Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2100714

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 7 lipca 2016 r.
I OSK 3445/15
Charakter rozkazu personalnego o zwolnieniu policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z 1990 r. o Policji.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.).

Sędziowie: NSA Maciej Dybowski, del. WSA Mirosław Wincenciak.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1754/14 w sprawie ze skargi R.G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 11 lipca 2014 r. nr (...) w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1754/14 oddalił skargę R.G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 11 lipca 2014 r. nr (...) w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia 11 lipca 2014 r. nr (...), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej w skrócie k.p.a.), utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 11 marca 2014 r. nr (...), którym to rozkazem personalnym zwolnił R.G. ze służby w Policji z dniem 31 marca 2014 r., w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.).

W uzasadnieniu rozkazu personalnego podał, że Komendant Miejski Policji w (...) wnioskiem z dnia 19 listopada 2013 r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie o zwolnienie (...) R.G. - (...) Komendy Miejskiej Policji w (...) ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Wskazał na długotrwały pobyt wyżej wymienionego policjanta na zwolnieniach lekarskich, powodujący utrudnienia w planowaniu oraz bieżącej realizacji zadań służbowych, jak również negatywnie wpływający na jakość i terminowość realizowanych zadań, co w konsekwencji wpływa na prawidłowe utrzymanie właściwego poziomu bezpieczeństwa w zakresie (...) na terenie miasta. Podkreślił, że (...) R.G. w latach 2011-2013 przebywał na zwolnieniach lekarskich 32 razy, łącznie 642 dni, co stanowi 60,2% tego okresu. Wojewódzka Komisja Lekarska MSW (...) orzeczeniem z dnia 21 grudnia 2012 r. nr (...) uznała wyżej wymienionego policjanta za zdolnego do służby w Policji. Wnioskodawca podał również, iż (...) R.G. naruszył także dyscyplinę służbową, narażając innego policjanta na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, za co Prokurator Prokuratury (...) w dniu 3 września 2013 r. w ramach śledztwa prowadzonego w sprawie pod sygnaturą (...) przedstawił mu zarzut o czyn z art. 231 § 1 w zbiegu z art. 160 § 1 w zw. z art. 11 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm., dalej w skrócie k.k.). Powyższe skutkowało zawieszeniem wyżej wymienionego policjanta na mocy rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 4 listopada 2013 r. nr (...) w czynnościach służbowych na okres jednego miesiąca. Ponadto Komendant Miejski Policji w (...) orzeczeniem z dnia 4 września 2013 r. nr (...), utrzymanym w mocy orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 4 listopada 2013 r. nr (...) uznał (...) R.G. winnym popełnienia zarzucanych mu czynów z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w związku z art. 18 ust. 1 zarządzenia Komendanta Głównego Policji z dnia 20 lipca 2011 r. nr 852 w sprawie zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów i wymierzył mu karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku. Uwzględniając powyższe Komendant Miejski Policji w (...) uznał, że dalsze kontynuowanie służby przez (...) R.G. nie jest możliwe bez uszczerbku dla ważnych interesów służby.

Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie, po dokonaniu analizy stanu faktycznego sprawy, wszczął postępowanie w sprawie zwolnienia (...) R.G. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 13 stycznia 2014 r. doręczono zainteresowanemu w dniu 4 lutego 2014 r., a w dniu 7 lutego 2014 r. zapoznał się on z materiałami postępowania.

Organ pierwszej instancji, zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji wystąpił do Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów województwa (...) z wnioskiem o opinię w przedmiocie zwolnienia (...) R.G. ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby. Zarząd Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów województwa (...) nie wyraził zgody na zwolnienie (...) R.G. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Wnioskiem z dnia 8 lutego 2014 r. R.G. wystąpił do Komendanta Głównego Policji o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie od udziału w niniejszym postępowaniu. Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia 28 lutego 2014 r. nr (...) odmówił uwzględnienia ww. wniosku.

Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie rozkazem personalnym z dnia 11 marca 2014 r. nr (...), na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji, zwolnił (...) R.G. ze służby w Policji z dniem 31 marca 2014 r.

Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. rozkazowi personalnemu nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

Na skutek wniesienia przez wyżej wymienionego policjanta od powyższego rozkazu personalnego odwołania sprawę rozpoznawał Komendant Główny Policji. Jednocześnie (...) R.G. wniósł o "wyłączenie organu - Komendanta Głównego Policji w Szczecinie od rozpoznawania wniesionego odwołania z uwagi na zaistnienie okoliczności uzasadniających podejrzenie co do braku bezstronności, a przewidzianych w art. 24 § pkt 1 i art. 25 k.p.a.". Z uwagi na nieusunięcie przez odwołującego braków formalnych przedmiotowego wniosku w wyznaczonym terminie przedmiotowy wniosek pozostawiono bez rozpoznania.

