Określenie narzędzi pomiarowych podlegających obowiązkowi legalizacji oraz warunki zgłaszania tych narzędzi do legalizacji.

Monitor Polski

M.P.1990.32.259

| Akt utracił moc
Wersja od: 29 kwietnia 1993 r.

ZARZĄDZENIE
PREZESA POLSKIEGO KOMITETU NORMALIZACJI, MIAR I JAKOŚCI
z dnia 10 sierpnia 1990 r.
w sprawie określenia narzędzi pomiarowych podlegających obowiązkowi legalizacji oraz warunków zgłaszania tych narzędzi do legalizacji.

Na podstawie art. 6 ust. 1 oraz art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o miarach i narzędziach pomiarowych (Dz. U. Nr 23, poz. 148, z 1972 r. Nr 11, poz. 83 i z 1989 r. Nr 35, poz. 192) zarządza się, co następuje:
Przez użyte w zarządzeniu określenia:
1)
kontrolowane narzędzia pomiarowe - rozumie się narzędzia pomiarowe o wyższej dokładności oraz wzorce fizycznych, chemicznych lub innych właściwości materii i materiałów, przeznaczone do wzorcowania i okresowego sprawdzania użytkowych narzędzi pomiarowych,
2)
użytkowe narzędzia pomiarowe - rozumie się narzędzia pomiarowe stosowane do pośrednich lub bezpośrednich pomiarów wielkości mierzonej,
3)
okres ważności legalizacji - rozumie się okres, w którym narzędzia pomiarowe podlegające legalizacji mogą być stosowane do celów oraz w zakresie i w warunkach określonych w przepisach dotyczących poszczególnych rodzajów narzędzi pomiarowych.
1.
Ustala się wykaz narzędzi pomiarowych podlegających obowiązkowi legalizacji, stanowiący załącznik do zarządzenia.
2.
Okresy ważności legalizacji poszczególnych rodzajów narzędzi pomiarowych i warunki utraty ważności legalizacji regulują przepisy, o których mowa w § 1 pkt 3.
1.
Narzędzia pomiarowe wyprodukowane w kraju, podlegające obowiązkowi legalizacji, powinny być zalegalizowane przed wprowadzeniem ich do obrotu; obowiązek uzyskania legalizacji ciąży na wytwórcy narzędzi pomiarowych.
2.
Narzędzia pomiarowe, o których mowa w ust. 1, przeznaczone do wywozu za granicę, nie podlegają obowiązkowi legalizacji; narzędzia te mogą być legalizowane na wniosek zgłaszającego.
3.
Jeżeli odbiorcą wyprodukowanych w kraju narzędzi pomiarowych jest przyszły ich użytkownik, u którego znajduje się punkt legalizacyjny do legalizacji danego rodzaju narzędzi pomiarowych, użytkownikowi takiemu za jego zgodą, mogą być dostarczone przez wytwórcę nie zalegalizowane narzędzia pomiarowe, które przed wprowadzeniem do stosowania powinny być zalegalizowane w tym punkcie legalizacyjnym.
1.
Taksometry, wagi analityczne oraz odmierzacze paliw ciekłych z licznikami objętości i liczniki objętości cieczy mogą być przeznaczone do sprzedaży albo oddane do stosowania po dokonaniu wstępnej legalizacji, polegającej na sprawdzeniu tych narzędzi przed ich zainstalowaniem lub ustawieniem w miejscu stosowania. Narzędzia te po zainstalowaniu lub ustawieniu w miejscu stosowania powinny być poddane legalizacji ostatecznej, polegającej na sprawdzeniu tych narzędzi w miejscu i w warunkach ich stosowania.
2.
