Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1617407

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 5 grudnia 2013 r.
I OSK 1768/12

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. S. o zawieszenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1890/11 w sprawie ze skargi B.S. i M. S. na decyzję Wojewody M. z dnia (...) czerwca 2011 r., nr (...) w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) czerwca 2011 r. nr (...) Wojewoda M. po rozpatrzeniu odwołania B. S. i M. S. od decyzji Prezydenta (...) z (...) maja 2011 r., nr (...), orzekającej o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości, położonej w W. przy ul. (...), hip. nr (...) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że nieruchomość położona w W., przy ul. (...) znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z 26 października 1945 r., o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Zgodnie z art. 1 dekretu grunt przedmiotowej nieruchomości przeszedł na własność Gminy m.st. Warszawy, a następnie, na mocy art. 32 ust. 2 ustawy z 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. z 1950 r. Nr 14, poz. 130) stał się własnością Skarbu Państwa.

Objęcie w posiadanie przez Gminę m.st. Warszawy przedmiotowego gruntu nastąpiło 16 sierpnia 1948 r., tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy Nr 20. Wniosek o przyznanie prawa własności czasowej został przez poprzedniego właściciela nieruchomości - W. L., złożony 31 sierpnia 1948 r. Termin do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (użytkowania wieczystego) do przedmiotowego gruntu upływał z dniem 16 lutego 1949 r. Poprzedni właściciel w przepisanym, sześciomiesięcznym terminie, złożył wniosek o przyznanie prawa własności czasowej.

Wojewoda M. wskazał, że podstawę prawną decyzji Prezydenta (...) stanowi przepis art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

Wojewoda stwierdził, że pomimo iż przesłanki z art. 7 ust. 2 dekretu zostały w niniejszej sprawie spełnione, niemożliwe jest ustanowienie użytkowania wieczystego do działki ewidencyjnej nr (...) na rzecz spadkobierców poprzedniego właściciela ze względu na powstały przed dniem rozpoznania wniosku, stan prawny tej części nieruchomości, położonej przy ul. (...) w W. Otóż, na mocy aktu notarialnego z (...) października 1994 r., Rep. (...), przedstawiciel Skarbu Państwa w wykonaniu postanowień protokołu uzgodnień z (...) października 1994 r. oddał na 99 lat w użytkowanie wieczyste Spółdzielni (...) nieruchomość, stanowiącą działkę ewidencyjną nr (...) z obrębu (...) oraz przeniósł nieodpłatnie własność budynku przy ul. (...) znajdującego się na przedmiotowej działce. Na podstawie wymienionej umowy, dokonano wpisu jawnego do księgi wieczystej Kw nr (...) prowadzonej dla działki ewidencyjnej nr (...) obrębu (...), zgodnie z którym Spółdzielnia (...) z siedzibą w W. stała się użytkownikiem wieczystym tejże działki.

Organ odwoławczy stwierdził, że odmowa ustanowienia użytkowania wieczystego powinna nastąpić z tego powodu, że nieruchomość jest już takim prawem obciążona. Organ rozpatrujący wniosek dekretowy co do nieruchomości, która została trwale rozdysponowana na rzecz osób trzecich poprzez ustanowienie na niej prawa użytkowania wieczystego, ujawnionego w księdze wieczystej, nie ma możliwości ustanowienia prawa użytkowania wieczystego co do tej nieruchomości na rzecz spadkobierców poprzedniego jej właściciela. Przy tym, ani organ administracji publicznej rozpatrujący wniosek z art. 7 ust. 2 dekretu w pierwszej instancji, ani organ odwoławczy nie ma kompetencji ani uprawnień do ingerencji w stosunek cywilnoprawny, powstały z mocy zawartego w niniejszej sprawie aktu notarialnego z (...) października 1994 r. Rep. (...), w celu pozytywnego rozpatrzenia wniosku spadkobierców dawnego właściciela.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1890/11 oddalił skargę B. S. i M. S. na ww. decyzję Wojewody M. z dnia (...) czerwca 2011 r., wskazując, że prawidłowe są ustalenia organu, że pomimo spełnienia przez spadkobierców byłego właściciela przesłanek z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu, nie ma możliwości uwzględnienia ich wniosku z uwagi na wcześniejsze oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste innemu podmiotowi i przeniesienie własności budynku oraz ujawnienie praw nabywcy w księdze wieczystej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył M. S.

Pismem z dnia 25 listopada 2013 r. skarżący kasacyjnie wniósł o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania o ustalenie, że umowa z dnia (...) października 1994 r. ustanawiająca użytkowanie wieczyste do działki położonej w W. przy ul. (...) i przenosząca nieodpłatnie prawo własności budynku jest nieważna.

We wniosku podniesiono, że wyrokiem z dnia 5 listopada 2012 r. Sąd Okręgowy w Warszawie stwierdził nieważność ww. umowy. Strona pozwana - Spółdzielnia wniosła apelację. Skarżący wskazał, że jednym z argumentów skargi kasacyjnej jest przywoływany w orzecznictwie obowiązek Prezydenta (...) przywrócenia stanu prawnego sprzed bezprawnego rozporządzenia nieruchomością dokonanego przed rozpoznaniem wniosku dekretowego. Prezydent (...) nie podjął żadnych kroków w tym kierunku. Skarżący podniósł, że wyrok w sprawie cywilnej ma pierwszeństwo przed rozstrzygnięciem w postępowaniu administracyjnym, a utrzymanie wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie w kolejnych instancjach będzie mieć wpływ na losy nieruchomości w przedmiotowym postępowaniu. W ocenie skarżącego, związek tych spraw jest bezpośredni i dlatego wnosi on o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Powyższe unormowanie dotyczy fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w razie wystąpienia w sprawie kwestii prejudycjalnej, tj. sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia w innym postępowaniu może wpływać na wynik rozpoznawanej sprawy. Ocena w tym zakresie pozostawiona została uznaniu sądu. A zatem sąd może zawiesić postępowanie, o ile po rozważeniu wszelkich okoliczności sprawy dojdzie do przekonania, że konieczność taka zachodzi. Zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione również ze względów celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej.

W niniejszej sprawie wynik toczącego się postępowania o ustalenie nieważności umowy z dnia (...) października 1994 r. Rep. (...) może mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

- -----------

4

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.