wszystkie uzyskane dowody, po czym za pomocą obiektywnej i wspartej okolicznościami sprawy argumentacji wykazał bezpodstawność przeciwnych twierdzeń Strony, dokonując ich analizy i wyjaśniając motywy, którymi kierowano się rozstrzygając poszczególne kwestie.

Sąd uznał za niezasadny podniesiony w skardze zarzut braku przeprowadzenia w sprawie dowodu z opinii biegłego, na okoliczność uwiązane z ustaleniem czasu niewypłacalności spółki i skutecznego zgłoszenia wniosku o ogłoszenia upadłości. Zgodnie z art. 197 § 1 o.p., potrzebę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego uzasadnia konieczność skorzystania z wiadomości specjalnych przez organ administracji publicznej w toku rozpatrywania indywidualnej sprawy. Rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych wtedy, gdy przy jej rozpoznaniu wyłoni się zagadnienie mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, którego wyjaśnienie przekracza zakres wiadomości i doświadczenia życiowego osób mających wykształcenie ogólne i nie jest możliwie bez posiadania wiadomości specjalnych w określonej dziedzinie nauki, sztuki, rzemiosła, techniki, stosunków gospodarczych itp., z którą wiąże się rozpatrywane zagadnienie. Biegły nie jest powołany do ustalenia stanu faktycznego, lecz naświetlenia i wyjaśnienia okoliczności wskazanych przez organ administracji publicznej z punktu widzenia posiadanych przez niego wiadomości specjalnych

(zob. K. Piasecki (w:) Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem, t. 2, Warszawa 1989, s. 458).

W rozpoznawanej sprawie konieczność taka nie zaistniała. Wskazać należy, że ustalenie okoliczności faktycznej, kiedy w Spółce wystąpił stan niewypłacalności, należy do ustaleń, które samodzielnie powinny przeprowadzić organy podatkowe.

Z reguły nie wymaga to wiadomości specjalnych, zwłaszcza, jeżeli podstawą takiego ustalenia - jak w rozpoznawanej sprawie - jest ustalenie daty zaprzestania płacenia długów przez oceniany podmiot. Również badanie sprawozdań finansowych jednostki nie zawsze wymaga posiadania wiadomości specjalnych, zwłaszcza w zakresie analizy bilansu oraz rachunku zysków i strat za poszczególne okresy sprawozdawcze. Organy podatkowe mogą samodzielnie, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ocenić, który moment był właściwym dla zgłoszenia przez członka zarządu wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego spółki (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2016 r. II FSK 3063/13). Tak więc, organy podatkowe nie mają obowiązku przy dokonywaniu ustaleń dotyczących przesłanek ogłoszenia upadłości powoływać biegłych z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia faktu oraz daty powstania niewypłacalności, jeżeli materiał dowodowy jest wystarczający do stwierdzenia danego stanu faktycznego. Brak przeprowadzenia dowodu z opinii z biegłego na okoliczności wskazane w skardze nie miał wpływu na wynik sprawy. Jeżeli jednak Strona uważała inaczej, mogła zlecić, na własny koszt, przeprowadzenie dowodu ze sprawozdań finansowych lub innych dostępnych jej dokumentów finansowych spółki i załączyć uzyskaną ekspertyzę do akt sprawy, czego nie uczyniła.

Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut pominięcia złożonych przez Skarżącego pozostałych wniosków dowodowych - z zeznań strony oraz dokumentacji zgromadzonej w aktach postępowania upadłościowego. W świetle dokonanych ustaleń, które jednoznacznie wskazują kiedy Spółka zaprzestała regulować swoje zobowiązania, dowody te nie mogły wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy. Przepis art. 180 § 1 o.p., określa granice gromadzenia materiału dowodowego przez organ podatkowy, granice te ograniczone są dokonywaną przez organ oceną koniecznością danego dowodu do wyjaśnienia sprawy. Zbieranie dowodów nie polega bowiem na zbieraniu wszystkich możliwych dowodów. W ramach gromadzenia materiału dowodowego organ podatkowy musi mieć zatem na względzie, że w poczet materiału dowodowego podlegają włączeniu nie wszystkie lecz tylko takie, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podkreślano, że zgłoszenie wniosków dowodowych nie powoduje automatycznie konieczności ich uwzględnienia i przeprowadzenia. Organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego adekwatne i wystarczające są inne dowody (por. wyroki NSA: z 20 stycznia 2010 r., II FSK 1313/08 i z 5 listopada 2011 r.

