Dzienniki UE

Dz.U.UE.C.2013.349E.9

| Akt nienormatywny
Wersja od: 29 listopada 2013 r.

Wdrożenie przepisów UE dotyczących wody

P7_TA(2012)0273

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 3 lipca 2012 r. w sprawie wdrażania prawodawstwa UE w dziedzinie wody w obliczu konieczności przyjęcia całościowego podejścia do wyzwań europejskiej polityki wodnej (2011/2297(INI))

(2013/C 349 E/02)

(Dz.U.UE C z dnia 29 listopada 2013 r.)

Parlament Europejski,

uwzględniając dyrektywę 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającą ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej 1 ("RDW"),
uwzględniając dyrektywę 2006/118/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie ochrony wód podziemnych przed zanieczyszczeniem i pogorszeniem ich stanu 2 ("dyrektywa o wodach podziemnych"),
uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/105/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie środowiskowych norm jakości w dziedzinie polityki wodnej, zmieniającą i w następstwie uchylającą dyrektywy Rady 82/176/EWG, 83/513/EWG, 84/156/EWG, 84/491/EWG i 86/280/EWG oraz zmieniającą dyrektywę 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady 3 ("dyrektywa EQS"),
uwzględniając dyrektywę Rady 91/271/EWG z dnia 21 maja 1991 r. dotyczącą oczyszczania ścieków komunalnych 4 ("dyrektywa ściekowa"),
uwzględniając dyrektywę Rady 91/676/EWG z dnia 12 grudnia 1991 r. dotyczącą ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego 5 ("dyrektywa azotanowa"),
uwzględniając dyrektywę 2007/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. w sprawie oceny ryzyka powodziowego i zarządzania nim 6 ("dyrektywa powodziowa"),
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin 7 ,
uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE 8 ("rozporządzenie REACH"),
uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającą ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów 9 ,
uwzględniając dyrektywę Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory 10 oraz dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa 11 ,
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 528/2012 z dnia 22 maja 2012 r. w sprawie udostępniania na rynku i stosowania produktów biobójczych 12 ,
uwzględniając planowany przez Komisję "Plan ochrony zasobów wodnych Europy",
uwzględniając komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu EkonomicznoSpołecznego oraz Komitetu Regionów zatytułowany "Nasze ubezpieczenie na życie i nasz kapitał naturalny - unijna strategia ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2020 r." (COM(2011)0244),
uwzględniając komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu EkonomicznoSpołecznego oraz Komitetu Regionów zatytułowany "Plan działania na rzecz zasobooszczędnej Europy" (COM(2011)0571),
uwzględniając planowane europejskie partnerstwo innowacyjne w dziedzinie wody,
uwzględniając komunikat Komisji z dnia 18 lipca 2007 r. zatytułowany "Rozwiązanie problemu dotyczącego niedoboru wody i susz w Unii Europejskiej" (COM(2007)0414),
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 marca 2012 r. 13 w sprawie szóstego Światowego Forum Wodnego w Marsylii w dniach 12-17 marca 2012 r. oraz przyjętą na tym forum platformę rozwiązań i zobowiązań,
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 9 października 2008 r. w sprawie sposobu rozwiązania problemu dotyczącego niedoboru wody i susz w Unii Europejskiej 14 ,
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 maja 2010 r. w sprawie białej księgi Komisji zatytułowanej "Adaptacja do zmian klimatu: europejskie ramy działania" 15 ,
uwzględniając art. 48 Regulaminu,
uwzględniając sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności oraz opinie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz Komisji Petycji (A7-0192/2012),
A. mając na uwadze, że na mocy RDW ustanowiono ramy ochrony i przywracania czystych wód w UE oraz zapewnienia ich długotrwałego, zrównoważonego wykorzystywania, a celem dyrektywy jest osiągnięcia do 2015 r. dobrego stanu ekologicznego i chemicznego, jednak mając na uwadze, że przegląd planów gospodarowania wodami w dorzeczach, przyjętych przez państwa członkowskie zgodnie z dyrektywą, wskazuje, że znaczna liczba zbiorników wodnych w UE nie osiągnie "dobrego stanu" do 2015 r. z uwagi zarówno na istniejące już od dawna, jak i pojawiające się wyzwania;
B. mając na uwadze, że różnorodność biologiczna środowiska słodkowodnego w Europie jest zagrożona, biorąc pod uwagę to, że według kryteriów Czerwonej Księgi Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów (IUCN) za zagrożone uznaje się 37 % europejskich gatunków ryb słodkowodnych oraz 40 % mięczaków słodkowodnych;
C. mając na uwadze, że woda jest szczególnie wrażliwa na skutki zmiany klimatu, co mogłoby doprowadzić do spadku ilości i jakości dostępnej wody, zwłaszcza wody pitnej, a także do zwiększenia częstotliwości i intensywności powodzi i susz;
D. mając na uwadze, że woda jest niezbywalnym dobrem publicznym mającym decydujące znaczenie dla życia, a właściwe gospodarowanie wodami odgrywa kluczową rolę dla zachowania naturalnego kapitału świata i usług ekosystemowych, a także dla wszystkich aspektów wykorzystywania zasobów i produkcji gospodarczej oraz mając na uwadze, że przyszłość przemysłu w Europie zależy od skuteczności działań podjętych w celu stawienia czoła obecnym wyzwaniom polityki wodnej oraz od odpowiedzialnego i skutecznego zarządzania istniejącymi zasobami wodnymi, gdyż ma ono bezpośredni wpływ na ludzkie zdrowie, produkcję energii, rolnictwo i bezpieczeństwo żywnościowe;
E. mając na uwadze, że Europa pobiera obecnie około 13 % swoich całkowitych dostępnych zasobów wody słodkiej, co już świadczy o pewnym stresie wodnym, oraz mając na uwadze, że w wielu miejscach w Europie pobór wód przekracza zrównoważony poziom, zagrażając dzikiej przyrodzie, bezpieczeństwu zaopatrzenia społeczeństwa i innym zastosowaniom gospodarczym, a także mając na uwadze, że w niektórych regionach południowoeuropejskich wskaźnik zużycia wody przekroczył 40 %, co wskazuje na wysoki poziom stresu wodnego;
F. mając na uwadze, że umiarkowanie suchy klimat panujący na dużych obszarach Europy Południowej charakteryzuje się bardzo nierównym rozłożeniem zasobów wodnych w ciągu roku i na przestrzeni lat oraz mając na uwadze, że to bardzo nieregularne rozłożenie wykazuje tendencję, która nasila się wraz ze zmianą klimatu;
G. mając na uwadze, że strategia "Europa 2020" przewiduje zwiększenie efektywności wykorzystania zasobów, ale obecne tendencje korzystania z wód mają często niezrównoważony charakter z uwagi na nieefektywne praktyki, które powodują marnowanie wody, oraz mając na uwadze, że systemy infrastruktury wodnej, zarówno w najbardziej rozwiniętych regionach, jak i w słabiej rozwiniętych, są często przestarzałe oraz brakuje informacji o faktycznej wydajności i stratach;
H. mając na uwadze, że przejścia na ekologiczną gospodarkę można dokonać jedynie z uwzględnieniem wyzwań w dziedzinie wody;
I. mając na uwadze, że nieodpowiednio oczyszczone ścieki w dalszym ciągu powodują zanieczyszczenia wybrzeży morskich UE, zatem koniecznie należy przyspieszyć budowę infrastruktury oczyszczania ścieków w państwach członkowskich;