Obowiązek uzyskania legalizacji wstępnej narzędzi pomiarowych wymienionych w ust. 1, z wyjątkiem wag analitycznych sprowadzonych z zagranicy, ciąży na wytwórcy, wykonawcy naprawy lub podmiocie gospodarczym sprowadzającym te narzędzia z zagranicy, a obowiązek uzyskania legalizacji ostatecznej - na wykonawcy montażu tych narzędzi w miejscu ich stosowania.
3.
Wagi analityczne sprowadzone z zagranicy, legalizowane w kraju po raz pierwszy, podlegają legalizacji ostatecznej; obowiązek uzyskania legalizacji tych wag ciąży na użytkowniku.
Narzędzia pomiarowe podlegające obowiązkowi legalizacji powinny być zalegalizowane po każdej naprawie przed oddaniem ich do stosowania; obowiązek uzyskania legalizacji ciąży na wykonawcy naprawy.
1.
Sprzedawcy narzędzi pomiarowych podlegających obowiązkowi legalizacji powinni te narzędzia przechowywać i sprzedawać w stanie zalegalizowanym.
2.
Narzędzia pomiarowe, o których mowa w ust. 1, powinny być przechowywane w takich warunkach, aby nie utraciły właściwości meteorologicznych przed upływem okresu ważności legalizacji. Bezpośrednio przed upływem okresu ważności legalizacji narzędzia pomiarowe powinny być zgłoszone do ponownej legalizacji.
1.
Narzędzia pomiarowe sprowadzone z zagranicy, których legalizacja powinna być dokonana w miejscu stałego ich stosowania, należy zalegalizować przed oddaniem ich do użytku; obowiązek zgłoszenia narzędzia pomiarowego do legalizacji ciąży na wykonawcy montażu tego narzędzia, a jeżeli montażu dokonał dostawca zagraniczny - na użytkowniku narzędzia.
2.
Narzędzia pomiarowe sprowadzone z zagranicy, inne niż określone w ust. 1, mogą być przeznaczone do sprzedaży lub do stosowania dopiero po ich zalegalizowaniu; obowiązek zgłoszenia tych narzędzi do legalizacji ciąży na sprowadzającym te narzędzia do kraju.
3.
Narzędzia pomiarowe, podlegające obowiązkowi legalizacji, wytworzone za granicą, mogą być dopuszczone do stosowania bez poddawania ich legalizacji, jeżeli są zaopatrzone w ważną cechę legalizacyjną właściwego organu kraju wytwórcy i cechy te zostały uznane w Polsce. Do narzędzi tych stosuje się odpowiednio przepis § 8.
Stosujący narzędzia pomiarowe podlegające obowiązkowi legalizacji jest obowiązany zgłosić je do ponownej legalizacji:
1)
w ostatnim miesiącu ważności legalizacji, jeżeli okres ważności legalizacji jest wyrażony w miesiącach,
2)
w ostatnim roku ważności legalizacji, jeżeli okres ważności legalizacji jest wyrażony w latach.
1.
Narzędzia pomiarowe zgłaszane do legalizacji powinny być czyste.
2.
Zgłaszający narzędzia pomiarowe do legalizacji poza siedzibą organu administracji miar jest obowiązany dostarczyć pracownikowi dokonującemu legalizacji niezbędne środki techniczne i zapewnić pomoc przy dokonywaniu legalizacji.
Traci moc zarządzenie Prezesa Polskiego Komitetu Normalizacji i Miar z dnia 6 listopada 1972 r. w sprawie określenia narzędzi pomiarowych podlegających obowiązkowi legalizacji oraz warunków zgłaszania tych narzędzi do legalizacji (Monitor Polski Nr 53, poz. 284 i z 1977 r. Nr 1, poz. 10).
Zarządzenie w chodzi w życie z dniem 1 stycznia 1991 r.