Komendant Główny Policji wskazał, że podstawę materialnoprawną zwolnienia (...) R.G. ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Przepis ten stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Wyjaśnił, że w ustawie pojęcie "ważnego interesu służby" nie zostało określone. W praktyce, na podstawie tego przepisu dokonuje się zwolnień policjantów, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby w Policji, przy czym przesłanka "ważnego interesu służby" winna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę. Zwolnienie ze służby na tej podstawie prawnej ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione uznaniu administracyjnemu. Rozstrzygnięcie podjęte na podstawie tego przepisu powinno uwzględniać zarówno interes społeczny jak i interes strony.

Organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie, działając w granicach uznania administracyjnego, przed podjęciem rozstrzygnięcia w jakim zakresie uczyni użytek ze swych uprawnień, wnikliwie i wszechstronnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem rozkazu personalnego rozpatrzył sprawę w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mogących mieć do niej zastosowanie. Wskazał, że rolą organu administracji w sprawie zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy jest wykazanie, że za zwolnieniem policjanta przemawia ważny interes służby.

W sprawie jest niesporne, że (...) R.G. w okresie 2011-2014 przedstawił kilkadziesiąt zaświadczeń lekarskich stwierdzających jego niezdolność do służby przez ponad 650 dni. W związku z powyższym, przełożeni policjanta, dążąc do ustalenia stanu jego zdrowia i przydatności do dalszej służby w Policji, a tym samym do stwierdzenia, czy nadal spełnia on kryteria określone w art. 25 ustawy o Policji, skierowali go do Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW (...) w celu określenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do służby. Orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW w Szczecinie z dnia 21 grudnia 2012 r. nr (...) zdolność (...) R.G. do służby w Policji została potwierdzona. Ponadto w wyniku badania lekarskiego i oceny narażeń występujących na stanowisku służbowym w dniu 5 czerwca 2008 r., w dniu 1 lipca 2009 r., w dniu 26 sierpnia 2010 r., w dniu 30 września 2011 r., w dniu 3 stycznia 2013 r. oraz w dniu 22 lipca 2013 r. lekarz medycyny pracy, wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych, uznał (...) R.G. za zdolnego do wykonywania służby na zajmowanym stanowisku służbowym.

Komendant Główny Policji zauważył, iż wyżej wymieniony policjant pomimo niestwierdzenia przeciwwskazań do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku bezpośrednio po wydaniu zaświadczenia lekarskiego w dniu 30 września 2011 r. przebywał od dnia 5 października 2011 r. do dnia 19 października 2011 r., a następnie od dnia 20 października 2011 r. do dnia 2 listopada 2011 r. na zwolnieniu lekarskim wystawionym przez lekarza psychiatrę. Również po wydaniu tożsamego zaświadczenia lekarskiego w dniu 3 stycznia 2013 r. zaprzestał on pełnienia służby z powodu przebywania na zwolnieniu lekarskim od dnia 8 kwietnia 2013 r. do dnia 18 lipca 2013 r.

Organ odwoławczy wskazał, że nie kwestionuje zasadności wystawienia przedmiotowych zwolnień lekarskich oraz, że okres przebywania na nich był usprawiedliwioną nieobecnością w służbie lecz badał wpływ korzystania przez (...) R.G. ze zwolnień lekarskich na funkcjonowanie komórek i jednostek organizacyjnych Policji i ich przełożenie na interes służby. Podał, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7 k.p.a., chroniąc słuszny interes obywateli (policjantów), wymagają uwzględnienia również interesu społecznego (interesu służby), który wynika ze szczególnego charakteru Policji jako formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa obywateli oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Sprawne funkcjonowanie tej formacji opiera się na właściwej realizacji zadań przez poszczególne jednostki organizacyjne Policji. W ocenie Komendanta Głównego Policji, sytuacja (...) R.G. wpływa negatywnie na organizację służby w Wydziale (...) Komendy Miejskiej Policji w (...). Wyżej wymieniony policjant winien realizować zadania na poziomie odpowiadającym posiadanemu przygotowaniu i umiejętnościom, tymczasem w okresie ostatnich lat, tj. 2011-2014 przebywał na zwolnieniach lekarskich przez okres ponad 650 dni. Powyższa sytuacja rzutuje ujemnie na ważny interes służby, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki i dezorganizuje tok służby. Długotrwała, ciągła nieobecność policjanta w służbie zmuszała przełożonych do zapewnienia zastępstwa za nieobecnego, co z kolei prowadziło do zwiększenia obciążenia policjantów pozostałych w służbie. Taki stan rzeczy jest sprzeczny z interesem organu i godzi w "ważny interes służby". Sytuacja taka może rodzić napięcia i konflikty oraz skutkować obniżeniem poziomu motywacji i zaangażowania w realizację zadań pozostałych policjantów, jak również przyczyniać się do trudności w utrzymaniu dyscypliny służbowej w samej jednostce, na co wskazuje przełożony policjanta.

