Dziennik Ustaw

Dz.U.2016.813

| Akt utracił moc
Wersja od: 9 czerwca 2016 r.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ŚRODOWISKA 1
z dnia 23 maja 2016 r.
w sprawie przyjęcia zestawu właściwości typowych dla dobrego stanu środowiska wód morskich 2

Na podstawie art. 61l ust. 8 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469, 1590, 1642 i 2295 oraz z 2016 r. poz. 352) zarządza się, co następuje:
§  1. Przyjmuje się zestaw właściwości typowych dla dobrego stanu środowiska wód morskich, który stanowi załącznik do rozporządzenia.
§  2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK

ZESTAW WŁAŚCIWOŚCI TYPOWYCH DLA DOBREGO STANU ŚRODOWISKA WÓD MORSKICH

Zestaw właściwości typowych dla dobrego stanu środowiska wód morskich zawiera:

1) część 1 - wskaźniki i ich jakościowe i ilościowe własności oraz kryteria dobrego stanu środowiska wód morskich dla cech charakteryzujących:

a) cecha 1. utrzymanie różnorodności biologicznej; jakość i występowanie siedlisk oraz rozmieszczenie i różnorodność gatunków odpowiadają warunkom fizjograficznym, geograficznym i klimatycznym regionu Morza Bałtyckiego,

b) cecha 2. utrzymanie gatunków obcych wprowadzanych do ekosystemów morskich w wyniku działalności człowieka na poziomie niepowodującym negatywnych zmian w tych ekosystemach,

c) cecha 3. utrzymanie populacji wszystkich ryb i skorupiaków eksploatowanych w celach komercyjnych w bezpiecznych granicach biologicznych oraz rozmieszczenie populacji tych ryb i skorupiaków ze względu na ich wiek i liczebność, świadczące o jej dobrym stanie,

d) cecha 4. występowanie elementów morskiego łańcucha pokarmowego w ilościach i zróżnicowaniu na poziomie zapewniającym różnorodność gatunków i utrzymanie ich pełnej zdolności reprodukcyjnej,

e) cecha 5. ograniczona do minimum eutrofizacja wywołana przez działalność człowieka, a w szczególności jej niekorzystne skutki, takie jak straty w różnorodności biologicznej, degradacja ekosystemu, szkodliwe zakwity glonów oraz niedobór tlenu w dolnych partiach wód,

f) cecha 6. utrzymanie integralności dna morskiego na poziomie zapewniającym ochronę struktury i funkcji ekosystemów bentosowych oraz brak negatywnego wpływu na te ekosystemy,

g) cecha 7. trwała zmiana właściwości hydrograficznych niepowodująca negatywnego wpływu na ekosystemy morskie,

h) cecha 8. utrzymanie stężenia substancji niebezpiecznych na poziomie niepowodującym zanieczyszczenia wód morskich,

i) cecha 9. utrzymanie poziomów substancji niebezpiecznych w rybach oraz skorupiakach i mięczakach przeznaczonych do spożycia przez ludzi nieprzekraczających poziomów określonych w normach lub przepisach dotyczących poziomów tych substancji,

j) cecha 10. utrzymanie właściwości i ilości odpadów na poziomie niepowodującym szkód w środowisku wód morskich, przejściowych i przybrzeżnych,

k) cecha 11. utrzymanie energii wprowadzanej do wód morskich, w tym podwodnego hałasu, na poziomie niepowodującym negatywnego wpływu na organizmy morskie;

2) część 2 - sposób klasyfikacji wskaźników w powiązaniu z cechami, o których mowa w części 1;

3) część 3 - sposób oceny stanu środowiska wód morskich.

Wskaźniki i ich jakościowe lub ilościowe własności oraz kryteria dobrego stanu środowiska wód morskich różnicuje się w zależności od cech przestrzennych i własności wód morskich.

Przy określaniu zestawu wzięto pod uwagę wskaźniki i kryteria określone w decyzji Komisji nr 2010/477/UE z dnia 1 września 2010 r. w sprawie kryteriów i standardów metodologicznych dotyczących dobrego stanu środowiska wód morskich (Dz. Urz. UE L 232 z 02.09.2010, str. 14).