Wdrażanie prawodawstwa UE w dziedzinie wody: sukcesy i luki

1. uznaje, że RDW stanowi rzetelną i ambitną podstawę ustawodawczą dla długofalowego zintegrowanego gospodarowania wodami w UE; z zadowoleniem przyjmuje poprawę jakości wód europejskich i oczyszczania ścieków w ostatnich latach; zwraca jednak uwagę, że tempo wdrażania było powolne i niejednolite w poszczególnych państwach członkowskich i regionach oraz że konieczne jest znaczne usprawnienie wdrażania RDW, aby do 2015 r. osiągnąć "dobry stan" wszystkich wód europejskich;
2. uznaje, że woda to wspólne bogactwo naturalne całej ludzkości i dobro publiczne oraz że dostęp do niej powinien być podstawowym i powszechnym prawem; podkreśla, że ze względów środowiskowych i zdrowotnych zrównoważone użytkowanie wody to konieczność i podstawowy element cyklu regulacji klimatu; ponownie wskazuje na konieczność dostosowania wewnętrznych zasad rynkowych do specyficznych cech sektora gospodarki wodnej i zwraca się do państw członkowskich, aby zgodnie z zasadą pomocniczości zarządzały wodą i sieciami zaopatrzenia w wodę w oparciu o art. 9 RDW;
3. zauważa, że pomimo postępów we wdrażaniu dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych nadal nie dostosowano do niej w zadowalającym stopniu systemów zbierania lub oczyszczania ścieków;
4. podkreśla, że choć należy skoncentrować się przede wszystkim na wdrażaniu obecnego prawodawstwa w sektorze gospodarki wodnej, to istnieją konkretne luki, które należy zlikwidować zarówno przez dostosowanie istniejących przepisów do priorytetów wodnych, jak i przez opracowanie nowego prawodawstwa uwzględniającego wpływ konkretnych sektorów lub działań, a także należy wziąć pod uwagę znaczenie współpracy pomiędzy różnymi podmiotami gospodarczymi i innymi zainteresowanymi stronami, których dotyczy zrównoważona gospodarka wodna;
5. przypomina swoje stanowisko, że Komisja musi przedłożyć wniosek ustawodawczy podobny do dyrektywy powodziowej, który sprzyjałby przyjęciu polityki UE dotyczącej niedoboru wody i susz oraz dostosowania do zmiany klimatu;
6. uznaje planowaną przez Komisję publikację "Planu ochrony zasobów wodnych Europy" za polityczną reakcję UE na obecne i przyszłe wyzwania w dziedzinie wody, której celem jest zapewnienie wystarczającej dostępności wód o dobrej jakości do zrównoważonego i sprawiedliwego korzystania z wód do 2050 r. bez naruszania suwerennych praw państw do wód;
7. przypomina państwom członkowskim o ich zobowiązaniach na mocy RDW do osiągnięcia dobrego stanu wody do 2015 r.; wzywa Komisję do podjęcia zdecydowanych działań w celu likwidacji przypadków naruszania przez państwa członkowskie prawodawstwa UE w dziedzinie wody; jednocześnie wzywa do dalszej pomocy, na przykład w formie opracowania i udostępnienia wszechstronnych wytycznych i skutecznych instrumentów w celu pobudzenia budowy potencjału, w szczególności władz regionalnych oraz agencji dorzeczy, zapewnienia jednakowych warunków działania i wspierania państw członkowskich w procesie dochodzenia do lepszej zgodności na przyszłych etapach wdrażania polityki wodnej UE, służącej realizacji zobowiązań z tytułu polityki wodnej; wskazuje, że w wielu przypadkach petycje ujawniły problemy związane z transpozycją i właściwym wdrożeniem prawodawstwa UE w dziedzinie wody i zwraca się do Komisji Europejskiej o wykazanie się większą determinacją w prowadzeniu postępowań wyjaśniających, zwłaszcza podczas rozpatrywania petycji;

