Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1791327

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z dnia 15 kwietnia 2015 r.
I SA/Gd 1674/14
Zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego jako podstawa zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka.

Sędziowie: NSA Małgorzata Tomaszewska (spr.), WSA Irena Wesołowska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 października 2014 r., nr (...) w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 17 października 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) - dalej jako "k.p.a.", art. 34 § 5, art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 1015; z późn. zm.), dalej jako "u.p.e.a.", po rozpatrzeniu zażalenia M.W. - dalej jako "Skarżący", na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 29 sierpnia 2014 r. nr (...), którym uznano za nieuzasadnione zarzuty z dnia 15 stycznia 2014 r. zgłoszone w ramach postępowania egzekucyjnego toczącego się na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 12 listopada 2013 r. o nr: (...) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:

Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku Skarżącego na podstawie wystawionych przez wierzyciela Naczelnika Urzędu Skarbowego tytułów wykonawczych z dnia 12 listopada 2013 r. nr: (...) sporządzonych w oparciu o decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nr (...) z dnia 16 września 2009 r., którą orzeczono odpowiedzialność podatkową Skarżącego jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe A sp. z o.O. - dalej jako "Spółka", z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące; 06-07/2004, 09-10/2004, 12/2004, 01-02/2005, 04/2005, 06-07/2005, 10-12/2005, 02/2006, 04-11/2006, 01-03/2007, 05-06/2007.

Organ egzekucyjny na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych sporządził w dniu 20 grudnia 2013 r. zawiadomienia o zajęciu praw majątkowych stanowiących wierzytelność z rachunku bankowego o nr:

- (...) w B S.A. Zawiadomienie dłużnik zajętej wierzytelności odebrał w dniu 30 grudnia 2013 r. Pismem z dnia 2 stycznia 2014 r. poinformowano Naczelnika Urzędu Skarbowego, iż "brak jest środków wystarczających na zaspokojenie pełnej należności wynikającej z zajęcia".

- (...) w Banku C S.A. Zawiadomienie doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 27 grudnia 2013 r. W odpowiedzi Bank w piśmie z dnia 2 stycznia 2014 r. stwierdził, iż "na dzień sporządzenia niniejszego pisma zajęcie nie może zostać zrealizowane".

- (...) w D S. A. Zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 2 stycznia 2014 r.

Odpisy powyższych zawiadomień wraz z odpisami wskazanych tytułów wykonawczych z dnia 12 listopada 2013 r. doręczono zobowiązanemu w dniu 8 stycznia 2014 r.

Pismem z dnia 15 stycznia 2014 r. Skarżący wniósł bezpośrednio do wierzyciela Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, podnosząc stosownie do art. 33 pkt 1, 8 i 10 u.p.e.a. zarzuty:

- przedawnienia należności objętych tytułami wykonawczymi o nr: (...),

- nieistnienia obowiązku objętego wskazanymi tytułami wykonawczymi "wskutek nieprawidłowego naliczenia i objęcia egzekucją odsetek od zaległości podatkowych oraz ich przedawnienia",

- zastosowania przez organ egzekucyjny zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego,

- niespełnienia przez powyższe tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

W związku z powyższym Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 12 listopada 2013 r., wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia zarzutów, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, zwrot "wyegzekwowanych kwot wraz z odsetkami", zwrot wyegzekwowanych kosztów postępowania egzekucyjnego wraz z odsetkami.

Naczelnik Urzędu Skarbowego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku uchylenia w toku postępowania instancyjnego poprzednio wydanego postanowienia, wydał w dniu 10 czerwca 2014 r. postanowienie, w którym zajmując stanowisko jako wierzyciel, odmówił uwzględnienia zarzutów z dnia 15 stycznia 2014 r., stwierdzając, że na dzień zgłoszenia zarzutów egzekwowane zaległości podatkowe objęte wskazanymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu, a odsetki za zwłokę zostały naliczone prawidłowo.

Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia strony, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wierzyciela z dnia 10 czerwca 2014 r.

