Francja-Polska. Konwencja dotycząca ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci robotników i... - Dz.U.1934.72.690 - OpenLEX

Francja-Polska. Konwencja dotycząca ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie. Warszawa.1929.12.21.

Dziennik Ustaw

Dz.U.1934.72.690

Akt utracił moc
Wersja od: 30 czerwca 1934 r.

KONWENCJA
między Polską a Francją, dotycząca ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie, podpisana w Warszawie, dnia 21 grudnia 1929 r.

Przekład.

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ,

MY, IGNACY MOŚCICKI,

PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ,

wszem wobec i każdemu zosobna, komu o tem wiedzieć należy, wiadomem czynimy:

W dniu dwudziestym pierwszym grudnia tysiąc dziewięćset dwudziestego dziewiątego roku podpisana została w Warszawie między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Francuskiej konwencja, dotycząca ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie, o następującem brzmieniu dosłownem:

KONWENCJA

między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Francuską dotycząca ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie.

PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

I

PREZYDENT REPUBLIKI FRANCUSKIEJ,

pragnąc zawrzeć nową konwencję, mającą na celu zastąpienie w zakresie ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie, postanowień artykułu 1 konwencji z dnia 14 października 1920 r., dotyczącej pomocy i opieki społecznej, mianowali swymi pełnomocnikami:

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej:

Jego Ekscelencję Pana Augusta ZALESKIEGO, Ministra Spraw Zagranicznych,

Pana Jerzego DRECKIEGO, Dyrektora Departamentu Ubezpieczeń Społecznych w Ministerstwie Pracy i Opieki Społecznej,

Pana Bolesława NAKONIECZNIKOFFA, Dyrektora Urzędu Emigracyjnego,

Pana Tadeusza DALBORA, Radcę Emigracyjnego przy Ambasadzie Polskiej w Paryżu.

Prezydent Republiki Francuskiej:

Jego Ekscelencję Pana Jules Alfred LAROCHE, Ambasadora Nadzwyczajnego i Pełnomocnego Republiki Francuskiej w Warszawie, Komandora Legji Honorowej,

Pana Charles PICQUENARD, Radcę Stanu, Dyrektora w Ministerstwie Pracy, Komandora Legji Honorowej,

Pana Gustave LANGE, Dyrektora Autonomicznej Kasy Emerytalnej Górników, Oficera Legji Honorowej i

Pana Pierre POUILLOT, Naczelnika Wydziału dla spraw robotników cudzoziemskich w Ministerstwie Pracy, Kawalera Legji Honorowej,

którzy, po wymianie swych pełnomocnictw, uznanych za sporządzone w dobrej i należytej formie, zgodzili się na następujące artykuły:

Postanowienia ogólne.

Robotnikom i pracownikom umysłowym, obywatelom polskim i francuskim i pozostałym członkom ich rodzin przysługiwać będą bez żadnych ograniczeń lub zastrzeżeń, narówni z obywatelami krajowymi w warunkach, przewidzianych przez niniejszą konwencję, wszystkie korzyści, udzielane na rachunek tak obu Państw, jak i instytucyj ubezpieczeniowych oraz kas górniczych, a przewidziane przez ustawodawstwo jednego i drugiego kraju, dotyczące ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci.

W stosunku do robotników i pracowników umysłowych, obywateli jednego i drugiego Państwa, którzy pracowali kolejno w obu krajach w przedsiębiorstwie, podlegającem systemowi emerytur górniczych, uwzględniane będą w warunkach, przewidzianych przez niniejszą konwencję, okresy składkowe, przebyte na obszarze jednego i drugiego kraju, jak również i okresy zastępcze przy ustalaniu praw zainteresowanych oraz praw członków ich rodzin.

Zastrzega się przytem, że czas pracy w górnictwie, przebyty we Francji, uwzględniany będzie przy stosowaniu powyższego ustępu przez Autonomiczną Kasę Emerytalną Górników tylko w tym wypadku, o ile obejmuje on co najmniej okres 3-letni, liczący nie mniej, jak 792 dni pracy.

Zastrzega się poza tem, że czas pracy w górnictwie, przebyty w Polsce, uwzględniany będzie przy stosowaniu pierwszego ustępu niniejszego artykułu przez polskie instytucje ubezpieczeniowe tylko w tym wypadku, o ile stanowi co najmniej trzecią część okresu wyczekiwania, wymaganego przez ustawodawstwo miarodajne dla instytucji ubezpieczeniowej, do której należeli zainteresowani.

W wypadku, gdyby pracownik na skutek niniejszych postanowień został pozbawiony swych praw do świadczeń, przewidzianych przez ustawodawstwo francuskie lub polskie, okres powyższy zostanie zmniejszony do dwóch lat.

Pracownicy umysłowi (employés), obywatele francuscy, zatrudnieni w polskich przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, będą korzystali bez żadnych ograniczeń lub zastrzeżeń narówni z obywatelami polskimi w warunkach, przewidzianych przez niniejszą konwencję, ze wszystkich świadczeń przewidzianych przez rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 listopada 1927 r., a dotyczących ubezpieczenia na starość, na wypadek niezdolności do pracy i śmierci.

Korzyści, przewidziane przez niniejszą konwencję, będą udzielane, począwszy od dnia wejścia jej w życie, robotnikom i pracownikom umysłowym, których prawa powstały po dniu 24 lutego 1923 r. Bada one udzielane w tych samych warunkach wdowom i sierotom, których mąż lub ojciec zmarł po tym dniu.

Te z powyższych korzyści, które były już przewidziane przez konwencję z dnia 14 października. 1920 r. będą udzielane, począwszy od wymienionej powyżej daty 24 lutego 1923 r.