Oszczędne gospodarowanie wodą i zarządzanie zasobami

8. podkreśla znaczenie oszczędnego gospodarowania wodą; apeluje o efektywniejsze korzystanie z zasobów wodnych zwłaszcza w sektorach takich jak energetyka i rolnictwo, które są największymi użytkownikami wody;
9. podkreśla związek między wytwarzaniem energii, efektywnością energetyczną i bezpieczeństwem wodnym; zwraca uwagę, że konieczne jest opracowanie na szczeblu europejskim dalszych strategii i koncepcji, np. wykorzystywanie wody do magazynowania energii, w celu zagwarantowania, że zwiększające się zapotrzebowanie na energię nie zagrozi bezpieczeństwu wodnemu oraz w celu zapewnienia możliwości ograniczenia zużycia energii za pomocą oszczędnego gospodarowania wodą; podkreśla, że przy ocenie zrównoważonego charakteru tradycyjnych i niskoemisyjnych źródeł energii, w szczególności bioenergii i energii wodnej, należy wziąć pod uwagę korzystanie z wód i zwraca uwagę na zagrożenia związane z niekonwencjonalnym wydobyciem gazu ziemnego;
10. podkreśla, że wydajność i zrównoważony charakter korzystania z wód przez rolnictwo można poprawić dzięki wprowadzeniu innowacyjnych technologii i praktyk, poprawie informacji oraz podniesieniu świadomości rolników i użytkowników końcowych; w związku z tym podkreśla, że współpraca pomiędzy osobami gospodarującymi gruntami i innymi zainteresowanymi stronami stanowi dobry sposób na

osiągnięcie pozytywnych rezultatów w zakresie ochrony wód; podkreśla ponadto, że z uwagi na wyzwania związane ze zmianą klimatu i bezpieczeństwem żywnościowym należy udostępnić wystarczające zasoby wodne na rzecz rolnictwa, na przykład przez rozwój praktyki magazynowania wody; zauważa, że sektor rolnictwa zużywa większość zasobów wodnych i podkreśla znaczenie ochrony i zrównoważonego użytkowania wody w ramach obecnej reformy WPR;

11. uważa, że rosnące zapotrzebowanie na wodę wymaga pilnych inwestycji w nawadnianie i wzywa Komisję do ułatwienia dostępu do takich rozwiązań, jak sztuczne zasilenie części wód podziemnych, odzysk wody i rozwijanie alternatywnych technik nawadniania, w celu zaradzenia niedoborowi wody; jednocześnie podkreśla znaczenie transferu wiedzy i technologii związanych z tymi technikami, a także z ochroną zasobów wodnych, poborem wód, gospodarką wodami podziemnymi i oczyszczaniem ścieków;
12. podkreśla, że zasilanie zasobów wód podziemnych na obszarach rolnych i leśnych utrzymuje się na bardzo wysokim poziomie oraz że rolnicy i leśnicy już teraz ponoszą szczególną odpowiedzialność za utrzymanie czystości wód podziemnych o wysokiej jakości; uznaje wysiłki rolników mające na celu poprawę jakości wód podziemnych;
13. podkreśla, że rzetelna pod względem gospodarki i ochrony środowiska polityka sanitacji wód i gospodarki ściekowej powinna być ukierunkowana na zanieczyszczenia u źródła, zanim wszystkie substancje zanieczyszczające dojdą do kosztownego procesu oczyszczania "na końcu rury", w szczególności w odniesieniu do wody przepływającej przez zanieczyszczoną glebę; zachęca do wykorzystywania oczyszczonych ścieków i produktów ubocznych procesu oczyszczania "na końcu rury", które spełniają surowe wymogi jakościowe, jako nowych zasobów; zauważa, że ścieki mogą stanowić źródło energii dzięki odzyskowi ciepła lub energii z zawartej w nich materii organicznej, w związku z czym należy wykorzystać ten potencjał;
14. wzywa do aktualizacji - w stosownych przypadkach - prawodawstwa UE w dziedzinie wody w celu należytego uwzględnienia postępu technologicznego w zakresie ponownego wykorzystania i recyklingu wody, aby umożliwić efektywne pod względem kosztów i energii ponowne wykorzystanie oczyszczonych ścieków do nawadniania oraz w przemyśle, a także ponowne wykorzystywanie szarej wody w gospodarstwach domowych; wzywa do przyjęcia środków umożliwiających odpowiednie monitorowanie chemicznej i biologicznej jakości odzyskanej wody; wzywa Komisję do zastanowienia się nad formułami tworzenia zachęt do powszechniejszego wykorzystywania oczyszczonych ścieków, szarej wody i deszczówki, aby przyczynić się do zmniejszenia stresu wodnego;
15. podkreśla, że zmniejszenie zużycia wody należy potraktować priorytetowo; podkreśla znaczenie ekoprojektów i wodooszczędnych urządzeń oraz apeluje o wprowadzenie obowiązku stosowania liczników zużycia wody we wszystkich sektorach oraz przez użytkowników we wszystkich państwach UE; ponadto wzywa Komisję do uregulowania oszczędnego zużycia wody przez urządzenia stosowane w rolnictwie;
16. przypomina, że w UE marnotrawi się około 20 % wody z powodu niedostatecznej efektywności, zatem poprawa efektywności korzystania z zasobów wodnych ma kluczowe znaczenie dla zrównoważonej gospodarki wodnej, a w szczególności w celu rozwiązania problemów związanych z niedoborem wody i suszami; kładzie nacisk na pilną potrzebę przeprowadzenia audytu stanu europejskiej sieci wodnej, aby ocenić jakość, stopień zniszczenia i wzajemne połączenia, ponieważ możliwe jest, że w wyniku wycieków w sieciach traci się do 70 % wody dostarczanej w europejskich miastach; kładzie też nacisk na potrzebę wspierania inwestycji w infrastrukturę;