CZĘŚĆ  1

WARTOŚCI GRANICZNE WSKAŹNIKÓW DLA DOBREGO STANU ŚRODOWISKA WÓD MORSKICH

Cecha 1: Utrzymana jest różnorodność biologiczna. Jakość i występowanie siedlisk oraz rozmieszczenie i różnorodność gatunków odpowiadają dominującym warunkom fizjograficznym, geograficznym i klimatycznym.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 1Wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Poziom gatunku
Kryterium 1.1 Rozmieszczenie gatunków
Wskaźnik 1.1.1ZasięgNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 1.1.2W odpowiednich przypadkach typ rozmieszczenia w ramach zasięguNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 1.1.3Obszar zajmowany przez gatunek (w przypadku gatunków osiadłych/bentosowych)Nie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 1.2 Wielkość populacji
Wskaźnik 1.2.1Odpowiednio liczebność populacji i/lub biomasaSsaki:

Tempo wzrostu populacji ssaków morskich

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 1.3 Stan populacji
Wskaźnik 1.3.1Właściwości demograficzne populacji (np. wielkość ciała lub struktura klas wiekowych, stosunek płci, wskaźnik płodności, wskaźnik przeżywalności/śmiertelności)Ssaki:

Warstwa tkanki tłuszczowej ssaków morskich

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Odsetek ciężarnych ssaków morskichElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Ptaki:

Produktywność bielika (liczba piskląt na parę z sukcesem)

Ryby

Indeks wielkości ryb w wodach otwartych (LFI 1)

≥ 1,21

> 0,60 dla strefy otwartego morza - część zachodnia

> 0,36 dla strefy otwartego morza - część wschodnia

Indeks wielkości ryb w wodach przybrzeżnych (LFI 2)Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 1.3.2W odpowiednich przypadkach struktura genetyczna populacjiNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Poziom siedliska
Kryterium 1.4 Rozmieszczenie siedlisk
Wskaźnik 1.4.1ZasięgNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 1.4.2Typ rozmieszczeniaNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 1.5 Wielkość siedliska
Wskaźnik 1.5.1Powierzchnia siedliskaZbiorowiska dna morskiego:

Stosunek biomasy gatunków wieloletnich do biomasy całkowitej makrofitów SM1

> 0,8
Wskaźnik 1.5.2W odpowiednich przypadkach objętość siedliska
Kryterium 1.6 Stan siedliska
Wskaźnik 1.6.1Stan typowych gatunków i zbiorowiskZbiorowiska dna morskiego:

Wskaźnik multimetryczny makrozoobentosu В

≥ 3,18
Stosunek biomasy gatunków wieloletnich do biomasy całkowitej makrofitów SM1> 0,8
Wskaźnik 1.6.2Odpowiednio liczebność względna i/lub biomasaZbiorowiska dna morskiego:

Stosunek biomasy gatunków wieloletnich do biomasy całkowitej makrofitów SM1

> 0,8
Zespoły pelagialu:

MS-ТA (zooplankton)

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Ryby:

Liczebność gatunków kluczowych w wodach przybrzeżnych

Liczebność kluczowych grup troficznych w wodach przybrzeżnych (ryby drapieżne)

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich

Stado storni 24-25Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Stado storni 26Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 1.6.3Warunki fizyczne, hydrologiczne i chemicznePrzezroczystość wody. Azot nieorganiczny. Fosfor nieorganiczny. Chlorofil aWartości graniczne jak dla cechy 5.
Poziom ekosystemu
Kryterium 1.7 Struktura ekosystemu
Wskaźnik 1.7.1Skład i stosunkowe proporcje składników ekosystemu (siedlisk i gatunków)Ryby:

Liczebność kluczowych grup troficznych w wodach przybrzeżnych (ryby drapieżne)