W uzasadnieniu tego postanowienia organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu dotyczącego dochodzenia tytułami wykonawczymi o nr (...) nieistniejącego zobowiązania na skutek nieprawidłowego określenia w ww. tytułach wykonawczych przerw w naliczaniu odsetek, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż stosując odpowiednio art. 54 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.), zwanej dalej O.p., w tytułach wykonawczych wystawionych na Skarżącego wskazano przerwy w naliczeniu odsetek od wynikających z ww. tytułów wykonawczych należności: od 6 marca 2010 r. do 30 marca 2010 r., od 1 maja 2010 r. do 6 maja 2010 r. oraz od 8 czerwca 2010 r. do 5 lipca 2010 r. Odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 16 września 2009 r. wpłynęło do organu odwoławczego w dniu 21 grudnia 2009 r., zaś decyzja organu drugiej instancji z dnia 14 czerwca 2010 r. została doręczona stronie w dniu 5 lipca 2010 r. Na przerwy w naliczaniu odsetek miały jednak wpływ - na podstawie art. 139 § 4 O.p. - okoliczności: zlecenia postanowieniem z dnia 29 stycznia 2010 r. przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie (wpływ uzupełnionych akt do organu odwoławczego nastąpił w dniu 5 marca 2010 r.), ponownego zlecenia postanowieniem z dnia 31 marca 2010 r. przeprowadzenia dodatkowego postępowania (data wpływu uzupełnionych akt 30 kwietnia 2014 r.), wystosowania do strony zawiadomienia z dnia 7 maja 2010 r. o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się co do materiału dowodowego zebranego w sprawie (wpływ do organu odwoławczego zwrotnego potwierdzenia odbioru zawiadomienia nastąpił w dniu 7 czerwca 2010 r.). Przerwy w naliczaniu odsetek od przedmiotowych zobowiązań winny być zatem uwzględnione w okresach: od 28 marca 2010 r. do 30 marca 2010 r., od 1 maja 2010 r. do 6 maja 2010 r., od 8 czerwca 2010 r. do 5 lipca 2010 r. W konsekwencji wierzyciel, wystawiając tytuły wykonawcze z dnia 12 listopada 2013 r., zaliczył pierwszą przerwę w naliczaniu odsetek na korzyść zobowiązanego.

Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że stawkę odsetek wskazaną w ww. tytułach wykonawczych określono - zgodnie z obowiązującymi regułami - w wysokości stawki obowiązującej w dniu wystawienia tych tytułów - wynoszącej 10% (obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 9 lipca 2013 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz obniżonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych). Tym samym zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej stawka odsetek została wskazana prawidłowo. Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej, po zbadaniu tytułów wykonawczych z dnia 12 listopada 2013 r. pod kątem spełnienia pozostałych wymogów formalnych unormowanych przepisem art. 27 u.p.e.a., stwierdził, iż w przedmiotowym zakresie nie stwierdzono uchybień.

W zakresie zarzutu braku doręczenia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 22 kwietnia 2014 r., organ wyjaśnił, że ww. rozstrzygnięcie zostało przesłane Skarżącemu i doręczone w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 9 maja 2014 r. (pierwsze awizo w dniu 25 kwietnia 2014 r., drugie w dniu 5 maja 2014 r., natomiast zwrot nastąpił w dniu 12 maja 2014 r.).

Pismem z dnia 24 września 2014 r. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższe postanowienie.

Ostateczny charakter postanowienia wierzyciela z dnia 10 czerwca 2014 r. implikował wydanie w dniu 29 września 2014 r. przez organ egzekucyjny Naczelnika Urzędu Skarbowego postanowienia, którym oddalone zostały zarzuty wniesione pismem z dnia 15 stycznia 2014 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ egzekucyjny wskazał na wiążący charakter wypowiedzi wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1 u.p.e.a., tj. zarzutów przedawnienia obowiązków podatkowych oraz nieistnienia obowiązków podatkowych wskutek nieprawidłowego naliczenia i objęcia egzekucją odsetek od zaległości podatkowych. W kwestii zarzutu opartego na art. 33 pkt 8 u.p.e.a. organ egzekucyjny wskazał, że jest on nieuzasadniony wobec braku możliwości zastosowania innego środka egzekucyjnego.