Woda i ekosystemy

17. zauważa, że woda jest centralnym elementem większości usług ekosystemowych i podkreśla znaczenie właściwego gospodarowania wodami dla osiągnięcia celów różnorodności biologicznej; podkreśla potrzebę ponownego zalesiania i odtwarzania obszarów wodno-błotnych w ramach gospodarowania zasobami wodnymi; wzywa do lepszego powiązania celów RDW z programem Natura 2000; podkreśla, że w podstawie wiedzy należy uwzględnić koncepcję przepływów nienaruszalnych i wziąć pod uwagę usługi ekosystemowe wspierane przez wodę; podkreśla potrzebę uwzględnienia faktu, że zmiany w obiegu wody zależą od siedliska i że ma to wpływ na procentową ilość wody ponownie wykorzystywanej; obieg wody nie wszędzie jest jednakowy i istnieją różnice w obiegu wody między regionami tropikalnymi, regionem Morza Śródziemnego a regionami położonymi na średnich lub wysokich szerokościach geograficznych;
18. podkreśla, że zasoby i ekosystemy wodne są szczególnie wrażliwe na skutki zmiany klimatu, co mogłoby doprowadzić do spadku ilości i jakości dostępnej wody, zwłaszcza wody pitnej, a także do zwiększenia częstotliwości i intensywności powodzi i susz; apeluje, by strategie polityczne w zakresie dostosowania do zmiany klimatu i łagodzenia jej skutków należycie uwzględniały jej wpływ na zasoby wodne; podkreśla znaczenie strategii zapobiegania ryzyku, łagodzenia go i reagowania na nie w celu uniknięcia związanych z wodą skrajnych zjawisk;
19. zwraca uwagę na wpływ, jaki zmiana klimatu może wywrzeć na ekosystemy wodne, co wiąże się z koniecznością podejmowania rygorystycznych, systematycznych działań mających na celu ochronę przyrody i różnorodności biologicznej oraz wymagających wprowadzenia szczegółowych przepisów dotyczących gospodarowania przekształconymi masami wodnymi, w szczególności gospodarowania zbiornikami retencyjnymi i przekształconymi systemami wodnymi z poszanowaniem odnośnych kompetencji państw członkowskich;
20. zauważa, że niektóre państwa niemające problemów z niedoborem wody borykają się z trudnościami w zakresie zarządzania nadmiarem wody wynikającym z częstych bądź intensywnych opadów, powodzi, erozji rzek i zanieczyszczenia wpływającego negatywnie na dorzecza i obszary przybrzeżne, jak również wpływem tych zjawisk na lokalne społeczności, co znajduje wyraz w licznych petycjach; wzywa Komisję do przeprowadzenia stosownej analizy możliwości zapobiegania skutkom powodzi ze względu na zauważalny w ostatnich latach wzrost zagrożenia powodziowego na terenie państw członkowskich;
21. podkreśla konieczność skierowania przez Komisję apelu do państw członkowskich o wsparcie powrotu do przyjaznej dla środowiska działalności rolnej w regionach górskich w celu zwalczania nierównowagi hydrogeologicznej oraz wsparcia regulacji cieków wodnych przez ponowne wprowadzenie dobrych praktyk takich jak budowanie rowów, kanałów odpływowych i nasypów, które przy intensywnych opadach deszczu łagodzą negatywne skutki w dole rzeki, a w przypadku suszy - służą do gromadzenia zapasów wody, które mogą być wykorzystywane do gaszenia pożarów lasów;
22. uznaje istotną rolę podziemnych warstw wodonośnych w obiegu wody oraz w szeregu kluczowych dziedzin takich jak zanieczyszczenie wody, programy łagodzenia skutków powodzi, intruzja solna oraz obsunięcia ziemi w wyniku ciągłego uszczuplania się zasobów wody podziemnej; wzywa Komisję do położenia wystarczającego nacisku na znaczenie zrównoważonego gospodarowania podziemnymi warstwami wodonośnymi;
23. z uwagi na poważne zagrożenie zarówno wód powierzchniowych, jak i podziemnych spowodowane poszukiwaniem i wydobywaniem gazu łupkowego wzywa Komisję do zadbania o to, by tego rodzaju działania zostały objęte dyrektywą w sprawie oceny oddziaływania na środowisko; wzywa także Komisję do wydania w trybie pilnym wytycznych w zakresie gromadzenia danych dotyczących monitorowania podstawowych wskaźników jakości wód, które należy uzyskać przed rozpoczęciem szczelinowania, związanego zarówno z poszukiwaniem, jak i wydobyciem, a także kryteriów służących ocenie wpływu szczelinowania w różnych formacjach geologicznych, w tym w odniesieniu do potencjalnego wycieku do podziemnych warstw wodonośnych;
