Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1769140

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 8 stycznia 2015 r.
I GZ 593/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Cezary Pryca.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia I. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt I SA/Bd 128/14 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi I. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia (...) października 2013 r., nr (...) w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. postanowieniem z 12 maja 2014 r. (sygn. akt I SA/Bd 128/14) zwolnił I. R. od kosztów sądowych w 90% oraz odmówił jej przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 24 czerwca 2014 r. oddalił zażalenie na postanowienie z 12 maja 2014 r.

Wyrokiem z 10 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalił skargę strony na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego.

Wraz z wnioskiem o uzasadnienie wyroku wpłynął kolejny wniosek skarżącej złożony na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. postanowieniem z 15 października 2014 r., odmówił zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z 12 maja 2014 r. zwalniającego skarżącą od kosztów sądowych w 90% oraz odmawiającego przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że sprawa z wniosku skarżącej o udzielenie prawa pomocy w zakresie całkowitym została już rozstrzygnięta wspomnianym, postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z (...) maja 2014 r. Następnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała, aby jej sytuacja finansowa oraz majątkowa uległa zmianie, uzasadniającej zmianę stanowiska Sądu odnośnie do zakresu przyznania prawa pomocy. Sąd wyjaśnił, że na obecnym etapie postępowania aktualny dochód w gospodarstwie domowym skarżącej na jednego członka rodziny wynosi (...) zł (w pierwotnym wniosku o przyznanie prawa pomocy wynosił on (...) zł) i zasadniczo nie uległ on zmianie. Podnoszone na obecnym etapie okoliczności, że majątek nieruchomy skarżącej jest obciążony hipoteką przymusową, a udziały wnioskodawczyni w spółce D.-M. zostały zajęte przez Dyrektora Izby Celnej w T. w związku z toczącymi się postępowaniami podatkowymi, były już przedmiotem rozważań Sądu w postanowieniu z 12 maja 2014 r. Także, przedłożona przez skarżącą jako załącznik do aktualnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, umowa z (...) stycznia 2014 r. przewłaszczenia pojazdów na zabezpieczenie pod warunkiem zawieszającym oraz wyciąg z rachunku bankowego spółki D.-M., na którym widnieje saldo ujemne "(...) zł" nie stanowiły - zdaniem WSA - podstawy do zmiany stanowiska w stosunku do pierwotnego rozstrzygnięcia.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca domagając się jego uchylenia i oraz przekazania WSA w B. do ponownego rozpoznania albo o zmianę postanowienia poprzez przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy podkreślić, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo potraktował kolejny wniosek skarżącej jako żądanie zmiany prawomocnego postanowienia tego Sądu z 12 maja 2014 r. odmawiającego przyznania jej prawa pomocy.

Wskazane wyżej prawomocne postanowienie należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne (art. 165 p.p.s.a.). Przez zmianę okoliczności sprawy należy przy tym rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają korektę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia wydanego w zakresie prawa pomocy zmiana okoliczności sprawy musi być oceniana w kontekście przesłanek, które legły u podstaw postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, którego zmiany domaga się strona.

W przypadku wystąpienia z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie dochodzi do zmiany ciężaru dowodu w zakresie wystąpienia okoliczności uzasadniających wniosek. Obowiązek ten w dalszym ciągu spoczywa na wnioskodawcy, który zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. winien wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA trafnie przyjął, że skarżąca nie wykazała, iż zaistniała jakakolwiek zmiana okoliczności, które przy poprzednim rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy stanowiły podstawę odmowy zwolnienia skarżącej od kosztów postępowania.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdza, by kolejny wniosek odwoływał się do okoliczności, które nakazywałyby ponownie odnieść się do sytuacji materialnej skarżącej w kontekście przesłanek wskazanych w art. 246 § 2 p.p.s.a. W obecnym wniosku skarżąca nie wskazała okoliczności, które dawałyby podstawę do uznania, że jej sytuacja materialna zmieniła się (na niekorzyść) w takim stopniu, który czyniłby nieaktualną poprzednią ocenę możliwości finansowych skarżącej w partycypowaniu w kosztach postępowania.

Należy zauważyć, że skarżąca w zażaleniu na postanowienie WSA nie zakwestionowała stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, odnośnie do zmiany okoliczności w sytuacji majątkowej skarżącej, które uzasadniałyby przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Podkreślenia także wymaga, że skarżąca w ogóle nie nawiązała do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a jedynie powtórzyła zarzuty podniesione już wcześniej w zażaleniu na postanowienie z 12 maja 2014 r.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.