ZAŁĄCZNIK  1

WYKAZ NARZĘDZI POMIAROWYCH PODLEGAJĄCYCH OBOWIĄZKOWI LEGALIZACJI

Lp.Wyszczególnienie narzędzi pomiarowych
12
A. Narzędzia do pomiaru wielkości geometrycznych
1Płytki wzorcowe podstawowe
2Kontrolne wzorce kreskowe stosowane do wyznaczania błędów wskazań mikroskopów i projektorów pomiarowych
3Przymiary sztywne liniowe, z wyjątkiem geodezyjnych
4Przymiary wstęgowe metalowe
5Przymiary bławatne
6Średnicomierze do drewna
7Przymiary do pomiaru wysokości napełniania zbiorników
8Pryzmy wielościenne (wzorce kąta)
9Sita do klasyfikacji jęczmienia browarnego
10Pipety do określania szybkości opadania krwinek
11Przyrządy do pomiaru długości drutu, kabli, tkanin, materiałów taśmowych, papierowych i innych
12Planimetry i maszyny do pomiaru pola powierzchni skór
B. Narzędzia do pomiaru masy
13Odważniki handlowe dokładniejsze i zwyczajne
14Odważniki analityczne i techniczne
15Wagi nieautomatyczne klasy 2, 3 i 4
16Wagi automatyczne (odważające, porcjujące, przenośnikowe i dozowniki objętościowe)
17Wagi wagonowe do ważenia pociągów w ruchu
17aWzorce masy III i IV rzędu
17bWagi samochodowe do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdu
17cWagi do wyznaczania statycznego obciążenia koła pojazdu
18Kontrolne wagi automatyczne
19Wagi przenośnikowe izotopowe klasy 2
20Wagi wysokiej dokładności:
a) analityczne i techniczne
b) torsyjne i hydrostatyczne
C. Narzędzia do pomiaru parametrów ruchu
21Prędkościomierze kontrolne
22Kontrolne drogomierze stacyjne
23Tachometry kontrolne
24Taksometry
25Radarowe przyrządy do pomiaru prędkości pojazdów
26Wzorce przemieszczenia, prędkości lub przyspieszenia w mechanicznym ruchu drgającym (kalibratory)
27Przetworniki drgań piezoelektryczne i elektrodynamiczne o masie 300 g
28Przyrządy do pomiaru drgań mechanicznych z przetwornikami piezoelektrycznymi i elektrodynamicznymi o masie 300 g
D. Narzędzia do pomiaru siły i wytrzymałości materiałów
29Kontrolne siłomierze do sił statycznych
30Maszyny wytrzymałościowe klasy dokładności 1, 2 i 3 do znormalizowanych prób statycznych rozciągania, ściskania lub uniwersalne
31Twardościomierze użytkowe Brinella, Rockwella i Vickersa
32Wzorce twardości Brinella, Rockwella i Vickersa (makro)
33Wgłębniki diamentowe Rockwella i Vickersa
E. Narzędzia do pomiaru czasu i częstotliwości
34Zegary kwarcowe kontrolne:
a) III lub wyższego rzędu
b) IV rzędu
35Chronometry okrętowe
36Kontrolne czasomierze cyfrowe, z wyjątkiem sekundomierzy:
a) III rzędu
b) IV rzędu
37Sekundomierze kontrolne:
a) elektroniczne
b) elektryczne
c) mechaniczne
38Chronokomparatory kontrolne
39Kontrolne częstotliwościomierze cyfrowe:
a) III rzędu
b) IV rzędu
40Częstotliwościomierze - czasomierze
41Kontrolne generatory częstotliwości:
a) III lub wyższego rzędu
b) IV rzędu
F. Narzędzia do pomiaru ciśnienia, objętości i przepływu płynów
42Ciśnieniomierze kontrolne:
a) sprężynowe
b) hydrostatyczne
43Mikromanometry kontrolne
44Manometry obciążnikowo-tłokowe:
a) klasy dokładności wyższej niż 0,1
b) klasy dokładności 0,1 i 0,2
45Przyrządy do pomiaru tętniczego ciśnienia krwi:
a) sprężynowe
b) hydrostatyczne
c) innej konstrukcji
46Kontrolne barometry i wysokościomierze
47Pojemniki:
a) dokładniejsze
b) zwyczajne jednomiarowe
48Kolby:
a) metalowe II rzędu
b) bez zaworu:
- metalowe
- szklane
c) szklane z jedną kreską klasy dokładności "A" i "B"
49Pipety:
a) do butyrometrycznego badania mleka pełnego lub śmietany
b) do bakteriologicznego badania mleka
c) laboratoryjne jednomiarowe klasy dokładności "A" i "B"
d) laboratoryjne wielomiarowe klasy dokładności "A"
50Biurety zwykłe klasy dokładności "A" i "B"
51Mikrobiurety wg Banga klasy dokładności "A" i "B"
52Tłuszczomierze (butyrometry)
53Menzury wirówkowe do oznaczania zanieczyszczeń w ropie i przetworach naftowych
54Cylindry pomiarowe (menzury szklane) klasy dokładności "A", wzorcowane na wlew
55Pływakowe mierniki objętości mleka
56Mierniki zużycia paliw ciekłych:
a) metalowe
b) szklane
57Beczki stosowane jako naczynia pomiarowe:
a) drewniane
b) metalowe
58Zbiorniki pomiarowe
59Samochodowe cysterny pomiarowe
60Gazomierze komorowe
61Gazomierze kontrolne
62Wodomierze tachometryczne (skrzydełkowe, śrubowe i komorowe)
63Liczniki do pomiaru objętości paliw ciekłych i olejów mineralnych
64Odmierzacze paliw ciekłych
65Liczniki do pomiaru objętości mleka
66Rotametry kontrolne
G. Narzędzia do pomiaru temperatury i innych wielkości cieplnych
67Kontrolne pirometry optyczne monochromatyczne
68Kontrolne termometry szklane
69Termometry szklane użytkowe:
a) lekarskie
b) do badań przetworów naftowych
c) ogólnego zastosowania (ze stałą ilością cieczy termometrycznej, bez