24. przypomina, że ochrona gleby ma zasadnicze znaczenie dla ochrony jakości wody; zwraca uwagę, że przyczyny i skutki degradacji gleby mają charakter głównie lokalny i regionalny oraz że wobec tego należy stosować zasadę pomocniczości; wzywa wszystkie państwa członkowskie do wywiązania się ze swojego zobowiązania do zapewnienia wysokiej jakości gleby oraz do utrzymania jej zdrowego stanu, a także nakłania państwa członkowskie, w których nie obowiązują żadne przepisy dotyczące ochrony gleby, do wykonania swoich obowiązków;
25. podkreśla, że w zintegrowanym gospodarowaniu zasobami wodnymi i planowaniu przestrzennym na szczeblu dorzecza należy wziąć pod uwagę uzależnioną od wody działalność gospodarczą oraz zapotrzebowanie wszystkich użytkowników na wodę, a także potrzebę kompleksowego podejścia do niedoboru wody; należy w nim również zapewnić zrównoważony wpływ całej działalności człowieka na zasoby wodne;
26. uważa, że ścieki komunalne należą do najistotniejszych czynników zanieczyszczających środowisko wodne, rzeki i wybrzeża, a pomyślne wdrażanie dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych będzie miało istotny wpływ na jakość wody we wszystkich państwach członkowskich, a co za tym idzie - na pomyślne wdrażanie RDW;
27. zwraca uwagę na poważne konsekwencje takiego zanieczyszczenia dla zdrowia człowieka, o których świadczą petycje otrzymane od obywateli z Irlandii (Galway), Francji (Bretania) i innych państw członkowskich; przypomina swoją rezolucję z dnia 2 lutego 2012 r. w sprawie kwestii zgłaszanej przez składających petycję w związku ze stosowaniem w państwach członkowskich Unii Europejskiej dyrektywy o gospodarowaniu odpadami oraz dyrektyw powiązanych, w której zwrócono uwagę na niebezpieczne poziomy skażenia wody spowodowane niewłaściwym zarządzaniem składowiskami odpadów bądź nielegalnymi składowiskami odpadów i kamieniołomami, przez które doszło do przenikania substancji do wód podziemnych i do zanieczyszczania tych wód oraz zwierciadła wody (nappes phréatiques);
28. zwraca uwagę na szereg negatywnych czynników wskazywanych przez składających petycje, w tym składowiska odpadów, brak kontroli jakości wód ze strony właściwych władz, nieodpowiednie lub bezprawne praktyki rolne i przemysłowe, rozwój obszarów miejskich i rozwój związany z energetyką, rolnictwo i przemysł, wywierających wpływ na środowisko i zdrowie człowieka oraz odpowiadających za niską jakość wody; wzywa zatem do wprowadzenia lepiej ukierunkowanych zachęt sprzyjających wydajnemu gospodarowaniu wodą oraz umożliwiających - zwłaszcza ludności ubogiej i wiejskiej - powszechny dostęp do wody po przystępnych cenach i jej dystrybucję na terenach zmagających się z niedoborem, w szczególności oddalonych od dużych aglomeracji miejskich wyposażonych w infrastrukturę wodną;
29. uważa, że wzbogacanie substancjami odżywczymi stanowi jeden z wielu czynników powodujących zanieczyszczenie części wód powierzchniowych, wpływających na różnorodność biologiczną i ograniczających cenne usługi ekosystemowe; stwierdza, że badane warunki biogenne prawdopodobnie w ponad połowie przypadków odpowiadać będą za niepowodzenie w osiągnięciu "dobrego stanu" części wód powierzchniowych do 2015 r.;
30. wzywa Komisję do bardziej energicznego zwalczania zwiększonych emisji zanieczyszczeń takich jak pozostałości antybiotyków, leków i hormonów pochodzących z pigułek antykoncepcyjnych zawarte w wodzie, gdyż pozostałości te wpływają negatywnie na zdrowie człowieka i środowisko;