W drodze wyjątku i na czas przejściowy robotnikom i pracownikom umysłowym, zatrudnionym w górnictwie obu krajów, którzy wypełnili przed dniem 24 lutego 1923 r. warunki dotyczące wieku i czasu pracy, wymagane przez ustawodawstwo jednego lub drugiego kraju dla uzyskania prawa do renty starczej i którzy mieszkali w dniu tym w kraju, w którym przebyli wymieniony wyżej czas pracy, przysługiwać będą korzyści, przewidziane w artykułach 5, 6 i 7 niniejszej konwencji.

Renty starcze.

Rozdział I. Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty, były przebyte całkowicie we Francji.

A) Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty były przebyte całkowicie w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych.

Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, którzy byli zatrudnieni co najmniej przez 15 lat w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, korzystają z rent ustalonych na ich osobistym rachunku zarówno w Autonomicznej Kasie Emerytalnej Górników, jak i ewentualnie w Narodowej Kasie Emerytur na starość i otrzymują ponadto z Kasy Autonomicznej dodatek, przeznaczony na zabezpieczenie im renty, równej rencie przewidzianej przez powyższe ustawodawstwo dla robotników i pracowników umysłowych obywateli francuskich, którzy przepracowali ten sam okres czasu.

Jeżeli przepracowali oni od 15 do 29 lat w powyższych przedsiębiorstwach, mają ewentualnie ponadto prawo do zasiłku państwowego, przewidzianego w 2-im ustępie artykułu 8 ustawy z dnia 25 lutego 1914 r., na tych samych warunkach, co robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele francuscy.

Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, którzy przepracowali mniej niż 15 lat w powyższych przedsiębiorstwach, mają narówni z robotnikami i pracownikami umysłowymi, obywatelami francuskimi prawo wyłącznie do rent ustalonych na ich osobistym rachunku w Autonomicznej Kasie Emerytalnej Górników i ewentualnie w Narodowej Kasie Emerytur na starość.

B) Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty były przebyte w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych oraz poza temi przedsiębiorstwami.

Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, którzy byli zatrudnieni tak w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, jak i poza temi przedsiębiorstwami, mają prawo za okresy składkowe, przebyte w ubezpieczeniu góniczem, do rent ustalonych na ich osobistym rachunku tak w Autonomicznej Kasie Emerytalnej Górników, jak i ewentualnie w Narodowej Kasie Emerytur na starość.

Za inne okresy mają oni prawo do rent, utworzonych w kasach działających na zasadzie ustawy z 5 kwietnia 1910 r. o emeryturach robotniczych i włościańskich.

Mają oni ponadto prawo do zasiłku ze strony państwa francuskiego, przewidzianego przez tę ostatnią ustawą, do którego mogliby rościć sobie pretensje pracownicy francuscy, wypełniający te same warunki, dotyczące wieku, pracy i opłacania składek.

O ile przepracowali oni co najmniej 15 lat w przedsiębiorstwach podlegających systemowi emerytur górniczych, stosują się do nich z tytułu tych okresów pracy przepisy powyższego artykułu 5 (ustępy 1 i 2). Za inne okresy pracy mają prawo do rent, ustalonych na ich osobistym rachunku w kasach działających na zasadzie ustawy z dnia 5 kwietnia 1910 r. o emeryturach robotniczych i włościańskich.

Rozdział II. Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele francuscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty, były przebyte całkowicie w Polsce.

Robotnicy, obywatele francuscy, którzy byli zatrudnieni w polskich przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, mają prawo narówni z obywatelami polskimi do świadczeń przewidzianych:

a)
z tytułu okresów pracy, przebytych na Górnym Śląsku i w województwach poznańskiem i pomorskiem - przez ustawę z dnia 17 czerwca 1912 r. o bractwach górniczych i przez ordynację ubezpieczeniową z dnia 19 lipca 1911 r. (księga IV), zmienioną ustawami polskiemi;
b)
z tytułu okresów pracy, przebytych w województwach krakowskiem, lwowskiem, tarnopolskiem i stanisławowskiem - przez austrjacką ustawę z dnia 28 lipca 1889 r., zmienioną rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r.;
c)
z tytułu okresów pracy, przebytych w województwach centralnych i w części cieszyńskiej województwa śląskiego - przez statuty bractw górniczych.

Pracownicy umysłowi (employés), obywatele francuscy, którzy byli zatrudnieni w polskich przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, mają prawo narówni z obywatelami polskimi do świadczeń, przewidzianych w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 listopada 1927 r.

Rozdział III. Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele francuscy lub polscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty, dzielą się między Francję i Polskę.

Co się tyczy robotników i pracowników umysłowych, obywateli francuskich lub polskich, którzy osiągnęli wiek, od którego przysługuje prawo do renty w jednym z dwóch krajów i którzy pracowali kolejno w obu krajach w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, prawo do renty będzie ustalone i renty zostaną przyznane w tym kraju z uwzględnieniem całości ich łącznego czasu pracy, wchodzącego w rachubę w obu krajach. Z chwilą, gdy wypełnią warunki, przewidziane przez ustawodawstwo drugiego kraju i przez niniejszą konwencję, ich prawo do renty będzie ustalone i ich renty będą przyznane w drugim kraju.

Jednakże zasiłki i dodatki, ciążące na Francji, będą przyznawane tylko w tym wypadku, o ile łączny czas pracy osiągnie co najmniej 15 lat. Świadczenia, ciążące na Polsce, będą przyznawane tylko w tym wypadku, o ile łączny czas pracy osiągnie okres wyczekiwania, przewidziany przez polskie ustawodawstwo.

Każdy z obu krajów postępować będzie w sposób następujący:

We Francji Kasa Autonomiczna ustali dla celów rachunkowych wysokość renty, do której zainteresowany miałby prawo, gdyby cały czas jego pracy był przebyty we Francji; renta, ciążąca na Kasie, będzie obliczona na tej podstawie w stosunku do liczby lat pracy, wchodzących w rachubę według ustawodawstwa właściwego dla Kasy.

