Biłgorajski Artur (red.), Granice wolności wypowiedzi przedstawicieli zawodów prawniczych

Monografie
Opublikowano: LEX 2015
Rodzaj: monografia
Autorzy monografii:

Granice wolności wypowiedzi przedstawicieli zawodów prawniczych

Autorzy fragmentu:

Słowo od Redaktora naukowego

Niniejsza monografia stanowi pierwsze w polskiej literaturze przedmiotu tak kompleksowe opracowanie, podejmujące zagadnienie wolności wypowiedzi przedstawicieli poszczególnych, czasami bardzo specyficznych zawodów prawniczych. Temat ten zasługuje na uwagę co najmniej z trzech powodów. Pierwszym jest rosnące znaczenie swobody wypowiedzi we współczesnym świecie i granic, jakie ona napotyka. Drugim – fakt, iż tytułowa problematyka jest istotna nie tylko dla osób wykonujących poszczególne profesje prawnicze, lecz także dla całego społeczeństwa. Wszak chodzi tutaj bardzo często o zawody zaufania publicznego. Trzecim – specyfika poszczególnych zawodów prawniczych, gdzie w praktyce często dochodzi do sytuacji spornych, jeśli idzie o wolność wypowiedzi i jej granice. Dość przecież powiedzieć, że zupełnie inaczej wygląda ta swoboda w odniesieniu do sędziego, a inaczej w odniesieniu do adwokata.

Pośród autorów zamieszczonych w niniejszej monografii tekstów są uznani profesorowie, samodzielni pracownicy nauki oraz liczne grono młodszych, ale mających już niemały dorobek naukowy pracowników naukowych. Są to w większości osoby, które wykonują (bądź też wykonywały) poszczególne zawody prawnicze, co niewątpliwie podnosi poziom monografii, gdyż wprowadza do niej niezwykle ważny element empirii.

Autorzy przeanalizowali zagadnienie granic wolności wypowiedzi przedstawicieli:

1)

prawniczych zawodów zaufania publicznego (sędziego, komornika sądowego, notariusza, adwokata, radcy prawnego);

2)

zawodów zaufania publicznego niemających wyłącznie prawniczego charakteru, które są chętnie wybierane i wykonywane przez absolwentów prawa (doradcy podatkowego, rzecznika patentowego, kuratora sądowego);

3)

zawodów prawniczych niemających statusu zawodów zaufania publicznego (prokuratora, referendarza sądowego, asystenta sędziego, asystenta prokuratora);

4)

innych zawodów często wykonywanych przez prawników (członka samorządowego kolegium odwoławczego, mediatora).

Rozważania na powyższe tematy uzupełnione są ciekawymi przykładami z orzecznictwa organów dyscyplinarnych korporacji prawniczych, Sądu Najwyższego, Trybunału Konstytucyjnego i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

Żywię nadzieję, że niniejsza monografia spotka się z zainteresowaniem nie tylko przedstawicieli poszczególnych zawodów prawniczych, lecz także osób, które się z nimi stykają (np. jako klienci, podsądni, nieprofesjonalni przeciwnicy procesowi), dziennikarzy, jak również każdego, kto interesuje się problematyką swobody słowa i jej granicami.

dr Artur Biłgorajski

Autorzy fragmentu:

Słowo od Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa

Wolność wypowiedzi to jeden z filarów systemów demokratycznych. Możliwość swobodnego wyrażania swoich myśli, ocen i poglądów jest szczególnie ważna dla osób, które zawodowo związane są ze stosowaniem prawa.

Niniejsza monografia stanowić więc może cenną wskazówkę, w jaki sposób korzystać z wolności słowa, aby nie przekroczyć granicy swobody wypowiedzi. Jest to zbiór opracowań przedstawicieli wielu zawodów prawniczych poświęconych swobodzie wypowiedzi, wzbogaconych o pokaźny dorobek orzecznictwa sądów oraz poglądów doktryny. Ma więc niewątpliwy aspekt metodyczny, niezwykle przydatny w codziennej pracy.

Czytelnikom życzę satysfakcjonującej lektury, zaś przedstawicielom wszystkich zawodów prawniczych życzę, by z wolności słowa korzystali umiejętnie i skutecznie.

Prof. dr hab. Roman Hauser

Autorzy fragmentu:

Słowo od Prokuratora Generalnego

Kolejny tom z serii „Monografie Prawnicze” jest pierwszym na polskim rynku wydawniczym kompleksowym opracowaniem zagadnienia wolności wypowiedzi przedstawicieli zawodów prawniczych, doniosłego dla realizacji i ochrony niezwykle ważnych, konstytucyjnych praw i wolności.

Opracowanie to jest dziełem zbiorowym, obejmującym prezentację poglądów o charakterze teoretycznym, jak również zawierającym obszerny przegląd wypowiedzi jurysdykcyjnych, na tle faktycznych zdarzeń, szczególnie interesujących dla określenia granic wolności wypowiedzi. Dorobek judykatury polskiej, w tym, co warte podkreślenia, orzecznictwa dyscyplinarnego, stanowiący często ważną kanwę przemyśleń Autorów, nadaje pracy walor nie tylko poznawczy, lecz także będzie – jak sądzę – zbiorem wskazań dla praktyki działalności zawodowej prawników.

