Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2590098

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 16 października 2018 r.
I GZ 338/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Zofia Borowicz.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 16 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 24 maja 2018 r. sygn. akt II SA/Bd 422/18 w zakresie odrzucenia skargi oraz zwrotu uiszczonego wpisu od skargi w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia (...) stycznia 2018 r. nr (...) w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z dnia 24 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę D. K. na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia (...) stycznia 2018 r. w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż w dniu 22 lutego 2018 r. D. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia (...) stycznia 2018 r., nr (...) w przedmiocie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. wniósł o jej odrzucenie wskazując, że skarżący wniósł skargę z uchybieniem 30-dniowego terminu.

Na podstawie zarządzenia Sędziego WSA z 19 kwietnia 2018 r. skarżący został wezwany do wykazania w terminie 7 dni, że skargę złożył w ustawowym terminie 30 dni od dnia dręczenia mu zaskarżonej decyzji Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia (...) stycznia 2018 r., nr (...) w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020), pod rygorem odrzucenia skargi.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przedłożył wydruk z informatycznego systemu rejestrowania i śledzenia przesyłek Poczty Polskiej, z którego wynika, że dniem doręczenia przesyłki był dzień 23 stycznia 2018 r.

Sąd I instancji odrzucając skargę wskazał, iż powstała rozbieżność pomiędzy podawaną przez skarżącego datą doręczenia mu przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję, a uwidocznioną na zwrotnym potwierdzeniu odbioru datą jej doręczenia.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu 22 stycznia 2018 r. Okoliczność tę potwierdza załączone do akt sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru przesyłki (...) zawierającej zaskarżoną decyzję G. G. (opatrzone datownikiem "22 stycznia 2018 r." i podpisem osoby uprawnionej oraz u dołu z taką samą datą, z podpisem doręczyciela).

WSA podkreślił, że zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki, opatrzone datą oraz własnoręcznym podpisem osoby odbierającej pismo stanowi dowód doręczenia, ma przy tym status dokumentu urzędowego. Dokument urzędowy, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on zatem z domniemania prawdziwości (autentyczności) i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone (art. 76 k.p.a.).

Domniemanie to może być obalone, jednakże podejmując taką próbę należy mieć na względzie, że na stronie spoczywa obowiązek przedstawienia wiarygodnych środków dowodowych. W praktyce orzeczniczej nie budzi wątpliwości, że ciężar obalenia domniemania doręczenia przesyłki ciąży na stronie skarżącej. Jednym ze sposób obalenia tego domniemania jest skuteczne przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego (por. postanowienia NSA: z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt II OZ 811/12 i z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt II FZ 857/15).

Zdaniem Sądu skarżący domniemania tego obalić nie zdołał, bowiem obalenie domniemania skutecznego doręczenia przesyłki może być przeprowadzone na skutek procedury reklamacyjnej a nie poprzez przedłożenie wydruku z informatycznego systemu rejestrowania i śledzenia przesyłek Poczty Polskiej, który nie stanowi dokumentu urzędowego.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zaskarżył je w całości, wniósł o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący wskazał, iż Sąd I instancji bezzasadnie odrzucił skargę, pomimo iż wniesiona została, jak wskazują na to obiektywne dowody, w ustawowym terminie, a strona na żądanie Sądu przedstawiła dowody świadczące o tym, iż termin został dochowany.

Do zażalenia skarżący załączył pismo Poczty Polskiej S.A. z dnia 28 czerwca 2018 r. stanowiące "odpowiedź na pismo", w którym Poczta Polska S.A. wskazuje, iż przesyłka rejestrowa nr (...) została doręczona w dniu 23 stycznia 2018 r. Data ta figuruje z systemach Poczty Polskiej S.A. oraz na Elektronicznym Potwierdzeniu Odbioru (EPO) przesłanym nadawcy.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie jest zasadne.

Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. "Skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie".

Natomiast zgodnie z art. 40 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.), jeżeli strona w postępowaniu administracyjnym ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi.

W niniejszej sprawie z adnotacji zawartej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wynika, że zaskarżona decyzja organu została odebrana osobiście przez G. G. - pełnomocnika skarżącego w dniu 22 stycznia 2018 r. W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji uznał, że skarga wniesiona przez skarżącego w dniu 22 lutego 2018 r. (dowód - koperta nadania w UP, k. 6 akt sądowych) została wniesiona po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., a zatem należało ją odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Należy podkreślić, że wskazując na motywy odrzucenia skargi Sąd pierwszej instancji oparł się na treści urzędowego dokumentu (kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji k. 51 akt administracyjnych), który stwierdzał zaistnienie opisanych w nim faktów i korzystał z domniemania zgodności z prawdą.

Zasadnicza kontrowersja, która pojawiła się w kontekście doręczenia stronie zaskarżonej decyzji, dotyczyła ustalenia daty pokwitowania odbioru przesyłki przez pełnomocnika skarżącego G. G. Sąd pierwszej instancji uznał, że na kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru widniał własnoręczny podpis wymienionej osoby, który świadczył o doręczeniu decyzji w dniu 22 stycznia 2018 r. strona zaś twierdziła, iż przesyłkę zawierającą decyzję otrzymała w dniu 23 stycznia 2018 r., co oznacza, iż skargę złożyła w terminie.

Jak wynika z orzecznictwa sądowoadministracyjnego, pocztowy dowód potwierdzenia odbioru pisma jest dokumentem urzędowym i korzysta z domniemania, że data na nim wskazana jest datą, w której przesyłka rzeczywiście dotarła do adresata. Nie ma także wątpliwości, że dowód taki w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać przez stronę podważony i obalony przeciwdowodem (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2009 r. sygn. akt II OSK 1744/09, dostępne na: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jedną z możliwości służących obaleniu domniemania doręczenia jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. Innymi słowy, istotne jest, aby w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej została, zgodnie z art. 92 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, zgłoszona reklamacja. Co do zasady brak woli przeprowadzenia procedury reklamacyjnej uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania doręczenia pisma w trybie awizowania (por. postanowienie NSA z dnia 24 września 2015 r., sygn. akt II OZ 863/15, dostępne na: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Skarżący skorzystał z możliwości przeprowadzenia procedury reklamacyjnej, gdyż jak wynika z załączonego do zażalenia pisma Poczty Polskiej S.A. z dnia 28 czerwca 2018 r., stanowiącego odpowiedź na pismo skarżącego, w wyniku podjętych przez Pocztę Polską czynności ustalono, że przesyłka rejestrowa nr (00) 15900773493211685 została doręczona skarżącemu w dniu 23 stycznia 2018 r. Poczta wyjaśniła, że data ta figuruje w systemach Poczty Polskiej S.A. oraz na Elektronicznym Potwierdzeniu Odbioru (EPO) przesłanym nadawcy. Wyjaśniła, iż nie można wykluczyć, iż w momencie kwitowania odbioru korespondencji doszło do pomyłki.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadny był więc zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdyż w świetle zażalenia, twierdzenia Sądu I instancji zostały skutecznie podważone.

Powyższe skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.