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Cecha 2: Gatunki nierodzime wprowadzone do ekosystemu w wyniku działalności człowieka utrzymują się na poziomie, który nie powoduje szkodliwych zmian w ekosystemie.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 2Wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 2.1 Liczebność i charakterystyka stanu gatunków nierodzimych, w szczególności gatunków inwazyjnych
Wskaźnik 2.1.1Tendencje w zakresie liczebności, czasowego występowania i rozmieszczenia przestrzennego dziko żyjących gatunków nierodzimych, w szczególności inwazyjnych gatunków nierodzimych na obszarach ryzyka, w powiązaniu z głównymi wektorami i drogami, za pośrednictwem których gatunki te się rozprzestrzeniająPojawianie się nowych gatunków nierodzimychBrak nowych gatunków nierodzimych w okresie objętym oceną
Kryterium 2.2 Oddziaływanie inwazyjnych gatunków nierodzimych na środowisko
Wskaźnik 2.2.1Stosunek inwazyjnych gatunków nierodzimych do gatunków rodzimych w niektórych dobrze zbadanych grupach taksonomicznych (np. ryby, makroglony, mięczaki), który może umożliwiać pomiar zmian w składzie gatunkowym (np. oprócz wypierania gatunków rodzimych)Nie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 2.2.2Oddziaływanie inwazyjnych gatunków nierodzimych na poziomie gatunków, siedlisk i ekosystemów, tam gdzie jest to wykonalneNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Cecha 3: Populacje wszystkich ryb i skorupiaków eksploatowanych w celach handlowych utrzymują się w bezpiecznych granicach biologicznych, wskazując rozmieszczenie ze względu na wiek i rozmiar populacji, świadczące o dobrym zdrowiu zasobów.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 3Zaproponowane wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 3.1 Poziom presji powodowanej przez działalność połowową
Wskaźnik 3.1.1Śmiertelność połowowa (F)Śmiertelność połowowa zapewniająca utrzymanie maksymalnego zrównoważonego połowu

- stado dorsza zachodniego

- stado dorsza wschodniego

- stado łososia

- stado szprota

- stado śledzia zachodniego

- stado śledzia centralnego

F ≤ FMSY
Trend wielkości śmiertelności połowowej
- stado dorsza zachodniego

- stado dorsza wschodniego

- stado storni zachodniej

- stado szprota

- stado śledzia zachodniego

- stado śledzia centralnego

Istotny trend spadający lub brak trendu
Wskaźnik 3.1.2Stosunek połowu do wskaźnika biomasyNie opracowano
Kryterium 3.2 Zdolność reprodukcyjna rozrodcza stada
Wskaźnik 3.2.1Biomasa stada tarłowego (SSB)Biomasa stada tarłowego zapewniająca utrzymanie stada w bezpiecznych granicach biologicznych
- stado dorsza zachodniego

- stado śledzia zachodniego

В ≥ BMSYtrigger
Trend wielkości biomasy stada tarłowego

- stado dorsza zachodniego

- stado dorsza wschodniego

- stado storni zachodniej

- stado szprota

- stado śledzia zachodniego

- stado śledzia centralnego

Istotny trend wzrastający lub brak trendu
Wskaźnik 3.2.2Wskaźniki biomasy Log(obfitość)Nie opracowano
Kryterium 3.3 Struktura wiekowa i klasy rozmiarów
Wskaźnik 3.3.1Długość ciała u wszystkich gatunków odnotowanych w danych statków badawczychTrend wielkości 95 percentyl z rozkładu długości obserwowanej w połowach badawczych

- stado dorsza wschodniego

- stado storni zachodniej

- stado storni wschodniej

- stado szprota

- stado śledzia centralnego

Istotny trend wzrastający lub brak trendu
Cecha 4: Wszystkie elementy morskiego łańcucha pokarmowego, w stopniu, w jakim są znane, występują w normalnych ilościach i zróżnicowaniu, na poziomie, który w dalsze perspektywie może zapewnić liczebność gatunków i utrzymanie ich pełnej zdolności reprodukcyjnej.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 4Wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 4.1 Produktywność (produkcja na biomasę jednostkową) kluczowych gatunków lub grup troficznych
Wskaźnik 4.1.1Aktywność kluczowych gatunków drapieżnych mierzona jako ich produkcja na biomasę jednostkową (produktywność)Ptaki:

Produktywność bielika (liczba piskląt na parę z sukcesem)

≥ 1,21
Ssaki:

Tempo wzrostu populacji ssaków morskich

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód
Kryterium 4.2 Odsetek wybranych gatunków na końcu łańcucha pokarmowego
Wskaźnik 4.2.1Duże ryby (pod względem rozmiaru ciała)Ryby:

Indeks wielkich ryb w wodach otwartych (LFI 1)

> 0,60 dla strefy otwartego morza - część zachodnia

> 0,36 dla strefy otwartego morza - część wschodnia

Kryterium 4.3 Liczebność/rozmieszczenie kluczowych grup/gatunków troficznych
Wskaźnik 4.3.1Tendencje w zakresie liczebności wybranych grup/gatunków istotnych pod względem funkcjonalnościPtaki:

Liczebność zimujących ptaków morskich (osobn./km2)

≥ 69,16
Cecha 5: Do minimum ogranicza się eutrofizację wywołaną przez działalność człowieka, a w szczególności jej niekorzystne skutki, takie jak straty różnorodności biologicznej, degradacja ekosystemu, szkodliwe zakwity glonów oraz niedobór tlenu w wodach przydennych.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska morskiego dla cechy 5Wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 5.1 Poziom substancji biogennych
Wskaźnik

5.1.1

Stężenie substancji biogennych w wodzie morskiejDIN - średnie stężenie zimowe (I-III)

DIN - średnie stężenie roczne

TN - średnie stężenie w lecie (VI-IX)

TN - średnie stężenie roczne

DIP - średnie stężenie zimowe (I-III)

DIP - średnie stężenie roczne

TP - średnie stężenie w lecie (VI-IX)

TP - średnie stężenie roczne

(stężenie wyrażone w: mmol/m3)

DIP - średnie roczne

Głębia Gdańska (P1) < 0,20

Płd.-wsch. Basen Gotlandzki (P140) < 0,15

Głębia Bornholmska (P5) < 0,13

...

TP - średnie roczne

Głębia Gdańska (P1) < 0,48

Płd.-wsch. Basen Gotlandzki (P140) < 0,54

Głębia Bornholmska (P5) < 0,42

DIN - średnie roczne

Głębia Gdańska (P1) < 1,38 Płd.-wsch. Basen Gotlandzki (P140) < 0,79

Głębia Bornholmska (P5) < 0,96

TN - średnie roczne

Głębia Gdańska (PI) < 11,59

Płd.-wsch. Basen Gotlandzki (P140) < 12,81

Głębia Bornholmska (P5) < 9,66

Wskaźnik

5.1.2

W stosownych przypadkach proporcje pierwiastków limitujących produkcję (krzem, azot i fosfor)
Kryterium 5.2 Bezpośrednie skutki nadmiaru substancji biogennych
Wskaźnik

5.2.1

Większe stężenie chlorofilu w słupie wodyChlorofil a - średnie stężenie w lecie (VI-IX)

Chlorofil a - średnie stężenie roczne

(stężenie wyrażone w: mg/m3)

< 2,90
Wskaźnik

5.2.2

Spadek przejrzystości wody w związku ze wzrostem ilości glonów zawieszonych w toni wodnejPrzezroczystość wody w lecie (VI-IX) Przezroczystość wody - średnia roczna Biomasa fitoplanktonu

(przezroczystość wyrażona w: m)

Głębia Gdańska (P1) > 9,22 Płd.-wsch. Basen Gotlandzki

(P140) > 8,38

Głębia Bornholmska (P5) > 11,5

Wskaźnik

5.2.3

Wzrost biomasy oportunistycznych makroglonówStosunek biomasy gatunków wieloletnich do biomasy całkowitej makrofitów SM1> 0,8
Wskaźnik

5.2.4

Zmiany w składzie gatunkowym fitoplanktonu, takie jak zmiana stosunku okrzemek do wiciowców, zmiana ilości gatunków bentosowych na korzyść pelagicznych oraz występowanie zakwitów szkodliwych/toksycznych glonów (np. cyjanobakterii) w wyniku działalności człowiekaToksyczne gatunki fitoplanktonu

Wskaźnik taksonomiczny fitoplanktonu

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 5.3 Pośrednie skutki nadmiaru substancji biogennych
Wskaźnik

5.3.1

Masowy rozrost makroglonów np. nitkowatychWskaźnik oceny makrofitówElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik

5.3.2

Utrudniony rozwój wieloletnich roślin z gatunku naczyniowych (np. trawa morska, morszczyny) z powodu obniżonej przejrzystości wodyWskaźnik oceny makrofitówElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik

5.3.3

Rozpuszczony tlen, tzn. zmiany w wyniku zwiększonego rozkładu materii organicznej i wielkość obszaru, którego to dotyczyTlen nad dnem - minimum w lecie (VI-IX)

(stężenie wyrażone w: mgO2/l)

Głębia Gdańska (P1) > 4,20

Płd.-wsch. Basen Gotlandzki (P140) > 4,20

Głębia Bornholmska (P5)