Ponadto organ odwoławczy podał, że w niniejszej sprawie nie sposób pominąć także faktu, iż w dniu 3 września 2013 r. w Prokuraturze (...) R.G. przedstawiono zarzut o to, że w dniu 8 kwietnia 2013 r. w Szczecinie, jako policjant nie dopełnił obowiązków służbowych, poprzez nieprzestrzeganie zasad użytkowania i obchodzenia się z bronią palną (...) oraz amunicją w ten sposób, iż po zakończonej służbie nie rozładował jej w miejscu do tego przeznaczonym, a następnie w czasie zdawania do magazynu broni Wydziału (...) Komendy Miejskiej Policji w (...) wprowadził do komory nabojowej nabój co doprowadziło do oddania niekontrolowanego wystrzału, czym naraził (...) M.P. na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, tj. o czyn z art. 231 § 1 w zbiegu z art. 160 w związku z art. 11 § 2 k.k. Zdaniem Komendanta Głównego Policji, już samo oskarżenie policjanta przez organy ścigania o popełnienie przestępstwa związanego z niedopełnieniem obowiązków służbowych pozostawia wątpliwym fakt posiadania przez niego przymiotów koniecznych do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu, powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego, do której podstawowych zadań należą między innymi ochrona życia i zdrowia ludzi. Policjant powinien unikać wszelkich sytuacji, które godziłyby w dobre imię Policji, bowiem realizowane przez nią zadania wymagają, aby służbę w niej pełniły wyłącznie osoby o nieposzlakowanej opinii, bezwzględnie przestrzegające prawa i zasad współżycia społecznego. Postawa policjanta, który nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku dotyczącego użytkowania i obchodzenia się z bronią palną, narażając tym samym innego policjanta na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, świadczy o braku odpowiedzialności z jego strony.

Powyższe znalazło odzwierciedlenie w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym wobec (...) R.G. Orzeczeniem Komendanta Miejskiego Policji w (...) z dnia 4 września 2013 r. nr (...), utrzymanym w mocy orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 4 listopada 2013 r. nr (...), wyżej wymieniony policjant został uznany winnym popełnienia zarzucanego mu czynu i wymierzono mu karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.

W ocenie organu odwoławczego, w rozpoznawanej sprawie interes społeczny przeważa nad interesem strony. W takich okolicznościach nie może mieć decydującego znaczenia fakt, że wyżej wymieniony policjant w okresie czynnego świadczenia służby prawidłowo wywiązywał się z nałożonych obowiązków, otrzymywał nagrody uznaniowe, był pozytywnie opiniowany. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię godnego reprezentowania formacji. Ustawodawca nie uzależnił możliwości zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji od przebiegu służby policjanta ani jego subiektywnego przekonania co do przydatności do dalszej służby. Natomiast w związku z koniecznością zapewnienia prawidłowej realizacji zadań nałożonych przepisami prawa na Policję umożliwił przełożonemu, taki dobór kadry, aby mogła ona efektywnie te zadania realizować.

Zdaniem Komendanta Głównego Policji, przedstawione powyżej okoliczności słusznie zostały potraktowane jako sprzeczne z ważnym interesem służby, a tym samym, w łącznym zestawieniu, jako uzasadniające zwolnienie (...) R.G. ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Jednocześnie wskazał, że niezasadne byłoby odstąpienie od zwolnienia ze służby w powołanym trybie z uwagi na jego dotychczasowy przebieg służby. Zauważył, iż wyżej wymieniony jako policjant nie osiągał wyników, które można by uznać za ponadprzeciętne, chociaż w przeważającym okresie służby był oceniany pozytywnie. Posiada on średnie wykształcenie oraz jedynie podstawowe kwalifikacje zawodowe. Szkolenie specjalistyczne w zakresie (...) nie jest argumentem przemawiającym za pozostawieniem policjanta w służbie.

Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji na podstawie analizy zebranego materiału dowodowego dokonał wszechstronnej oceny okoliczności, mając na względzie interes służby tożsamy z interesem społecznym. Świadczy o tym liczba zgromadzonych w sprawie dokumentów, jak też ich rozważenie w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego. Argumenty przedstawione w decyzji, uzasadniają przedłożenie ważnego interesu służby nad interes strony. Tym samym zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. jest niezasadny.