Na powyższe postanowienie Skarżący wniósł zażalenie, w którym podtrzymał dotychczasowe argumenty dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych tytułami wykonawczymi oraz brak skonkretyzowania informacji o skuteczności czynności egzekucyjnej z dnia 4 lutego 2014 r. Ponadto zarzucił organowi naruszenie art. 124 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz naruszenie przepisów u.p.e.a. poprzez zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Po raz kolejny także zarzucił nieprawidłowe doręczenie mu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 22 kwietnia 2014 r. i pozbawienie go tym samym możliwość zweryfikowania treści zaskarżonego postanowienia w odniesieniu do jego zgodności z brzmieniem postanowienia organu II instancji.

Postanowieniem z dnia 17 października 2014 r., Dyrektor izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącego, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że jak wynika z art. 34 § 1 u.p.e.a., w przypadku egzekucji obowiązków pieniężnych zarzuty zgłoszone m.in. na podstawie art. 33 pkt 1 i 10 u.p.e.a. organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, przy czym w odniesieniu do zarzutów opartych na art. 33 pkt 1-5 u.p.e.a. stanowisko zajęte przez wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Takie stanowisko zostało przez wierzyciela w niniejszej sprawie zajęte - postanowieniem z dnia 10 czerwca 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego będący wierzycielem uznał zgłoszone przez Skarżącego na podstawie ww. przepisów zarzuty za nieuzasadnione. Zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji, nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z treści postanowienia wierzyciela, utrzymanego w mocy przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2014 r. wynika, że zaległości podatkowe Skarżącego nie uległy przedawnieniu oraz że odsetki od zaległości podatkowych zostały określone prawidłowo.

Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko organu egzekucyjnego co do niezasadności zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 33 pkt 8 u.p.e.a.). Organ egzekucyjny dokonał w toku postępowania egzekucyjnego zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego. Jest to środek przewidziany w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Stosując wskazany środek egzekucyjny organ kierował się jedyną wiedzą o majątku zobowiązanego w postaci informacji o rachunku bankowym. Pomimo wezwania, zobowiązany nie udzielił żadnych innych informacji o posiadanym przez siebie majątku.

Za bezzasadny uznał organ zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27. Wskazał, że stawkę odsetek wskazaną w tytułach wykonawczych określono - zgodnie z obowiązującymi regułami - w wysokości stawki obowiązującej w dniu wystawienia tych tytułów - wynoszącej 10% (obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 9 lipca 2013 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz obniżonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych). Tym samym zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej stawka odsetek została wskazana prawidłowo. Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej, po zbadaniu tytułów wykonawczych z dnia 12 listopada 2013 r. pod kątem spełnienia pozostałych wymogów formalnych unormowanych przepisem art. 27 u.p.e.a., stwierdził, iż w przedmiotowym zakresie nie stwierdzono uchybień.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 października 2014 r. Skarżący wniósł o jego uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 70 § 1 w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie normy prawnej wynikającej z ww. przepisów prawa, polegające na nieuwzględnieniu, iż w stanie faktycznym sprawy nie doszło do ziszczenia się przesłanki przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych,

- art. 70 § 1 w związku z art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie normy prawnej wynikającej z ww. przepisów prawa, w wyniku czego ustalono, iż w sprawie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych,

- art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nieuwzględnienie zarzutu wadliwości tytułów wykonawczych,

- art. 70 § 1 w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 59 § 1 pkt 3 w związku z art. 60 § 1 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie normy prawnej wynikającej z ww. przepisów prawa, polegające na nieuwzględnieniu, iż środki egzekucyjne zastosowane w umorzonym postępowaniu - jako uchylone - nie wywołują skutków prawnych w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia,

- art. 70 § 1 w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie normy prawnej wynikającej z ww. przepisów prawa, skutkujące przyjęciem, iż do ponownego przerwania biegu terminu przedawnienia doszło w dniu 30 grudnia 2013 r.