urządzeń dodatkowych) o zakresie wskazań zawartych w przedziale od

–60°C do +500°C z działką elementarną nie mniejszą niż 0,1°C

d) meteorologiczne rtęciowe zwykłe
e) meteorologiczne rtęciowe maksymalne
70Lampy z taśmą wolframową kontrolne - wzorce kontrolne temperatury czarnej
71Kontrolne czujniki termometrów oporowych o zakresie pomiarowym od 0°C do 630°C
72Kontrolne termoelementy typu S
H. Narzędzia do pomiaru wielkości elektrycznych, elektronicznych i magnetycznych
73Kontrolne ogniwa wzorcowe
74Kontrolne oporniki wzorcowe jednomiarowe
75Kontrolne oporniki wzorcowe wielomiarowe
76Kontrolne oporowe dzielniki napięcia
77Wzorce pojemności elektrycznej
78Wzorce indukcyjności stałe i regulowane
79Kontrolne współosiowe wzorce impedancji "50 i 75Ω"
80(skreślona)
81Kontrolne kompensatory napięcia stałego
82Kontrolne mostki prądu stałego
83Kontrolne komparatory napięcia i prądu przemiennego ze stałym
84Kontrolne sterowane źródła odniesienia (kalibratory): napięcia prądu i mocy
85Amperomierze kontrolne:
a) elektryczne
b) elektroniczne
86Woltomierze kontrolne:
a) elektryczne
b) elektroniczne
87Kontrolne mierniki mocy wyposażone w głowice absorpcyjne
88Multimetry kontrolne:
a) elektryczne
b) elektroniczne
89Liczniki energii elektrycznej
a) kontrolne
b) użytkowe, stosowane do rozliczeń finansowych:
- przekładnikowe (transformatorowe)
- bezpośrednie
90Przyrządy pomiarowe uśrednionej mocy maksymalnej
91Watomierze kontrolne
92Kontrolne przetworniki termoelektryczne napięcia, prądu i mocy
93Kontrolne współosiowe linie pomiarowe
94Tłumiki kontrolne
95Kontrolne przyrządy i elementy pomocnicze do pomiarów impedancji i tłumienia (mostki, przejścia i elementy dopasowujące) w zakresie wysokiej i bardzo wysokiej częstotliwości
96Kontrolne wzorce pola elektromagnetycznego w zakresie częstotliwości 0,1-30 MHz
97Przekładniki napięciowe i prądowe klasy 0,5 i dokładniejsze:
a) kontrolne
b) użytkowe
98Kontrolne mostki do pomiaru błędów przekładników
99Kontrolne obciążenia przekładników (skrzynki obciążeń)
100Magnetometry kontrolne
101Kontrolne narzędzia do pomiaru strumienia magnetycznego
I. Narzędzia do pomiaru wielkości akustycznych
102Wzorce ciśnienia akustycznego (pistonfony, wzorce źródła dźwięku)
103Kontrolne narzędzia do sprawdzania słuchawek pomiarowych
104Słuchawki pomiarowe powietrzne i kostne
105Audiometry
106Mierniki poziomu dźwięku
107Mikrofony pomiarowe
108Przedwzmacniacze do przetworników dźwięku
109Analizatory pasmowe