> 4,20

Wskaźnik

5.3.4

Stan fauny makrobezkręgowców bentosowychMultimetryczny wskaźnik makrozoobentosu≥ 3,18
Cecha 6: Integralność dna morskiego utrzymuje się na poziomie gwarantującym ochronę struktury i funkcji ekosystemów oraz brak niekorzystnego wpływu zwłaszcza na ekosystemy bentosowe.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 6Wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 6.1 Szkody fizyczne, przy uwzględnieniu właściwości substratu
Wskaźnik 6.1.1Rodzaj, liczebność, biomasa i rozległość obszarowa odpowiednich substratów biogenicznychNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 6.1.2Rozległość dna morskiego dotkniętego w znacznym stopniu skutkami działalności człowieka w przypadku poszczególnych rodzajów substratówNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 6.2 Stan zbiorowiska bentosowego
Wskaźnik 6.2.1Występowanie szczególnie wrażliwych i/lub tolerancyjnych gatunkówZbiorowiska dna morskiego:

Stosunek biomasy gatunków wieloletnich do biomasy całkowitej makrofitów SM1

> 0,8
Wskaźnik 6.2.2Multimetryczne wskaźniki oceniające stan i funkcjonalność zbiorowiska bentosowego, takie jak różnorodność i bogactwo gatunkowe, stosunek gatunków oportunistycznych do wrażliwychZbiorowiska dna morskiego:

Wskaźnik multimetryczny makrozoobentosu В

≥ 3,18
Wskaźnik 6.2.3Odsetek biomasy lub liczby osobników powyżej określonej długości/wielkości ciałaNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 6.2.4Parametry opisujące właściwości (kształt, nachylenie i punkt przecięcia prostej z osią współrzędnych) spektrum wielkości zbiorowiska bentosowegoNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Cecha 7: Trwała zmiana właściwości hydrograficznych nie ma niekorzystnego wpływu na ekosystemy morskie.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 7Właściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 7.1 Charakterystyka przestrzenna trwałych zmian
Wskaźnik 7.1.1Zasięg obszaru dotkniętego trwałymi zmianamiWartości graniczne wskaźnika podstawowego - WP: Wody przejściowe < 15%

Wody przybrzeżne < 20%

Wody otwartego morza < 30%

Kryterium 7.2 Wpływ trwałych zmian hydrograficznych
Wskaźnik 7.2.1Zasięg przestrzenny siedliska dotkniętego trwałymi zmianamijak dla wskaźnika 6.1.2

(rozległość dna morskiego dotkniętego w znacznym stopniu skutkami działalności człowieka w przypadku poszczególnych rodzajów substratów)

Wskaźnik 7.2.2Zmiany w siedlisku, w szczególności w funkcjonowaniu (np. obszary tarła, obszary lęgowe i obszary żerowania oraz szlaki migracji ryb, ptaków i ssaków) w odniesieniu do zmian warunków hydrograficznychElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Cecha 8: Stężenie substancji niebezpiecznych utrzymuje się na poziomie, który nie wywołuje skutków zanieczyszczenia.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskichGrupa wskaźnikówWskaźnikiWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 8.1 Stężenie substancji niebezpiecznych
Wskaźnik

8.1.1

Stężenia substancji niebezpiecznych mierzone w odpowiednich matrycach (organizmy, osady i woda)Etery polibromodifenyloweEtery polibromodifenylowe (PBDE)Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
HeksabromocyklododekanHeksabromocyklododekan

(HBCDD)

Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Sulfonian perfluorooktanuSulfonian perfluorooktanu (PFOS)Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Dioksyny, furany i dioksynopodobne polichlorowane bifenyleDioksyny 2,3,7,8 TCDD TEQ + dl_PCB+7PCBsWartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Wielopierścieniowe węglowodory (WWA) aromatyczne

i metabolity wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych

Dibenzo(a,h)antracenWartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Fluoranten
Antracen
Naftalen
Benzo(g,h,i)perylen
Benzo(a)piren
Вenzo(k)fluoranten
Вenzo(b)fluoranten
Piren
Fluoren
Вenzo(a)antracen
Ideno(1,2,3-cd)piren
Chryzen
Fenantren
Acenaftylen
Acenaften
1-hydroksypiren
1-hydroksyfenantren
MetaleRtęć (Hg)Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Kadm (Cd)
Ołów (Pb)
RadionuklidyCez 137 (137Cs)Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Związki tributylocyny/imposexZwiązki tributylocyny (TBT)Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniejsza od 1
Indeks imposexElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
FarmaceutykiDiklofenakElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
17-alfa-etynyloestradiolElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 8.2

