Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1978279

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku
z dnia 27 stycznia 2016 r.
I SA/Bk 719/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.).

Sędziowie WSA: Paweł Janusz Lewkowicz, Jacek Pruszyński.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia (...) kwietnia 2015 r., nr (...) w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Pan J. M. (dalej powoływany także jako: "Skarżący") w dniu

(...) maja 2014 r. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w G. wniosek o przyznanie płatności na rok 2014, w którym ubiegał się o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) do powierzchni

- ONW I strefa- 25,78 ha, ONW II strefa -4,00 ha).

Podczas przeprowadzania kontroli administracyjnej ww. wniosku wystąpiły błędy kontroli krzyżowej dotyczące przekroczenia maksymalnego kwalifikowanego obszaru (PEG) występującego na działkach ewidencyjnych nr: (...) i (...), położonych w województwie p., powiecie g., gminie S., obręb T., nr (...) i (...) położonych w województwie w.-m., powiecie e., gminie P., obręb W. przez wszystkich rolników ubiegających się o płatność ONW.

W związku z powyższym w dniu (...) i (...) lipca 2014 r. wezwano stronę skarżącą do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Skarżący w dniu (...) sierpnia 2014 r. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w G. wyjaśnienia.

W dniu (...) września 2014 r. organ przeprowadził dowód z przesłuchania świadków na okoliczność ustalenia w czyim posiadaniu znajdowały się grunty rolne leżące na działkach ewidencyjnych nr (...), (...), (...) i (...).

Po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w dniu

(...) stycznia 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. wydał decyzję nr (...), na mocy której odmówił przyznania Skarżącemu płatności ONW (I strefa) w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014 oraz nałożył sankcje.

Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia (...) kwietnia 2015 r., nr (...) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazując i przytaczając przepisy regulujące przyznawanie płatności przyznawanie płatności ONW, organ stwierdził, że Skarżący nie użytkował, jako posiadacz części gruntów rolnych, zadeklarowanych na działkach rolnych położonych na działkach ewidencyjnych nr (...), (...), (...) i (...). Z zeznań świadków (J. D., P. S., A. D. i A. K., K. B., Z. J., K. M. i H. K.) wynika, że w 2014 r. działki ewidencyjne nr (...) i (...) były w posiadaniu i użytkowaniu S.J., natomiast działki ewidencyjne nr (...) i (...) stanowiły przedmiot posiadania J. K.

W związku z tym, że Skarżący ubiegał się w 2014 r. o płatności w ramach wsparcia bezpośredniego do działek rolnych A, B, E, F i części G zadeklarowanych na działkach ewidencyjnych nr (...), (...), (...) i (...), których nie posiadał i nie użytkował rolniczo, to zdaniem organu II instancji, powierzchnię ww. działek rolnych należy traktować jako zawyżoną (ONW I strefa powierzchnia deklarowana- 25,78 ha, powierzchnia stwierdzona- 9,27 ha).

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Dyrektor POR ARMiR w Ł. stwierdził, że są one bezzasadne. Odwołujący nie przedstawił w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu na podstawie, którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów administracji stanowiącego podstawę wydanej w sprawie decyzji. Za taki dowód nie można uznać, dołączonych do pisma z dnia (...) kwietnia 2015 r. odpisów elektronicznych ksiąg wieczystych.

Organ II instancji zaznaczył również, że w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do zastosowania at. 73 ww. rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. (zwolnienia od nałożenia sankcji finansowych), gdyż wniosek nie był prawidłowy pod względem faktycznym, a Skarżący nie wykazał skutecznie w toku postępowania, iż nie ponosi winy za zadeklarowanie we wniosku nieprawidłowych danych. Ze zgromadzonego w rozpatrywanej sprawie materiału dowodowego wynika, że Skarżący doskonale zdawał sobie sprawę, że nie jest użytkownikiem spornych działek. Ponadto strona skarżąca w 2014 r. nie wykonała żadnych czynności agrotechnicznych na ww. działkach ewidencyjnych, a prawo do płatności oparła jedynie na prawie własności działek.