Z satysfakcją przyjąłem zakończenie pracy nad dziełem, które ze względu na tematykę i profesjonalizm Autorów zostanie z pewnością ocenione jako naukowa monografia. Szczególną zasługą redaktora książki – dr. Artura Biłgorajskiego – jest jej bardzo wysoka jakość. Niech mnie – jako honorowemu patronowi tej publikacji – będzie wolno złożyć gratulację całemu zespołowi Autorów, a Czytelnikom życzyć satysfakcji z jej lektury.

Andrzej Seremet

Autorzy fragmentu:

Słowo od Prezesa Naczelnej Rady Adwokackiej

Naczelna Rada Adwokacka z uznaniem ocenia wydanie monografii poświęconej problematyce swobody wypowiedzi, czyli jednej z najważniejszych obywatelskich swobód politycznych. O tym, jak ważna dla demokratycznego społeczeństwa jest wolność rozpowszechniania oraz otrzymywania informacji, nikogo przekonywać nie trzeba: swoboda wypowiedzi stanowi naturalną barierę dla tendencji antydemokratycznych lub autorytarnych, przyczynia się do swobodnego przepływu idei w społeczeństwie i umożliwia samorealizację jednostki.

Ze swobody wypowiedzi korzystają także przedstawiciele zawodów prawniczych, w tym członkowie palestry. Wyraźnie wynika to z ustawy Prawo o adwokaturze, gwarantującej adwokatom korzystanie z wolności słowa i pisma w granicach określonych przez zadania adwokatury i przepisy prawa. Ze względu na specyfikę zawodu adwokata obrona interesów mocodawcy wymaga odważnego, ale odpowiedzialnego korzystania ze słowa. Połączenie szeroko zakreślonej wolności z odpowiedzialnością za słowo dobrze oddaje specyfikę pracy adwokackiej.

Wyrażam przekonanie, że monografia Granice wolności wypowiedzi przedstawicieli zawodów prawniczych, zawierająca publikacje napisane na wysokim poziomie merytorycznym, spotka się z życzliwym zainteresowaniem Czytelników, w tym w szczególności przedstawicieli zawodów prawniczych, do których jest kierowana.

Andrzej Zwara

Autorzy fragmentu:

Słowo od Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury

Wolność wypowiedzi ma szczególne znaczenie dla przedstawiciela każdego zawodu prawniczego. Jest ona bowiem nie tylko jedną z jego swobód osobistych, ale przede wszystkim narzędziem pracy. W konsekwencji, z poszczególnymi zawodami prawniczymi wiążą się rozwiązania prawne, modyfikujące zakres przysługującej ich wykonawcom wolności słowa w stosunku do zasad ogólnych. Charakter tych rozwiązań dostosowany jest do specyfiki każdej profesji prawniczej.

Monografia Granice wolności wypowiedzi przedstawicieli zawodów prawniczych, pod redakcją naukową dr. Artura Biłgorajskiego, jest pierwszym w polskiej literaturze przedmiotu kompleksowym opracowaniem, które podejmuje próbę określenia zakresu swobody słowa, przysługującego przedstawicielom poszczególnych profesji prawniczych. O jej wartości przesądzają waga i aktualność tematu, uwzględnienie aspektów teoretycznych i praktycznych oraz wysoki poziom merytoryczny tekstów.

Jako patron honorowy niniejszej monografii składam gratulacje wszystkim jej Autorom, a Czytelnikom życzę satysfakcjonującej lektury.

Leszek Pietraszko

Autorzy fragmentu:

CzęśćI
Granice wolności wypowiedzi przedstawicieli prawniczych zawodów zaufania publicznego

Kilka uwag na temat granic wolności wypowiedzi przedstawicieli prawniczych zawodów zaufania publicznego (Some remarks on the limits on freedom of expression for representatives of the legal professions of public trust)

STRESZCZENIE

Celem niniejszego artykułu jest przybliżenie zagadnienia granic wolności wypowiedzi przedstawicieli poszczególnych prawniczych zawodów zaufania publicznego. W szczególności autorzy postawili sobie za cel udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1.

Jaka jest geneza i istota zawodu zaufania publicznego?

2.

Czy każdy zawód prawniczy jest zawodem zaufania publicznego?

3.

Jaki zakres wolności wypowiedzi przysługuje przedstawicielom poszczególnych prawniczych zawodów zaufania publicznego?

4.

W jakim zakresie można krytykować przedstawicieli poszczególnych prawniczych zawodów zaufania publicznego?

Co oczywiste, niniejsze opracowanie nie pretenduje do miana wyczerpującego. Jego celem jest jedynie zarysowanie tematu i związanych z nim problemów.

SUMMARY

The purpose of this paper is to present the issue concerning the limits of freedom of expression applicable to representatives of various legal professions of public trust. In particular, the authors’ aim is to answer the following...

Full content available after logging in to LEX

Log in to LEX | Don't use LEX programs yet? Order test access