Robotnicy i pracownicy umysłowi, mający od 15 do 29 lat pracy tak w kopalniach francuskich, jak i w kopalniach polskich, będą mieli prawo narówni z robotnikami francuskimi do zasiłku państwowego, który będzie obliczany, biorąc za podstawę 1/30 normalnego zasiłku za każdy rok pracy we Francji po dniu 3 lipca 1911 r., pod warunkiem, żeby byli w 55 roku życia zatrudnieni w przedsiębiorstwie, podlegającem systemowi emerytur górniczych w jednym lub drugim kraju.

W Polsce renta będzie obliczana jak następuje:

a)
system, obowiązujący w województwach centralnych i w województwach krakowskiem, lwowskieni, tarnopolskiem i stanisławowskiem:

Właściwe bractwa górnicze ustalą dla celów rachunkowych rentę, do której zainteresowany miałby prawo na zasadzie ustawodawstwa polskiego i statutów bractw górniczych, gdyby cały jego łączny czas pracy był przebyty w przedsiębiorstwach, przynależnych do tych bractw; będą one wypłacały rentę w stosunku do liczby lat, przepracowanych w Polsce.

b)
system, obowiązujący na Górnym Śląsku i w województwach poznańskiem i pomorskiem:

Gdy ubezpieczony osiągnie wiek przewidziany przez ustawodawstwo, obowiązujące na Górnym Śląsku lub w województwach poznańskiem i pomorskiem, właściwy zakład ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość ustali dla celów rachunkowych rentę (łącznie z dodatkiem państwowym), do której zainteresowany miałby prawo na zasadzie tego ustawodawstwa, gdyby cały jego łączny czas pracy był przebyty w przedsiębiorstwach, przynależnych do tego zakładu; renta zostanie obliczona, przyjmując, że zainteresowany otrzymywał za swą pracę we francuskich przedsiębiorstwach górniczych zarobek, odpowiadający V klasie zarobkowej. Zakład ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość wypłacać będzie rentę, ciążącą tak na państwie, jak i na zakładzie ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość, w stosunku do liczby lat, przepracowanych w Polsce.

c)
Ubezpieczenie pracowników umysłowych:

System obliczenia, przewidziany, jak wyżej w ustępie b, zastosowany będzie przy ustalaniu świadczeń ubezpieczenia pracowników umysłowych z zastrzeżeniem następującego postanowienia: wysokość kwoty zasadniczej i kwoty wzrostu z tytułu pracy w przedsiębiorstwach francuskich, podlegających systemowi emerytur górniczych, będą obliczane, przyjmując za ich pracę we Francji ten zarobek, który służył za podstawę przy obliczaniu składek, wpłacanych do Autonomicznej Kasy Emerytalnej Górników.

Renty z tytułu niezdolności do pracy.

Rozdział I. Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty inwalidzkiej, były przebyte całkowicie we Francji.

Robotnik lub pracownik umysłowy, obywatel polski, który udowodni co najmniej 10 - letnią pracę w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych i który po przebyciu 6-miesięcznego okresu leczenia przez towarzystwo pomocy staje się co najmniej w 2/3 niezdolnym do pracy górniczej lub innej, ma prawo do świadczeń, które byłyby udzielone znajdującemu się w takiej samej sytuacji robotnikowi, obywatelowi francuskiemu, o ile wypełnił inne warunki, wymagane przez wspomniane ustawodawstwo.

Wypłata zasiłku miesięcznego przewidzianego przez francuską ustawę zostaje jednakże wstrzymana w razie, gdy zainteresowany opuszcza terytorjum francuskie i nie poddaje się co 6 miesięcy badaniu w miejscu swego zamieszkania przez lekarza, wyznaczonego przez towarzystwo pomocy, do którego ostatnio należał.

Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników zastrzega sobie również prawo badania przez wyznaczonego przez nią lekarza osób, korzystających ze świadczeń z tytułu niezdolności do pracy w miejscu ich zamieszkania.

Rozdział II. Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele francuscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty z tytułu niezdolności do pracy, były przebyte całkowicie w Polsce.

Robotnik lub pracownik umysłowy, obywatel francuski, który stał się niezdolnym do pracy w rozumieniu polskiego ustawodawstwa lub statutu kasy górniczej, do której należał, ma prawo do wszystkich świadczeń, przewidzianych przez wspomniane ustawodawstwo lub wspomniany statut, o ile wypełnia wymagane przez nie warunki.

Rozdział III. Robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele francuscy, lub polscy, których okresy pracy, wchodzące w rachubę przy ustalaniu renty z tytułu niezdolności do pracy, dzielą się między Francję i Polskę.

I.
Co się tyczy robotnika lub pracownika umysłowego, obywatela francuskiego lub polskiego, który pracował kolejno we Francji i w Polsce w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, ustala się prawo do renty i przyznaje się rentę zgodnie z właściwem ustawodawstwem każdego z tych krajów z uwzględnieniem całego jego łącznego czasu pracy w obu krajach przy ustalaniu minimalnego okresu pracy, wymaganego w każdym z nich.

Każdy z obu krajów postępować będzie w sposób następujący:

Udział Francji będzie obliczany w ten sposób, że kwota renty z tytułu niezdolności do pracy, przewidziana przez ustawę francuską, podzielona będzie przez ogólną liczbę lat pracy zainteresowanego, a otrzymany iloraz będzie pomnożony przez liczbę lat pracy zainteresowanego we Francji.

