C 32/25 - Wyrok Sądu Najwyższego

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1626260

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 kwietnia 1925 r. C 32/25

UZASADNIENIE

Uzasadnienie faktyczne

I. Sąd okręgowy, II. sąd apelacyjny w Poznaniu.

Z powodów:

W art. 371 traktatu wersalskiego zastrzeżono specjalne postanowienia o odstąpieniu kolei na terytorjach, co do których Niemcy odstępują swe zwierzchnictwo; takie specjalne postanowienia co do przejęcia rent, należących się wskutek nieszczęśliwych wypadków, dotychczas nie zostały umówione. Wobec tego dłużnikiem wnoszącej rewizję z tytułu ugodzonej w r. 1914 renty pozostaje nadal fiskus pruski, który ugodę tę zawarł. Pozwany do sporu nie jest biernie legitymowany (por. analogiczne orzeczenie izby trzeciej sądu najwyższego OSP. I. 15, zapadłe na podstawie postanowień traktatu pokojowego, zawartego w St.-Germain).

Skoro wnosząca rewizję dobrze wiedziała, kto jest jej właściwym dłużnikiem, więc i bez odpowiedniego zastrzeżenia wypłata następna renty przez pozwany skarb dokonywana, nie mogła mieć tego skutku, iżby przez to samo już pozwany wstąpił w miejsce fiskusa pruskiego jako dłużnik, a nie wypłacał tylko długu cudzego na rachunek właściwego dłużnika, jednak bez przyjęcia na się dotyczącego obowiązku. Rzecz tę wyłuszczył już trafnie sąd apelacyjny.

Wedle § 35a rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 14 maja 1924 r. (Dz. U. z 1924 r. Nr 42, poz. 441), w brzmieniu § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 28 czerwca 1924 r. (Dz. U. z 1924 r. Nr 56, poz. 566), zarządzono waloryzację zobowiązań kolei z tytułu odpowiedzialności za szkody i straty z racji nieszczęśliwych wypadków na 10% sumy, obliczonej według skali § 2. W § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. (Dz. U. z 1924 r. Nr 115, poz. 1024) postanowiono jednak, że do roszczeń z tytułu szkód, jakich doznał ktoś przez śmierć innego człowieka, stosować należy zasady ogólne § 28-30 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 14 maja 1924, wreszcie w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 1925 r. (Dz. U. z 1925 r. Nr 4, poz. 35) zarządzono przerachowanie takich należności według pełnych stawek skali § 2 rozp. prezyd. z 14 maja 1924. Wszelako wszystkie te przepisy dotyczą nieszczęśliwych wypadków, zaszłych na kolejach polskich, za które odpowiada pozwany, nie zaś wypadków z czasów dawniejszych (przed 1 października 1919), za które - w braku układu międzypaństwowego, któryby rzecz odmiennie urządzał - odpowiada zawsze jeszcze fiskus pruski.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądu Najwyższego.