Na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia (...) kwietnia 2015 r., nr (...) Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez:

a)

błędną wykładnię rozporządzenia (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz.UE.L 141 z 30.04.2004, str. 18, z późn. zm.) polegającą na jego niezastosowaniu, a tym samym błędnym przyjęciu, że "właściciel nie ma prawa do dotacji w przeciwieństwie do rzekomego posiadacza w złej wierze, który przedstawił dowody obarczone wadą prawną dla wyłudzenia pieniędzy". W stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania decyzji, w przepisie rozporządzenia krajowego znajdują się dwie przesłanki o charakterze alternatywnym (określone funktorem alternatywy zwykłej). Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, płatność przysługuje alternatywnie: 1. wtedy, gdy na podstawie wniosku przyznano płatność uzupełniającą do powierzchni trwałych użytków zielonych lub 2. wtedy, gdy na podstawie wniosku przyznano płatności uzupełniającą do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę, uprawianych na gruntach ornych. W ocenie skarżącego bezsprzeczne jest to, że to jemu przyznano płatność do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę, uprawianych na gruntach ornych. W tych okolicznościach zasadne jest żądanie przyznania płatności. Kwestią zatem o pierwszorzędnym znaczeniu - kwestią sporną-jest ustalenie przez organ, czy w świetle powołanych przepisów prawa krajowego, a w szczególności norm prawa wspólnotowego, zasadne było stwierdzenie organu, że dotacja nie może być przyznana jeśli ktoś nielegalnie próbuje zagarnąć czyjąś nieruchomość Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 nie są skierowane do oszustów. Przy czym ten ostatni przepis będzie miał pierwszeństwo w stosowaniu do indywidualnej sprawy administracyjnej. Należy uznać tutaj skutek bezpośredni normy prawa wspólnotowego oraz interpretować prawo krajowe w świetle celów i brzmienia wspólnotowego. Ponadto zasady doświadczenia życiowego i posiadanie specjalistycznej wiedzy pozwalają bezsprzecznie ustalić, na podstawie opinii biegłego, że to właściciel zarządzał nieruchomością, dokonywał upraw a nie jakaś osoba trzecia. Skarżący powołał wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 2007 r.,

I UK 267/06.

Ponadto zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

b)

naruszenie prawa z powodu naruszenia: dowodów, poprzez brak należytego postępowania dowodowego przez organ administracji publicznej. W niniejszej sprawie zarzucam niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy wskazując na samodzielne ustalenie przez organ sprzecznie z dowodem o faktycznym wykonywaniu władztwa na nieruchomości, poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, poprzez błędne przyjęcie, iż inna osoba może swobodnie zgłosić wniosek chociaż nie posiada żadnych praw do nieruchomości i nic nie wykonywała. Tym samym wchodzi w zastosowanie wykładnia logiczna oparta na zasadzie argumentum lege non distiguente nec nostrum distinquere-czego prawo nie rozróżnia, tego nie należy rozróżniać. Przyjęcie za prawidłowe ustalenia przez zasadę reductio ad absurdum - sprowadza do sprzeczności, absurdu argumentację i prowadzi do absurdalnych rezultatów w zakresie przyjęcia, iż w taki sposób to każdy może wnioskować dotację, chociaż nie ma praw do nieruchomości, ale pierwszy złożył wniosek.

c)

art. 7, 77 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie, na jakiej wadliwej podstawie inna osoba próbuje wyłudzić pieniądze i niedokonanie dokonanie analizy prawa prawidłowo przez przyjęcie za prawidłowe argumenty obarczone fałszem.

d)

art. 8 i 107 § 3 k.p.a., przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnianie ustaleń w zakresie faktycznego władztwa e) brak należytego wyjaśnienia wszelkich okoliczności niezbędnych dla rozstrzygnięcia, a w szczególności przesłanek zawartych w art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a. f) art. 79 i 9 k.p.a. Naruszenie tego terminu ograniczać może przygotowanie strony do obrony swego interesu, w konsekwencji może być podstawą oceny naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Naruszenie przez organ administracji publicznej obowiązków wypływających z art. 79 przed wydaniem decyzji jest naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). W niniejszej sprawie organ zignorował wszelkie dowody, nie dokonał wizji lokalnej na miejscu w celu ustalenia faktycznego władztwa na nieruchomości, pominął wnioski skarżącego.