Wpływ substancji niebezpiecznych

Wskaźnik

8.2.1

Poziom wpływu zanieczyszczenia na składniki ekosystemu, przy uwzględnieniu wybranych procesów biologicznych i grup taksonomicznych, w przypadku których określono związek przyczynowo-skutkowyEfekty biologiczneOgólny wskaźnik stresuStabilność membrany lizosomalnej (LMS)Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik genotoksycznościTest indukcji mikrojąder

(MN)

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Zaburzenia rozmnażaniaSukces reprodukcyjny węgorzycy i skorupiaków (amphipods)Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Ogólny wskaźnik stresu dla rybChoroby rybElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik

8.2.2

Występowanie, źródło i zasięg znaczących zanieczyszczeń o charakterze nagłym i ich wpływ na organizmy dotknięte ich oddziaływaniem
Cecha 9: Poziom substancji niebezpiecznych w rybach i owocach morza przeznaczonych do spożycia przez ludzi nie przekracza poziomów ustanowionych w prawodawstwie Wspólnoty ani innych odpowiednich norm.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 9Grupa wskaźnikówWskaźnikiWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 9.1

Poziomy i liczba substancji niebezpiecznych oraz częstotliwość przekraczania dopuszczalnych poziomów

Wskaźnik

9.1.1

Wskaźnik

9.1.2

Rzeczywiste wykryte poziomy oraz liczba substancji niebezpiecznych o poziomach wyższych od najwyższych wartości dopuszczalnychEtery polibromodifenyloweEtery polibromodifenylowe (PBDE)Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniej sza od 1
HeksabromocyklododekanHeksabromocyklododekan

(HBCDD)

Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniej sza od 1
Dioksyny, furany i dioksynopodobne polichlorowane bifenyleDioksyny 2,3,7,8 TCDD TEQ + dl-PCBs+7PCBsWartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniej sza od 1
MetaleRtęć (Hg)Wartość współczynnika

skażenia (WS) musi być mniej sza od 1

Kadm (Cd)
Ołów (Pb)
Częstotliwość przekraczania dopuszczalnych poziomówZwiązki tributylocyny/imposexZwiązki tributylocyny (TBT)

Indeks imposex

Wartość współczynnika skażenia (WS) musi być mniej sza od 1

Element czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich

Cecha 10: Właściwość ani ilość znajdujących się w wodzie morskiej odpadów nie powodują szkód w środowisku przybrzeżnym i morskim.
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 10Wskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 10.1 Właściwości odpadów w środowisku morskim i przybrzeżnym
Wskaźnik 10.1.1Tendencje w zakresie ilości odpadów wyrzucanych na brzeg i/lub gromadzonych wzdłuż linii brzegowych, w tym analiza ich składu, rozmieszczenia przestrzennego oraz - w stosownych przypadkach - źródłaOdpady na linii brzegowejWartość współczynnika frekwencji jest mniejsza lub równa:

- dla odpadów wielkogabarytowych 1,

- dla odpadów małogabarytowych 6

Wskaźnik 10.1.2Tendencje w zakresie ilości odpadów w słupie wody (w tym pływających na powierzchni wody) i spoczywających na dnie morza, w tym analiza ich składu, rozmieszczenia przestrzennego oraz - w stosownych przypadkach - źródłaNie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 10.1.3Tendencje w zakresie ilości, rozmieszczenia i - w miarę możliwości - składu mikrodrobin (w szczególności mikrodrobin plastiku)Nie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 10.2 Wpływ odpadów na życie w morzu
Wskaźnik 10.2.1Tendencje w zakresie ilości i składu odpadów połykanych przez zwierzęta morskie (np. analiza treści żołądka)Nie opracowanoElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Cecha 11: Wprowadzenie energii, łącznie z hałasem podwodnym, utrzymuje się na takim poziomie, niepowodującym negatywnego wpływu na organizmy morskie
Kryteria i wskaźniki dobrego stanu środowiska wód morskich dla cechy 11Grupa wskaźnikówWskaźniki podstawoweWłaściwości typowe dla dobrego stanu środowiska wód morskich
Kryterium 11.1 - Hałas związany z działalnością człowieka o szkodliwym oddziaływaniu typu fizjologicznego oraz percepcyjnego
Wskaźnik 11.1.1Oddziaływanie antropogenicznego hałasu podwodnego na ssaki morskiePodwodne dźwięki impulsoweNieopracowanyElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 11.2 – Hałas otoczenia związany z działalnością człowieka wywierający wpływ na sposób porozumiewania się i doprowadzający do utraty funkcji biologicznych
Wskaźnik 11.2.1Oddziaływania antropogenicznego hałasu podwodnego na ssaki morskiePodwodne dźwięki ciągłe o niskiej częstotliwościNieopracowanyElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Wskaźnik 11.2.2Podwodne dźwięki ciągłeNieopracowanyElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 11.3 - Pola elektromagnetyczne wskutek napięć i prądów elektrycznych naruszających naturalne zachowanie migracyjne osobników w środowisku morskim
Wskaźnik 11.3.1Temperatura i miejscowe rozciąganie się obszaru powstawania ciepłaNie została określonaNieopracowanyElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich
Kryterium 11.4 - Wytwarzanie ciepła w sposób powodujący antropogeniczny wzrost temperatury w środowisku morskim
Wskaźnik 11.4.1Natężenie oraz zasięg przestrzenny pól elektromagnetycznych i elektrycznychNie została określonaNieopracowanyElement czasowo nieuwzględniany w klasyfikacji wód morskich

CZĘŚĆ  2

SPOSÓB KLASYFIKACJI WSKAŹNIKÓW W POWIĄZANIU Z CECHAMI

1. Klasyfikacji stanu środowiska wód morskich dokonuje się w dwóch klasach: stan dobry i stan poniżej dobrego.

2. Klasyfikacja stanu środowiska morskiego dokonuje się na podstawie oceny 11 cech, o których mowa w części 1, które podzielono na dwie grupy: cechy stanu (cecha 1, cecha 3, cecha 4 i cecha 6) i cechy presji (cecha 2, cecha 5, cecha 7, cecha 8, cecha 9, cecha 10 i cecha 11). Obie grupy cech traktowane są równoważnie.

3. Klasyfikacji stanu dokonuje się dla poniższych podakwenów wód morskich:

1) Akwen 35A - Zalew Wiślany;

2) Akwen 35 - wody przybrzeżne Zatoki Gdańskiej: części wód - Mierzeja Wiślana, ujście Wisły Przekop, wewnętrzna Zatoka Gdańska, zewnętrzna Zatoka Pucka, Zalew Pucki, Półwysep Hel;

3) Akwen 33 - wody otwartej Zatoki Gdańskiej: centralna Zatoka Gdańska;

4) Akwen 27 - wody otwarte wschodniej części Bałtyku Właściwego: Głębia Gdańska, płd-wsch. Basen Gotlandzki;

5) Akwen 62 - polskie wody przybrzeżne wschodniej części Bałtyku Właściwego: części wód - Władysławowo-Jastrzębia Góra, Jastrzębia Góra- Rowy, Rowy-Jarosławiec wschód oraz obszary płytkowodne Rozewie-Hel i Łeba;

6) Akwen 36 - wody otwarte Basenu Bornholmskiego: Głębia Bornholmska;

7) Akwen 38 - polskie wody przybrzeżne Basenu Bornholmskiego: części wód - Rowy-Jarosławiec zachód, Jarosławiec-Sarbinowo, Sarbinowo-Dziwna, ujście Dziwny, Dziwna-Świna, ujście Świny, Świna-Niemcy oraz obszary płytkowodne Ustka, Kołobrzeg i otwarta Zatoka Pomorska;

8) Akwen 38A - Zalew Szczeciński: Zalew Szczeciński i Zalew Kamieński.

wzór

Rysunek. Podakweny Morza Bałtyckiego wyznaczone wg HELCOM CORESET BD 2/2011 wraz z zaproponowanymi podakwenami w polskich obszarach morskich: 35A - polska część Zalewu Wiślanego i 38A - polska część Zalewu Szczecińskiego

4. W procesie klasyfikacji stanu na dobry lub poniżej dobrego dla poszczególnych podakwenów stosuje się wagi w celu zniwelowania różnic wynikających z większej liczby wskaźników podstawowych w grupie cech presji (7) niż w grupie cech stanu (4).

