Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 47960

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie
z dnia 15 stycznia 1999 r.
I SA 1745/98

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Włoskiewicz.

Sędziowie NSA: Joanna Runge-Lissowska, Zbigniew Rausz (spr.).

Protokolant: Jadwiga Kaniewska.

Uzasadnienie faktyczne

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z 7 września 1998 r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego z 30 lipca 1998 r. odmawiającą stwierdzenia u Edwarda F. choroby zawodowej - obustronnego ubytku słuchu.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 18.XI.1983 r. w sprawie chorób zawodowych warunkiem wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej jest jej rozpoznanie przez upoważnioną placówkę służby zdrowia oraz potwierdzenie związku przyczynowego rozpoznanej choroby z wykonywaną pracą zawodową. Na podstawie dochodzenia epidemiologicznego ustalono, że Edward F. przez okres 32 lat pracował na stanowisku kierowcy sprzętu ciężkiego i specjalnego, w narażeniu na hałas okresowo przekraczający najwyższe dopuszczalne natężenie hałasu, tj. 85 dB. Przeprowadzone badanie lekarskie z uwzględnieniem narażenia zawodowego na hałas w Instytucie Medycyny Pracy zostało zakończone orzeczeniem lekarskim z 15.V.1998 r. stwierdzającym, że rozpoznany u Edwarda F. obustronny odbiorczy ubytek słuchu typu pozaślimakowego nie ma klinicznych cech choroby zawodowej, a więc brak jest związku przyczynowego między chorobą Edwarda F. a działaniem czynników szkodliwych w środowisku pracy. Organy inspekcji sanitarnej są związane negatywnym orzeczeniem lekarskim. Koniecznym bowiem warunkiem stwierdzenia choroby zawodowej jest jej uprzednie lekarskie rozpoznanie.

Na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego skargę do NSA wniósł Edward F. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji skarżący podnosił w skardze, że Poradnia Zawodowa WOMP wystąpiła do Inspektora Sanitarnego o ustalenie hałasu w kabinie kierowcy ciągnika balastowego Tatra 141. Po przeprowadzeniu dochodzenia w dniach 29.X.1996 r. i 13.XI.1996 r. przesłano wykresy otrzymane z Instytutu Transportu Samochodowego dotyczące badania poziomu hałasu w kabinie kierowcy. Badania zostały przeprowadzone w samochodzie nie tego typu, na jakich pracował skarżący, ale już nowocześniejszych. Tatra 141 ciągnik balastowy była pojazdem wyprodukowanym w 1958 r. o dużym hałasie. Gdyby Poradnia Zawodowa otrzymała badania przeprowadzone w kabinie ciągnika balastowego Tatra 141, hałas nie byłby rzędu 85 dB, lecz 107 dB, a nawet wyżej. Negatywne orzeczenie lekarskie powstało wskutek błędu organu sanitarnego, który wysłał do Poradni Zawodowej wyniki badań hałasu z innych pojazdów. Organ II instancji nie naprawił błędu podległego mu organu.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi podnosząc nadto, że stwierdzony badaniami lekarskimi u skarżącego obustronny ubytek słuchu typu pozaślimakowego nie ma klinicznych cech choroby zawodowej. Dlatego decyzja musiała być dla strony negatywna.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do postanowień § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 18.XI.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) kopię orzeczenia w sprawie choroby zawodowej wydanego przez jednostkę służby zdrowia właściwą do rozpoznawania chorób zawodowych doręcza się zainteresowanemu pracownikowi. Doręczenie orzeczenia, o którym mowa, następuje po to, aby osoba zainteresowana mogła zapoznać się z jego treścią jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ inspekcji sanitarnej w sprawie choroby zawodowej. Jeżeli osoba, której dotyczy omawiane orzeczenie, nie zgadza się z jego treścią, to zgodnie z § 9 ust. 1 cytowanego rozporządzenia może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę lekarską wskazaną w tym przepisie, przy czym wniosek o ponowne badanie składa się za pośrednictwem jednostki organizacyjnej, która dokonywała ustaleń w sprawie rozpoznania choroby zawodowej, czyli tej jednostki służby zdrowia, która wydała kwestionowane przez stronę orzeczenie. Uregulowanie § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia wskazuje, że obowiązkiem jednostki organizacyjnej dokonującej ustaleń w sprawie rozpoznania choroby zawodowej jest oprócz przekazania stronie kopii orzeczenia w sprawie choroby zawodowej pouczenie jej o możliwości żądania przeprowadzenia ponownego badania, jeżeli nie zgadza się ona z otrzymanym orzeczeniem lekarskim. Tryb ten powinien zostać wyczerpany jeszcze przed podjęciem przez organ inspekcji sanitarnej I instancji decyzji w sprawie.

Z dokumentacji sprawy niniejszej wynika, że orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej Edwarda F. wydał 15.V.1998 r. Instytut Medycyny Pracy. Orzeczenie to według wskazania adresatów, którzy mieli je otrzymać, otrzymał również skarżący. Nie został jednak pouczony, że od tego orzeczenia może się "odwołać", w tym przypadku prosić o ponowne przeprowadzenie badań, jeśli nie zgadza się z ustaleniami tego orzeczenia.

Instytut Medycyny Pracy był jedyną jednostką wydającą w tej sprawie orzeczenie lekarskie i skarżącemu w myśl § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych przysługiwało prawo żądania skierowania na ponowne badania, ale o tym, jak zaznaczono, nie został poinformowany. Jak twierdził skarżący na rozprawie przed NSA w dniu 15.I.1999 r. podczas bytności w Instytucie, o którym mowa, kiedy zapytał do kogo może się odwołać od niekorzystnego dlań orzeczenia, uzyskał informację, że od orzeczeń Instytutu nie ma odwołania. Treść odwołania skarżącego z 9.VIII.1998 r. od decyzji organu I instancji wskazuje, że Edward F. nie zgadzał się z orzeczeniem IMP. Niezależnie od tego, czy jego zarzuty w tym względzie były słuszne, organ I instancji jeszcze przed przesłaniem odwołania organowi odwoławczemu winien był skierować skarżącego na ponowne badania, by wyczerpać przysługujący Edwardowi F. w tym zakresie tryb przewidziany w cytowanym § 9 ust. 1. Tego jednak nie zrobiono. Wskazuje to, że postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów kpa, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z tego względu Sąd, w oparciu o art. 27 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z 11.V.1995 r. o NSA, uchylił decyzje organów obu instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę organ inspekcji sanitarnej I instancji powinien spowodować przebadanie skarżącego przez inną jednostkę służby zdrowia, upoważnioną do rozpoznawania chorób zawodowych (równorzędną Instytutowi, który wydał kwestionowane orzeczenie).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.