g)

art. 86 k.p.a. przez zaniechanie przesłuchania strony. W niniejszej sprawie pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy; zgodnie z tą przesłanką, przesłuchanie strony jest dopuszczalne i zasadne, gdyż organ orzekający nie miał możliwości wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, bez których nie można ustalić stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. W niniejszej sprawie organ administracji publicznej mając wątpliwości takie jak: faktyczne władztwo, nie próbował ustalić tej rzeczywistości za pomocą innych środków dowodowych tym samym doszło do naruszenia normy z art. 86 k.p.a. h) art. 75 k.p.a., następnie art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. Zdaniem skarżącego za niedopuszczalne należy zatem uznać oparcie się na dowolności, przy ustalaniu podstaw wymierzenia opłaty bez możliwości weryfikacji prawidłowości wyciągniętych wniosków oraz przy ustalaniu podstaw sankcji bez możliwości weryfikacji prawidłowości wyciągniętych wniosków.

i)

rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7 i art. 77 k.p.a., poprzez rozpatrzenie sprawy bez uwzględnienia wszelkich jej elementów i wydanie orzeczenia naruszającego słuszny interes strony, oparcie się na przypuszczeniach, co potwierdza uzasadnienie negatywnej decyzji (ustalającej opłatę).

j)

art. 104 i art. 108 k.p.a., przez odwołanie się w sentencji decyzji jedynie do prawa materialnego bez powołania podstawy prawa formalnego.

Wskazując na powyższe, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji organu pierwszej instancji, dopuszczenie dowodu z dokumentów (odpisu z eKW na okoliczność ustalenia czy Skarżący był właścicielem nieruchomości rolnej w czasie składania wniosku o dopłatę oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor POR ARMiR w Ł., podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Pismem procesowym z dnia 22 stycznia 2016 r. pełnomocnik ustanowiony z urzędu na zasadzie prawa pomocy poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji organu pierwszej instancji. Wskazał, że Skarżący nie był świadomy przepisów i szczegółowych regulacji odnośnie przyznawania pomocy prawnej, o którą się ubiegał. Grunty, które mylnie podał we wniosku znajdowały się kiedyś w jego posiadaniu. Pełnomocnik zaznaczył również, że wolą Skarżącego nie było wprowadzenie organu w błąd, zawyżenie deklarowanej powierzchni i wymuszenie świadczenia.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), art. 3 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonego aktu, czyli ocenia jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty jego podjęcia, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchylenie decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.).

Zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 329 z późn. zm.) zwanego dalej "rozporządzeniem", płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem": (1) który podjął zobowiązanie, o którym mowa w: (a) art. 14 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160 z 26.06.1999, str. 80, z późn. zm.; Dz.Urz.UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 25, str. 391, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1257/1999", albo (b) art. 37 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.Urz.UE.L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2005"; (2) jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz.UE.L 316 z 02.12.2009, str. 65), zwanych dalej "działkami rolnymi", lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkachgospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha; (3) do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 300 ha; (4) jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; (5) jeżeli są przestrzegane wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie z przepisami art. 50a i art. 51 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.Urz.UE.L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.).

Przepis § 3 ust. 1 stanowi, że wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni tego gruntu kwalifikującej się do płatności ONW, nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowanyobszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina, zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1122/2009", określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Stosownie do art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, granice działki rolnej są wyznaczane na podstawie tego konkretnego użytkowania. Państwa członkowskie mogą ustanowić dodatkowe kryteria wyznaczania granic działki rolnej. Według art. 6 ust. 1 system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, stosowany jest na poziomie działek referencyjnych takich jak działka katastralna lub na poziomie bloku produkcyjnego, co gwarantuje jednoznaczną identyfikację każdej działki referencyjnej. Na potrzeby systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar. GIS funkcjonuje na podstawie krajowego systemu odniesienia za pomocąwspółrzędnych. W przypadku gdy stosuje się różne systemy współrzędnych, w obrębie każdego z państw członkowskich są one kompatybilne. Państwa członkowskie zapewniają ponadto wiarygodny sposób identyfikacji działek rolnych, a w szczególności wymagają złożenia pojedynczego wniosku zawierającego szczegółowe dane lub wraz zokreślonymi przez właściwe organy dokumentami, umożliwiającymi lokalizację oraz pomiar każdej działki rolnej.

Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 173 z późn. zm.) określone zostały zasady, jakimi organ powinien się kierować w sprawach dotyczącychprzyznania pomocy na podstawie tej ustawy, zgodnie z którymdo postępowania w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej.

Zgodnie zaś z art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 173 z późn. zm.) w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Natomiast w myśl postanowień art. 21 ust. 3 ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu - co należy podkreślić - spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy bezsprzecznie wynika, że Skarżący nie użytkował w 2014 r. jako posiadacz części gruntów rolnych, zadeklarowanych na działkach rolnych, położonych na działkach ewidencyjnych o nr (...), (...), (...) i (...).