Komendant Główny Policji, odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia przez organ pierwszej instancji wniosków dowodowych wyjaśnił, że wpłynęły one do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie już po wydaniu przez niego rozkazu personalnego z dnia 11 marca 2014 r. nr (...), wobec czego nie miał on formalnej możliwości ich rozpatrzenia. Z kolei wniosek strony o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie od udziału w toczącym się postępowaniu został rozpatrzony. Niezależnie od powyższego, wskazując na treść art. 78 § 1 k.p.a. zauważył, iż w aktach postępowania administracyjnego, w tym w aktach osobowych policjanta, znajduje się pełen materiał dowodowy dotyczący przedmiotowej sprawy, zatem brak jest zasadności przesłuchiwania poszczególnych osób wskazanych przez stronę między innymi na okoliczność uzyskania informacji o przebiegu jej służby. Nie znajdują również uzasadnienia wnioski dowodowe dotyczące przesłuchania policjantów w zakresie ich wiedzy na temat daty zwolnienia R.G. ze służby w Policji. Powyższe pozostaje bowiem bez wpływu na niniejsze postępowanie.

Powyższy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji stał się przedmiotem skargi R.G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił naruszenie:

- przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 7, art. 9, art. 10, art. 77, art. 78, art. 80 i art. 86 k.p.a., poprzez niedostateczne poinformowanie strony o przysługujących prawach, nieuwzględnienie wniosków dowodowych dotyczących m.in. przeprowadzenia dowodów z dokumentów, a w szczególności nieprzesłuchanie skarżącego w charakterze strony, co skutkowało naruszeniem jego prawa do obrony i stanowiło naruszenie zasady wysłuchania i udziału stron w postępowaniu, a w konsekwencji zaniechanie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrywania całego materiału dowodowego, a także dowolną, a nie swobodną jego ocenę;

- art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji w związku z art. 7 i art. 80 k.p.a., poprzez nierozważenie wszystkich istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności okoliczności przemawiających na korzyść skarżącego, a ponadto dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów wpływających na podjęcie decyzji o zwolnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do zwolnienia ze służby w Policji w sytuacji, gdy przepisy nie przewidywały takiego obowiązku oraz istniały przesłanki do pozostawienia skarżącego w czynnej służbie;

- przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 24 i art. 25 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie wniosku strony o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie oraz podległych mu funkcjonariuszy w sytuacji, gdy ze względu na okoliczności sprawy zachodzi uzasadnione podejrzenie co do braku jego bezstronności;

- art. 108 § 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie oraz błędne uznanie, że interes służby jest tożsamy z interesem społecznym, co skutkowało bezpodstawnym nadaniem rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy w rzeczywistości nie zaistniały przesłanki wskazane w tym przepisie.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego oraz przywrócenie do służby w Policji.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.

Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia 10 lipca 2015 r. podtrzymał stanowisko skarżącego przedstawione w skardze, wniósł o uchylenie w całości obu wydanych w sprawie rozkazów personalnych oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozkazowi zarzucił naruszenie: 1) art. 7 i art. 8 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; 2) art. 9 i art. 10 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; 3) art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 138 § 1 k.p.a.; 4) art. 108 w zw. z art. 138 § 1 k.p.a.; 5) art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z art. 7, art. 8 oraz art. 138 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, że istota niniejszej sprawy sprowadzała się do ustalenia, czy istniał ważny interes służby, uzasadniający zwolnienie skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Wskazał, że użycie w tym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że rozwiązanie z policjantem stosunku służbowego na wskazanej podstawie ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. Dokonywana przez sąd administracyjny kontrola decyzji uznaniowych ma ograniczony zakres i sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji publicznej wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. Sąd nie może jednak ingerować w słuszność dokonanego przez organ wyboru i tym samym oceniać celowości zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie podstawą zwolnienia R.G. ze służby w Policji były dwie okoliczności - jego absencja chorobowa oraz fakt postawienia mu zarzutów w postępowaniu karnym.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie ma racjonalnych podstaw do kwestionowania stanowiska organów, że długotrwała nieobecność skarżącego w służbie (w latach 2011- 2014 ponad 650 dni przebywania na zwolnieniach lekarskich) dezorganizowała pracę Komendy Miejskiej Policji w (...). Oczywistym jest bowiem, że zadania nałożone na Policję w czasie absencji chorobowej skarżącego musiały być realizowane przez pozostałych policjantów, zaś taka sytuacja nie mogła pozostawać bez wpływu na działalność tej jednostki. Utrzymywanie takiego stanu nie leży w interesie społecznym (w interesie służby), natomiast argument podany w skardze, że nie tylko skarżący przebywał w tej jednostce na długotrwałym zwolnieniu, nie podważa zasadności rozkazu personalnego o zwolnieniu go ze służby.