Co się tyczy Polski:

a)
System, obowiązujący w województwach centralnych i w województwach krakowskiem, lwowskiem, tarnopolskiem i stanisławowskiem:

Postanowienia artykułu 8-a stosują się również do rent z tytułu niezdolności do pracy.

b)
System, obowiązujący na Górnym Śląsku i w województwach poznańskiem i pomorskiem:

Postanowienia artykułu 8-b, dotyczące wypłacania świadczeń, ciążących na zakładzie ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość oraz na Państwie, stosują się do rent z tytułu niezdolności do pracy.

Zainteresowani, podlegający ubezpieczeniu na Górnym Śląsku, otrzymają ponadto z bractwa górniczego, do którego należą, pensję, obliczoną w sposób następujący:

Bractwo górnicze ustali dla celów rachunkowych pensję, do której zainteresowany miałby prawo przy zastosowaniu ustawodawstwa polskiego i statutu bractwa górniczego, gdyby cały jego łączny czas pracy był przebyty w przedsiębiorstwie, przynależnem do tego bractwa; pensja ta zostanie obliczona, przyjmując, że zainteresowany otrzymywał za swą pracę we francuskich przedsiębiorstwach górniczych zarobek, odpowiadający IV klasie zarobkowej. Bractwo górnicze wypłacać będzie pensję, proporcjonalną do liczby lat przepracowanych w Polsce.

c)
Ubezpieczenie pracowników umysłowych.

Postanowienia artykułu 8-c mają zastosowanie przy udzielaniu świadczeń z tytułu niezdolności do pracy.

II.
W wypadku, gdy robotnik nabywa w Polsce prawo do korzystania ze świadczeń bractwa górniczego z tytułu niezdolności do pracy, ale nie wypełnił warunków, wymaganych dla korzystania ze świadczeń, przewidzianych przez ustawodawstwo o ogólnem ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy i na starość, ustala się jego prawo do pensji i przyznaje mu się pensję z uwzględnieniem całego jego łącznego czasu pracy w górnictwie i wypłaca mu się pensję, proporcjonalną do liczby lat, przepracowanych w Polsce. W razie, gdy wypełni warunki, wymagane dla korzystania ze świadczeń ogólnego ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość w Polsce, Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników przyzna ciążącą na niej część renty na tych samych warunkach, jakie wyżej podano, o ile łączny czas pracy osiągnie minimalny okres pracy, wymagany przez ustawodawstwo francuskie.

W razie, gdy pracownik umysłowy nabywa w Polsce prawo do korzystania ze świadczeń zakładu ubezpieczeń pracowników umysłowych z tytułu niezdolności do pracy, nie będąc niezdolnym do pracy w rozumieniu ustawodawstwa francuskiego, ustali się jego prawo do renty i przyzna mu się rentę z uwzględnieniem całego jego łącznego czasu pracy w górnictwie i wypłaci mu się rentę, proporcjonalną do liczby lat, przepracowanych w Polsce. Poczynając od chwili, gdy Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników uzna na podstawie zaświadczenia, wydanego przez wyznaczonego przez nią lekarza, że zainteresowany wypełnił warunki, wymagane przez ustawodawstwo francuskie dla przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy, przewidzianej przez to Ustawodawstwo, Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników przyzna na tych samych warunkach, jakie wyżej podano, ciążącą na niej część renty.

III.
W razie, gdy robotnik lub pracownik umysłowy nabywa we Francji prawo do korzystania ze świadczeń Autonomicznej Kasy Emerytalnej Górników z tytułu niezdolności do pracy, zakład ogólnego ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość, zakład ubezpieczeń pracowników umysłowych i bractwo górnicze przyznają ciążącą na nich część renty, o ile zostały wypełnione wszystkie warunki, wymagane przez ustawodawstwo polskie.

Zasiłki pośmiertne i zasiłki sieroce.

Pozostali członkowie rodziny robotników i pracowników umysłowych, obywateli francuskich lub polskich, zatrudnionych ostatnio w przedsiębiorstwie polskiem, podlegającem systemowi emerytur górniczych, mają prawo do zasiłku pośmiertnego na warunkach, przewidzianych przez polskie ustawodawstwo lub statuty polskich bractw górniczych, przyczem rozumie się, że będą zaliczane okresy, podczas których zainteresowany uczynił zadość we Francji przepisom ustawodawstwa francuskiego w przedmiocie ubezpieczenia górniczego.

Pozostali członkowie rodziny robotników i pracowników umysłowych, obywateli francuskich lub polskich, zatrudnionych ostatnio w przedsiębiorstwie francuskiem, podlegającem systemowi emerytur górniczych, mają prawo do zasiłku pośmiertnego na warunkach, przewidzianych przez ustawodawstwo francuskie, przyczem rozumie się, że będą zaliczane okresy, podczas których zainteresowany uczynił zadość w Polsce przepisom ustawodawstwa polskiego w przedmiocie ubezpieczenia górniczego lub statutów polskich bractw górniczych.

Zasiłek pośmiertny, do którego mogą sobie rościć prawo pozostali członkowie rodziny tych robotników lub pracowników umysłowych, którzy korzystali ze świadczeń z tytułu niezdolności do pracy lub rent starczych na mocy ustawodawstwa jednego z obu krajów i którzy nie pracowali w przedsiębiorstwach drugiego kraju, podlegających systemowi emerytur górniczych, będzie wypłacany przez właściwe instytucje pierwszego kraju na warunkach, przewidzianych przez jego ustawodawstwo.

Jeżeli zmarły pracował w obu krajach w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, przyznaje się zasiłek, przewidziany przez ustawę francuską o emeryturach górniczych, o ile robotnik ma co najmniej 15 lat łącznej pracy i był ostatnio zatrudniony w przedsiębiorstwie, objętem tą ustawą; jednakże w razie, gdy robotnik lub pracownik umysłowy korzystał z miesięcznego zasiłku z tytułu niezdolności do pracy, powyższy minimalny okres 15 lat nie będzie wymagany. Zasiłek, przewidziany przez ustawodawstwo polskie przyznaje się pozostałym członkom rodziny ubezpieczonego, który z uwzględnieniem łącznego czasu pracy wypełnił okres wyczekiwania, przewidziany przez to ustawodawstwo i który był ostatnio zatrudniony w polskiem przedsiębiorstwie górniczem.

