Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1136423

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 13 marca 2012 r.
I GSK 1406/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku K. M. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 5 lipca 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 508/11 w sprawie ze skargi K. M. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia 30 (...) r. nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 5 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 508/11, w sprawie ze skargi K. M. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia (...) marca 2011 r., nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w pkt 1 uchylił postanowienie Dyrektora Izby Celnej w G., w pkt 2 określił, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.

K. M. (dalej: Skarżący) w piśmie z dnia (...) lutego 2012 r. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G. z dnia (...) grudnia 2010 r., nr (...) określającej zobowiązanie podatkowe za miesiąc styczeń 2010 r.

W jego uzasadnieniu podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 5 lipca 2011 r. uchylił postanowienie Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia (...) marca 2011 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G. z dnia (...) grudnia 2011 r. Orzeczenie to zostało zaskarżone przez Dyrektora Izby Celnej w G. i w chwili obecnej brak jest rozstrzygnięcia w tej sprawie. Natomiast organy podatkowe prowadzą postępowanie egzekucyjne w stosunku do Skarżącego. Zaznaczył, że zobowiązanie w podatku akcyzowym za styczeń 2010 r. wynosi (...) zł, a za luty 2010 r. (...) zł - łącznie wynosi (...) zł. Skarżący wskazał nadto, że Naczelnik Urzędu Celnego w G. rozłożył na raty zaległość podatkową w podatku akcyzowym za 2005 r. Podjął on również działania zmierzające do rozłożenia zaległości w podatku akcyzowym za styczeń i luty 2010 r. Skarżący wskazał także, że po opłaceniu wszystkich kosztów i rat do Urzędu Celnego, jego firma zostaje bez dochodu. Stwierdził, że posiada kredyty w banku Millenium na kwotę (...) zł, w banku Spółdzielczym (...) zł, oraz kredyt kupiecki w PZU na (...) zł.

W uzasadnieniu podniósł, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji umożliwi mu spłatę zaległości podatkowych określonych m.in. niniejszą decyzją. Wskazał także, że postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie zaskarżonej decyzji przez organy podatkowe doprowadzi do sytuacji, że przedsiębiorstwo Skarżącego nie będzie w stanie funkcjonować, spłacać zaległości, a w konsekwencji koniecznym stanie się zwolnienie pracowników oraz ograniczenie lub zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej. Podkreślił, że organy podatkowe dokonały zabezpieczeń dokonując wpisu zastawu rejestrowego na ruchomości strony jak również wpisu hipoteki na nieruchomości. Wskazał, że jego firma działa jedynie dzięki uporowi, determinacji i wymuszeniach na Urzędzie Celnym rozłożenia na raty spłaty zobowiązań. Zobowiązany jest on spłacać zaciągnięte na potrzeby działalności gospodarczej kredyty, ponieważ bark bieżącego finansowania uniemożliwiałby prowadzenie tej działalności. Biorąc pod uwagę kwotę zobowiązań podatkowych i z tytułu zaciągniętych kredytów, bieżące koszty "itp." nie jest w stanie ponieść dodatkowych obciążeń w postaci egzekucji należności objętej zaskarżoną decyzją jak i kosztów postępowania egzekucyjnego. Wskazał także, że nie posiada żadnych zobowiązań cywilno - prawnych, które byłyby ścigane przez komornika. Podkreślił, że wstrzymanie wykonania niniejszej decyzji, w jego ocenie, doprowadzi do sytuacji, iż nie będzie w stanie spłacać już rozłożonych na raty należności Skarbu Państwa, jak również spowoduje konieczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej i zwolnienie pracowników. Do wniosku dołączył rachunek zysków i strat za rok 2011.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek Skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Z powołanych przepisów wynika, że wstrzymanie przez Sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, uzależnione jest wyłącznie od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona Skarżąca dążąc do uzyskania ochrony tymczasowej musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności ostatecznych aktów. Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Należy mieć przy tym na uwadze, że uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na Skarżącym (por: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04), zaś wywody wnioskodawcy powinny znaleźć potwierdzenie w materiale sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 16 kwietnia 2009 r., sygn. akt II GSK 257/09, Lex 575347).

Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został uzasadniony, poprzez podanie wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym oraz wskazania, iż przeprowadzone czynności egzekucyjne pozbawią Skarżącego możliwości dalszego funkcjonowania, źródeł utrzymania. Z przedstawionych przez Skarżącego informacji i dokumentu nie wynika, aby takie szczególne okoliczności w niniejszym przypadku występowały. K. M. nie przedstawił szczegółowej dokumentacji potwierdzającej wydatki firmy. Wskazał jedynie, że postępowanie egzekucyjne doprowadzi do sytuacji, że jego przedsiębiorstwo nie będzie w stanie funkcjonować, gdyż nie będzie w stanie spłacać zaległości. A Wtedy koniecznym stanie się zwolnienie pracowników oraz ograniczenie lub zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej. Organy podatkowe dokonały także zabezpieczeń dokonując wpisu zastawu rejestrowego na ruchomości Skarżącego jak również wpisu hipoteki na nieruchomości.

Zdaniem NSA, nie sposób przyjąć, że okoliczność ta sama w sobie spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Za taką okoliczność na przykład można by było uznać ewentualne następstwa wykonania zabezpieczeń kredytowych przez bank, czy sytuację, w której wykonanie zabezpieczenia kredytu hipotecznego skutkowałoby pozbawieniem Skarżącego lub jego rodziny lokalu mieszkalnego. W niniejszej sprawie Skarżący na żadne konkretne okoliczności tego rodzaju jednak nie wskazał. Jak sam Skarżący wskazał, rozłożono mu zaległość podatkową na raty, a swoje należności spłacał regularnie. Skarżący podał także, że ma zaciągnięte trzy kredyty, lecz nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających tę okoliczność. Nie przedłożył także bilansu, ani innych dokumentów, które świadczyłyby o kondycji finansowej jego przedsiębiorstwa.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody majątkowej, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację Skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny badający akta sprawy, nie znalazł okoliczności, która podlegałaby uwzględnieniu z urzędu i uzasadniałaby wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że każda decyzja ustalająca wysokość podatku powoduje, z istoty rzeczy, dolegliwość finansową dla podmiotu, na który ją nałożono. Samo wystąpienie tego skutku nie jest jednak wystarczającą przyczyną wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt I FZ 237/09, Lex 552215). Pogorszenie sytuacji finansowej podmiotu na skutek wykonania decyzji jest normalnym i zakładanym przez ustawodawcę skutkiem. W związku z tym, bez zaistnienia dodatkowych okoliczności nie może być ono rozpatrywane w kategorii szkody ani trudnych do odwrócenia skutków.

Na marginesie należy tylko wskazać, w związku ze wspomnianym we wniosku strony zabezpieczeniem na jej majątku w niniejszej sprawie, że w świetle obowiązującego od 1 stycznia 2009 r. art. 239f Ordynacji podatkowej organ podatkowy pierwszej instancji na wniosek strony lub z urzędu wstrzymuje wykonanie decyzji ostatecznej w razie wniesienia skargi do sądu administracyjnego do momentu uprawomocnienia się orzeczenia sądu administracyjnego w przypadku przyjęcia różnego rodzaju zabezpieczeń (por: postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 28 września 2009 r., sygn. akt I FZ 237/09)

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.