Wiedza i innowacje

31. uznaje, że ramy polityki UE umożliwiły zebranie mniej rozdrobnionych danych dotyczących wody oraz lepsze monitorowanie; zauważa jednak, że brakuje wiarygodnych danych dotyczących ilości wód, na przykład w zakresie poboru i wycieków; zauważa, że możliwe jest lepsze zarządzanie danymi dzięki udoskonaleniu informacji statystycznych, wykorzystaniu stacji gromadzących dane, Europejskiego Systemu Informacji Wodnej (WISE) oraz GMES do monitorowania stanu zasobów wodnych i ich obciążenia w wyniku działalności gospodarczej; wzywa Komisję, by we współpracy z Europejską Agencją Środowiska opracowała nowy zestaw wiarygodnych wskaźników statystyki wodnej; podkreśla, że w podstawie wiedzy należy uwzględnić koncepcję przepływów nienaruszalnych i wziąć pod uwagę usługi ekosystemowe wspierane przez wodę, a także związki między klimatem, terytorium i zasobami wód podziemnych tworzonymi przez obieg wody;
32. podkreśla konieczność skupienia uwagi na konkretnych celach i działaniach w ramach programu "Horyzont 2020" służących lepszemu, zrównoważonemu gospodarowaniu zasobami wodnymi i środowiskiem wodnym w UE i krajach z nią sąsiadujących; uważa, że polityka badawcza UE powinna odpowiadać na coraz większe wyzwania wobec gospodarki wodnej na potrzeby rolnictwa, budynków, przemysłu, gospodarstw domowych i oszczędzania wody; w tym kontekście zwraca uwagę na program BONUS na rzecz Morza Bałtyckiego jako przykład dla innych regionów;
33. uważa, że ważne jest wspieranie badań i innowacji dotyczących wody oraz że należy dać impuls do rozwoju europejskich klastrów w tej dziedzinie; wzywa Komisję, państwa członkowskie i inne właściwe zainteresowane podmioty do wsparcia europejskiego partnerstwa innowacyjnego w dziedzinie wody jako skutecznego instrumentu łączenia wysiłków w zakresie wiodących w skali światowej badań naukowych i innowacji oraz likwidacji barier uniemożliwiających szybki transfer wiedzy, najlepszych dostępnych technik i przełomowych rozwiązań technologicznych oraz ich wykorzystanie na rynku, wzywa także do pobudzenia rozwoju wewnętrznego rynku technologii wodnych; podkreśla znaczenie innowacji ekologicznych dla zachowania zasobów wodnych oraz dla różnorodności biologicznej i zrównoważonych ekosystemów; wskazuje na potencjał tworzenia "zielonych" miejsc pracy, opartej o innowacje i wiedzę polityki wodnej, lepszej gospodarki wodnej i oszczędnego gospodarowania wodą; wzywa Komisję do oceny i ilościowego określenia wpływu swoich działań mających na celu wsparcie badań i rozwoju w dziedzinie wody na zatrudnienie;

Włączenie gospodarki wodnej w główny nurt

34. podkreśla potrzebę zapewnienia większej spójności i lepszego włączenia celów w dziedzinie wody i programu efektywnego gospodarowania zasobami, który zawiera główne założenia oszczędnego gospodarowania wodą, do prawa na szczeblu europejskim, krajowym, regionalnym i lokalnym; wzywa do uwzględnienia pełnej oceny wpływu na zasoby wodne przy opracowywaniu kompleksowych strategii politycznych zarządzania gospodarką, takich jak UE 2020, oraz wspólnej polityki UE, takiej jak ramy wspólnej polityki rolnej i polityki spójności, aby uzyskać tematyczną koncentrację dostępnych środków finansowych na zagadnieniach gospodarowania wodami oraz włączyć kwestię wody we wszystkie dziedziny polityki w celu poprawy jakości wody we wszystkich regionach europejskich;
35. zauważa, że w nowej strategii finansowej UE dotyczącej środków spójności w większym stopniu niż dotychczas powinny zostać uwzględnione inwestycje w infrastrukturę hydrotechniczną;
36. zauważa, że normy, które mają zastosowanie do rolników, są już wysokie i podlegają kontroli; wzywa do wzmocnienia w ramach wspólnej polityki rolnej zasady współzależności w zakresie ochrony środowiska na podstawie istniejących zobowiązań;

Woda i gospodarka

37. wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia stosowania zasad "zanieczyszczający płaci" i "użytkownik płaci" za pomocą przejrzystych i skutecznych systemów cenowych wdrożonych we wszystkich sektorach wykorzystujących wodę i służących pełnemu zwrotowi kosztów usług wodnych, w tym kosztów środowiskowych i kosztów związanych z zasobami, zgodnie z ramową dyrektywą wodną; podkreśla jednak konieczność wzięcia pod uwagę kwestii społecznych przy ustalaniu opłat za wodę oraz tego, że czysta woda powinna być dostępna po przystępnej cenie w celu zaspokojenia potrzeb ludzkich; ponadto wzywa Komisję i państwa członkowskie do oceny i skorygowania dotacji szkodliwych dla środowiska wodnego oraz do opracowania i wdrożenia dodatkowych instrumentów gospodarczych w celu ograniczenia działalności szkodliwej dla środowiska oraz zachęcenia do bardziej zrównoważonego korzystania z zasobów wodnych; podkreśla, że ustalanie cen wody powinno odzwierciedlać ekologiczne skutki oczyszczania ścieków; zauważa, że kryzys gospodarczy oraz ograniczenie wydatków publicznych mimo woli politycznej utrudniają władzom lokalnym i regionalnym finansowanie oczyszczalni ścieków szarej wody, wzywa zatem Komisję do zapewnienia odpowiedniego finansowania oczyszczalni ścieków; wzywa Komisję do opracowania strategii internalizacji kosztów zewnętrznych, które powstają w związku ze zużyciem wody, zanieczyszczeniem wody i oczyszczaniem ścieków;
38. jest zdania, że dostępność zasobów wody w przypadku drugiego miejsce zamieszkania jest taka sama jak w przypadku głównego miejsca zamieszkania, stąd wkład w finansowanie sieci wodociągowej musi być równy dla obu miejsc zamieszkania;
39. zachęca państwa członkowskie do wykorzystania możliwości oferowanych przez fundusze strukturalne, Fundusz Spójności i Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz do inwestowania w poprawę lub modernizację istniejącej infrastruktury i technologii pod kątem zwiększenia efektywności wykorzystania zasobów wodnych;
40. uważa, że zarządzanie zapotrzebowaniem ma kluczowe znaczenie dla zajęcia się problemem niedoboru wody i wzywa do uznania planów zarządzania zapotrzebowaniem na wodę wraz ze środkami po stronie podażowej za ważne kryteria przeznaczenia środków pochodzących z unijnych funduszy strukturalnych i funduszy spójności na sektor wodny lub na działania przewidujące intensywne korzystanie z wody, a także w celu umożliwienia państwom członkowskim wymagania przeprowadzenia oceny zrównoważonego charakteru wód jako warunku zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej wiążącej się z intensywnym korzystaniem wody, takiej jak turystyka masowa lub określone rodzaje rolnictwa;
41. wzywa Komisję, aby zachęcała przedsiębiorstwa do korzystania z bardziej wodooszczędnych materiałów przez wspieranie badań i rozwoju oraz dostarczanie środków z funduszy strukturalnych na obszarach, na których najbardziej brakuje wody;
42. wzywa Komisję i państwa członkowskie do opracowania środków administracyjnych i poszukiwania zasobów finansowych w celu ułatwienia ludności wiejskiej podłączenia gospodarstw do sieci kanalizacyjnych;
43. wzywa Komisję i państwa członkowskie do niezwłocznego przyjęcia konkretnych planów wycofania wszystkich dotacji szkodliwych dla środowiska do 2020 r. oraz do informowania o postępach w tym zakresie za pomocą krajowych programów reform;