Niesporny jest również fakt, że Prokurator Prokuratury (...) w dniu 3 września 2013 r. przedstawił R.G. zarzut, że w dniu 8 kwietnia 2013 r. w Szczecinie jako funkcjonariusz Policji nie dopełnił obowiązków służbowych, poprzez nieprzestrzeganie zasad użytkowania i obchodzenia się z bronią palną, co doprowadziło do oddania niekontrolowanego wystrzału, czym naraził innego funkcjonariusza na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, tj. popełnienia czynu z art. 231 § 1 w zbiegu z art. 160 i w zw. z art. 11 § 2 k.k. Okoliczność, że postępowanie karne nie zostało jeszcze zakończone nie daje podstaw do twierdzenia, iż nie ma ona znaczenia w sprawie. Policjant, aby móc skutecznie wykonywać swoje obowiązki służbowe, musi pozostawać poza jakimikolwiek podejrzeniami o działania sprzeczne z prawem. Samo objęcie policjanta przez prokuratora zarzutem dotyczącym popełnienia przestępstwa ściganego z urzędu sprawia, że traci on autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków wynikających ze służby w Policji, realizującej zadania ochrony bezpieczeństwa ludności oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Ponadto Sąd pierwszej instancji wskazał, że w tej sprawie zakres postępowania dowodowego wyznaczała norma zawarta w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Skoro w niniejszej sprawie okoliczności istotne dla sprawy zostały wyjaśnione, to odmowa uwzględnienia wniosków dowodowych skarżącego nie miała wpływu na wydane rozstrzygnięcie. Uzasadnienia rozkazów personalnych wydanych w sprawie są obszerne i wyczerpująco przedstawiają stan sprawy, argumenty i dowody przemawiające za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzut braku obiektywizmu Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie nie znajduje potwierdzenia w materiale sprawy, jeśli uwzględni się fakt, że rozkaz personalny o zwolnieniu skarżącego został podjęty w 2014 r., a jego nieobecność w służbie występowała już od 2011 r. W 2011 r. R.G. przebywał na zwolnieniu lekarskim 143 dni, w 2012 r. - 317 dni, w 2013 r. -205 dni, a w 2014 r. 32 dni.

Reasumując Sąd pierwszej instancji uznał, że w rozpoznawanej sprawie organy Policji nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, dokonały wyczerpujących ustaleń i prawidłowo uznały, czemu dały wyraz w uzasadnieniu kwestionowanych rozkazów, że w stosunku do skarżącego zachodzi przesłanka z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, stąd też wydane rozkazy personalne odpowiadają prawu. Komendant Główny Policji wykazał dlaczego nie uwzględnił wniosków skarżącego, w tym wniosku o wyłączenie Komendanta Głównego Policji (wobec nieusunięcia braków formalnych wniosku żądanie w przedmiocie wyłączenia organu odwoławczego pozostawiono bez rozpoznania) i Sąd w pełni tę argumentację podzielił.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł R.G., reprezentowany przez adwokata i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucił:

1)

naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na jego wynik, tj. art. 134 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a., poprzez zaniechanie wszechstronnego rozważenia całokształtu stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz podniesionych przez skarżącego naruszeń przepisów art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 24, art. 25, art. 77, art. 78, art. 80, art. 86 art. 108 § 1 oraz art. 138 § 2 k.p.a. i w konsekwencji niezasadne oddalenie skargi, a tym samym utrzymanie w mocy rozstrzygnięć organów obu instancji obarczonych ww. naruszeniami;

2)

naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na jego wynik, tj. art. 134 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia oraz ograniczenie się przez Sąd pierwszej instancji do poparcia i powtórzenia argumentacji organów obu instancji, podczas gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku powinno wszechstronnie wyjaśniać podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie, a w szczególności wskazywać, dlaczego Sąd nie uznał wszystkich enumeratywnie wyliczonych zarzutów skarżącego za nieuzasadnione;

3)

naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie (mające swoje źródło m.in. we wskazanych powyżej naruszeniach procesowych), i w konsekwencji uznanie, że organ słusznie na tej podstawie zwolnił skarżącego ze służby uznając, że została spełniona przesłanka "ważnego interesu służby", podczas gdy nie wynika to ze zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego i okoliczności sprawy.

Wskazując na powyższe zarzuty kasacyjne wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu przysługujących mu kosztów postępowania, zasądzenie na rzecz pełnomocnika skarżącego nieopłaconych w całości, ani w części kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym oraz dopuszczenie, na podstawie art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci wyroku Sądu Rejonowego (...) z dnia 6 listopada 2014 r. sygn. akt (...), gdyż jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w przedmiotowej sprawie, a jednocześnie nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., to jednak istota podniesionych w niej zarzutów sprowadza się do zakwestionowania stanowiska Sądu pierwszej instancji, który zaaprobował stwierdzenie organów, że przesłanka z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji uzasadniająca zwolnienie R.G. ze służby w Policji została spełniona.

W rozpoznawanej sprawie należało rozważyć, czy organy Policji w sposób dostateczny i bez naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania wykazały, że skorzystanie przez nie z możliwości zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby".