I FSK 1892/09). Gromadzenie materiału dowodowego nie może polegać na zbieraniu wszelkich informacji dotyczących zjawisk i zdarzeń. Organ podatkowy jest zobowiązany bowiem do zgromadzenia dowodów w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego. Oznacza to, że jeżeli organ podatkowy, na podstawie dowodów zebranych w toku postępowania, może dokonać ustalenia stanu faktycznego niebudzącego wątpliwości, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne. Tym samym organ podatkowy nie jest zobowiązany do uwzględniania wszystkich wniosków dowodowych strony postępowania, jeżeli okoliczności mające znaczenie dla sprawy stwierdzone są wystarczająco innymi dowodami.

Wskazać także należy, że brak przeprowadzenia dowodu z zeznań Skarżącego nie uniemożliwił wykazania, iż niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki do dnia 8 sierpnia 2012 r. nastąpiło bez jego winy, wszelkie okoliczności w tym zakresie Skarżący mógł przedstawić w formie wyjaśnień pisemnych bądź ustnych, czego nie uczynił.

Podsumowując, w ocenie Sądu, organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że po stronie Spółki istnieje zaległość podatkowa, a prowadzone względem niej postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. Sąd podzielił również ocenę Organów co do tego, że w czasie, kiedy upływał termin płatności podatków, które przerodziły się w zaległości podatkowe, Skarżący pełnił obowiązki członka zarządu i nie wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości w stosunku do Spółki nastąpiło bez jego winy, ani też nie wskazał mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Prowadzone w tym zakresie postępowanie podatkowe zostało oparte na wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, którego ocena odpowiada regułom wynikającym z przepisów o.p.

Wniosek dowodowy dotyczący dopuszczenia dowodu z zeznań Skarżącego w toku postępowania sądowoadministracyjnego nie zasługiwał na uwzględnienie. W postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd nie przeprowadza postępowania dowodowego lecz orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające wyłącznie z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Dopuszczenie dowodu z przesłuchania strony jest zatem niedopuszczalne. Sąd nie uwzględnił wniosku o dopuszczenie dowodu z dokumentacji znajdującej się w aktach postępowania a ogłoszenie upadłości, uznając, że wskazywane przez Skarżącego okoliczności nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Kwestia kosztów postępowania upadłościowego oraz prawidłowości postanowienia o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości nie podlega weryfikacji w niniejszej sprawie. Strona mogła kwestionować postanowienie w tym zakresie w toku postępowania odwoławczego przed sądem powszechnym. Na marginesie jedynie wskazać należy, że Skarżący przyznał, że Spółka dysponowała kwotą niższą niż ustalone przez sąd upadłościowy koszty postępowania.

Nadto, niezależnie od wydania przez sąd orzeczenia oddalającego wniosek o ogłoszeni upadłości z uwagi na brak środków na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, wskazać należy, że rozpoznany negatywnie wniosek o ogłoszenie upadłości był wnioskiem spóźnionym. Zatem nawet jego ewentualne uwzględnienie nie mogłoby skutkować zwolnieniem się przez Skarżącego z odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Spółki.

Zarzuty skargi okazały się bezzasadne, a Sąd nie znalazł w zaskarżonej decyzji innych uchybień, które mogłyby uzasadniać jej uchylenie.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jako niezasadną.

Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.