- art. 7 § 2 w zw. z art. 33 pkt 8 u.p.e.a. polegające na uznaniu, że zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego, podczas gdy środek ten jest nadmiernie uciążliwy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie wbrew wywodom skargi odpowiada prawu.

Zarzut w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym stanowi szczególny środek zaskarżenia przysługujący jedynie zobowiązanemu na początkowym etapie egzekucji, w terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego. W sposób skuteczny może on zostać wniesiony na jednej z enumeratywnie wskazanych w art. 33 u.p.e.a. podstaw. Skarżący zgłosił zarzuty wymienione w art. 33 pkt 1, 8 i 10 u.p.e.a., a zatem zarzuty, których podstawą może być:

- wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku (pkt 1);

- zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (pkt 8);

- niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 (pkt 10).

Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Zgodnie zaś z art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

W sprawie bezsporne jest, że w kwestii zgłoszonych przez skarżącego zarzutów wydane zostało przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego - postanowienie z dnia 10 czerwca 2014 r. uznające te zarzuty za nieuzasadnione. Przede wszystkim za nieuzasadniony uznany został zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego oraz nieistnienia obowiązku w zakresie odsetek za zwłokę. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 sierpnia 2014 r.

W zaskarżonym obecnie do Sądu postanowieniu Dyrektor Izby Skarbowej przedstawił stanowisko wierzyciela w tym przedmiocie, z którego wynika, że w toku toczącego się na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych z dnia 15 listopada 2010 r. (wystawionych na należności z tytułu podatku od towarów i usług za okres: październik-grudzień 2005 r., luty 2006 r., maj - listopad 2006 r., styczeń-luty 2007 r., maj 2007 r.) postępowania egzekucyjnego zastosowano w dniu 15 lutego 2011 r. skuteczny środek egzekucyjny, przerywając w efekcie bieg terminu przedawnienia. W tym dniu bowiem nastąpiło doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności - C S.A. zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego. Odpis ww. zawiadomienia został doręczony Skarżącemu w dniu 23 lutego 2011 r. Wobec tego trzyletni bieg terminu przedawnienia zobowiązań z przedmiotowego tytułu zaczął biec na nowo od dnia 16 lutego 2011 r. Postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych z dnia 15 listopada 2010 r. zostało umorzone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 5 sierpnia 2013 r. wydanym w oparciu o art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a. Umorzenie postępowania egzekucyjnego dokonane na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a. - jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie - nie powoduje uchylenia dokonanych czynności. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał również, że w dniu 12 listopada 2013 r. wystawiono tytuły wykonawcze o nr: (...). W toku prowadzonego na ich podstawie postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny zastosował skuteczny środek egzekucyjny w postaci zajęcia zawiadomieniem z dnia 30 grudnia 2013 r. prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w B S.A. Ww. zawiadomienie dłużnik zajętej wierzytelności odebrał w dniu 30 grudnia 2013 r. Zawiadomienie zobowiązanego o zastosowanym środku egzekucyjnym nastąpiło zaś w dniu 8 stycznia 2014 r. Tym samym w dniu 30 grudnia 2013 r. nastąpiło kolejne przerwanie biegu terminu przedawnienia. Bieg terminu przedawnienia zaczął biec na nowo od dnia 31 grudnia 2013 r. Wobec powyższego wierzyciel zajął stanowisko stwierdzające, że zarzut przedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi z dnia 12 listopada 2013 r. nie zasługuje na uwzględnienie.

Także zarzut dotyczący dochodzenia tytułami wykonawczymi o nr (...) nieistniejącego zobowiązania na skutek nieprawidłowego określenia w ww. tytułach wykonawczych przerw w naliczaniu odsetek, uznany został przez wierzyciela za bezzasadny.