Postanowienia artykułów 12, 13 i 14 mają zastosowanie do zasiłków sierocych.

Jednakże w wypadku, gdy robotnik lub pracownik umysłowy korzystali z renty z tytułu niezdolności do pracy, wyżej wymieniony minimalny okres 15 lat nie będzie wymagany.

Przy obliczaniu zasiłków sierocych z tytułu polskiego ustawodawstwa o ogólnem ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy i na starość, ubezpieczenia górniczego oraz ubezpieczenia pracowników umysłowych, będą zaliczane zgodnie z postanowieniami artykułu 8-b i-c i artykułu 11-b i c okresy ubezpieczeniowe, przebyte we Francji.

Postanowienia artykułów 12 i 14 mają również zastosowanie do zasiłków, przyznawanych przez polskie bractwa górnicze w razie śmierci żony i dzieci ubezpieczonego lub rencisty, o ile on i pozostali członkowie jego rodziny wypełniają poza tera postanowienia ustawodawstwa polskiego.

W razie gdy robotnik lub pracownik umysłowy, którego okresy pracy górniczej dzielą się między oba kraje, był ostatnio zatrudniony we Francji, a pozostali po nim członkowie rodziny nie mogą rościć sobie prawa do korzystania z zasiłku pośmiertnego lub zasiłku sierocego, otrzymają oni od polskich instytucyj ubezpieczeniowych, do których ubezpieczony należał, część zasiłków pośmiertnych lub zasiłków sierocych, do których mieliby prawo, gdyby okresy pracy ubezpieczonego były przebyte całkowicie w Polsce; część ta będzie obliczana w stosunku proporcjonalnym między okresami ubezpieczeniowemi, przebytemi w Polsce a pełnym okresem ubezpieczenia. Przy obliczaniu zasiłków sierocych z tytułu polskiego ustawodawstwa o ogólnem ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy i na starość, o ubezpieczeniu górniczem oraz ubezpieczeniu pracowników umysłowych mają zastosowanie postanowienia art. 15, ustęp 3.

Renty i pensje wdowie.

Wdowom po robotnikach i pracownikach umysłowych polskich, których okresy pracy w górnictwie zostały całkowicie przebyte we Francji, przyznaje Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników pensje wdowie na tych samych warunkach, jak wdowom po robotnikach i pracownikach umysłowych obywatelach francuskich.

Przewidziane przez ustawodawstwo polskie renty wdowie, ciążące na polskich instytucjach ubezpieczeniowych i zasiłek, ciążący na Państwie Polskiem przyznaje się wdowom po robotnikach i pracownikach umysłowych obywatelach francuskich, których czas pracy w górnictwie został całkowicie przebyty w Polsce na tych samych warunkach, jak wdowom po robotnikach i pracownikach umysłowych, obywatelach polskich.

Co się tyczy wdów po robotnikach i pracownikach umysłowych, obywatelach polskich lub francuskich, którzy pracowali kolejno w obu krajach w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych, prawo do renty zostanie ustalone i renta zostanie przyznana z uwzględnieniem całego łącznego czasu pracy ich mężów przy obliczaniu renty w obu krajach. Jednakże zasiłki i dodatki, ciążące na Francji, będą przyznawane tylko w tym wypadku, o ile łączny czas pracy osiągnie co najmniej 15 lat i o ile wdowa liczy co najmniej 55 lat życia.

Każdy z obu krajów postępować będzie w sposób następujący:

Za okresy pracy przebyte przez męża we Francji, renta wdowia równać się będzie połowie renty, przyznanej mężowi przy zastosowaniu niniejszej konwencji lub do której mógłby był rościć sobie prawo z zastrzeżeniem, że wdowa wypełnia poza tem wszystkie warunki, wymagane przez ustawę francuską.

Za okresy pracy, przebyte przez męża w Polsce, część jego renty, przyznana, wdowie na podstawie polskiego ustawodawstwa lub statutów bractw górniczych, będzie obliczana, biorąc za podstawę rentę, wypłacaną mężowi lub tę, do której mógłby był rościć sobie prawo przy zastosowaniu niniejszej konwencji, przyczem winny być wypełnione wszystkie inne warunki, wymagane przez polskie ustawodawstwo.

W wypadku, gdy wdowa nabyła w jednym z obu krajów prawo do korzystania ze świadczeń instytucji ubezpieczeniowej z tytułu niezdolności do pracy, ale nie wypełniła warunków wymaganych dla korzystania ze świadczeń, przewidzianych przez ustawodawstwo drugiego kraju, ustala się jej prawo do renty i przyznaje jej się rentę z uwzględnieniem całego łącznego czasu pracy w górnictwie jej męża oraz wypłaca jej się rentę, proporcjonalną do liczby lat pracy w danym kraju. Gdy wypełni ona warunki, wymagane dla korzystania ze świadczeń z tytułu ustawodawstwa drugiego kraju, instytucja ubezpieczeniowa tego kraju przyzna ciążącą na niej część renty na tych samych warunkach, jakie wyżej podano.

Okresy zastępcze zrównane z pracą górniczą.

