Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1449720

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 21 lutego 2014 r.
I FZ 23/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Chustecka.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1866/12 w przedmiocie odmowy zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 21 września 2012 r., nr (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług. postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 listopada 2013 r. sygn. akt III SA/Gl 1866/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił R. L. zmiany postanowienia z dnia 24 kwietnia 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby skarbowej w K. z dnia 21 września 2012 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług.

W ocenie Sądu I instancji strona nie powołała de facto żadnych nowych okoliczności, uzasadniających uwzględnienie jej wniosku o zmianę pierwotnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. Praktycznie materiał dowodowy nie został poszerzony, a posiłkując się jedynie niepełnymi informacjami nie można ustalić z całą pewnością, że sytuacja strony się pogorszyła.

Zdaniem Sądu oświadczenia o braku stałych dochodów i zajęciach majątku przez organy podatkowe nie zostały potwierdzone lub uprawdopodobnione odpowiednimi okolicznościami wynikającymi ze złożonych dokumentów znajdujących się w aktach postępowania. Strona nie wykazała, aby jej sytuacja zmieniła się w sposób mogący tworzyć podwaliny na zmianę stanowiska Sądu zawartego w postanowieniu z dnia 24 kwietnia 2013 r.

Skarżący w złożonym zażaleniu wniósł o uchylenie postanowienia z dnia 22 listopada 2013 r. i przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że jego sytuacja majątkowa jest znakomicie znana Sądowi z urzędu, a dokumenty znajdujące się w aktach potwierdzają prawdziwość złożonych przez niego oświadczeń. Z przedłożonych dokumentów jasno wynika, że sytuacja strony jest zła.

Wniósł o dopuszczenie dowodu z akt sprawy WSA w Gliwicach w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 286/12.

W ocenie strony Sąd nie uzasadnił w żaden sposób przyczyn, dla których odmówił przyznania prawa pomocy, praktycznie powielając swoje wcześniejsze postanowienie w przedmiotowej sprawie. Natomiast strona wykazała zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.

Zasadnie bowiem Sąd I instancji przyjął na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej: p.p.s.a., że brak jest możliwości zmiany uprzednio wydanego orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy.

Zgodnie z treścią powołanego przepisu postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W świetle tej regulacji zmiana postanowienia wydanego w kwestii incydentalnej może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy nastąpiły zmiany okoliczności sprawy tak istotne, że tę zmianę uzasadniające. W art. 165 p.p.s.a. nie chodzi więc o jakąkolwiek zmianę okoliczności sprawy, a o taką zmianę, która w porównaniu ze stanem poprzednim, dawałaby sądowi możliwość zmiany czy uchylenia poprzedniego orzeczenia. Z przedstawionego przez stronę wniosku nie wynika zaś, że w sprawie zaszły takie właśnie zmiany okoliczności w porównaniu z pierwotnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.

W niniejszej sprawie strona nie wskazała na jakąkolwiek zmianę swojej sytuacji, nie było więc potrzeby wezwania strony o przedłożenie dodatkowej dokumentacji.

Warto w tym miejscu podkreślić, że postępowanie w przedmiocie prawa pomocy jest postępowaniem wnioskowym, podejmowanym na wniosek osoby, w której interesie jest wypełnienie przesłanek przyznania prawa ubogich. Skoro w świetle art. 246 § 1 p.p.s.a. ciężar dowodu spoczywa na stronie, która wnosi o przyznanie prawa pomocy, to brak wykazania konkretnych okoliczności wiąże się z ryzykiem strony, że prawo pomocy nie będzie jej przyznane i to strona decydowała, czy dołoży starań i wykaże wymaganą przesłankę czy nie.

Składając ponowny wniosek strona nie podała żadnych nowych informacji, które poszerzałyby obraz jej sytuacji majątkowej i finansowej w stosunku do poprzednio złożonego wniosku, a jednocześnie nie wskazała, aby jej sytuacja uległa zmianie od tamtego czasu. Również w zażaleniu strona skarżąca nie wskazała na żadne nowe okoliczności zmieniające jej sytuację.

A zatem, w świetle powołanych wyżej powodów, Sąd I instancji słusznie stwierdził, że nie było podstaw do zmiany wydanego postanowienia z dnia 24 kwietnia 2013 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy.

Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.