W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegał zarzut naruszenia powołanego w skardze kasacyjnej przepisu prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, gdyż zarzuty naruszenia przepisów postępowania stanowią procesową konsekwencją dokonania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oceny zakwestionowanej przez autora skargi kasacyjnej zasadności zastosowania ww. przepisu prawa materialnego.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego nie mógł odnieść skutku zamierzonego przez jej autora. Rozważenie zasadności tego zarzutu poprzedzić należy uwagami natury ogólnej.

Przede wszystkim wskazać należy, iż rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest podejmowany przez organ w ramach uznania administracyjnego. Oznacza ono przyznanie organowi administracji publicznej przepisem prawa materialnego pewnego luzu decyzyjnego polegającego na możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia danej sprawy administracyjnej. Działanie organu korzystającego z możliwości podjęcia decyzji w ramach uznania administracyjnego musi jednak mieścić się w granicach zakreślonych wynikającym z art. 7 k.p.a. dążeniem do wyjaśnienia prawdy obiektywnej i obowiązkiem załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony. Ocena, czy przy załatwieniu sprawy administracyjnej doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego a słusznym interesem strony. Nie wynika to z prostego odczytania treści art. 7 k.p.a. Zauważyć należy, iż zarówno pojęcia interesu społecznego, jak i słusznego interesu strony, nie zostały ustawowo zdefiniowane, co powoduje, że treść nadaje im organ orzekający. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres i sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. Kontrola sądowa w takich przypadkach obejmuje proces wydania decyzji (spełnienie przez organ wymogów proceduralnych), ustalanie stanu faktycznego jako elementu tego procesu czy wszechstronność oceny faktów. Dotyczy ona zatem jedynie tej części treści decyzji uznaniowej, która jest powiązana z kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. Kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie decyzji uznaniowej z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną oraz z wyrażeniami normatywnymi, określającymi przesłanki aktualizacji upoważnienia do decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 130/10, LEX nr 595054). Kontrola sądowoadministracyjna nie obejmuje oceny, w jaki sposób organy administracji, realizując określoną politykę stosowania prawa, wypełniają treść pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11 LEX nr 794834). W konsekwencji, w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia policjanta ze służby sądy administracyjne badają jedynie, czy decyzja w tym przedmiocie nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać, czy dana osoba powinna nadal pozostać policjantem, czy też może zostać z grona tej formacji wykluczona.

Ustawa o Policji nie definiuje pojęcia "ważny interes służby". W art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji i innych przepisach tej ustawy nie zawarto żadnych wskazówek dotyczących interpretacji tego pojęcia. Oznacza to, że istnienie przesłanki "ważnego interesu służby" musi być rozważane na tle stanu faktycznego konkretnej sprawy. Niezbędne jest przy tym wykazanie realnie istniejącej przyczyny lub szeregu okoliczności czy zdarzeń świadczących łącznie o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie nie jest możliwe. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych, ani innych zachowań zawinionych przez policjanta lub niezgodnych z prawem. Może być ono również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, o ile takie działania lub ich skutki uniemożliwiają kontynuowanie służby bez uszczerbku dla ważnych interesów formacji (wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 1999 r. sygn. akt II SA 426/99, LEX 47389). Pojęcie "ważnego interesu służby" można również łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne zadań, które ustawodawca powierzył tej formacji (wyrok NSA z dnia 16 marca 1995 r., sygn. akt II SA 1802/94). Ważny interes służby obejmuje więc przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji) jak i subiektywne. Może on mieć też charakter mieszany, nieobjęty zakresami ustawodawczymi innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnieniowe (wyrok NSA z dnia 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z dnia 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99). W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji dopuszczalne jest rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, ale nie można zwolnić go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie określonej w ustawie o Policji.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji jest ona umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Realizacja takich zadań wymaga określonych kwalifikacji oraz odpowiednich predyspozycji psychicznych i zdrowotnych, a ponadto znacznego zaangażowania się i dyspozycyjności wszystkich policjantów. Osoby, które decydują się na dobrowolne podjęcie służby w Policji muszą mieć tego świadomość oraz zdawać sobie sprawę z tego, że ich status będzie kształtować się odmiennie niż pracowników umownych. Ze służbą publiczną w formacjach mundurowych łączą się nie tylko przywileje, ale również pewne ograniczenia wolności osobistej oraz zwiększone obowiązki. Policjantowi przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, ale ochrona ta nie ma charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie policjantów reglamentuje przyczyny zwolnienia ich ze służby, ale jednocześnie dostrzega konieczność prowadzenia przez organy Policji racjonalnej polityki kadrowej w celu ochrony ważnego interesu formacji. W ustawie o Policji dopuszczono możliwość zwolnienia ze służby nawet w przypadkach niezawinionych przez policjanta, gdy takie są potrzeby formacji.