W ocenie Sądu orzekającego w sprawie niniejszej, organy zasadnie przyjęły, mając na uwadze treść art. 34 § 4 u.p.e.a., że Naczelnik Urzędu Skarbowego będąc związany stanowiskiem wierzyciela, nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Tożsame stanowisko zajął WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 22 września 2009 r. w sprawie sygn. akt I SA/Bd 458/09 (dostępny: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W kontekście powyższego, podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 70 § 1, art. 70 § 4 art. 70 § 6 pkt 1, art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a., wobec wynikającej z art. 34 § 4 u.p.e.a. zasady związania organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutu opartego na art. 33 pkt 1 u.p.e.a., nie mogły zostać uwzględnione w niniejszej sprawie. Wszelkie zarzuty dotyczące kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego jak i istnienia obowiązku w zakresie odsetek za zwłokę od tego zobowiązania, podlegały badaniu w toku postępowania w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów. Podobnie kwestia prawidłowości doręczenia skarżącemu postanowienia organu odwoławczego z dnia 22 kwietnia 2014 r., wydanego w sprawie stanowiska wierzyciela, pozostaje poza granicami niniejszej sprawy.

Zauważyć wypada, że postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 sierpnia 2014 r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie zgłoszonych zarzutów, zostało uchylone wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 1347/14. Sąd uznał, że wierzyciel jak i organ odwoławczy przedwcześnie uznali zgłoszony przez zobowiązanego zarzut przedawnienia za nieuzasadniony i nakazał organom ponowne przeprowadzenie postępowania w tym zakresie. Niemniej jednak w rozpatrywanej sprawie fakt wydania powyższego wyroku nie może wpłynąć na treść rozstrzygnięcia. Zważyć bowiem należy, że w dacie wydawania przez organ egzekucyjny postanowienia z dnia 10 czerwca 2014 r. w przedmiocie zgłoszonych przez Skarżącego zarzutów, jak i w dacie wydawania przez Dyrektora Izby Skarbowej będącego przedmiotem skargi postanowienia, w obrocie prawnym funkcjonowało ostateczne postanowienie wierzyciela uznające zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione. Sąd dokonuje kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia uwzględniając stan faktyczny i prawny z daty jego wydania. Uchylenie zatem postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie stanowiska wierzyciela wyrokiem tutejszego Sądu już po wydaniu zaskarżonego postanowienia, pozostaje bez wpływu na wynik tej sprawy.

Organ egzekucyjny był natomiast zobowiązany do zajęcia samodzielnego stanowiska względem zgłoszonych przez Skarżącego zarzutów opartych na art. 33 pkt 8 i 10 u.p.e.

W ocenie Sądu słusznie wskazał organ odwoławczy, że zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego jest nietrafny. Celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania, w sposób przymusowy, obowiązków ciążących na zobowiązanym. Postępowanie egzekucyjne musi być zatem przede wszystkim skuteczne. Zgodnie z art. 7 § 1 u.p.e.a., dążenie do zrealizowania tego celu nie może jednak polegać na stosowaniu dowolnych środków, a jedynie takich, które zostały przewidziane w ustawie. Uzupełnieniem zasady stosowania środków egzekucyjnych przewidzianych tylko w ustawie jest art. 7 § 2 u.p.e.a., przewidujący zasadę stosowania najmniej uciążliwego środka, zwaną też zasadą najłagodniejszego środka. Zgodnie z powołanym przepisem, organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Odnotowania wymaga, że specyfika postępowania egzekucyjnego sprawia, że zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego jawić się będzie dla zobowiązanego jako dokuczliwe. Przepisy nie określają, które ze środków są mniej lub bardziej uciążliwe. W toku danego postępowania egzekucyjnego, organ prowadzący postępowania winien w konkretnym przypadku ocenić, który z przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych zapewni skuteczne wykonanie ciążącego na zobowiązanym obowiązku, jednocześnie będąc środkiem dla zobowiązanego najmniej dolegliwym.

Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Warszawie z dnia 1 lipca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 403/07 (dostępnym w internetowej bazie orzeczeń na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej CBOSA), że zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych zobowiązanego w świetle przepisów ustawy o postępowania egzekucyjnym w administracji stanowi jeden z mniej uciążliwych środków egzekucyjnych. W przypadku prowadzenia takiej egzekucji zobowiązany zostaje ograniczony w prawie udzielania zleceń, rozliczeń pieniężnych i to jedynie do wysokości należności, która podlega egzekucji. Rachunek pozostaje więc otwarty, a zobowiązany może dysponować swobodnie nadwyżką ponad zajętą kwotą. Ponadto z mocy art. 81 § 4 i 5 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wypłat z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego na bieżące wynagrodzenia za pracę, które mogą być dokonane po złożeniu bankowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu, a także na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne należne od wypłat dokonywanych na bieżące wynagrodzenia.

Jak trafnie wskazuje się w doktrynie prawniczej (por. W. Cisowska-Sakrajda, Komentarz do art. 1 (a) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji LEX 2010) kolejność, w jakiej ustawa wylicza środki egzekucji, ma znaczenie w przypadku egzekucji należności pieniężnych, są one bowiem uszeregowane od najłagodniejszego do najbardziej dolegliwego (art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a.). Tym samym powinny być stosowane w takiej kolejności, zgodnie z zasadą stosowania najłagodniejszego środka prowadzącego bezpośrednio do wykonania obowiązku.

Należy też wskazać, że poza podniesieniem zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego skarżący nie wskazał na żaden inny środek, który mógłby zostać zastosowany, a który w jego ocenie byłby mniej dolegliwy prowadząc jednocześnie do celu egzekucji, jakim jest wyegzekwowanie należności pieniężnej. Zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie ma prowadzić do wstrzymania egzekucji w ogóle, ale skierować ją do innych składników majątkowych zobowiązanego. Organ wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że poza majątkiem w postaci wierzytelności z rachunków bankowych organowi egzekucyjnemu nie był znany żaden inny majątek zobowiązanego, który mimo wezwania uchylił się od udzielenia takich informacji. Sąd w związku z tym stwierdza, że w świetle okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy oraz z uwagi na ww. przepisy za prawidłowe należało uznać przyjęcie przez organy administracyjne obu instancji (organ egzekucyjny i organ nadzoru nad egzekucją), że wbrew zarzutowi opartemu na art. 33 pkt 8 u.p.e.a., zajęcia rachunków bankowych skarżącegoactivus dokonano zgodnie z obowiązującą procedurą, z jednoczesnym prawidłowym zrealizowaniem zasady celowości postępowania egzekucyjnego. Organowi egzekucyjnemu nieznany był inny niż rachunek bankowy składnik majątkowy skarżącego, przy pomocy którego możliwe byłoby zaspokojenie należności objętych tytułami wykonawczymi w sposób mniej uciążliwy dla strony.

Prawidłowo także organy rozstrzygnęły w kwestii zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 pkt 10 u.p.e.a. Zauważyć należy, że zarzut ten był także przedmiotem wypowiedzi wierzyciela, niemniej jednak jego stanowisko w tym zakresie nie było dla organu egzekucyjnego wiążące, co wynika z art. 34 § 1 u.p.e.a. Organ egzekucyjny zajął więc samodzielne stanowisko w tej kwestii, które należy uznać za prawidłowe. Zgłoszony w tym zakresie zarzut dotyczył wadliwości tytułów wykonawczych ze względu na wskazanie w ich treści 10% stawki odsetek za zwłokę. Należy jednak wskazać, że wysokość tej stawki jest zgodna z wysokością obowiązującą w dniu wystawienia tytułów wykonawczych przewidzianą w obwieszczeniu Ministra Finansów z dnia 9 lipca 2013 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz obniżonej stawki odsetek za zwlokę od zaległości podatkowych (M. P. z 2013 r. poz. 596). Rozbieżność w zakresie wysokości naliczonych odsetek widniejącej na tytułach wykonawczych i na zawiadomieniach o zajęciach praw majątkowych wynika z daty naliczania tych odsetek. W związku z powyższym bezzasadny jest zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez niespełnienie wymogów przewidzianych dla tytułu wykonawczego określonych w art. 27 u.p.e.a.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270) nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.