Świadczą o tym dowody, zebrane w toku prowadzonego postępowania na okoliczność prawidłowego ustalenia sposobu władania nad rzeczą. Z zeznań świadków - J. D., P. S., A. D., A. K., K. B, Z. J., k.m. i H. K.,które stanowią integralną część akt administracyjnych wynika, że działki ewidencyjne o nr (...) i (...) były w faktycznym posiadaniu i użytkowaniu S. J., a działki ewidencyjne o nr (...) i (...) stanowiły przedmiot faktycznego posiadania J.K.

Sąd w pełni podziela stanowisko organu odwoławczego, który wywodzi, że przesłanką przyznania płatności jest posiadanie zadeklarowanych gruntów ornych, do których ma być przyznana płatność oraz utrzymywanie ich zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy. Sens płatności polega na rekompensowaniu faktycznie poniesionych kosztów w związku z utrzymaniem gruntów rolnych zgodnie z normami, dlatego płatności przyznawane są osobie, która jest faktycznym użytkownikiem gruntów, która rzeczywiście je uprawia, tzn. decyduje co uprawiać i dokonuje swobodnie odpowiednich zabiegów agrotechnicznych oraz zbiera plony. Zatem nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, ale ponadto należy je rolniczo użytkować, co oznacza, że prawo do płatności przysługuje właśnie podmiotowi, który faktycznie użytkuje działkę rolną.

W wyniku przeprowadzonego postępowania i dowodów zebranych w sprawie zasadnie stwierdzono, że z racji braku faktycznego posiadania i użytkowania działek rolnych A, B, E, F i części G, zadeklarowanych na działce ewidencyjnych nr (...), (...), (...) i (...) Skarżący nie spełnił warunków do przyznania płatności do wskazanych wyżej gruntów rolnych.

Skarżący nie przedstawił też w toku postępowania żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów administracji. Natomiast wniosek dowodowy zawarty w skardze, tj. dopuszczenie dowodu z dokumentu - odpisu eKW na okoliczność ustalenia czy Skarżący był właścicielem nieruchomości rolnej w czasie składania wniosku o dopłatę nie został uwzględnione przez Sąd. Postępowanie przed sądem administracyjnym nie może zmierzać do dokonania nowych ustaleń faktycznych. Sąd administracyjny nie przeprowadza postępowania dowodowego - kontroluje jedynie prawidłowość takiego postępowania przeprowadzonego przez organy administracyjne.

Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; dalej też jako "p.p.s.a.") w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym dopuszczalne jest przeprowadzenie uzupełniającego dowodu wyłącznie z dokumentów i tylko w sytuacji, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości oraz nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania sądowego. Dyspozycja art. 106 § 3 p.p.s.a. nie daje podstaw, by żądać przeprowadzenia przed sądem administracyjnym postępowania dowodowego wskazującego na istnienie nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podniosła w toku postępowania przed organem administracji. Tym bardziej, że jak już wskazywał Sąd w tego typu kategorii spraw nie jest przesądzające to kto władał rzeczą, na podstawie dokumentów administracyjnych, ale przede wszystkim kto ją rozporządzał.

Należy też podkreślić, że to wnioskodawca określa wypełniając wniosek o przyznanie dofinansowania zakres swojego żądania i to on ponosi pełną odpowiedzialność za popełnione błędy, tym bardziej, że składając wniosek na urzędowym formularzu oświadczył, że zna zasady przyznawania płatności objętych wnioskiem.

Argumenty pełnomocnika Skarżącego, potwierdzają tylko prawidłowość stanowiska organu. Wskazuje on bowiem, że Skarżący nie był świadomy przepisów i szczegółowych regulacji odnośnie przyznawania pomocy prawnej, o którą się ubiegał. Grunty, które mylnie podał we wniosku znajdowały się kiedyś w jego posiadaniu. Pełnomocnik zaznaczył również, że wolą Skarżącego nie było wprowadzenie organu w błąd, zawyżenie deklarowanej powierzchni i wymuszenie świadczenia.

Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że organ w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały zgromadzony materiał dowodowy. Poddał ocenie wniosek Skarżącego o przyznanie płatności w kontekście przedkładanych dokumentów przez Skarżącego, dowodów z przesłuchań świadków i innych dokumentów zebranych w sprawie. Organ odniósł się również do zarzutów przedstawionych przez Skarżącego. Ocena zebranych dowodów jest przekonująca, zgodna z wymogami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Sposób prowadzenia postępowania w sprawie w pełni odpowiada wymogom zasady budzenia zaufania do organów Państwa. W decyzji wyjaśniono powody nieuwzględniania argumentacji prezentowanej przez stronę.

Skarżący mając możliwość przedstawienia dowodów na poparcie swojego stanowiska, skutecznie nie podważył tych ustaleń. Stosownie do treści przywołanego art. 21 ust. 3 ww. ustawy na stronie oraz innych osobach uczestniczących w tym postępowaniu ciąży obowiązek przedstawiania dowodów oraz dawania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W sprawach dotyczących przyznania płatności organy nie mają obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie oświadczeń składanych we wniosku przez ubiegającego się o pomoc beneficjenta.

W ocenie Sądu nie zostały naruszone również przepisy k.p.a., w tym:

- art. 79 § 1 k.p.a. zgodnie z którym strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzania dowodów ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem - organ zawiadomił stronę postępowania o dokonywaniu czynności z zakresu przesłuchań świadków, a o skuteczności doręczenia potwierdza fakt odbioru zawiadomienia na 13 dni przed datą przeprowadzenia dowodów. Strona jednak ze swojego uprawniania nie skorzystała.;

- art. 86 k.p.a., zgodnie z którym jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę - Skarżący odpowiedział na wezwanie organu z dni 17 i 23 lipca 2014 r., składając w dniu 4 sierpnia 2014 r. wyjaśnienia, a stan dowodowy w sprawie nie wymagał dalszej weryfikacji za pomocą dowodu z przesłuchania strony;

- art. 7, 75,77, 80 k.p.a., zgodnie z którymi jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a organ administracji obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, co w konsekwencji zobowiązuje do przestrzegania zasady swobodnej oceny dowodów - zebrany w sprawie materiał dowodowy jak i jego ocena nie budzą wątpliwości Sądu co do jej poprawności i zgodności z obiektywnym stanem rzeczywistym w sprawie;

- art. 104, 107 i 108 k.p.a. - organ administracji publicznej zasadnie i w zgodzie z prawem załatwił sprawę przez wydanie decyzji, która zawiera wszelkie niezbędne i przewidziane w art. 107 k.p.a. elementy, stanowiąc spójną całość przedstawiającą stan faktyczny i prawny sprawy.

Organy administracji publicznej nie naruszyły tez zasady informowania strony postępowania, wynikającej z art. 9 k.p.a., prowadziły postępowanie w zgodzie z zasadą zaufania, wynikającą z art. 8 k.p.a.

W ocenie Sądu, zasadnie organy również stwierdziły, że w sprawie nie znajdował zastosowania art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. (zastępującego rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.). Zgodnie z tym przepisem obniżek i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy. Obniżek i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w odniesieniu do tych części wniosku o przyznanie pomocy co, do których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem, że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że organ ten nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku. Podane przez rolnika informacje, o których mowa w akapicie pierwszym, powodują dostosowanie wniosku do faktycznej sytuacji. Wniosek Skarżącego o przyznanie płatności nie był bowiem prawidłowy pod względem faktycznym, a Skarżący nie wykazał skutecznie w toku postępowania, iż nie ponosi winy za zadeklarowanie we wniosku nieprawidłowych danych. Wypełniając wniosek, to Skarżący określił zakres swojego żądania, przede wszystkim powierzchnię działek ewidencyjnych oraz informacje o sposobie wykorzystania działek rolnych, zatem ponosi odpowiedzialność za popełnione błędy.

Reasumując, Skarżący zdawał sobie sprawę, iż nie jest użytkownikiem spornych działek, nie wykonał w 2014 r. żadnych czynności agrotechnicznych, a prawo do płatności opierał wyłącznie na podstawie prawa własności do działek.

Przepisy przywoływanego w skardze rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz.UE.L 141 z 30 kwietnia 2004 r. str. 18, z późn. zm.) nie mogły stać się podstawą do uchylenia decyzji organów, gdyż nie stanowiły elementu prawidłowego ustalenia stanu prawnego w sprawie. Decyzje zostały oparte na podstawie obowiązujących norm prawa odnoszących bezpośredni skutek na tle zaistniałego stanu faktycznego.

W tym stanie rzeczy, nie stwierdzając naruszenia prawa, Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) orzekł o oddaleniu skargi.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.