Przy ustalaniu wysokości zasiłków i dopłat Państwa Francuskiego uważane są za okresy zrównane z okresem opłacania składek:

1)
Dla mężczyzn - rzeczywisty czas trwania obowiązkowej służby wojskowej, odbytej we francuskiem wojsku czynnem i czas, spędzony pod sztandarami wojsk francuskich podczas wojny 1914-1918, które wedle brzmienia ustawy z dnia 5 kwietnia 1910 r. (art. 4 § 4 i art. 36 § 10) i obu ustaw z dnia 31 grudnia 1915 r. liczą się w całości jako okresy ubezpieczeniowe;
2)
Dla kobiet-każde urodzenie dziecka, stwierdzone deklaracją złożoną przed urzędnikiem stanu cywilnego, które liczy się za jeden rok ubezpieczenia w warunkach, przewidzianych art. 4 § 5 i art. 36 § 10 ustawy z dnia 5 kwietnia 1910 r.

Przy ustalaniu świadczeń polskiego ubezpieczenia górniczego są uważane za okresy zrównane z okresami opłacania składek okresy służby wojskowej w wojsku polskiem i okresy, ustawowo zrównane z tą służbą.

Przy ustalaniu świadczeń polskiego ogólnego ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość uważane są za zrównane z okresami opłacania składek okresy, podczas których ubezpieczony, będąc niezdolnym do pracy z powodu choroby, nie może nadal pracować zawodowo i okresy służby wojskowej w wojsku polskiem oraz okresy, ustawowo zrównane z tą służbą.

Specjalne postanowienia, dotyczące ustawodawstwa polskiego.

I.
Do ubezpieczonych, których czas pracy, wchodzący w rachubę przy ustalaniu praw do świadczeń z tytułu ogólnego ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość, ubezpieczenia górniczego oraz ubezpieczenia pracowników umysłowych dzieli się między oba kraje, mają zastosowanie następujące postanowienia:

Okresy ubezpieczeniowe (okresy opłacania składek i okresy zastępcze), przebyte we Francji, będą zaliczane dla wypełnienia okresu wyczekiwania i dla utrzymania prawa do świadczeń polskiego ubezpieczenia.

Okresy, podczas których ubezpieczeni, obywatele polscy lub francuscy, korzystają ze świadczeń francuskiego ubezpieczenia górniczego, będą uwzględniane dla utrzymania prawa do świadczeń polskiego ubezpieczenia, jak okresy tego ostatniego ubezpieczenia.

II.
Co się tyczy polskiego ustawodawstwa, obowiązującego na Górnym Śląsku, stwierdza się poza tem:
a)
że polskie bractwa górnicze na Górnym Śląsku i zakład ubezpieczenia na wypadek inwalidztwa nie będą uprawnione do odmawiania płacenia świadczeń rencistom, obywatelom francuskim, zamieszkującym poza Polską przy stosowaniu postanowień, dotyczących spoczywania świadczeń w razie dobrowolnego pobytu zagranicą,
b)
że postanowienia obowiązującego na Górnym Śląsku polskiego ustawodawstwa o ubezpieczeniu górniczem, dotyczące warunków co do wieku, wymaganych dla przyjęcia w charakterze członka do bractwa górniczego, nie będą stosowane do górników, obywateli polskich lub francuskich, którzy uprzednio podlegali ubezpieczeniu górniczemu we Francji,
c)
że wygasłe prawa z tytułu polskiego ubezpieczenia górniczego obywateli polskich i francuskich odżywają w wypadku, gdy zainteresowany podlegał uprzednio co najmniej przez pięć lat polskiemu ubezpieczeniu górniczemu, w chwili, gdy zaczyna się jego późniejsze zatrudnienie w przedsiębiorstwie górniczem, podlegającem ubezpieczeniu górniczemu w jednym lub drugim kraju; prawa zainteresowanych, którzy nie wypełnili wyżej wymienionych warunków co do czasu trwania pracy, odżywają, o ile opłacano za nich co najmniej przez dwanaście miesięcy składki z tytułu zatrudnienia, podlegającego ubezpieczeniu górniczemu w jednym lub drugim kraju.

Uznaniówki, przewidziane przez ustawodawstwo polskie dla utrzymania praw ubezpieczonych, nie będą wymagane za okres czasu, w którym robotnicy i pracownicy umysłowi, obywatele polscy lub francuscy, pracują we Francji w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych.

Jeżeli przysługujące ubezpieczonym obywatelom polskim lub francuskim prawo do świadczeń z tytułu ogólnego ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy i na starość, ubezpieczenia górniczego lub ubezpieczenia pracowników umysłowych wygasło po dniu 1 stycznia 1924 r. podczas ich zamieszkiwania na obszarze polskim lub francuskim, wówczas prawo to zostanie przywrócone na ich wniosek z działaniem wstecznem na ten okres aż do upływu dwóch lat po wejściu w życie niniejszej konwencji, przyczem nie będzie wymagana zapłata składek lub uznaniówek za czas ubiegły; wniosek może być zgłoszony tylko w przeciągu dwóch lat po wejściu w życie niniejszej konwencji i winien być przedłożony przez zainteresowanych właściwej instytucji ubezpieczeniowej.

Dla utrzymania prawa do świadczeń po upływie powyższego okresu zainteresowani winni będą wypełniać wszystkie formalności, przewidziane przez ustawodawstwo polskie i statuty polskich bractw górniczych.

Procedura i badanie wniosków.

Każdy robotnik lub pracownik umysłowy, który wypełnił przewidziane warunki, uprawniające do korzystania z postanowień art. 8 i 11 konwencji, winien zgłosić wniosek w podwójnym egzemplarzu do właściwej instytucji kraju, w którym posiada miejsce zamieszkania, a mianowicie we Francji - do Autonomicznej Kasy Emerytalnej Górników, w Polsce - do właściwej instytucji ubezpieczeniowej.

Członkowie rodziny ubezpieczonych, wymienionych w ustępie 1, zgłaszają swe wnioski w podwójnym egzemplarzu do właściwej instytucji kraju, w którym posiadają miejsce zamieszkania.