Woda i społeczeństwo

44. wzywa Komisję, państwa członkowskie i władze regionalne do stymulowania dialogu międzysektorowego i dialogu pomiędzy różnymi podmiotami gospodarczymi i obywatelami w kwestiach związanych z wodą, a także dialogu między władzami a Komisją Petycji, ilekroć zajmuje się ona problemami obywateli europejskich związanymi z kwestią wody, oraz do wspierania pełnego i przejrzystego udziału społeczności lokalnych i zainteresowanych podmiotów wszystkich szczebli w tworzeniu polityki wodnej; zwraca uwagę na znaczenie skutecznego wielopoziomowego systemu zarządzania w dziedzinie wody, który uwzględnia konieczność prowadzenia zintegrowanej gospodarki wodnej na terenach otaczających dorzecza oraz wspiera wymianę najlepszych praktyk;
45. podkreśla, że aby polityka w zakresie gospodarki wodnej była efektywna musi być wdrażana w pobliżu zasobów; wzywa Komisję do uwzględnienia obszarów, na których występują naturalne utrudnienia, takich jak obszary górskie, wyspiarskie i regiony najbardziej oddalone;
46. wzywa do zwiększenia świadomości społeczeństwa oraz jego edukacji w zakresie problematyki wodnej, aby doprowadzić do lepszego zrozumienia powiązań między wodą, ekosystemami, sanitacją, higieną, zdrowiem, bezpieczeństwem żywności, bezpieczeństwem żywnościowym i zapobieganiem klęskom żywiołowym wśród konsumentów, instytucji opieki zdrowotnej oraz twórców polityki i decydentów; zwraca uwagę na priorytetową rolę władz regionalnych i lokalnych oraz organizacji społeczeństwa obywatelskiego w kampaniach podnoszenia świadomości i działaniach edukacyjnych; podkreśla, że programy te muszą być skierowane do obywateli ze wszystkich grup wiekowych, zmierzając do lepszego i bardziej wydajnego korzystania z tego wspólnego i koniecznego do życia dobra.
47. podkreśla, że woda i ekosystemy wodne nie znają żadnych granic administracyjnych, a zatem, w miarę możliwości, to właściwe organy mające uprawnienia obejmujące całe dorzecze muszą podejmować wszelkie środki mające na celu ochronę wody i jej ekosystemów oraz ich rozwój w spójny i skoordynowany sposób;
48. ponownie zwraca uwagę, że w RDW przewiduje się koordynację między państwami członkowskimi we wspólnych dorzeczach, w których wykorzystywanie wody może mieć skutki transgraniczne i wzywa państwa członkowskie, których to dotyczy, do prowadzenia regularnej komunikacji i współpracy transgranicznej mającej na celu wdrożenie RDW w odniesieniu do substancji priorytetowych, priorytetowych substancji niebezpiecznych i zanieczyszczeń powodowanych przez składniki nawozowe;
49. stwierdza, że wysokiej jakości woda w kąpieliskach ma wpływ na turystykę; wzywa do objęcia systemem błękitnej flagi wszystkich obszarów kąpielisk w Europie, takich jak rzeki, jeziora, stawy;
50. podkreśla, że koncepcja zrównoważonej turystyki obejmuje ochronę zasobów wodnych; wzywa do zapewnienia podmiotom sektora turystyki, zwłaszcza na obszarach przybrzeżnych i obszarach, na których występują wody geotermalne, szkoleń w zakresie oszczędzania i zrównoważonego użytkowania wody;
51. podkreśla znaczenie wprowadzenia systemów dobrej wody w budynkach i na obszarach publicznych, aby zmniejszać zapotrzebowanie na wodę butelkowaną;
52. zauważa, że od 1988 r. spośród petycji dotyczących skarg środowiskowych skierowanych do Komisji Petycji 601 petycji (Hiszpania: 166, Wielka Brytania: 129, Niemcy: 97, Włochy: 60, Francja: 55, Grecja: 34, Holandia: 16, Portugalia: 16, Irlandia: 12, Polska: 4, Rumunia: 4, Finlandia: 3, Bułgaria: 2, Węgry: 2, Słowenia: 1), czasem z podpisami wielu osób (zob. petycja 0784/2007 z 2036 podpisami), dotyczy jakości i ilości wody w państwach członkowskich; przyznaje, że petycje te świadczą o tym, jak poważnym problemem dla obywateli Unii Europejskiej jest woda;
53. odnotowuje, że zgodnie z badaniem Eurobarometru z marca 2012 r. 68 % Europejczyków sądzi, że problemy z ilością i jakością wody są poważne, 80 % osób uważa, że zanieczyszczenie chemiczne stanowi zagrożenie dla środowiska wodnego, 62 % respondentów ma wrażenie, że nie otrzymują dostatecznych informacji o problemach związanych z wodami podziemnymi, jeziorami, rzekami i wodami przybrzeżnymi w ich krajach, podczas gdy 67 % jest zdania, że najbardziej efektywnym sposobem przeciwdziałania problemom w dziedzinie wody byłoby podnoszenie świadomości na temat tych problemów, a 73 % obywateli europejskich sądzi, że UE powinna zaproponować dodatkowe działania służące rozwiązaniu problemów w dziedzinie wody w Europie;