Między innymi w powyższym celu została wprowadzona instytucja przewidziana w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - możliwość zwolnienia policjanta ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Może być ona wykorzystywana również w celu likwidowania dotychczasowych i zapobiegania dalszym negatywnym skutkom, jakie łączą się z licznymi nieobecnościami policjanta w służbie. Nie tyle bowiem sama długotrwała nieobecność policjanta w służbie, lecz negatywne skutki długotrwałych i stale powtarzających się jego absencji chorobowych, mogą uzasadniać rozwiązanie z policjantem stosunku służbowego na podstawie powołanego przepisu.

Przechodząc od rozważań ogólnych na grunt rozpoznawanej sprawy i odnosząc się do okoliczności stanowiącej podstawę zwolnienia skarżącego ze służby, tj. do jego długotrwałej absencji chorobowej w latach 2011- 2014 ponad 650 dni, wskazać należy, iż w tym okresie nie realizował on jakichkolwiek obowiązków służbowych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie przyjął, że organy Policji nie wykroczyły poza dopuszczalny prawem zakres kompetencji i nie naruszyły przyznanych im przez ustawodawcę granic swobody oceny co do wyboru skutku prawnego w postaci zwolnienia skarżącego ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby. Wbrew twierdzeniu autora skargi kasacyjnej, sposób i wynik rozumowania organów nie nasuwa zastrzeżeń. Niewątpliwie liczne i stale powtarzające się nieobecności R.G. w służbie dezorganizowały pracę w Komendzie Miejskiej Policji w (...) w Wydziale (...) w której pełnił on służbę. Trudno uznać, że możliwe jest prawidłowe funkcjonowania jednostki organizacyjnej Policji w sytuacji, gdy policjant przedstawia kolejne zwolnienia lekarskie oraz gdy przełożony nie ma pewności czy i ewentualnie kiedy oraz na jaki okres jego podwładny wróci do służby. Uwzględnić należy fakt, że wszystkie zadania przypisane do poszczególnych struktur Policji muszą być realizowane na bieżąco. Oczywistym jest, iż zadania związane ze stanowiskiem zajmowanym przez skarżącego musiały być powierzane innym policjantom, którzy wykonywali je albo dodatkowo albo w wydłużonym czasie służby. Nie bez znaczenia są również powszechnie znane trudności kadrowe w Policji i związana z nimi konieczność jak najbardziej efektywnego wykorzystania każdego posiadanego przez tę formację etatu. Trudno mówić o możliwości podejmowania w tym zakresie racjonalnych działań, gdy jeden z etatów jest zajmowany przez policjanta, który w okresie czterech lat z powodu absencji chorobowych faktycznie tej służby nie pełni. Tego rodzaju stan nie może trwać w nieskończoność, ustawa o Policji nie zapewnia bowiem policjantom stałości stosunku służbowego i nie gwarantuje im bezwzględnej ochrony przed zwolnieniem ze służby niezależnie od długości ich absencji chorobowej oraz skutków częstych i długotrwałych nieobecności w służbie.

Ponadto, Sąd pierwszej instancji trafnie zaaprobował stanowisko organów Policji, które podały, że w rozpoznawanej sprawie nie można było również pominąć okoliczności postawienia R.G. przez Prokuratora Prokuratury (...) zarzutu popełnienia czynu z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 160 k.k. i w zw. z art. 11 § 2 k.k. Narażenie przez skarżącego innego policjanta na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia i zdrowia mogło mieć niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji oraz nie sprzyjało budowaniu autorytetu tej formacji i jej policjantów. Sprawne działanie Policji opiera się na zaufaniu społecznym. W odbiorze społecznym Policja musi być postrzegana jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Społeczeństwo musi mieć przekonanie, że służbę w tej formacji pełnią i pełnić będą wyłącznie osoby niekarane oraz pozostające poza sferą jakichkolwiek podejrzeń o naruszenie przepisów prawa. Zdolność do natychmiastowej reakcji na takie zjawiska jest przy tym niezbędna nie tylko do umacniania autorytetu Policji i państwa, w imieniu którego formacja ta realizuje powierzone jej zadania. Jest ona także niezbędna do umacniania dyscypliny i zapewnienia odpowiedniego poziomu etycznego wszystkich policjantów. Jednocześnie policjanci muszą mieć świadomość tego, że w formacji w której pełnią służbę podejrzenia o działania niezgodne z prawem powinny być przez właściwych przełożonych surowo sankcjonowane.