Do wniosku winny być dołączone dokumenty i dowody, wymagane tak przez ustawodawstwo francuskie jak i ustawodawstwo polskie.

Ustawowe terminy, przewidziane dla zgłaszania wniosków i odwołań przez ustawodawstwo jednego Państwa, będą uważane za zachowane w razie, gdy zainteresowani zgłoszą wymienione wnioski lub odwołania do instytucji ubezpieczeniowej drugiego Państwa.

Instytucja ubezpieczeniowa po otrzymaniu w myśl poprzedniego artykułu podania, rozpatruje, czy odpowiada ono postanowieniom konwencji i ewentualnie ustala okres pracy, wchodzącej w rachubę przy obliczaniu renty odnośnie do jej kraju.

Jeżeli instytucja ubezpieczeniowa uważa, że podanie nie odpowiada postanowieniom konwencji, wskazuje powody swego stanowiska.

Instytucja ubezpieczeniowa przekazuje następnie w obu wypadkach akta do właściwej instytucji drugiego kraju, która przeprowadza takie samo badanie, ustala pełny okres pracy i zwraca uzupełnione akta instytucji, do której wniosek został najpierw zgłoszony; instytucja ta komunikuje instytucji drugiego Państwa o wyniku dokonanego ustalenia renty.

Każda z zainteresowanych instytucyj obu krajów wydaje orzeczenie, dotyczące świadczeń na niej ciążących.

W razie zaczepienia decyzyj, powziętych przez władze lub właściwe instytucje jednego z obu Państw przy stosowaniu niniejszej konwencji, odwołania, przewidziane przez ustawodawstwo tego Państwa, będą wnoszone i rozstrzygane według przepisów tegoż ustawodawstwa.

Różne postanowienia.

Przy stosowaniu niniejszej konwencji okresy składkowe, przebyte na obszarze jednego lub drugiego kraju, jak również i okresy zastępcze, które upłynęły przed dniem 24 lutego 1923 r. będą zaliczane przy ustalaniu praw osób zainteresowanych.

Co się tyczy robotników i pracowników umysłowych, którzy wypełnili warunki, wymagane dla korzystania z niniejszej konwencji, a których prawa do renty byłyby już przyznane w chwili wejścia w życie powyższej konwencji, renta ich zostanie poddana rewizji w celu umożliwienia im korzystania z postanowień konwencji.

Jeżeli całkowite świadczenia, przysługujące ubezpieczonym ze strony obu krajów na podstawie łącznego czasu pracy, zgodnie z postanowieniami art. 8, 11 i 19 są niższe od sumy świadczeń, przewidzianych przez jeden z obu krajów, na podstawie jego własnego ustawodawstwa, z tytułu okresów ubezpieczeniowych, przebytych wyłącznie na jego obszarze, to świadczenia te zostaną powiększone o tę różnicę przez Państwo lub zainteresowaną instytucję ubezpieczeniową.

Wypłata świadczeń będzie dokonywana w walucie kraju wydającego orzeczenie.

Przy wypłacie rent, należnych rencistom mieszkającym w innym kraju, niż ten, który wydał orzeczenie, Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników i instytucje ubezpieczeniowe polskie wywiązywać się będą ze swych zobowiązań zapomocą międzynarodowych przekazów pocztowych, wystawianych bezpośrednio na uprawnionych, chyba że zainteresowani ustanowią pełnomocnika dla pobierania swych należności w kraju, wydającym orzeczenia.

Koszty przekazów będą obciążały samych rencistów.

Wypłata będzie mogła również być dokonywana, bądź za pośrednictwem Polskiej Pocztowej Kasy Oszczędności, bądź w jakikolwiek inny sposób, który mógłby być ustalony za wspólnem porozumieniem przez zainteresowane francuskie i polskie instytucje ubezpieczeniowe.

Jeżeli wypłata będzie dokonywana za pośrednictwem Polskiej Pocztowej Kasy, Oszczędności, koszty stąd wynikające będą mogły być nałożone na rencistów.

Przywilej zwolnienia od opłat, przewidziany przez ustawodawstwo ubezpieczeniowe, mający zastosowanie do robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych jednego z obu krajów, rozciąga się na obywateli drugiego kraju w odniesieniu do dokumentów, które mają być przedkładane władzom lub instytucjom ubezpieczeniowym jednego lub drugiego kraju.

Wszystkie akty, dokumenty i jakiekolwiek materiały dowodowe, które mają być przedkładane przy wykonywaniu niniejszej konwencji, zwolnione są od zaświadczenia urzędowego władz dyplomatycznych lub konsularnych.

Władzami administracyjnemi i instytucjami ubezpieczeniowemi obu państw, powołanemi do wykonywania niniejszej konwencji są

we Francji: Ministerstwo Pracy, Higjeny, Opieki i Przezorności Społecznej i Autonomiczna Kasa Emerytalna Górników,

w Polsce: Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej oraz Ministerstwo Przemysłu i Handlu, Spółka Bracka w Tarnowskich Górach, Zakład Ubezpieczenia na wypadek inwalidztwa w Królewskiej Hucie i Zakład Ubezpieczeń Pracowników Umysłowych w Królewskiej Hucie,

które korespondować będą bezpośrednio ze sobą w sprawach:

1)
ewentualnego przesyłania informacyj, dotyczących ubezpieczeniowego konta ubezpieczonych, którzy przechodzić będą z jednego kraju do drugiego;
2)
ustalania wysokości świadczeń, które mają być przyznane ubezpieczonym lub pozostałym członkom ich rodzin;
3)
badania wszystkich odwołań, które zainteresowani mogliby wnieść w tym przedmiocie,
4)
usuwania wszystkich trudności, mogących powstać przy stosowaniu niniejszej konwencji.