5. W celu uwzględnienia obowiązującej klasyfikacji dla wód przejściowych i przybrzeżnych, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 22 października 2014 r. w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych oraz środowiskowych norm jakości dla substancji priorytetowych (Dz. U. poz. 1482), w pierwszym etapie oceny przyjmuje się, że granicę pomiędzy stanem dobrym a stanem poniżej dobrego stanowi 3/5 wartości maksymalnej, którą dana cecha może osiągnąć. Odpowiada to wyznaczeniu granicy między stanem "dobry i bardzo dobry" i "zły, słaby i umiarkowany" według rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 października 2014 r. w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych oraz środowiskowych norm jakości dla substancji priorytetowych.

wzór

CZĘŚĆ  3

SPOSÓB OCENY STANU ŚRODOWISKA WÓD MORSKICH

1. Ocena stanu środowiska wód morskich przeprowadzana jest na kilku poziomach. W pierwszej kolejności na poziomie wskaźników podstawowych, następnie cech, a na końcu grup cech stanu i presji, których połączenie daje wynik końcowy oceny stanu środowiska morskiego.

2. Ocena poszczególnych cech C1-C11 może być dokonana na dwa sposoby w zależności od dostępności danych i informacji:

1) ilościowo - na podstawie wskaźników podstawowych lub

2) opisowo - na podstawie oceny eksperckiej (w przypadku jeśli dla danej cechy nie opracowano odpowiedniego wskaźnika podstawowego).

3. Ocena dokonywana jest w pięciostopniowej skali (od 1 do 5) dla zachowania porównywalności oceny z dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r. ustanawiającej ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego (dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej) (Dz. Urz. UE L 164 z 25.06.2008, str. 19) z oceną stanu wód zgodną z wymaganiami dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 275).

4. Ostateczny wynik oceny wyrażony jest w dwóch klasach odpowiadających osiągnięciu lub nieosiągnięciu dobrego stanu środowiska wód morskich.

5. W przypadku cech należących do grupy stanu środowiska zostanie zastosowana zasada "one out-all out", przyjęta z klasyfikacji wód przejściowych i przybrzeżnych. Oznacza to, że jeżeli chociaż jedna z cech C1, C3, C4 lub C6 oceniona zostanie jako poniżej dobrego, to ogólny stan środowiska wód morskich przyjmuje również wartość poniżej dobrego. Wynika to z faktu, że cechy stanu wyrażają ogólną kondycję środowiska morskiego. Zatem, jeśli jedna z cech nie spełnia warunków dobrego stanu, oznacza to, że funkcjonowanie ekosystemu jest zaburzone, a w konsekwencji ogólny stan środowiska wód morskich nie może być określony jako dobry.

6. Zasada, o której mowa w pkt 5, nie ma zastosowania w przypadku cech presji, gdyż ich oddziaływanie nie zawsze znacząco wpływa na funkcjonowanie ekosystemu, a może wynikać z obowiązujących regulacji, w szczególności dotyczących dopuszczalnych poziomów progowych hałasu, czy dopuszczalnych zawartości substancji szkodliwych w rybach. Dlatego też dla grupy cech presji dobry stan zostanie osiągnięty, gdy suma wartości ocen w obrębie wskaźników podstawowych będzie przekraczała 3/5 maksymalnej, możliwej do uzyskania wartości, co odpowiada dobremu i bardzo dobremu stanowi ekologicznemu dla wód przejściowych i przybrzeżnych.

7. Osiągnięcie dobrego stanu dla wód morskich poddawanych ocenie wymaga spełnienia dwóch warunków:

1) wszystkie cechy stanu (C1, C3, C4 i C6) osiągnęły dobry stan,

2) suma wartości ocen w obrębie wskaźników podstawowych przypisanych cechom stanu i cechom presji przekracza 3/5 maksymalnej, możliwej do uzyskania wartości.

1 Minister Środowiska kieruje działem administracji rządowej - gospodarka wodna, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Środowiska (Dz. U. poz. 1904 i 2095).
2 Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r. ustanawiającej ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego (dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej) (Dz. Urz. UE L 164 z 25.06.2008, str. 19).