J. Narzędzia do pomiaru promieniowania optycznego
110Kontrolne wzorce światłości kierunkowej
111Kontrolne wzorce strumienia świetlnego
112Kontrolne wzorce barwy
113Kontrolne wzorce temperatury barwowej
114Kontrolne wzorce względnego rozkładu widmowego energii promieniowania temperaturowego
115Kontrolne filtry optyczne
116Wzorce współczynnika odbicia (wzorce bieli i szarości)
117Wzorce współczynnika luminacji
118Kontrolne kolorymetry trójchromatyczne
119Luksomierze:
a) kontrolne
b) użytkowe
120Kontrolne mierniki luminacji
121Monochromatory pryzmatyczne i siatkowe
122Kontrolne spektrokolorymetry chemiczne
123Kontrolne wzorce widmowego natężenia napromieniowania
124Kontrolne wzorce czułości widmowej
K. Narzędzia do pomiaru promieniowania jonizującego
125Dawkomierze terapeutyczne promieniowania X i gamma
126Kontrolne dozymetryczne źródła promieniowania gamma Co-50 i Cs-137 w zespole z ławą pomiarową
127Kontrolne dawkomierze ochrony radiologicznej promieniowania X i gamma
L. Narzędzia do pomiaru wielkości chemicznych i fizykochemicznych
128Pehametry kontrolne
129Konduktometry kontrolne
130Wiskozymetry kontrolne
131Areometry:
a) kontrolne
b) użytkowe
132Piknometry kontrolne
133Gęstościomierze zbożowe:
a) kontrolne
b) użytkowe
134Wilgotnościomierze elektryczne do zboża, drewna i nasion oleistych:
a) kontrolne
b) użytkowe
135Psychrometry kontrolne
136Refraktometry kontrolne
137Polarymetry kontrolne
138Wzorce pehametryczne łącznie z klinicznymi wzorcami pH (roztworami buforowymi) do badania równowagi kwasowo-zasadowej
139Wzorce konduktometryczne (przewodności elektrycznej właściwej elektrolitów)
140Wzorce aktywności jonów Na, K, Cl i innych łącznie z wzorcami do pomiarów jonów Na, K, Cl i innych we krwi
141Wzorce wiskozymetryczne (lepkości)
142Wzorce densymetryczne (gęstości)
143Wzorce higrometryczne (wilgotności względnej)
144Wzorce refraktrometryczne (współczynnika załamania światła)
145Wzorce polarymetryczne (kąta skręcenia płaszczyzny polaryzacji)
146Wzorce spektrofotometryczne
147Symulatory pH
148Wzorce termofizyczne (ciepła spalania i innych wielkości cieplnych)
149Wzorce do analizy instrumentalnej (termoanalityczne, polarograficzne, amperometryczne, kompleksometryczne, do atomowej spektrometrii absorpcyjnej i inne)
150Wzorce i zestawy do analizy wód pitnych, naturalnych, przemysłowych i ścieków.
1 Załącznik zmieniony przez § 1 zarządzenia z dnia 16 marca 1993 r. (M.P.93.20.197) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 29 kwietnia 1993 r.