Korespondencja, wymieniana przytem między władzami administracyjnemi i kasami francuskiemi i polskiemi, będzie redagowana w zasadzie w języku francuskim.

Właściwe władze administracyjne obu krajów wydawać będą za wspólnem porozumieniem i bezpośrednio szczegółowe zarządzenia, konieczne dla wykonania postanowień niniejszej konwencji.

W razie zajścia sytuacyj, wchodzących w zakres niniejszej konwencji, a nie uregulowanych przez nią w sposób wyraźny, władze administracyjne obu krajów porozumieją się ze sobą, celem uregulowania ich zgodnie z duchem niniejszej konwencji.

Zmiany, które w dalszym ciągu byłyby wprowadzone do ustawodawstwa jednego lub drugiego kraju, a odnosiłyby się do wysokości świadczeń, wypłacanych na podstawie niniejszej konwencji przy zastosowaniu obecnie obowiązującego systemu ubezpieczenia robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie, będą stosowane na mocy samego prawa wobec obywateli drugiego kraju.

Rozciągnięcie systemu ubezpieczenia robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie, na nowe kategorje uprawnionych, jak również zmiany, dotyczące warunków korzystania ze świadczeń obecnie istniejących, będą stanowiły przedmiot specjalnych układów między obu rządami.

W razie, gdyby obecne klasy zarobkowe zostały zmienione przez polskie ustawodawstwo, właściwe władze administracyjne obu krajów porozumieją się co do zastąpienia wymienionych w niniejszej konwencji klas zarobkowych przez inne klasy zarobkowe.

Wszystkie trudności, dotyczące stosowania niniejszej konwencji, które nie będą mogły być usunięte za wspólnem porozumieniem pomiędzy właściwemi władzami administracyjnemi obu krajów, będą, nawet na wniosek tylko jednej ze stron, oddawane do decyzji trzech rozjemców, wyznaczonych jeden przez Francję, drugi przez Polskę, a trzeci za wspólnem porozumieniem przez Francję i Polskę. W wypadku, gdyby oba Państwa nie mogły osiągnąć porozumienia, zwrócą się one do Dyrektora Międzynarodowego Biura Pracy z prośbą o wyznaczenie trzeciego rozjemcy, Rozjemcy będą mieli za zadanie rozstrzyganie tych trudności zgodnie z postanowieniami i duchem mniejszej konwencji.

Robotnicy i pracownicy umysłowi, zatrudnieni w przedsiębiorstwach, podlegających systemowi emerytur górniczych (i członkowie ich rodzin), obywatele polscy, będą korzystali narówni z obywatelami francuskimi bez żadnych ograniczeń czy zastrzeżeń ze wszystkich świadczeń, przewidzianych przez ustawodawstwo o ubezpieczeniu ogólnem na wypadek niezdolności do pracy i na starość, o ubezpieczeniu górniczem i o ubezpieczeniu funkcjonarjuszów prywatnych, obowiązujące w Departamentach Bas - Rhin, Haut - Rhin i Moselle.

Specjalny układ, zawarty przez właściwe władze administracyjne obu Państw, unormuje zgodnie z zasadami niniejszej konwencji stosowanie do robotników i pracowników umysłowych jednego i drugiego kraju, zatrudnionych w przedsiębiorstwie, podlegającem systemowi emerytur górniczych:

z jednej strony - ustawodawstwa o ubezpieczeniu ogólnem na wypadek niezdolności do pracy i na starość, ubezpieczenia górniczego i ubezpieczenia funkcjonarjuszy prywatnych, obowiązującego w departamentach Bas - Rhin, Haut - Rhin i Moselle;

z drugiej strony - ustawodawstwa o ubezpieczeniu ogólnem na wypadek niezdolności do pracy i na starość, ubezpieczenia górniczego i ubezpieczenia pracowników umysłowych, obowiązującego w Polsce.

Układ ten ustali przepisy porządkowe i szczegółowe, niezbędne dla jego zastosowania.

Niniejsza konwencja, która uchyla w odniesieniu do robotników i pracowników umysłowych, zatrudnionych w górnictwie, postanowienia art. 1 polsko-francuskiej konwencji z dnia 14 października 1920 r., dotyczącej pomocy i opieki społecznej, będzie przedłożona do ratyfikacji obydwóch parlamentów możliwie najwcześniej.

Dokumenty ratyfikacyjne będą wymienione w czasie możliwie najbliższym w Paryżu.

Będzie ona stosowana od chwili wymiany dokumentów ratyfikacyjnych. Będzie ona obowiązywała przez rok i będzie odnawiana milcząco z roku na rok, o ile nie nastąpi wypowiedzenie, które winno być notyfikowane na trzy miesiące przed upływem każdego terminu.

W wypadku wypowiedzenia postanowienia niniejszej konwencji będą nadal stosowane względem ubezpieczonych i członków ich rodzin, których prawa do świadczeń powstały przed dniem, w którym wymieniona konwencja przestanie obowiązywać.

Sporządzono w Warszawie, dnia 21 grudnia 1929 r. w dwóch egzemplarzach, z których każde Państwo posiada po jednym oryginale.

August Zaleski J. Laroche

Jerzy Drecki Ch. Picquenard

B. Nakoniecznikoff G. Lange

Tadeusz Dalbor P. Pouillot

Zaznajomiwszy się z powyższą konwencją uznaliśmy ją i uznajemy za słuszną zarówno w całości, jak i każde z postanowień w niej zawartych; oświadczamy, że jest przyjęta, ratyfikowana i potwierdzona i przyrzekamy, że będzie niezmiennie zachowywana.

Na dowód czego wydaliśmy Akt niniejszy, opatrzony pieczęcią Rzeczypospolitej.

W Warszawie, dnia 6 czerwca 1931 r.