W konsekwencji oznacza to, że już samo podejrzenie skarżącego o popełnienie umyślnego przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego (art. 231 § 1 w zbiegu z art. 160 § 1 w zw. z art. 11 § 2 k.k.), mogło uzasadniać stanowisko organów o utracie przez niego przymiotu nieposzlakowanej opinii. "Poszlaka" w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast "nieposzlakowany" to ten, któremu nie można nic zarzucić, przypisać, nieskazitelny (por. Słownik języka polskiego PWN). Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia prywatnego, jak i zawodowego. Utratą przymiotu "nieposzlakowanej opinii" nie skutkuje tylko i wyłącznie karalność danej osoby. Może ją także spowodować - w konkretnych okolicznościach - znalezienie się tej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji.

Ubocznie zauważyć należy, iż z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy (...) wyrokiem z dnia 6 listopada 2014 r. sygn. akt (...) postępowanie karne wobec R.G., oskarżonego o przestępstwo z art. 233 § 1 k.k. w zbiegu z art. 160 § 1 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., warunkowo umorzył na okres 2 lat próby. Warunkowe umorzenie postępowania oznacza obalenie domniemania niewinności i ustalenie przez Sąd, że sprawca dopuścił się przestępstwa, którego popełnienie mu zarzucono.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie stwierdził, że brak jest podstaw do podważenia stanowiska organów Policji, że ustalony przez nie stan faktyczny i jego ocena mieści się w kategorii ważnego interesu służby, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, który uzasadniał zwolnienie R.G. ze służby w Policji na podstawie tego przepisu.

Z tych względów zarzut naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez jego zastosowanie, okazał się nietrafny.

Zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku nie mogły odnieść również zarzuty naruszenia powołanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W istocie stanowią one odzwierciedlenie procesowe koncepcji materialnej, przedstawionej przez skarżącego. W postępowaniu administracyjnym ustalono okoliczności istotne z punktu widzenia przepisów prawa materialnego i prawidłowo je oceniono, zapewniono skarżącemu czynny udział w postępowaniu, umożliwiono obronę jego interesów, podjęto wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony, prawidłowo zebrano i oceniono materiał dowodowy, jak również dano temu wyraz w uzasadnieniach rozkazów personalnych. Rozkazowi personalnemu wydanemu przez organ pierwszej instancji zasadnie nadano rygor natychmiastowej wykonalności, z uwagi na ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji. Nie naruszono także art. 24 i 25 k.p.a., gdyż skarżący nie wykazał przesłanek do wyłączenia organów od rozpoznawania jego sprawy.

Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Powołany przepis określa elementy, z jakich powinno składać się uzasadnienie wyroku. Jest to przepis o charakterze formalnym. O jego naruszeniu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wyżej wymienionych warunków. W orzecznictwie przyjmuje się, że powołany przepis może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 9/09 ONSAiWSA 2010/3/39). Ponadto zarzut naruszenia tego przepisu może stanowić samodzielną podstawę skargi kasacyjnej, gdy wskazana wada uzasadnienia jest na tyle istotna, że może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie uniemożliwia dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z dnia 28 września 2010 r. sygn. akt I OSK 1605/09; z dnia 13 października 2010 r. sygn. akt II FSK 1479/09, publ. CBOSA).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, zrelacjonowano sformułowane w skardze zarzuty oraz wskazano podstawę prawną oddalenia skargi. Sąd pierwszej instancji, pomimo podzielenia w dużej mierze szeroko przytoczonego stanowiska organów, w dostateczny sposób wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, aprobując stanowisko organów Policji odniósł się do wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. Ponadto wskazać należy, iż wyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie musi szczegółowo odnosić się do wszystkich zarzutów powołanych w skardze, jeżeli argumentacja sądu łącznie przesądza o ich bezzasadności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 1696/06). Okoliczność, że stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku jest odmienne od prezentowanego przez skarżącego nie może prowadzić do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem tego przepisu. Jednocześnie wyjaśnić należy, iż poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać nie tylko prawidłowości przyjętego stanu faktycznego, ale także stanowiska Sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego.

Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Przepis ten nie stanowi podstawy do zwalczania zarówno ustaleń faktycznych, jak i dokonanej przez Sąd pierwszej instancji oceny działań organu pod kątem przestrzegania obowiązujących przepisów postępowania. W niniejszej sprawie, Sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a., nie rozpoznał bowiem innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę oraz dokonał oceny zaskarżonej decyzji niezależnie od sformułowanych w skardze zarzutów i wniosków. Stan faktyczny został ustalony i oceniony w sposób prawidłowy, przy uwzględnieniu stosownych przepisów ustawy o Policji.

Reasumując, wbrew twierdzeniu autora skargi kasacyjnej, przyjąć należy, iż Sąd pierwszej instancji dokonał należytej kontroli legalności zaskarżonego rozkazu personalnego i prawidłowo zastosował środek określony w art. 151 p.p.s.a., tj. oddalił skargę.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, wyjaśnić należy, iż w niniejszej sprawie działa on na zasadzie prawa pomocy. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za zastępstwo wykonane na zasadzie prawa pomocy, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.