Woda i świat

54. z zadowoleniem przyjmuje wczesne osiągnięcie milenijnego celu rozwoju ONZ dotyczącego zrównoważonego dostępu do bezpiecznej wody pitnej; wzywa Komisję, państwa członkowskie i właściwe organy na wszystkich szczeblach do większego zaangażowania, do czynnego udziału w realizacji MCR w zakresie podstawowej sanitacji oraz do uwzględnienia stosownych wyników konferencji w sprawie zrównoważonego rozwoju "Rio+20", tak aby zagwarantować na warunkach przyjętych przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2010 r. dostęp do wody pitnej i sanitacji jako podstawowego prawa człowieka, co ma podstawowe znaczenie do pełnego cieszenia się życiem,
55. z zadowoleniem przyjmuje czynny udział Unii Europejskiej w szóstym Światowym Forum Wodnym, które odbyło się w dniach 12-17 marca 2012 r. w Marsylii; wzywa Unię Europejską do dalszego angażowania się w poprawę dostępu do wody na świecie, w szczególności z myślą o siódmym Światowym Forum Wodnym, które odbędzie się w 2015 r. w Korei Południowej;
56. zwraca uwagę, że UE dysponuje bardzo wysokim poziomem wiedzy eksperckiej na temat wody, który powinno się wykorzystać w praktyce w celu osiągnięcia MCR w zakresie podstawowej sanitacji oraz innych celów związanych ze zrównoważonym rozwojem środowiska wodnego; wzywa Komisję do zwrócenia uwagi na dobre praktyki państw trzecich przy wykorzystywaniu zebranej deszczówki oraz wielokrotnym ponownym wykorzystywaniu ścieków, co powinno przyczynić się do zwalczania niedoboru wody, w szczególności podczas suszy; zachęca do pogłębienia współpracy w tym zakresie z państwami trzecimi najbardziej technologicznie zaawansowanymi pod względem wykorzystywania zasobów wodnych;
57. uważa, że należy zwiększyć międzynarodowe ambicje osiągnięcia zrównoważonego korzystania z wód za pomocą zintegrowanego zarządzania zasobami wodnymi oraz efektywniejszego gospodarowania zasobami;
58. zachęca władze lokalne i inne właściwe jednostki do przeznaczenia części pobieranych od użytkowników opłat z tytułu zaopatrzenia w wodę i usług sanitacji na zdecentralizowane środki współpracy; zwraca również uwagę na przyjętą przez niektóre państwa członkowskie zasadę "1 % w ramach solidarności w kwestii wody" jako przykład, który należałoby promować i stosować;
59. wzywa Komisję do przystąpienia w imieniu Unii Europejskiej i państw członkowskich do konwencji ONZ z 1997 r. dotyczącej międzynarodowych cieków wodnych oraz do promowania wejścia w życie zmian do konwencji helsińskiej z 1992 r. o ochronie i użytkowaniu cieków transgranicznych i jezior międzynarodowych, co umożliwi rozszerzenie zakresu tego instrumentu na kraje inne niż jedynie kraje EKG ONZ; wzywa również do zachęcania do powszechniejszej ratyfikacji protokołu "Woda i zdrowie" do konwencji helsińskiej z 1992 r. z myślą o wspieraniu skoordynowanego i sprawiedliwego zarządzania zasobami krajowych i międzynarodowych zbiorników wodnych;

*

* *

60. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.
1 Dz.U. L 327 z 22.12.2000, s. 1.
2 Dz.U. L 372 z 27.12.2006, s. 19.
3 Dz.U. L 348 z 24.12.2008, s. 84.
4 Dz.U. L 135 z 30.5.1991, s. 40.
5 Dz.U. L 375 z 31.12.1991, s. 1.
6 Dz.U. L 288 z 6.11.2007, s. 27.
7 Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 1.
8 Dz.U. L 396 z 30.12.2006, s. 1.
9 Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 71.
10 Dz.U. L 206 z 22.7.1992, s. 7.
11 Dz.U. L 20 z 26.1.2010, s. 7.
12 Dz.U. L 167 z 27.6.2012, s. 1.
13 Teksty przyjęte, P7_TA(2012)0091.
14 Dz.U. C 9E z 15.1.2010, s. 33.
15 Dz.U. C 81 E z 15.3.2011, s. 115.
© Unia Europejska, http://eur-lex.europa.eu/
Za autentyczne uważa się wyłącznie dokumenty Unii Europejskiej opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.